Apadana
Based on the ed. by Mary E. Lilley: The Apadāna of the Khuddaka Nikāya,
Parts I and II, London : The Pali Text Society 1925 / 1927.


Input by the Dhammakaya Foundation, Thailand, 1989-1996
[GRETIL-Version vom 4.9.2014]



NOTICE
These files are provided by courtesy of the Pali Text Society for
scholarly purposes only.
In principle they represent a digital edition (without revision or
correction) of the printed editions of the complete set of Pali
canonical texts published by the PTS. While they have been subject to a
process of checking, it should not be assumed that there is no
divergence from the printed editions and it is strongly recommended that
they are checked against the printed editions before quoting.



PLAIN TEXT VERSION
(In order to fascilitate word search, all annotations have been remove, 
and the line breaks of the printed edition have been converted into floating text.)





STRUCTURE OF REFERENCES:
ApBud_nn = Buddha-Apadāna_verse
ApPac_nn = Paccekabuddha-Apadāna_verse
ApTha_nn,nn.nn = Thera-Apadāna_Vagga,Apadāna.verse
ApThi_nn,nn.nn = Therã-Apadāna_Vagga,Apadāna.verse



#<...># = BOLD
%<...>% = ITALICS




___________________________________________________________________

THIS TEXT FILE IS FOR REFERENCE PURPOSES ONLY!   
COPYRIGHT AND TERMS OF USAGE AS FOR SOURCE FILE. 
                                       
Text converted to Classical Sanskrit Extended (CSX) encoding:
                                       
description             character  =ASCII   
                                       
long a                  ā             224   
long A                  â             226   
long i                  ã             227   
long I                  ä             228   
long u                  å             229   
long U                  æ             230   
vocalic r               į             231   
vocalic R               č             232   
long vocalic r          é             233   
vocalic l               ë             235   
long vocalic l          í             237   
velar n                 ī             239   
velar N                 đ             240   
palatal n               ¤             164   
palatal N               Ĩ             165   
retroflex t             ņ             241   
retroflex T             ō             242   
retroflex d             ķ             243   
retroflex D             ô             244   
retroflex n             õ             245   
retroflex N             ö             246   
palatal s               ÷             247   
palatal S               ø             248   
retroflex s             ų             249   
retroflex S             ú             250   
anusvara                ü             252   
capital anusvara        ũ             253   
visarga                 ū             254   

long e                  š             185   
long o                  ē             186   
l underbar              ×             215   
r underbar                           159   
n underbar              ­             173   
k underbar              É             201   
t underbar              Â             194   
                                       
Other characters of the CSX encoding table are not included.
Unless indicated otherwise, accents have been dropped in order 
to facilitate word search.             

For a comprehensive list of CSX and other GRETIL encodings 
and formats see:
https://tylergneill.github.io/gretil-mirror/gretil/gretdiac.pdf
and
https://tylergneill.github.io/gretil-mirror/gretil/gretdias.pdf

For further information see:
https://tylergneill.github.io/gretil-mirror/gretil.htm

___________________________________________________________________





#<[page 001]>#
                                 1
                              APADâNA
                   Khuddaka-Nikāya, Sutta-Piņaka
                                 I.
                        [BUDDHAVAGGO PAōHAMO]
                            BUDDHâPADâNAũ
           Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa.
Atha Buddhāpadānāni suõātha suddhamānasā  /
tiüsapāramãsampuõõā dhammarājā asaīkhiyā.  // ApBud_1 //
Sambodhiü Buddhaseņņhānaü sasaīghe lokanāyake  /
dasaīgulã namassitvā sirasā abhivādayiü.  // ApBud_2 //
Yāvatā Buddhakhettesu ratanā vijjanti {'saīkhiyā}  /
ākāsaņņhā ca bhåmaņņhā manasā sabbam āhare. // ApBud_3 //
Tattha råpiyabhåmiyaü pāsādaü māpaye ahaü  /
'nekabhåmiü ratanamayaü ubbiddhaü nabham uggataü.  // ApBud_4 //
Vicittathambhaü sukataü suvibhattaü mahārahaü  /
kanakāmayasaīghātaü toraõacchattamaõķitaü. // ApBud_5 //
Paņhamā veluriyā bhåmi vimalabbhasamā subhā  /
naëinājalajākiõõā varaka¤canabhåmiyā.  // ApBud_6 //
Pavāëaü sapavāëavaõõā kāci-lohitakāsubhā  /
indagopakavaõõābhā bhåmi obhāsati disā.  // ApBud_7 //
Suvibhattā gharamukhā niyyuhā sãhapa¤jarā  /
caturo vedikā jālā gandhaveëā manoramā.  // ApBud_8 //
Nãlā pãtā lohitakā odātā suddhakāëakā  /
kåņāgāravaråpetā sattaratanavibhåsitā.  // ApBud_9 //


#<[page 002]>#
%<2                             Apadāna>%
Olokamayā padumā vāëāvihaīgasobhitā  /
nakkhattatārakākiõõā candasuriyehi maõķitā.  // ApBud_10 //
Hemajālena sa¤channā soõõakiīkiõikāyutā  /
vātavegena kåjanti soõõamālā manoramā.  // ApBud_11 //
Ma¤jeņņhakaü lohitakaü pãtakaü haripa¤jaraü  /
nānāraīgehi sampãtaü ussitaddhajamālinã.  // ApBud_12 //
Nānābahå 'nekasatā phalakā rajatāmayā  /
maõimayā lohitaīkā masāragallamayā tathā.  // ApBud_13 //
Nānāsayanavicittā saõhākāsikasanthatā  /
kambalā dukulā cãnā paņņuõõā paõķupāvurā  /
vividhattharaõaü sabbaü manasā pa¤¤apem' ahaü.  // ApBud_14 //
Tāsu tāsveva bhåmisu ratanakåņalaīkataü  /
maõiverocanā ukkā dhārayantā sutiņņhare.  // ApBud_15 //
Sobhanti esikā thambhā subhā ka¤canatoraõā  /
jambonadā sāramayā atho rajatamayā pi ca.  // ApBud_16 //
'Nekāsandhãsu vibhattā kavāņaggaëacittitā  /
ubhato puõõaghatā 'neke padumuppalasaüyutā.  // ApBud_17 //
Atãte sabba-Buddhe ca sasaīghe lokanāyake  /
pakatãvaõõaråpena nimminitvā sasāvake.  // ApBud_18 //
Tena dvārena pavisitvā sabbe Buddhā sasāvakā  /
sabbasovaõõaye pãņhe nisinnā ariyamaõķalā.  // ApBud_19 //
Ye ca etarahi atthi Buddhā loke anuttarā  /
*atãtā vattamānā ca bhavanaü sabbe samāruhuü.*  // ApBud_20 //
Paccekabuddhe 'nekasate sayambhå aparājite  /
atãte vattamāne ca bhavanaü sabbe samāhariü. // ApBud_21 //
Kapparukkhā bahå atthi ye dibbā ye ca mānusā  /
sabbaü dussaü samāhantvā acchādemi ticãvaraü. // ApBud_22 //
Khajjaü bhojjaü sāyaniyaü sampannaü pānabhojanaü /
maõimaye subhe patte sampåretvā adās' ahaü  // ApBud_23 //
Dibbavatthā samāhutvā maņņhacãvarasaüyutā  /
madhurā sakkharā ceva telā ca madhuphānitā  /
tappitā paramannena sabbe te ariyamaõķalā.  // ApBud_24 //


#<[page 003]>#
%<                           Buddhāpadānaü                        3>%
*Ratanagabbhaü* pavisitvā kesarã va guhāsayā  /
mahārahamhi sayane sãhaseyyam akappayuü.  // ApBud_25 //
Sampajānā samuņņhāya sayane pallaīkam ābhujuü /
gocaraü sabbabuddhānaü jhānaratisamappitā.  // ApBud_26 //
A¤¤e dhammāni desenti a¤¤e *kãëanti iddhiyā  /
a¤¤e abhi¤¤ā appenti abhi¤¤ā*-vasibhāvitā  /
vikubbanā vikubbanti a¤¤e 'nekasatasahassiyo.  // ApBud_27 //
Buddhā *pi* buddhe pucchanti visayaü sabba¤¤um ālayaü  /
gambhãraü nipuõaü ņhānaü pa¤¤āya vinibujjhare.  // ApBud_28 //
Sāvakā buddhe pucchanti buddhā pucchanti sāvake  /
a¤¤ama¤¤a¤ ca pucchanti a¤¤a*ma¤¤aü byākaronti te.*  // ApBud_29 //
Buddhā paccekabuddhā ca sāvakā paricārakā  /
evaü ratãsu rammānā pāsāde 'bhiramanti te.  // ApBud_30 //
Suvaõõajālābhi saüyuttaü rajatajālamaõãhi ca  /
muttajālaparikkhittaü chattaü dhārentu matthake.  // ApBud_31 //
Bhavantu celavitānā soõõatārakacittitā  /
vicittā malyavitatā sabbe dhārentu matthake.  // ApBud_32 //
Vitatā malyadāmehi gandhadāmehi sobhitā  /
dussadāmehi parikiõõā ratanadāmavibhåsitā.  // ApBud_33 //
Pupphābhikiõõā sucittā surabhigandhadhåpitā  /
gandhapa¤caīgulaīkitā hemacchadanachāditā.  // ApBud_34 //
Catuddisā pokkhara¤¤o padumuppalasanthatā  /
sovaõõaråpe khāyantu padumareõurajuggatā.  // ApBud_35 //
Pupphantu pādapā sabbe pāsādassa samantato  /
saya¤ ca pupphā mu¤citvā gandhā bhavanam okiruü. // ApBud_36 //
Sikhino tattha naccantu divyā haüsā pakåjare  /
karavãkā ca gāyantu dijasaīghā samantato.  // ApBud_37 //
Bheriyo sabbā vajjantu vãõā sabbā ravantu tā  /
sabbā saīgãtã vattantu pāsādassa sāmantato.  // ApBud_38 //


#<[page 004]>#
%<4                           Apadāna>%
Yāvatā buddhakhettamhi cakkavāle ca-m-uppari  /
mahantā jotisampannā acchiddā ratanāmayā  // ApBud_39 //
Tiņņhantu soõõapallaīkā; dãparukkhā jalantu te  /
bhavantu ekapajjotā dasasahassã paramparā.  // ApBud_40 //
Gaõikā lāsikā c' eva naccantu accharāgaõā  /
nānāraīgā padissantu pāsādassa samantato.  // ApBud_41 //
Dumagge pabbatagge vā Sinerugirimuddhane  /
ussāpemi dhajaü sabbaü vicittaü pa¤cavaõõikaü.  // ApBud_42 //
Nārā nāgā ca gandhabbā sabbe devā upentu te  /
namassantā pa¤jalikā pāsādaü parivārayuü.  // ApBud_43 //
Yaü ki¤ci kusalaü kammaü kattabbaü kiriyaü mama  /
kāyena vācā manasā tidase sukataü kataü.  // ApBud_44 //
Ye sattā sa¤¤ino atthi ye ca sattā asa¤¤ino  /
kataü pu¤¤aphalaü mayhaü sabbe bhāgã bhavantu te.  // ApBud_45 //
Yesaü kataü suviditaü dinnaü pu¤¤aphalaü mayā  /
ye ca tattha na jānanti devā gantvā nivedayuü. // ApBud_46 //
Sabbe lokamhi ye sattā jãvantāhārahetukā  /
manu¤¤aü bhojanaü sabbaü labhantu mama cetasā.  // ApBud_47 //
Manasā dānaü mayā dinnaü manasā pasādam āvahiü /
påjitā sabba-Sambuddhā paccekā jinasāvakā.  // ApBud_48 //
Tena kammena sukatena cetanā paõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam aga¤ch' ahaü.  // ApBud_49 //
Duve bhave pajānāmi devatte atha mānuse  /
a¤¤aü gatiü na jānāmi manasā patthanāphalaü.  // ApBud_50 //
Devānaü adhiko homi bhavāmi manujādhipo  /
råpalakkhaõasampanno pa¤¤āya asamo bhave.  // ApBud_51 //
Bhojanaü vividhaü seņņhaü ratana¤ ca anappakaü  /
nānāvidhāni vatthāni nabhā khippam upenti maü.  // ApBud_52 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi dibbā bhakkhā upenti maü.  // ApBud_53 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi ratanā sabbe upenti me. // ApBud_54 //


#<[page 005]>#
%<                           Buddhāpadānaü                       5>%
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
Yaüyaü hatthaü pasāremi sabbe gandhā upenti me. // ApBud_55 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi sabbe yānā upenti me. // ApBud_56 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi sabbe mālā upenti me. // ApBud_57 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi alaīkārā upenti me. // ApBud_58 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi sabbā ka¤¤ā upenti me. // ApBud_59 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi upenti madhusakkharā.  // ApBud_60 //
Puthavyā pabbate c' eva ākāse udake vane  /
yaüyaü hatthaü pasāremi sabbe khajjā upenti maü.  // ApBud_61 //
*Adhane addhikajane yācake ca pathāvino*  /
yam me kataü dānavaraü sambodhivarapattiyā.  // ApBud_62 //
Nādento pabbataü selaü gajjento bahalaü giriü  /
sadevalokaü hāsento buddho loke bhavām' ahaü.  // ApBud_63 //
Disā dasavidhā loke yāyato n' atthi antakaü  /
tasmi¤ ca disābhāgamhi buddhakhettā asaīkhiyā.  // ApBud_64 //
Pabhāpakittitā mayhaü yamakā raüsivāhanā  /
etth' antare raüsijālaü āloko vipulo bhave.  // ApBud_65 //
Ettake lokadhātumhi sabbe passantu maü janā  /
sabbe ca sumanā hontu sabbe mam anuvattare. // ApBud_66 //
Visiņņhamadhunādena amataü bherim āhane  /
etth' antare janā sabbe suõantu madhuraü giraü.  // ApBud_67 //
Dhammameghena vassante sabbe hontu anāsavā  /
ye 'ttha pacchimakā sattā sotāpannā bhavantu te.  // ApBud_68 //
Datvā dātabbakaü dānaü sãlaü påretv' asesato  /
nekkhamme pāramiü patvā patto sambodhim uttamaü.  // ApBud_69 //


#<[page 006]>#
%<6                         Apadāna>%
Paõķite paripucchitvā katvā viriyam uttamaü  /
khantiyā pāramiü gantvā patto sambodhim uttamaü.  // ApBud_70 //
Katvā saccam adhiņņhānaü påretvā saccapāramiü  /
mettāya pāramiü gantvā patto sambodhim uttamaü.  // ApBud_71 //
Lābhālābhe sukhe dukkhe sammāne ca vimānane  /
sabbattha samako hutvā patto sambodhim uttamaü.  // ApBud_72 //
Kosajjaü bhayato disvā viriya¤ cāpi khemato  /
āraddhavãriyā hotha esā Buddhānusāsanã.  // ApBud_73 //
Vivādaü bhayato disvā avivādaü ca khemato  /
samaggā sakhilā hotha esā Buddhānusāsanã.  // ApBud_74 //
Pamādaü bhayato disvā appamāda¤ ca khemato  /
bhāveth' aņņhaīgikaü maggaü esā Buddhānusāsanã.  // ApBud_75 //
Samāgatā bahå Buddhā arahanto ca sabbaso  /
Sambuddhe arahante ca vandamānā namassatha.  // ApBud_76 //
Evaü acintiyā Buddhā Buddhadhammā acintiyā  /
acintiyesu pasannānaü vipāko hoti acintiyo ti.  // ApBud_77 //
        Itthaü sudaü Bhagavā attano buddhacaritaü sambhāvayamāno Buddhānaü 'padāniyaü nāma dhammapariyāyaü abhāsitthā ti.
                  Buddhāpadānaü samattaü.



______________________________________________________________________________



#<[page 007]>#
%<                                7>%
                                II.
                        PACCEKABUDDHâPADâNAũ
                 Atha paccekabuddhāpadānaü suõātha.
Tathāgataü Jetavane vasantaü apucchi Vedehamuni nataīgo:  /
`Paccekabuddhā kira nāma honti bhavanti te hetuhi kehi dhãrā?'  // ApPac_1 //
Tadāha sabba¤¤uvaro mahesi ânandabhaddaü madhurassarena:  /
Ye sabbabuddhesu katādhikārā aladdhamokkhā Jinasāsanesu.  // ApPac_2 //
Ten' eva saüvegamukhena dhãrā vināpi buddhehi sutikkhapa¤¤ā  /
ārammaõenāpi parittakena paccekabodhiü anupāpuõanti.  // ApPac_3 //
Sabbamhi *lokamhi mamaü ņha*petvā paccekabuddhehi samo 'va n' atthi.  /
Tesaü imaü vaõõapadesamattaü vakkhām' ahaü sādhu mahāmunãnaü.  // ApPac_4 //
Sayaü eva buddhānaü mahāisãnaü sādhåni vākyāni madhu¤ ca khuddaü  /
anuttaraü bhesajaü patthayantā suõotha sabbe supasannacittā.  // ApPac_5 //
*Paccekabuddhānaü samāga*tānaü paramparavyākaraõāni yāni  /
ādãnavo ya¤ ca virāgavatthuü yathā ca bodhiü anupāpuõiüsu.  // ApPac_6 //


#<[page 008]>#
%<8                       Apadāna>%
Saürāgavatthåsu virāgasa¤¤ã rattamhi lokamhi virattacittā  /
hitvā papa¤caü jitaphanditāni tatth' eva bodhiü anupāpuõiüsu.  // ApPac_7 //
Sabbesu bhåtesu nidhāya daõķaü aviheņhayaü a¤¤ataram pi tesaü  /
mettena cittena hitānukampã eko care khaggavisānakappo.  // ApPac_8 //
*Sabbesu bhåtesu nidhāya daõķaü aviheņhayaü a¤¤ataraü pi tesaü  /
na puttam iccheyya kuto sahāyaü eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_9 //
Saüsaggajātassa bhavanti snehā snehanvayaü dukkhaü idaü pahoti  /
ādãnavaü snehajaü pekkhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_10 //
Mitte suhajje anukampamāno hāpeti atthaü paņibandhacitto  /
etaü bhayaü santhave pekkhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_11 //
Vaüso visālo va yathā visatto puttesu dāresu ca yā apekkhā  /
vaüsakkaëãro va asajjamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_12 //
Migo ara¤¤amhi yathā abandho yenicchakaü gacchati gocarāya  /
vi¤¤u naro seritaü pekkhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_13 //
âmantaõā hoti sahāyamajjhe vāse ņhāne gamane cārikāya  /
anabhijjhitaü seritaü pekkhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_14 //
Khiķķā ratã hoti sahāyamajjhe puttesu pemaü vipula¤ ca hoti  /
piyavippayogaü vijigucchamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_15 //

#<      [page 009]>#
%<      Paccekabuddhāpadānaü                  9>%
     
Catuddiso appaņigho ca hoti santussamāno itarãtarena  /
parissayānaü sahitā achambhã eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_16 //
Dussaīgahā pabbajitā pi eke atho gahaņņhā gharam āvasantā  /
apposukko paraputtesu hutvā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_17 //
Oropayitvā gihibya¤janāni sa¤chinnapatto yathā koviëāro  /
chetvāna vãro gihibandhanāni eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_18 //
Sace labhetha nipakaü sahāyaü saddhiücaraü sādhuvihāri dhãraü  /
abhibhåya sabbāni parissayāni careyya ten' attamano satãmā.  // ApPac_19 //
No ce labhetha nipakaü sahāyaü saddhiücaraü sādhuvihāri dhãraü  /
rājā 'va raņņhaü vijitaü pahāya eko care mātaīgara¤¤e va nāgo.  // ApPac_20 //
addhā pasaüsāma sahāyasampadaü seņņhā samā sevitabbā sahāyā  /
ete aladdhā anavajjabhojã eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_21 //
Disvā suvaõõassa pabhassarāni kammāraputtena suniņņhitāni  /
saīghaņņamānāni duve bhujasmiü eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_22 //
Evaü dutiyena sahā mam' assa vācābhilāpo abhisajjanā vā  /
etaü bhayaü āyatiü pekkhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_23 //


#<[page 010]>#
%<10                      Apadāna>%
Kāmā hi citrā madhurā manoramā viråparåpena mathenti cittaü  /
ādãnavaü kāmaguõesu disvā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_24 //
ätã ca gaõķo ca upaddavo ca rogo ca salla¤ ca bhaya¤ ca m' etaü  /
etaü bhayaü kāmaguõesu disvā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_25 //
Sãta¤ ca uõha¤ ca khudaü pipāsaü vātātape daüsasiriüsape cā  /
sabbāni p' etāni abhibhavitvā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_26 //
Nāgo va yåthāni vivajjayitvā sa¤jātakhandho padumã uëāro  /
yathābhirantaü viharaü ara¤¤e eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_27 //
Aņņhāna taü sāīgaõikāratassa yaü phassaye sāmayikaü vimuttiü  /
âdiccabandhussa vaco nisamma eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_28 //
Diņņhãvisåkāni upātivatto patto niyāmaü paņiladdhamaggo  /
uppanna¤āõo 'mhi ana¤¤aneyyo eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_29 //
Nillolupo nikkuho nippipāso nimmakkho niddhantakasāvamoho  /
nirāsayo sabbaloke bhavitvā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_30 //
Pāpaü sahāyaü parivajjayetha anatthadassiü visame niviņņhaü  /
sayaü na seve pasutaü pamattaü eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_31 //
Bahussutaü dhammadharaü bhajetha mittaü uëāraü paņibhānavantaü  /
a¤¤āya atthāni vineyya kaīkhaü eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_32 //


#<[page 011]>#
%<                     Paccekabuddhāpadānaü               11>%
Khiķķaü ratiü kāmasukha¤ ca loke analaīkaritvā anapekkhamāno  /
vibhåsanaņņhānā virato saccavādã eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_33 //
Putta¤ ca dāraü pitara¤ ca mātaraü dhanāni dha¤¤āni ca bandhavāni ca  /
hitvāna kāmāni yathodhikāni eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_34 //
Saīgo eso parittaü ettha sokhyaü app' assādo dukkhaü ev' ettha bhiyyo  /
kaõķo eso iti ¤atvā matãmā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_35 //
Sandālayitvāna saüyojanāni jālaü pahitvā salil' ambucārã  /
aggãva daķķham anivattamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_36 //
Okkhittacakkhå na ca pādalolo guttindriyo rakkhitamānasāno  /
anavassuto appariķayhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_37 //
Ohārayitvā gihibya¤janāni sa¤chinnapatto yathā pāricchatto  /
kāsāyavattho abhinikkhamitvā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_38 //
Rasesu gedhaü akaraü alolo ana¤¤aposã sapadānacārã  /
kule kule appaņibaddhacitto eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_39 //
Pahāya pa¤cāvaraõāni cetaso upakkilese byapanujja sabbe  /
anissito chetvā snehapadosaü eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_40 //


#<[page 012]>#
%<12                     Apadāna>%
Vipiņņhikatvāna sukhaü dukkha¤ ca pubbe va somanassaü domanassaü /
laddhān' upekkhaü samathaü visuddhaü eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_41 //
âraddhaviriyo paramatthapattiyā alãnacitto akusãtavutti  /
daëhanikkamo thāmabalåpapanno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_42 //
Paņisallānajhānaü ari¤camāno dhammesu niccaü anudhammacārã  /
ādãnavaü sammasitā bhavesu eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_43 //
Taõhakkhayaü patthayaü appamatto anelamågo sutavā satãmā  /
saīkhātadhammo niyato padhānavā eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_44 //
Sãho va saddesu asantasanto vāto va jālamhi asajjamāno  /
padumaü va toyena alimpamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_45 //
Sãho yathā dāņhabalã pasayha rājā migānaü abhibhuyyacārã  /
sevetha pantāni senāsanāni eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_46 //
Mettam upekkhaü karuõaü vimuttiü āsevamāno mudita¤ ca kāle  /
sabbena lokena avirujjhamāno eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_47 //
Rāga¤ ca dosa¤ ca pahāya mohaü sandālayitvāna saüyojanāni  /
asantasaü jãvitasaīkhayamhi eko care khaggavisāõakappo.  // ApPac_48 //


#<[page 013]>#
%<                  Paccekabuddhāpadānaü              13>%
Bhajanti sevanti ca kāraõatthā nikkāraõā dullabhā ajja mittā  /
attaņņhapa¤¤ā asucã manussā eko care khaggavisānakappo.*  // ApPac_49 //
Visuddhasãlā suvisuddhapa¤¤ā samāhitā jāgariyānuyuttā  /
vipassakā dhammavisesadassã maggaīgabojjhaīgagate vija¤¤ā.  // ApPac_50 //
Pu¤¤appaõidhi¤ ca tathānimittaü āsevayitvā Jinasāsanamhi  /
ye sāvakattaü na vajanti dhãrā bhavanti paccekajinā sayambhå.  // ApPac_51 //
Mahantadhammā bahudhammakāyā cittissarā sabbadukkhoghatiõõā  /
udaggacittā paramatthadassã sãhopamā khaggavisāõakappā.  // ApPac_52 //
Santindriyā santamānā samādhã paccanta sattesu satippacārā  /
dãpā parattha idha vijjalantā paccekabuddhā satataü hitā 'me.  // ApPac_53 //
Pahãnasabbāvaraõā janindā lokappadãpā ghanaka¤canābhā  /
nisaüsayaü lokasudakkhiõeyyā paccekabuddhā satataü hitā 'me.  // ApPac_54 //
Paccekabuddhānaü subhāsitāni caranti lokamhi sadevakamhi  /
sutvā tathā ye na karonti bālā bhamanti dukkhesu punappunan te.  // ApPac_55 //
Paccekabuddhānaü subhāsitāni madhuü yathā khuddam iva ssavantaü /
sutvā tathā ye paņipattiyuttā bhavanti te saccadasā sapa¤¤ā. // ApPac_56 //


#<[page 014]>#
%<14                      Apadāna>%
Paccekabuddhehi Jinehi vuttā gāthā uëārā abhinikkhamitvā  /
tā Sakyasãhena naruttamena pakāsitā dhammavijānanatthaü.  // ApPac_57 //
Lokānukampāya imāni tesaü paccekabuddhānaü vikubbitāni  /
saüvegasaīgāmativaķķhanatthaü sayambhusãhena pakāsitāni ti  // ApPac_58 //
            Paccekabuddhāpadānaü samattaü dutiyaü.



______________________________________________________________________________



#<[page 015]>#
%<                                15>%
                                III.
                            THERâPADâNAũ
                    Atha therāpadānaü sunātha:--

                           [1. Sāriputta.]
Himavantass' avidåre Lambako nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü paõõasālā sumāpitā.  // ApTha_1,1.1 //
Uttānakålā nadikā supatiņņhā manoramā  /
sasuddhapuëinākiõõā avidåre mam' assamaü. // ApTha_1,1.2 //
Asakkharā apabbhārā sādu appaņigandhikā  /
sandati nadikā tattha sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.3 //
Kumbhãlā makarā c' ettha suüsumārā ca kacchapā  /
sandati nadikā tattha sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.4 //
Pāņhãnā pāvusā macchā jalajā mu¤jarohitā  /
vagguëā ca patāyanti sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.5 //
Ubho kålesu nadiyā pupphino phalino dumā  /
ubhato abhilambanti sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.6 //
Ambā kolakā tilakā pāņalã sindhuvāritā  /
dibbā gandhā sampavanti pupphitā mama assame.  // ApTha_1,1.7 //
Campakā saëalā nãpā nāgapunnāgaketakā  /
dibbā gandhā sampavanti pupphitā mama assame.  // ApTha_1,1.8 //
Atimuttā asokā ca bhaginimālā ca pupphitā  /
aīkolā bimbijālā ca pupphitā mama assame.  // ApTha_1,1.9 //


#<[page 016]>#
%<16                      Therāpadāna>%
Ketakā kandalã c' eva kebukā tiõasålikā  /
dibbā gandhā sampavanti sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.10 //
Kaõõikārā kaõikā ca asanā a¤janã bahå  /
dibbā gandhā sampavanti sobhamānā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.11 //
Punnāgā giripunnāgā koviëārā ca pupphitā  /
dibbā gandhā sampavanti sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.12 //
Uddālakā ca kuņajā kadambā vakuëā bahå  /
dibbā gandhā sampavanti sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.13 //
âëakā isimuggā ca kadalã mātuluīgiyo  /
gandhodakena saüvaddhā phalāni dhārayanti te.  // ApTha_1,1.14 //
A¤¤e pupphanti padumā a¤¤e jāyanti kesarã  /
a¤¤e opupphā padumā taëāke pupphitā tadā. // ApTha_1,1.15 //
Gabbhaü gaõhanti padumā niddhāvanti muëāliyo  /
siīghāņipattamākiõõā sobhayanti taëākaü tadā. // ApTha_1,1.16 //
Nayitā ambagandhã ca utåëhi bandhujãvakā  /
dibbā gandhā sampavanti taëāke pupphitā tadā.  // ApTha_1,1.17 //
Pāņhãnā pāvusā macchā valajā mu¤jarohitā  /
saīkulā maggurā c' eva vasanti taëāke tadā.  // ApTha_1,1.18 //
Kumbhãlā suüsumārā ca tantiggāhā ca rakkhasā  /
ogahā ajagārā ca vasanti taëake tadā.  // ApTha_1,1.19 //
Pārevatā ravihaüsā cakkavākā nadãcarā  /
kokilā sukasāëã ca upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.20 //
Kukutthakā kulãrakā vane pokkharasātakā  /
diõķibhā suvapotā ca upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.21 //


#<[page 017]>#
%<                 1. Sāriputta                            17>%
Haüsā ko¤cā mayårā ca kokilā tambacåëakā  /
sampakā jãvajãvā ca upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.22 //
Kosikā poņņhasãsā ca kurarā senakā bahå  /
mahākāëā ca sakuõā upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.23 //
Pasadā ca varāhā ca vakabheraõķakā bahå  /
rohiccā suggapotā ca upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.24 //
Sãhā vyagghā ca dãpã ca acchakokataracchayo  /
tidhappabhinnā mātaīgā upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.25 //
Kinnarā vānarā c' eva atho pi vanakammikā  /
cetā ca luddakā c' eva upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.26 //
Tiõķukāni piyālāni madhuke kāsumāriyo  /
dhuvaphalāni dhārenti avidåre mam' assamaü.  // ApTha_1,1.27 //
Kosumbhā saëalā nãpā sāraphalasamāyutā  /
dhuvaü phalāni dhārenti avidåre mam' assamaü.  // ApTha_1,1.28 //
Harãņakā āmalakā ambā jambuvibhãņakā  /
kolā bhallātakā bellā phalāni dhārayanti te.  // ApTha_1,1.29 //
âlulā ca kalambā ca bilāni takkaëāni ca  /
jãvakā sahakā c' eva bahukā mama assame.  // ApTha_1,1.30 //
Assamassāvidåramhi taëākā su-sunimmitā  /
acchodakā sitajalā supatitthā manoramā.  // ApTha_1,1.31 //
Padumuppalasa¤channā puõķarãkasamāyutā  /
mandālakehi sa¤channā dibbo gandho pavāyati.  // ApTha_1,1.32 //
Evaü sabbaīgasampanne pupphite phalite vane  /
sukate assame ramme viharāmi ahaü tadā. // ApTha_1,1.33 //
Sãlavā vatasampanno jhāyã jhānarato sadā  /
pa¤cābhi¤¤āphalappatto Surucã nāma tāpaso.  // ApTha_1,1.34 //
Catubbãsasahassāni sissā mayhaü upaņņhahuü  /
sabbe ca brāhmaõā ete jātimanto yasassino.  // ApTha_1,1.35 //
Lakkhaõe itihāse ca sanighaõķu sakeņubhe  /
padakā veyyākaraõā saddhamme pāramiīgatā  // ApTha_1,1.36 //


#<[page 018]>#
%<18                       Therāpadāna>%
Uppādesu nimittesu lakkhaõesu ca kovidā  /
paņņhābhummantalikkhe te mama sissā susikkhitā.  // ApTha_1,1.37 //
Appicchā nipakā ete appāhārā aloëupā  /
lābhālābhena santuņņhā parivārenti maü sadā.  // ApTha_1,1.38 //
Jhāyã jhānaratā dhãrā santacittā samāhitā  /
āki¤ca¤aü patthayantā parivārenti maü sadā.  // ApTha_1,1.39 //
Abhi¤¤āpāramãpattā pettike gocare ratā  /
antalikkhacarā dhãrā parivārenti maü sadā.  // ApTha_1,1.40 //
Saüvutā chasu dvāresu anejā rakkhitindriyā  /
asaüsaņņhā ca te dhãrā mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.41 //
Pallaīkena nisajjāya thānā caīkamanena ca  /
vãtināmenti te rattiü mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.42 //
Rajanãye na rajjanti dosanãye na dussare  /
mohanãye na muyhanti mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.43 //
Iddhivãmaüsamānā te vattanti niccakālikaü  /
paņhaviü te pakampenti sārambhena durāsadā.  // ApTha_1,1.44 //
Kãëamānā ca te sissā kãëanti jhānakãëitaü  /
jambuto phalam ānenti mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.45 //
A¤¤e gacchanti Goyānaü a¤¤e Pubbavidehanaü /
a¤¤e Uttarakuruü ca mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.46 //
Purato khāriü pesenti pacchato ca vajanti te  /
catuvãsaüsahassehi chāditaü hoti ambaraü.  // ApTha_1,1.47 //
Aggipākã anaggã ca dantodukkhalikā pi ca  /
asmena koņņhikā keci pavattaphalabhojanā.  // ApTha_1,1.48 //
Udakorohakā keci sāyaü pāto suciratā  /
toyābhisekacaraõā mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.49 //
Paråëhakacchanakhalomā paīkadantā rajassirā  /
gandhitā sãlagandhena mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.50 //


#<[page 019]>#
%<                         1. Sāriputta                    19>%
Pāto 'va sannipātetvā jaņilā uggatāpanā  /
labhālabhaü pakittetvā gacchanti ambare tadā.  // ApTha_1,1.51 //
Etesaü pakkamantānaü mahāsaddo pavattati  /
ajinacammasaddena moditā honti devatā.  // ApTha_1,1.52 //
Disodisaü pakkamanti antalikkhacarā isã  /
sakabalen' upatthaddhā te gacchanti yadicchakaü.  // ApTha_1,1.53 //
Pathavãkampakā ete sabbe 'va nabhacārino  /
uggatejā duppasahā sāgaro 'va akkhobhiyā.  // ApTha_1,1.54 //
ōhānacaīkamiyā keci, keci nesajjikā isã  /
pavattabhojanā keci mama sissā durāsadā.  // ApTha_1,1.55 //
Mettāvihārino ete hitesã sabbapāõinaü  /
anattukkaüsakā sabbe na te vambhenti kassaci.  // ApTha_1,1.56 //
Sãharājā va 'sambhãto gajarājā va thāmavā  /
durāsadā vyaggha-r-iva agacchanti mam antike.  // ApTha_1,1.57 //
Vijjādharā ca devatā nāga-gandhabba-rakkhasā  /
kumbhaõķā dānavā garuëā upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.58 //
Te jaņā khāribhārikā ajinuttaravasino  /
antalikkhacarā sabbe upajãvanti taü saraü.  // ApTha_1,1.59 //
Tadānucchavikā ete a¤¤ama¤¤aü sagāravā  /
catubbãsaüsahassānaü khittasaddo na vijjati.  // ApTha_1,1.60 //
Pāde pādaü nikkhipantā appasaddā susaüvutā  /
upasaīkamma sabbe va sirasā vandare mamaü.  // ApTha_1,1.61 //
Tehi sissehi parivuto santehi ca tapassihi  /
vasāmi assame tattha jhāyã jhānarato ahaü.  // ApTha_1,1.62 //
Isãnaü sãlagandhena pupphagandhena cåbhayaü  /
phalinaü phalagandhena gandhito hoti assamo.  // ApTha_1,1.63 //
Rattindivaü na jānāmi arati me na vijjati  /
sake sisse ovadanto bhiyyo hāsaü labhām' ahaü.  // ApTha_1,1.64 //
Pupphānaü pupphamānānaü phalānaü cāpi paccataü  /
dibbā gandhā pavāyanti sobhayantā mam' assamaü.  // ApTha_1,1.65 //


#<[page 020]>#
%<20                    Therāpadāna>%
Samādhimhā vuņņhahitvā ātāpã nipako ahaü  /
khāribhāraü gahetvāna vanam ajjhogahiü ahaü.  // ApTha_1,1.66 //
Uppāde supine cāpi lakkhaõe susikkhito  /
pavattamānaü mantapadaü dharayāmi ahaü tadā.  // ApTha_1,1.67 //
Anomadassã bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
vivekakāmo sambuddho Himavantam upāgamã.  // ApTha_1,1.68 //
Ajjhogahetvā Himavantam aggo kāruõiko muni  /
pallaīkam ābhujitvāna nisãdi purisuttamo.  // ApTha_1,1.69 //
Tatth' addasāsiü sambuddhaü sappabhāsaü manoramaü  /
indãvaraü va jalitaü ādittaü va hutāsanaü.  // ApTha_1,1.70 //
Jalantaü dãparukkhaü va vijjuü abbhaghane yathā  /
suphullaü sālarājaü va addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_1,1.71 //
Ayaü nāgo mahāvãro dukkhass' antakaro muni  /
idaü dassanam āgamma sabbe dukkhā pamuccare.  // ApTha_1,1.72 //
Disvān' ahaü devadevaü lakkhaõam upadhārayiü  /
`Buddho nu kho na vā Buddho? Handa passāmi cakkhumaü.'  // ApTha_1,1.73 //
Sahassārāni cakkāni dissanti caraõuttame  /
lakkhaõāni 'ssa disvāna niņņhaü gacchiü Tathāgate.  // ApTha_1,1.74 //
Sammajjaniü gahetvāna sammajjitvān' ahaü tadā  /
aņņha pupphe samānetva buddhaseņņham apåjayiü.  // ApTha_1,1.75 //
Påjayitvāna taü buddhaü oghatiõõaü anāsavaü  /
ekaüsaü ajinaü katvā namassiü lokanāyakaü.  // ApTha_1,1.76 //
Yena ¤āõena sambuddho viharati anāsavo  /
taü ¤āõaü kittayissāmi; suõātha mama bhāsato:  // ApTha_1,1.77 //
Samuddharas' imaü lokaü sayambhu amitodaya  /
tava dassanam āgamma kaīkhāsotaü taranti te.  // ApTha_1,1.78 //
Tuvaü satthā ca ketu ca dhajo yåpo ca pāõinaü  /
parāyano patiņņhā ca dãpo ca dipaduttamo.  // ApTha_1,1.79 //
Sakkā samudde udakaü pametum āëhakena vā  /
na tveva tava sabba¤¤å ¤āõaü sakkā pametave.  // ApTha_1,1.80 //
Dhāretuü pathaviü sakkā ņhapetvā tulamaõķale  /
na tveva tava sabba¤¤å ¤āõaü sakkā pametave.  // ApTha_1,1.81 //


#<[page 021]>#
%<                       1. Sāriputta                  21>%
âkāsaü minituü sakkā rajjuyā aīgulena vā  /
na tveva tava sabba¤¤å ¤āõaü sakkā pametave.  // ApTha_1,1.82 //
Mahāsamudde udakaü paņhaviü cākhila¤ jahe  /
buddha¤āõaü upādāya upamā te na yujjare.  // ApTha_1,1.83 //
Sadevakassa lokassa cittaü yesaü pavattati  /
antojālagatā ete tava ¤āõamhi cakkhumā.  // ApTha_1,1.84 //
Yena ¤āõena patto 'si kevalaü bodhim uttamaü  /
tena ¤āõena sabba¤¤å maddasi paratitthiye.  // ApTha_1,1.85 //
Imā gāthā paņhitvāna Suruci nāma tāpaso  /
ajinaü pattharitvāna paņhaviyaü nisãdi so.  // ApTha_1,1.86 //
Cullāsãtisahassāni ajjhogāëho mahaõõave  /
accuggato tāvad eva girirājā pavuccati.  // ApTha_1,1.87 //
Tāva accuggato Neru āyato vitthato ca so  /
cuõõito aõubhedena koņisatasahassiyo  // ApTha_1,1.88 //
lakkhe ņhapãyamānamhi parikkhayam agacchatha;  /
na tveva tava sabba¤¤å ¤āõaü sakkā pametave.  // ApTha_1,1.89 //
Sukhumacchikena jālena udakaü yo parikkhipe  /
ye keci udake pāõā antojālagatā siyuü.  // ApTha_1,1.90 //
Tath' eva hi mahāvãra ye keci puthutitthiyā  /
ditthãgahanapakkhannā parāmasena mohitā.  // ApTha_1,1.91 //
Tava suddhena ¤āõena anāvaraõadassinā  /
antojālagatā ete ¤āõaü te nātivattare.  // ApTha_1,1.92 //
Bhagavā ca tamhi samaye Anomadassã mahāyaso  /
vuņņhahitvā samādhimhā disaü olokayã jino.  // ApTha_1,1.93 //
Anomadassã-munino Nisabho nāma sāvako  /
parivuto satasahassehi santacittehi tādihi.  // ApTha_1,1.94 //
Khãõāsavehi suddhehi chaëabhi¤¤ehi tādihi  /
cittam a¤¤āya buddhassa upesi lokanāyakaü.  // ApTha_1,1.95 //
Antalikkhe ņhitā tattha padakkhiõam akaüsu te  /
namassantā pa¤jalikā orohuü buddhasantike.  // ApTha_1,1.96 //
Anomadassã bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā sitaü pātukarã jino.  // ApTha_1,1.97 //
Varuõo nām' upaņņhāko sabba¤¤ussa mahesino  /
ekaüsaü cãvaraü katvā apucchi lokanāyakaü:  // ApTha_1,1.98 //


#<[page 022]>#
%<22                   Therāpadāna>%
Ko nu kho bhagavā hetu sitakammassa satthuno?  /
na hi buddhā ahetuhi sitaü pātukaronti te.  // ApTha_1,1.99 //
Anomadassã bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
saīghamajjhe nisãditvā imaü gāthaü abhāsatha:  // ApTha_1,1.100 //
Yo maü pupphena påjesi ¤āõa¤ cāpi anutthunã  /
tam ahaü kittayissāmi; suõātha mama bhāsato:  // ApTha_1,1.101 //
Buddhassa giram a¤¤āya sabbe devā samāgatā  /
saddhammaü sotukāmā te sambuddham upasaīkamuü.  // ApTha_1,1.102 //
Dasasu lokadhātåsu devakāyā mahiddhikā  /
saddhammaü sotukāmā te sambuddham upasaīkamuü.  // ApTha_1,1.103 //
Hatthã assā rathā pattã senā ca caturaīginã  /
parivārenti taü niccaü buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_1,1.104 //
Saņņhiüturiyasahassāni bheriyo samalaīkatā  /
upaņņhissanti taü niccaü buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_1,1.105 //
Soëasitthisahassāni nāriyo samalaīkatā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā  // ApTha_1,1.106 //
Aëārapamhāhasulā su-so¤¤ā tanumajjhimā  /
parivārenti taü niccaü buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_1,1.107 //
Kappasatasahassāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü cakkavattã rājā raņņhe bhavissati.  // ApTha_1,1.108 //
Sahassakkhattuü devindo devarajjaü karissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_1,1.109 //
Pacchime bhave sampatte manussattaü gamissati  /
brāhmaõã Sāriyā nāma dhārayissati kucchinā.  // ApTha_1,1.110 //
Mātuyā nāmagottena pa¤¤āyissati yaü naro  /
Sāriputto ti nāmena tikkhapa¤¤o bhavissati.  // ApTha_1,1.111 //
Asãtikoņã chaķķetvā pabbajissati 'ki¤cano  /
gavesanto santipadaü carissati mahim imaü.  // ApTha_1,1.112 //
Aparimeyye ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāmagottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,1.113 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Sāriputto ti nāmena hessati aggasāvako.  // ApTha_1,1.114 //


#<[page 023]>#
%<                         1. Sāriputta                   23>%
Ayaü Bhāgãrasã Gaīgā Himavantā pabhāvita  /
mahāsamuddaü appeti tappayantã mahodadhiü.  // ApTha_1,1.115 //
Tath' evāyaü Sāriputto Sāketãsu visārado  /
pa¤¤āya pāramiü gantvā tappayissati pāõino.  // ApTha_1,1.116 //
Himavantam upādāya sāgara¤ ca mahodadhiü  /
etthantare yaü puliõaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_1,1.117 //
Tam pi sakkā asesena saīkhātuü gaõanā yathā  /
na tveva Sāriputtassa pa¤¤āy' anto bhavissati.  // ApTha_1,1.118 //
Lakkhe ņhapãyamānamhi khãye Gaīgāya vālukā  /
na tveva Sāriputtassa pa¤¤āy' anto bhavissati.  // ApTha_1,1.119 //
Mahāsamudde åmiyo gaõanāto asaīkhiyā  /
tath' eva Sāriputtassa pa¤¤āy' anto na hessati.  // ApTha_1,1.120 //
ârādhayitvā sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
pa¤¤āya pāramiü gantvā hessati aggasāvako.  // ApTha_1,1.121 //
Pavattitaü dhammacakkaü Sakyaputtena tādinā  /
anuvattessati sammā vassanto dhammavuņņhiyo.  // ApTha_1,1.122 //
Sabbam etam abhi¤¤āya Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā aggaņņhāne ņhapessati. // ApTha_1,1.123 //
Aho me sukataü kammaü Anomadassissa satthuno  /
yassāhaü kāraü katvāna sabbattha pāramiīgato.  // ApTha_1,1.124 //
Aparimeyye kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto saravego 'va kilese jhāpayiü ahaü.  // ApTha_1,1.125 //
Asaīkhataü gavesanto nibbānaü acalaü padaü  /
vicinaü titthiye sabbe esāhaü saüsariü bhave.  // ApTha_1,1.126 //
Yathāpi vyādhito poso pariyeseyya osadhaü  /
vicineyyā vanaü sabbaü vyādhino parimuttiyā  // ApTha_1,1.127 //
asaīkhataü gavesanto nibbānaü amataü padaü  /
avyākiõõaü pa¤casataü pabbajiü isipabbajjaü  // ApTha_1,1.128 //
Jaņābhārena bharito ajinuttaranivās' ahaü  /
abhi¤¤āpāramiü gantvā brahmalokaü agacch' ahaü  // ApTha_1,1.129 //


#<[page 024]>#
%<24                      Therāpadāna>%
N' atthi bāhirake buddhã ņhapetvā jinasāsanaü  /
ye keci buddhimā sattā bujjhanti jinasāsanaü. // ApTha_1,1.130 //
Atthakāmaü mamam etaü nayidaü iti 'haü tadā  /
asaīkhataü gavesanto kutitthaü sa¤carim ahaü.  // ApTha_1,1.131 //
Yathā sāratthiko poso kadaliü chetvā phālaye  /
na tattha sāraü vindeyyā sārena rittako hi so.  // ApTha_1,1.132 //
Tath' eva titthiyā loke nānādiņņhã bahujjanā  /
asaīkhatena rittā va sārena kadalã yathā.  // ApTha_1,1.133 //
Pacchime bhave sampatte brahmabandhu ahos' ahaü  /
koņiyo sataü chaķķayitvā pabbajim anāgāriyaü.  // ApTha_1,1.134 //
                     Paņhamaka-bhāõavāraü.
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedāna pāragå  /
brāhmaõo Sa¤jayo nāma tassa måle vasām' ahaü.  // ApTha_1,1.135 //
Sāvako te mahāvãra Assaji nāma brāhmaõo  /
durāsado uggatejo piõķāya carati sadā.  // ApTha_1,1.136 //
Tam addasāsiü sappa¤¤aü muniü mone samāhitaü  /
santacittaü mahānāgaü suphullaü padumaü yathā.  // ApTha_1,1.137 //
Disvā me cittaü uppajji sudantaü suddhamānasaü  /
usabhaü pavaraü vãraü arahāyaü bhavissati.  // ApTha_1,1.138 //
Pāsādiko iriyati abhiråpo susaüvuto  /
uttame damathe danto amatadassã bhavissati.  // ApTha_1,1.139 //
Yannånāhaü uttamatthaü puccheyyaü tuņņhamānasaü  /
so me puņņho kathessati paņipucchām' ahaü tadā.  // ApTha_1,1.140 //
Piõķacāraü carantassa pacchato agamās' ahaü  /
okāsaü paņimānento pucchituü amataü padaü.  // ApTha_1,1.141 //
Vãthantare anuppattaü upagantvā apucchi 'haü:  /
Kathaü gotto 'si tvaü dhãra; kassa sisso 'si marisa?  // ApTha_1,1.142 //
So me puņņho vyākāsi asambhãto va kesarã:  /
Buddho loke samuppanno tassa sisso 'mhi sāvako.  // ApTha_1,1.143 //


#<[page 025]>#
%<                        1. Sāriputta                   25>%
Kãdisaü te mahāvãra anujāta-mahāyaso  /
buddhassa sāsanaü dhammaü sādhu me kathayass' ubho.  // ApTha_1,1.144 //
So me puņņho kathã sabbaü gambhãraü nipuõaü padaü  /
taõhasallassa hantāraü sabbadukkhapanådanaü.  // ApTha_1,1.145 //
Ye dhammā hetuppabhavā tesaü hetuü Tathāgato āha  /
tesa¤ ca yo nirodho evaü vādi mahāsamaõo.  // ApTha_1,1.146 //
So 'haü vissajjite pa¤he paņhamaü phalaü ajjhagaü /
virajo vimalo āsiü sutvāna jinasāsanaü.  // ApTha_1,1.147 //
Sutvāna munino vākyaü passitvā dhammaü uttamaü  /
pariyogāëhasaddhammo imaü gāthaü abhās' ahaü:  // ApTha_1,1.148 //
`Es' eva dhammo yadi tāvad eva paccavyathā padam asokaü  /
adiņņham abbhatãtaü bahukehi kappanahutehi.'  // ApTha_1,1.149 //
Sāhaü dhammaü gavesanto kutitthe sa¤carim ahaü  /
so me attho anuppatto kālo me na ppamajjituü.  // ApTha_1,1.150 //
Tosito 'haü Assajinā patvāna acalaü padaü  /
sahāyakaü gavesanto assamam agamās' ahaü.  // ApTha_1,1.151 //
Dårato 'va mamaü disvā sahāyo me susikkhito  /
iriyāpathasampanno idaü vacanam abravã:  // ApTha_1,1.152 //
Pasannamukhanetto 'si muni munibhāvo 'va dissati  /
amatādhigato kacci nibbānaü accutaü padaü.  // ApTha_1,1.153 //
Subhānuråpo āyāsi anejjaīkārito viya  /
danto ca uttamadamathe upasanto 'si brāhmaõa.  // ApTha_1,1.154 //
Amataü mayā 'dhigataü sokasallavinodanaü  /
tuvam pi adhigacche hi gacchāma buddhasantikaü.  // ApTha_1,1.155 //
Sādhå ti so paņissutvā sahāyo me susikkhito  /
hatthena hatthaü gaõhitvā upāgamã satthusantikaü. // ApTha_1,1.156 //
Ubho pi pabbajissāma Sakyaputta tav' antike  /
tava sāsanam āgamma viharāma anāsavā.  // ApTha_1,1.157 //
Kolito iddhiyā seņņho; ahaü pa¤¤āya pārago  /
ubho ca ekato hutvā sāsanaü sobhayāmase  // ApTha_1,1.158 //


#<[page 026]>#
%<26                    Therāpadāna>%
Apariyositasaīkappo kutitthe sa¤carim ahaü  /
tava dassanam āgamma saīkappo pårito mama.  // ApTha_1,1.159 //
Paņhaviyaü patiņņhāya pupphanti samaye dumā  /
dibbā gandhā sampavanti tosenti sabbapāõinaü.  // ApTha_1,1.160 //
Tath' evāhaü mahāvãra Sakyaputta mahāyasa  /
sāsane te patiņņhāya samay' esāmi pupphituü.  // ApTha_1,1.161 //
Vimuttipuppham esanto bhavasaüsāramocanaü  /
vimutti-pupphalābhena tosemi sabbapāõinaü.  // ApTha_1,1.162 //
Yāvatā buddhakhettamhi ņhapetvāna mahāmuniü  /
pa¤¤āya sadiso n' atthi tava puttassa cakkhumā.  // ApTha_1,1.163 //
Suvinãtā ca te sissā parisā ca susikkhitā  /
uttame damathe dantā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.164 //
Jhāyã jhāna*ratā dhãrā santacittā* samāhitā  /
munã moneyya-sampannā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.165 //
Appicchā nipakā dhãrā appāhārā alolupā  /
lābhālabhena santuņņhā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.166 //
âra¤¤akā dhutaratā jhāyino låkhacãvarā  /
vi*vekābhiratā dhãrā*parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.167 //
Paņipannā phalaņņhā ca sekhā phalasamaīgino  /
āsiüsakā uttamatthaü parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.168 //
Sotāpannā ca vimalā sakadāgāmino ca ye  /
anāgāmã ca arahā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.169 //
*Satipaņņhā*nakusalā bojjhaīgābhāvanāratā  /
sāvakā te bahå sabbe parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.170 //
Iddhipādesu kusalā samādhibhāvanāratā  /
sammappadhānam anuyuktā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.171 //
Tevijjā *chaëabhi¤¤ā ca iddhiyā pārami*īgatā  /
pa¤¤āya pāramãpattā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.172 //
Edisā te mahāvãra tava sissā susikkhitā  /
durāsadā uggatejā parivārenti taü sadā.  // ApTha_1,1.173 //
Tehi sissehi parivuto sa¤¤atehi tapassihi  /
migarājā v' asambhãto *uëurājā va sobhasi.*  // ApTha_1,1.174 //
Paņhaviyaü patiņņhāya ruhanti dharaõãruhā  /
vepullataü papuõanti phalan ca dassayanti te.  // ApTha_1,1.175 //


#<[page 027]>#
%<                         1. Sāriputta                    27>%
Paņhavã sadiso tvaü 'si Sakyaputta mahāyasa  /
sāsane te patiņņhāya labhanti amataü phalaü.  // ApTha_1,1.176 //
Sindhå Sarasvatã c' eva nadiyā Candabhāgiyo  /
Gaīgā ca Yamunā c' eva Sarabhå ca atho Mahã. // ApTha_1,1.177 //
Etāsaü sandamānānaü sāgaro sampaņicchati  /
jahanti purimaü nāmaü sāgaro te 'va ¤āyati. // ApTha_1,1.178 //
Tath' ev' ime catuvaõõā pabbajitvā tav' antike  /
jahanti purimaü nāmam buddhaputtā ti ¤āyare.  // ApTha_1,1.179 //
Yathāpi cando vimalo gacchaü ākāsadhātuyā  /
sabbe tārāgaõe loke ābhāya atirocati.  // ApTha_1,1.180 //
Tath' eva tvaü mahāvãra parivuto devamānuse  /
buddhakhettaü atikkamma jalasi sabbadā tuvaü.  // ApTha_1,1.181 //
Gambhãre uņņhitā åmi na velam ativattati  /
sabbavelam paphusanti sa¤cuõõā vikiranti tā.  // ApTha_1,1.182 //
Tath' eva titthiyā loke nānādiņņhã bahujjanā  /
dhammaü dhāritukāmā te n' ātivattanti taü muniü.  // ApTha_1,1.183 //
Sac' eva taü pāpuõanti paņivādehi cakkhuma  /
tav antikaü upāgantvā sa¤cuõõā 'va bhavanti te.  // ApTha_1,1.184 //
Yathāpi udake jātā kumudā mandālakā bahå  /
upalimpanti toyena kaddamakalalena ca.  // ApTha_1,1.185 //
Tath' eva bahukā sattā loke jātā viråhare  /
aņņitā rāgadosena kaddame kumudaü yathā.  // ApTha_1,1.186 //
Yathā padumaü jalajaü jalamajjhe viråhati  /
na so limpati toyena parisuddho hi kesarã.  // ApTha_1,1.187 //
Tath eva tvaü mahāvãra loke jāto mahāmuni  /
no palimpasi lokena toyena padumaü yathā.  // ApTha_1,1.188 //
Yathāpi rammake māse bahå pupphanti vārijā  /
nātikkamanti taü māsaü samayo pupphanāya so.  // ApTha_1,1.189 //


#<[page 028]>#
%<28                     Therāpadāna>%
Tath' eva tvaü Sakyaputta pupphitā te vimuttiyā  /
sāsanaü nātivattanti padumaü vārijaü yathā.  // ApTha_1,1.190 //
Supupphito sālarājā dibbagandhaü pavāyati  /
a¤¤asālehi parivuto sālarājā va sobhati.  // ApTha_1,1.191 //
Tath' eva tvaü mahāvãra buddha¤āõena pupphito  /
bhikkhusaīghena parivuto sālarājā va sobhasi. // ApTha_1,1.192 //
Yathāpi selo Himavā osadho sabbapāõinaü  /
nāgānam asurāna¤ ca devatāna¤ ca ālayo.  // ApTha_1,1.193 //
Tath' eva tvaü mahāvãra osadho viya pāõinaü  /
tevijjā chaëabhi¤¤ā ca iddhiyā pāramiīgatā.  // ApTha_1,1.194 //
Anusiņņhā mahāvãra tayā kāruõikena te  /
ramanti dhammaratiyā vasanti tava sāsane.  // ApTha_1,1.195 //
Migarājā yathā sãho abhinikkhamma āsayā  /
catuddisā viloketvā tikkhattuü abhinādayi.  // ApTha_1,1.196 //
Sabbe *mi*gā uttasanti migarājassa gajjato  /
tathā hi jātimā eso pasu tāseti sabbadā.  // ApTha_1,1.197 //
Gajjato te mahāvãra vasudhā sampakampati  /
bodhaneyyā 'va bojjhanti tasanti mārakāyikā.  // ApTha_1,1.198 //
Tasanti titthiyā sabbe nadato te mahāmuni  /
kākasenā 'va vibbhantā migara¤¤ā yathā migā.  // ApTha_1,1.199 //
Ye keci gaõino loke satthāro ti pavuccare  /
paramparāgataü dhammaü desenti parisāya te.  // ApTha_1,1.200 //
Na h' eva tvaü mahāvãra dhammaü desesi pāõinaü  /
samaü saccāni bujjhitvā kevalaü bodhipakkhikaü.  // ApTha_1,1.201 //
âsayānusayaü ¤atvā indriyānaü phalāphalaü /
bhabbābhabbe viditvāna mahāmegho va gajjasi.  // ApTha_1,1.202 //
Cakkavālapariyantā nisinnā parisā bhave  /
nānādiņņhã vicintenti vimaticchedanāya taü.  // ApTha_1,1.203 //


#<[page 029]>#
%<                        1. Sāriputta                29>%
Sabbesaü cittam a¤¤āya opammakusalo muni  /
ekaü pa¤haü kathento 'va vimatin chindi pāõinaü.  // ApTha_1,1.204 //
Upadisasadiseh' eva vāsudhā påritā bhave  /
sabbe 'va te pa¤jalikā kittayuü lokanāyakaü.  // ApTha_1,1.205 //
Kappaü 'vā te kittayantā nānāvaõõehi kittayuü  /
parimetuü na pappeyyum appameyyo Tathāgato.  // ApTha_1,1.206 //
Yathā sakena thāmena kittito hi mahājino  /
kappakoņã pakittentā evamevam akittayuü.  // ApTha_1,1.207 //
Sace hi koci devo vā manusso vā susikkhito  /
påritaü parikaķķheyya vighātaü 'va labheyya so.  // ApTha_1,1.208 //
Sāsane te patiņņhāya Sakyaputta mahāyasa  /
pa¤¤āya pāramiü gantvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_1,1.209 //
Titthiye sampamaddāmi vattemi jinasāsanaü  /
dhammasenāpati ajja Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_1,1.210 //
Aparimeyye kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sukhito saravego va kilese jhāpayã mamaü. // ApTha_1,1.211 //
Yo koci manujo bhāraü dhāreyya matthake sadā  /
bhārena dukkhito assa bhāro hi bharito tathā.  // ApTha_1,1.212 //
Dayhamāno tãh'aggãhi bhavesu saüsariü ahaü  /
bharito bhavabhārena girim uccārito yathā.  // ApTha_1,1.213 //
Oropito ca me bhāro; bhavā ugghāņitā mayā  /
karaõãyaü kataü sabbaü Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_1,1.214 //
Yāvatā buddhakhettamhi ņhapetvā Sakyapuīgavaü  /
aham aggo 'mhi pa¤¤āya sadiso me na vijjati.  // ApTha_1,1.215 //
Samādhimhi sukusalo iddhiyā pāramiīgato  /
icchamāno 'va 'haü ajja sahāyam abhinimmine.  // ApTha_1,1.216 //


#<[page 030]>#
%<30                   Therāpadāna>%
Anupubbavihārissa vasãbhåto mahāmuni. /
kathesi sāsanaü mayhaü, nirodho sayanaü mamaü. // ApTha_1,1.217 //
Dibbacakkhuü visuddham me samādhikusalo ahaü  /
sammappadhānam anuyutto bojjhaīgabhāvanārato.  // ApTha_1,1.218 //
Sāvakena hi pattabbaü sabbam eva kataü mamaü /
lokanāthaü ņhapetvāna sadiso me na vijjati.  // ApTha_1,1.219 //
Samāpattivinayakusalo jhānavimokkhānaü khippalābhã  /
bojjhaīgabhāvanārato sāvakaguõapāramiīgato 'smiü.  // ApTha_1,1.220 //
Sāvakaguõenāpi phusena buddhiyā purisuttamagāravā  /
saddhāya saīgahãtaü cittaü sadā sabrahmacārisu. // ApTha_1,1.221 //
Uddhataviso va sappo chinnavisāno va usabho  /
nikkhittamānadappo upemi garugāravena gaõaü.  // ApTha_1,1.222 //
Yadi råpinã bhaveyya pa¤¤ā me vasupatãnaü sameyya.  /
Anomadassissa bhagavato phalam etaü ¤āõaü thavanāya. // ApTha_1,1.223 //
Pavattitaü dhammacakkaü Sakyaputtena tādinā  /
anuvattem' ahaü sammā ¤āõathavanāy' idaü phalaü.  // ApTha_1,1.224 //
Mā me kadāci pāpiccho kusãto hãnavãriyo  /
appassuto anācāro sameto katthaci ahu.  // ApTha_1,1.225 //
Bahussuto ca medhāvã sãlesu susamāhito  /
cetosamathānuyukto api muddhani tiņņhatu.  // ApTha_1,1.226 //
Taü vo vadāmi bhaddante yāvant' ettha samāgatā  /
appicchā hotha santuņņhā jhāyã jhānaratā sadā.  // ApTha_1,1.227 //


#<[page 031]>#
%<                   2. Mahā-Moggallāna                 31>%
Yam ahaü paņhamaü disvā virajo vimalo ahuü  /
so me ācariyo vãro Assaji nāma sāvako.  // ApTha_1,1.228 //
Tassāhaü vāhasā ajja dhammasenāpatã ahuü  /
sabbattha pāramiü patvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_1,1.229 //
Yo me ācariyo āsi Assaji nāma sāvako  /
yassaü disāyaü vasati ussãsamhikaro ahaü.  // ApTha_1,1.230 //
Mama kammaü saritvāna Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā aggaņņhāne ņhapesi maü.  // ApTha_1,1.231 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķābhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsasanaü ti  // ApTha_1,1.232 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sāriputto thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
            Sāriputtattherassa apadānaü samattaü.

                      [2. Mahā-Moggallāna.]
Anomadassã bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
vihāsi Himavantamhi devasaīghapurakkhato.  // ApTha_1,2.1 //
Varåõo nāma nāmena nāgarājā ahaü tadā  /
kāmaråpã vikubbāmi mahodadhi nivās' ahaü.  // ApTha_1,2.2 //
Saīganiyaü gaõaü hitvā turiyaü paņņhapes' ahaü  /
sambuddhaü parivāretvā vādesuü accharā tadā  // ApTha_1,2.3 //
Vajjamānesu turiyesu devā turiyāni vajjiüsu  /
ubhiõõaü saddaü sutvāna buddho pi sampabujjhatha.  // ApTha_1,2.4 //
Nimantayitvā sambuddhaü sakaü bhavanam upāgamiü /
āsanaü pa¤¤apetvāna kālam ārocayim ahaü.  // ApTha_1,2.5 //
Khãõāsavasahassehi purato lokanāyako  /
obhāsento disā sabbā bhavanam me upāgami.  // ApTha_1,2.6 //


#<[page 032]>#
%<32                   Therāpadāna>%
Upaviņņhaü mahāvãraü devadevaü narāsabhaü  /
bhikkhusaīghaü santappesiü annapānen' ahaü tadā.  // ApTha_1,2.7 //
Anumodi mahāvãro sayambhu aggapuggalo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_1,2.8 //
Yo so saīghaü apåjesi buddha¤ ca lokanāyakaü  /
tena cittappasādena devalokaü gamissati.  // ApTha_1,2.9 //
Sattasattatikkhattu¤ ca devarajjaü karissati  /
paņhavyarajjaü aņņhasataü vasudham āvasissati.  // ApTha_1,2.10 //
Pa¤capa¤¤āsakkhattuü ca cakkavatti bhavissati  /
bhogā asaīkhiyā tassa uppajjissanti tāvade.  // ApTha_1,2.11 //
Aparimeyye ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,2.12 //
Nirayā so cavitvāna manussattaü gamissati  /
Kolito nāma nāmena brahmabandhu bhavissati.  // ApTha_1,2.13 //
So pacchā pabbajitvāna kusalamålena codito  /
Gotamassa bhagavato dutiyo hessati sāvako.  // ApTha_1,2.14 //
âraddhavãriyo pahitatto iddhiyā pāramiīgato  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_1,2.15 //
Pāpamittopanissāya kāmarāgavasaīgato  /
mātaraü pitaraü cāpi ghātayiü duņņhamānaso.  // ApTha_1,2.16 //
Yaü yaü yon' upapajjāmi nirayaü atha mānusaü  /
pāpakammasamaīgãnaü bhinnasãso bhavām ahaü.  // ApTha_1,2.17 //
Idaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
idhāpi ca 'disaü mayhaü maraõakāle bhavissati.  // ApTha_1,2.18 //
Pavivekaü anuyutto samādhibhāvanārato  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_1,2.19 //
Dharaõiü pi sugambhãraü bahalaü duppadhaüsiyaü  /
vāmaīguņņhena khobheyyam iddhiyā pāramiügato. // ApTha_1,2.20 //
Asmimānaü na passāmi māno mayhaü na vijjati  /
sāmaõere upādāya garucittaü karom' ahaü.  // ApTha_1,2.21 //
Aparimeyye ito kappe yaü kammaü abhinãhariü  /
tāhaü bhumiü anuppatto patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_1,2.22 //


#<[page 033]>#
%<                    3. Mahā-Kassapa                    33>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,2.23 //
       Itthaü sudaü āyasmā Mahāmoggallāno thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
         Mahāmoggallānattherassa [bojjhaīgaü] apadānaü
                         samattaü.

                   [3. Mahā-Kassapa]
Padumuttarassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
nibbute lokanāthamhi påjaü kubbanti satthuno  /
udaggacittā janatā āmoditapamoditā.  // ApTha_1,3.1 //
Tesu saüvegajātesu pãti me udapajjatha  /
¤atimitte samānetvā idaü vacanam abraviü:  /
`Parinibbuto mahāvãro handa påjaü karomase.'  // ApTha_1,3.2 //
Sadhå ti te paņissutvā bhiyyo hāsaü janiüsu me  /
buddhasmiü lokanāthasmiü kāhāma pu¤¤asa¤cayaü.  // ApTha_1,3.3 //
Agghiyaü sukataü katvā satahatthaü samuggataü  /
diyaķķhaü hatthasataü pi vimānaü nabham uggataü.  // ApTha_1,3.4 //
Katvāna agghiyaü tattha tālapantãhi cittitaü  /
sakaü cittaü pasādetvā cetiyaü påjay' uttamaü.  // ApTha_1,3.5 //
Aggikkhandho va jalito sālarājā va phullito  /
indalaņņhãva ākāse obhāseti catuddisā.  // ApTha_1,3.6 //
Tesu cittaü pasādetvā katvāna kusalaü bahuü  /
pubbakammaü saritvāna tidasaü upapajj' ahaü.  // ApTha_1,3.7 //


#<[page 034]>#
%<34                      Apadāna>%
Sahassayuttaü hayavāhiü dibbaü yānam adhiņņhito  /
ubbiddhaü bhavanaü mayhaü sattabhåmi samuggataü  // ApTha_1,3.8 //
Kåņāgārasahassāni sabbe sovaõõayā ahuü /
jalanti sakatejena disā sabbā pabhāsayaü.  // ApTha_1,3.9 //
Santi a¤¤e pi niyyuhā lohitaīkamayā tadā  /
te pi jotanti ābhāya samantā caturo disā  // ApTha_1,3.10 //
Pu¤¤akammābhinibbattā kåņāgārā sunimmitā  /
maõimayāpi jotanti disādasa samantato.  // ApTha_1,3.11 //
Tesaü ujjotamānānaü obhāso vipulo ahu  /
sabbe deve atibhomi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_1,3.12 //
Saņņhikappasahassamhi Ubbiddho nāma khattiyo  /
caturanto vijitāvã puņhaviü āvasiü ahaü.  // ApTha_1,3.13 //
Tamh' eva bhaddake kappe tiüsakkhattuü ahos ahaü  /
sakakammābhiraddho 'mhi cakkavatti mahabbalo. // ApTha_1,3.14 //
Sattaratanasampanno cātudãpamhi issaro  /
tatthāpi bhavanaü mayhaü indalaņņhi 'va uggataü  // ApTha_1,3.15 //
âyāmato catubbãsaü vitthārena ca dvādasā.  /
Rammakaü nāma naīgaraü daëhapākāratoraõaü.  // ApTha_1,3.16 //
âyāmato pa¤casataü vitthārena tadaķķhakaü  /
ākiõõaü janakāyehi tidasānaü puraü viya.  // ApTha_1,3.17 //
Yathā sucighare sucipakkhittā paõõuvãsati  /
a¤¤ama¤¤am saīghaņņhenti ākiõõaü hoti taü tadā. // ApTha_1,3.18 //
Evam pi nagaraü mayhaü hatthassarathasaīkulaü  /
manussehi tadākiõõaü Rammakaü naīgaruttamaü.  // ApTha_1,3.19 //
Tattha bhutvā ca pitvā ca puna devattataü gato  /
bhave pacchimake mayhaü ahosi kulasampadā.  // ApTha_1,3.20 //


#<[page 035]>#
%<                    3. Mahā-Kassapa               35>%
Brāhma¤¤akulasambhåto mahāratanasa¤cayo  /
asãtiükoņiyo hitvā 'bhira¤¤assa paribbajiü. // ApTha_1,3.21 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,3.22 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mahākassapo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Mahākassapatherassa apadānaü samattaü.

                     [4. Anuruddha]
Sumedhaü bhagavantāhaü lokajeņņhaü narāsabhaü  /
vupakaņņhaü viharantaü addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_1,4.1 //
Upagantvāna sambuddhaü sumedhaü lokanāyakaü  /
a¤jalim paggahetvāna buddhaseņņham ayāc' ahaü:  // ApTha_1,4.2 //
`Anukampã mahāvãra lokajeņņha narāsabha  /
padãpan te padassāmi rukkhamålamhi jhāyato.' // ApTha_1,4.3 //
Adhivāsesi so dhãro sayambhå vadataü varo  /
dumesu vinivijjhitvā yantaü yojetv' ahaü tadā.  // ApTha_1,4.4 //
Sahassavaņņiü pādāsiü buddhassa lokabandhuno  /
sattāhaü pajjalitvāna padãpā vupasammisuü. // ApTha_1,4.5 //
Tena cittappasādena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü vimānaü upapajj ahaü // ApTha_1,4.6 //
Upapannassa devattaü thambho āsi sunimmito  /
samantato pajjalati dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_1,4.7 //


#<[page 036]>#
%<36                    Apadāna>%
Samantā yojanaü sabbaü virocemi ahaü tadā  /
sabbe deve atihomi dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_1,4.8 //
Tiüsakappāni devindo devarajjam akārayiü  /
na maü kec' atima¤¤anti dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_1,4.9 //
Aņņhavãsatikkhattu¤ ca cakkavattã ahos ahaü  /
divāratti¤ ca passāmi samantā yojanaü tadā.  // ApTha_1,4.10 //
Sahassalokaü ¤āõena passāmi satthu sāsane  /
dibbacakkhuü anuppatto dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_1,4.11 //
Sumedho nāma sambuddho tiüsakappasahass' ito  /
tassa dãpo mayā dinno vippasannena cetasā.  // ApTha_1,4.12 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,4.13 //
       Itthaü sudaü āyasmā Anuruddhatthero imā gāthāyo 'bhāsitthāti.
           Anuruddhattherassa apadānaüsamattaü.

                [5. Puõõa-Mantāniputta]
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedānapāragå  /
purakkhato 'smi sissehi upagacchiü naruttamaü.  // ApTha_1,5.1 //
Padumuttaro lokavidå ahutãnaü paņiggaho  /
mama kammaü pakittesi saīkhittena mahāmuni.  // ApTha_1,5.2 //
Tāhaü dhammaü suõitvāna abhivādetvāna satthuno  /
a¤jalim paggahetvāna pakkāmiü dakkhiõāmukho.  // ApTha_1,5.3 //
Saīkhittena suõitvāna vitthārena adesayiü /
sabbe sissā attamanā sutvāna mama bhāsato.  // ApTha_1,5.4 //
Sakadiņņhiü vinodetvā buddhe cittaü pasādayuü  /
saīkhittena pi desemi vitthārena tath ev ahaü.  // ApTha_1,5.5 //


#<[page 037]>#
%<                      6. Upāli                     37>%
Abhidhammanaya¤¤o haü Kathāvatthuvisuddhiyā  /
sabbesaü vi¤¤āpetvāna viharāmi anāsavo.  // ApTha_1,5.6 //
Ito pa¤casate kappe caturo suppakāsakā  /
sattaratanasampannā cātuddãpamhi issarā.  // ApTha_1,5.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,5.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Puõõomantāniputtothero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Puõõo Mantāõiputtattherassa apadānaüsamattaü.

                     [6. Upāli]
Naīgare Haüsavatiyā Sujāto nāma brāhmaõo  /
asãtikoņinicayo pahåtadhanadha¤¤avā.  // ApTha_1,6.1 //
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedānapāragå  /
lakkhaõe itibhāse ca saddhamme pāramiīgato.  // ApTha_1,6.2 //
Paribbājā ekasikhā Gotamabuddhasāvakā  /
carakā tāpasā c' eva caranti mahiyā tadā  // ApTha_1,6.3 //
`Te pi maü parivārenti' brāhmaõo vissuto iti;  /
bahujjano maü påjeti nāhaü påjemi ka¤cinaü. // ApTha_1,6.4 //
Påjārahaü na passāmi mānatthaddho ahaü tadā  /
buddho ti vacanaü natthi tāva nuppajjate jino.  // ApTha_1,6.5 //
Accayena ahorattaü Padumuttaranāyako  /
sabbaü tamaü vinodetvā loke uppajji cakkhumā.  // ApTha_1,6.6 //
Vitthārike bahuja¤¤e puthubhåte ca sāsane  /
upāgami tadā buddho naīgaraü Haüsasavhayaü. // ApTha_1,6.7 //


#<[page 038]>#
%<38                   Apadāna>%
Paråpatthā*ya so buddho*dhammaü desesi cakkhumā  /
tena kālena parisā samantā yojanaü tadā.  // ApTha_1,6.8 //
Sammato manujānaü so Sunando nāma tāpaso  /
yāvatā buddhaparisā puppheh' acchādayã tadā.  // ApTha_1,6.9 //
Catusaccaü pakāsento seņņhe va pupphamaõķape  /
koņisatasahassānaü dhammābhisamayo ahu.  // ApTha_1,6.10 //
Sattarattindivaü buddho vassitvā dhammavuņņhiyā  /
aņņhame divase patte Sunandaü kittayi jino.  // ApTha_1,6.11 //
Devaloke manusse vā saüsaranto ayaü bhave  /
sabbesaü pavaro hutvā bhaveussaüsarissati.  // ApTha_1,6.12 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,6.13 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Mantāõiputto Puõõo ti hessati satthu sāvako.  // ApTha_1,6.14 //
Evaü kittayi sambuddho Sunandaü tāpasaü tadā  /
hāsayanto janaü sabbaü dassayanto sakaü balaü.  // ApTha_1,6.15 //
Kata¤jalã namassanti Sunandaü tāpasaü tadā  /
buddhe kāraü karitvāna sodhesi gatim attano.  // ApTha_1,6.16 //
Tattha me ahu saīkappo sutvāna munino vacaü /
aham pi kāraü karissāmi yathā passāmi Gotamaü.  // ApTha_1,6.17 //
Evāhaü cintayitvāna kiriyaü cintayiü mamaü /
kyāhaü kammaü ācarāmi pu¤¤akkhette anuttare.  // ApTha_1,6.18 //
Ayaü ca pāņhiko bhikkhu sabbapāņhikasāsane  /
vinaye agganikkhitto taü ņhānaü patthaye ahaü.  // ApTha_1,6.19 //
Idaü me amitaü bhogaü akkhobhaü sāgaråpamaü  /
tena bhogena buddhassa ārāmaü māpaye ahaü.  // ApTha_1,6.20 //
Sobhanaü nāma ārāmaü naīgarassa puratthato  /
katvā satasahassena saīghārāmaü amāpayiü. // ApTha_1,6.21 //


#<[page 039]>#
%<                          6. Upāli                   39>%
Kåņāgāre ca pāsāde maõķape kammiye guhā  /
caīkame sukate katvā saīghārāmaü amāpayiü.  // ApTha_1,6.22 //
Jantāgharaü aggisālaü adho udakamālakaü  /
nahānagharaü māpayitvā bhikkhusaīghass' adās' ahaü.  // ApTha_1,6.23 //
âsandiyo pãņhake ca paribhoge ca bhājane  /
ārāmika¤ ca bhesajjaü sabbam etaü adās' ahaü.  // ApTha_1,6.24 //
ârakkhaü paņņhapetvāna pākāraü kārayiü daëhaü  /
mā naü koci viheņhesi santacittāna tādinaü.  // ApTha_1,6.25 //
âvāsasatasahassena saīghārāmaü amāpayiü  /
vepullataü pāpayitvā sambuddhaü upanāmayiü. // ApTha_1,6.26 //
Niņņhāpito mayārāmo sampaņiccha tuvaü muni  /
niyyātessāmi te vãra adhivāsehi cakkhumā.  // ApTha_1,6.27 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mama saīkappam a¤¤āya adhivāsesi nāyako.  // ApTha_1,6.28 //
Adhivāsanam a¤¤āya sabba¤¤ussa mahesino  /
bhojanaü paņiyādetvā kālam ārocayiü ahaü.  // ApTha_1,6.29 //
ârocitamhi kālamhi Padumuttaranāyako  /
khãõāsavasahassehi ārāmaü me upāgami.  // ApTha_1,6.30 //
Nisinnaü kālam a¤¤āya annapānena tappayiü /
bhuttāviükālam a¤¤āya idaü vacanam abraviü:  // ApTha_1,6.31 //
`Kãto satasahassena tattaken' eva kārito  /
Sobhano nāma ārāmo sampaņiccha tuvaü mune.' // ApTha_1,6.32 //
Iminārāmadānena cetanāpaõidhãhi ca  /
bhave nibbattamāno 'haü labhāmi mama patthitaü.  // ApTha_1,6.33 //
Paņiggahetvā sambuddho saīghārāmaü sumāpitaü /
bhikkhusaīghe nisãditvā idaü vacanam abravi. // ApTha_1,6.34 //
"Yo so buddhassa pādāsi saīghārāmaü sumāpitaü  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_1,6.35 //


#<[page 040]>#
%<40                        Apadāna>%
Hatthã-assā-rathā-pattã senā ca caturaīginã  /
parivāressant' imaü niccaü saīghārāmass' idaü phalaü.  // ApTha_1,6.36 //
Saņņhiü turiyasahassāni bheriyo samalaīkatā  /
parivāressant' imaü niccaü saīghārāmass' idan phalaü.  // ApTha_1,6.37 //
Chalāsãtisahassāni nāriyo samalaīkatā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā.  // ApTha_1,6.38 //
âëārāpamhā hasulā susa¤¤ā tanumajjhimā  /
parivāressant' imaü niccaü saīghārāmass' idaü phalaü.  // ApTha_1,6.39 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü devindo devarajjaü karissati.  // ApTha_1,6.40 //
Devarājena pattabbaü sabbaü paņilabhissati  /
anånabhogo hutvāna devarajjaü karissati.  // ApTha_1,6.41 //
Sahassakkhattuü cakkavatti rājā raņņhe bhavissati  /
pathavyā rajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_1,6.42 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,6.43 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Upāli nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_1,6.44 //
Vinaye pāramippatto ņhānāņhāne ca kovido  /
jinasāsanaü dhārento viharissat' anāsavo." // ApTha_1,6.45 //
Sabbam etaü abhi¤¤āya Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapessati.  // ApTha_1,6.46 //
Aparimeyy' upādāya patthemi tava sāsanaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApTha_1,6.47 //
Yathā sålāvuto poso rājadaõķena tajjito  /
såle sātaü na vindanto parimuttiü 'va icchati.  // ApTha_1,6.48 //
Tath' evāhaü mahāvãra bhavadaõķena tajjito  /
kammasålāvuto santo pipāsāvedanāņņito.  // ApTha_1,6.49 //
Bhave sātaü na vindāmi ķayhanto tãhi aggihi  /
parimuttiü gavesāmi yathāpi rājadaõķito. // ApTha_1,6.50 //


#<[page 041]>#
%<                           6. Upāli                     41>%
*Yathā visādo puri*so visena paripãëito  /
agadaü so gaveseyya visaghātāy' upāyaso. // ApTha_1,6.51 //
Gavesamāno passeyya agadaü visaghātakaü  /
tam pivitvā sukhã assa visamhā parimuttiyā.  // ApTha_1,6.52 //
Tath' evāhaü mahāvãra yathā visahato naro  /
sampãëito *avijjāya saddhammāgadaü* es'ahaü.  // ApTha_1,6.53 //
Dhammāgadhaü gavesanto addakkhiü Sākyasāsanaü  /
aggasabbosadhānaü taü sabbasallavinodanaü.  // ApTha_1,6.54 //
Dhammosadhaü pivitvāna visaü sabbaü samåhaniü  /
ajarāmaraü sãtibhāvaü nibbānaü passayiü ahaü.  // ApTha_1,6.55 //
Yathā bhåtaņņito poso bhåtaggāhena pãëito  /
bhåtavejjaü gaveseyya bhåtasmā parimuttiyā.  // ApTha_1,6.56 //
Gavesamāno passeyya bhåtavijjāsu kovidaü  /
tassa so viha¤¤e bhåtaü samåla¤ ca vināsaye.  // ApTha_1,6.57 //
Tath' evāhaü mahāvãra tamaggāhena pãëito  /
¤āõalokaü gavesāmi tamato parimuttiyā.  // ApTha_1,6.58 //
Ath' addasaü Sakyamuniü kilesatamasodhanaü  /
so me tamaü vinodesi bhåtavejjo va bhåtikaü.  // ApTha_1,6.59 //
Saüsārasotaü sa¤chindiü taõhāsotaü nivārayiü;  /
bhavaü ugghāņayiü sabbaü bhåtavejjo va målato.  // ApTha_1,6.60 //
Garuëo yathā opatti pannagaü bhakkham attano  /
samantāyojanasataü vikkhobheti mahāsaraü.  // ApTha_1,6.61 //
Pannagaü so gahetvāna adhosãsaü viheņhayaü /
ādāya so pakkamati yena kāmaü vihaīgamo.  // ApTha_1,6.62 //
Tath' evāhaü mahāvãra yathāpi Garuëo balã  /
asaīkhataü gavesanto dose vikkhālayiü ahaü.  // ApTha_1,6.63 //
Diņņho ahaü dhammavaraü santipadam anuttaraü  /
ādāya viharām' etaü Garuëo pannagaü yathā.  // ApTha_1,6.64 //
âsāvatã nāma latā jātā cittalatāvane  /
tassā vassasahassena ekaü nibbattate phalaü.  // ApTha_1,6.65 //


#<[page 042]>#
%<42                       Apadāna>%
Taü devā payirupāsanti tāva dåraphalaü satiü /
devānaü sā piyā evaü āsāvati latuttamā.  // ApTha_1,6.66 //
Satasahassaü upādāya tāhaü paricare muniü  /
sāyaüpātaü namassāmi devā āsāvatiü yathā.  // ApTha_1,6.67 //
Ava¤jhā pāricariyā amoghā ca namassanā  /
dårāgatam pi maü santaü khaõo maü na virādhayi. // ApTha_1,6.68 //
Paņisandhiü na passāmi vicinanto bhave ahaü  /
nirupadhi vippamutto upasanto carām' ahaü.  // ApTha_1,6.69 //
Yathāpi padumaü nāma såraraüsena pupphati  /
tath' evāhaü mahāvãra buddharaüsena pupphito.  // ApTha_1,6.70 //
Yathā balākayonimhi na vijjati pumā sadā  /
meghesu gajjamānesu gabbhaü gaõhanti tā sadā.  // ApTha_1,6.71 //
Ciram pi gabbhaü dhārenti yāva megho na gajjati  /
bhārato parimuccanti yadā megho pavassati.  // ApTha_1,6.72 //
Padumuttarabuddhassa dhammameghena gajjato  /
saddena dhammameghassa dhammagabbhaü agaõhi'haü. // ApTha_1,6.73 //
Satasahassaü upādāya pu¤¤agabbhaü dharem ahaü  /
nappamuccāmi bhārato dhammamegho na gajjati.  // ApTha_1,6.74 //
Yadā tuvaü Sakyamuni ramme Kapilavatthave  /
gajjasi dhammameghena bhārato parimucc' ahaü.  // ApTha_1,6.75 //
Su¤¤ataü animitta¤ ca tathāpaõihitam pi ca  /
caturo ca phale sabbe dhamme 'va vijaņāy' ahaü.  // ApTha_1,6.76 //
                        Dutiyabhāõavāraü.
Aparimeyy' upādāya patthe*mi ta*va sāsanaü  /
so me attho anuppatto santiü padam anuttaraü.  // ApTha_1,6.77 //


#<[page 043]>#
%<                          6. Upāli                     43>%
Vinaye pāramiü patto yathā pi pāņhiko isi  /
na me samasamo atthi dhāremi sāsanaü ahaü.  // ApTha_1,6.78 //
Vinaye khandhake cāpi tikacchede 'va pa¤cake  /
ettha me vimati n' atthi akkhare vya¤jane pi vā. // ApTha_1,6.79 //
Niggahe paņikamme ca ņhānāņhāne ca kovido  /
osāraõe vuņņhāpane sabbaņņha pāramiīgato.  // ApTha_1,6.80 //
Vinaye khandhake cāpi nikkhipitvā padaü ahaü  /
ubhato viniveņhetvā rasato osāreyy' ahaü.  // ApTha_1,6.81 //
Niruttiyā ca kusalo atthānatthe ca kovido  /
ana¤¤ātaü mayā n' atthi ekaggo satthu sāsane.  // ApTha_1,6.82 //
Råpadakkho ahaü ajja Sakyaputtassa sāsane  /
kaīkhaü sabbaü vinodemi chindāmi sabbasaüsayaü.  // ApTha_1,6.83 //
Padaü anupada¤ cāpi akkhara¤ cāpi vya¤janaü  /
nidāne pariyosāne sabbattha kovido ahaü.  // ApTha_1,6.84 //
Yathāpi rājā balavā niggaõhitvā paran tape  /
vijinitvāna saīgāmaü naīgaraü tattha māpaye.  // ApTha_1,6.85 //
Pākāraü parikha¤ cāpi esika¤ dvārakoņņhakaü  /
aņņālake ca vividhe kāraye naīgare bahå.  // ApTha_1,6.86 //
Siīghāņakaü caccara¤ ca suvibhattantarāpaõaü  /
kārayeyya sabhaü tattha atthānatthaü vinicchayaü.  // ApTha_1,6.87 //
Nigghāņatthaü amittānaü chiddāchidda¤ ca jānituü /
rakkhāya balakāyassa senāpaccam ņhapeti so.  // ApTha_1,6.88 //
ârakkhatthāya bhaõķassa nidhānakusalaü naraü  /
`mā me bhaõķaü vinassã' ti bhaõķarakkhaü ņhapeti so.  // ApTha_1,6.89 //
Māmako hoti yo ra¤¤o vuddhiü yassa ca icchati  /
tassādhikaraõaü deti mittassa paņipajjituü. // ApTha_1,6.90 //
Uppādesu nimittesu lakkhaõesu ca kovidaü  /
ajjhāyakaü mantadharaü porohicce ņhapeti so.  // ApTha_1,6.91 //


#<[page 044]>#
%<44                      Apadana>%
Eteh' aīgehi sampanno khattiyo ti pavuccati  /
sadā rakkhanti rājānaü cakkavāko va dukkhitaü. // ApTha_1,6.92 //
Tath' eva tvaü mahāvãra hatāmitto va khattiyo  /
sadevakassa lokassa dhammarājā ti vuccati. // ApTha_1,6.93 //
Titthiye nihanitvāna Māra¤ cāpi sasenakaü  /
tam andhakāraü vidhamitvā dhammanaīgaraü amāpayi. // ApTha_1,6.94 //
Sãlaü pākārikaü tattha ¤āõan te dvārakoņņhakaü  /
saddhā te esikā dhãra dvārapālo 'va saüvaro.  // ApTha_1,6.95 //
Satipaņņhānam aņņālaü pa¤¤ā te caccaraü mune  /
iddhipāda¤ ca siīghāņaü dhammavãthiü sumāpitaü.  // ApTha_1,6.96 //
Suttantaü Abhidhamma¤ ca Vinaya¤ cāpi kevalaü  /
navaīgabuddhavacanaü ettha dhammasabhā tava. // ApTha_1,6.97 //
Su¤¤atam animitta¤ ca *vihāra¤ cāppanãhitaü  /
aneja¤ ca* nirodho ca esā dhammakuņi tava.  // ApTha_1,6.98 //
Pa¤¤āya aggo nikkhitto paņibhāne ca kovido  /
Sāriputto ti nāmena dhammasenāpatã tava.  // ApTha_1,6.99 //
Cutåpapātakusalo iddhiyā pāramiīgato  /
Kolito nāma nāmena po*rohicco tava mune.  // ApTha_1,6.100 //
Po*rāõakavaüsadharo uggatejo durāsado  /
dhåtavādiguõen' aggo akkhadasso tavaü mune.  // ApTha_1,6.101 //
Bahussuto dhammadharo sabbapāņhã ca sāsane  /
ânando nāma nāmena dhammārakkho tavaü mune.  // ApTha_1,6.102 //
Ete sabbe atikkamma pihesi bhagavā mamaü /
vinicchayam me pādāsi vinaye vi¤¤ådesitaü.  // ApTha_1,6.103 //
Yo koci vinaye pa¤haü pucchati buddhasāvako  /
tattha me cintanā n' atthi ta¤ yev' atthaü kathem' ahaü.  // ApTha_1,6.104 //
Yāvatā buddhakhettamhi ņhapetvā taü mabāmuni  /
vinaye mādiso n' atthi, kuto bhiyyo bhavissati.  // ApTha_1,6.105 //


#<[page 045]>#
%<                           6. Upāli                     45>%
Bhikkhusaīghe nisãditvā evaü gajjati Gotamo:  /
Upālissa samo n' atthi Vinaye Khandhakesu ca  // ApTha_1,6.106 //
Yāvatā Buddhabhaõitaü navaīgaü Satthusāsanaü  /
vinayogadhitaü sabbaü vinayamålapassino. // ApTha_1,6.107 //
Mama kammaü saritvāna Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_1,6.108 //
Satasahass' upādāya imaü ņhānaü apatthayiü /
so me attho anuppatto vinaye pāramiīgato.  // ApTha_1,6.109 //
Sakyānaü nandijanano kappako ās' ahaü pure  /
vijahitvāna taü jātiü putto jāto mahesino.  // ApTha_1,6.110 //
Ito dutiyake kappe Ajaso nāma khattiyo  /
anantatejo amitayaso bhåmipālo mahaddhano. // ApTha_1,6.111 //
Tassa ra¤¤o ahaü putto Candano nāma khattiyo  /
jātimaden' upatthaddho yasabhogamadena ca  // ApTha_1,6.112 //
Nāgasatasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
tidhapabhinnā mātaīgā parivārenti maü sadā.  // ApTha_1,6.113 //
Sabalehi pareto haü uyyānaü gantukāmako  /
āruyha Sirikaü nāgaü naīgarā nikkhamiü tadā.  // ApTha_1,6.114 //
Caraõena ca sampanno *guttadvāre*susaüvuto  /
Devalo nāma sambuddho āgacchi purato mamaü. // ApTha_1,6.115 //
Pesetvā Sirikaü nāgaü Buddhaü āsādayiü tadā  /
tato sa¤jātakopo so nāgo nuddharate padaü.  // ApTha_1,6.116 //
Nāgaü duņņhamanaü disvā Buddhe kopaü akās' ahaü  /
vihesayitvā sambuddhaü uyyānaü a*gamās' ahaü.*  // ApTha_1,6.117 //
Sātaü tattha na vindāmi; siro pajjalito yathā  /
parilāhena ķayhāmi maccho va baëisādako. // ApTha_1,6.118 //


#<[page 046]>#
%<46                        Apadāna>%
Sasāgarantā pathavã ādittā viya hoti me  /
pitu santik' upāgamma idaü vacanam abraviü:  // ApTha_1,6.119 //
âsãvisaü va kupitaü aggikkhandham va āgataü  /
mattaü va ku¤jaraü* dantiü yaü sayambhuü* asādayiü. // ApTha_1,6.120 //
âsādito mayā Buddho ghoro uggatapo jino  /
purā sabbe vinassāma khamāpessāma taü muniü.  // ApTha_1,6.121 //
No ce taü nijjhapessāma attadantaü samāhitaü  /
orena sattame divase raņņhaü me vidhamissati. // ApTha_1,6.122 //
S*umekhalo Kosiyo* ca Siggavo cāpi Sattuko  /
āsādayitvā isayo duggatā te sasenakā. // ApTha_1,6.123 //
Yadā kuppanti isayo sa¤¤atā brahmacāriyo  /
sadevakaü vināsenti sasāgaraü sapabbataü.  // ApTha_1,6.124 //
Tiyojanasahassamhi purise sanni*pātayiü  /
accayaü desana*tthāya sayambhuü upasaīkamiü.  // ApTha_1,6.125 //
Allavatthā allasirā sabbe 'va p' a¤jalãkatā  /
Buddhassa pāde nipatitvā idaü vacanam abravuü:  // ApTha_1,6.126 //
`Khamassu tvaü mahāvãra '; abhiyācati taü jano  /
pariëāhaü vinodehi; mā ca raņņhaü vināsāya.  // ApTha_1,6.127 //
Sadevā manussā sabbe sadānavā*sarakkhasā  /
ayo*mayena kåņena siraü bhi¤jeyyuü me sadā.  // ApTha_1,6.128 //
Udake aggi na saõņhāti bãjaü selena råhati  /
agade kimi na saõņhāti kopo Buddhe na jāyati.  // ApTha_1,6.129 //
Yathāpi bhåmi acalā appameyyo ca sāgaro  /
anantako ca ākāso evaü Buddho *akhobhiyo.*  // ApTha_1,6.130 //
Sadā khantā mahāvãra khamitā ca tapassino  /
khantānaü khamitāna¤ ca gamanaü vo na vijjati.'  // ApTha_1,6.131 //
Idaü vatvāna sambuddho pariëāhaü vinodayi  /
mahājanassa purato nabhaü abbhuggamã tadā.  // ApTha_1,6.132 //


#<[page 047]>#
%<                         6. Upāli                           47>%
Tena *kammen' a*haü dhãra hãnattaü ajjhupāgato  /
samatikkamma taü jātiü pāvisiü abhayaü puraü.  // ApTha_1,6.133 //
Tadāpi maü mahāvãra ķayhamānaü susaõņhitaü /
pariëāhaü vinodesi sayambhu¤ ca khamāpayiü. // ApTha_1,6.134 //
Ajjāpi maü mahāvãra ķayhamānaü *tãh aggi*hi  /
nibbāpesi tayo aggã sãtibhāva¤ ca pāpayi. // ApTha_1,6.135 //
Yesaü sotāvadhān' atthi suõotha mama bhāsato:  /
atthaü tuyhaü pavakkhāmi yathā diņņhapadaü mamaü. // ApTha_1,6.136 //
{Sayambhuü} taü vimānetvā santacittaü samāhitaü  /
tena kammen' a*haü ajja jāto 'mhi nãcayoniyam  // ApTha_1,6.137 //
Mā vo khaõaü virādhetha khaõātãtā hi socare.  /
Sadatthe vāyameyyātha khaõo vo paņipādito.  // ApTha_1,6.138 //
Ekaccāna ca vamanaü ekaccāna¤ ca virecanaü  /
visaü haëāhaëaü ete ekaccāna¤ ca osadhaü.  // ApTha_1,6.139 //
Vamanaü paņipannānaü phalaņņhānaü virecanaü  /
osadhaü phalalābhãnaü pu¤¤akkhettaü gavesinaü.  // ApTha_1,6.140 //
Sāsanena viruddhānaü visaü haëāhaëaü yathā  /
āsãviso daņņhaviso evaü jhāpeti taü naraü.  // ApTha_1,6.141 //
Sakiü pi taü haëāhaëaü uparundhati jãvitaü  /
sāsanena virujjhitvā kappakoņim hi ķayhati.  // ApTha_1,6.142 //
Khantiyā avihiüsāya mettacittavatāya ca  /
sadevakaü so tarati tasmā vo avirodhiyā. // ApTha_1,6.143 //
Lābhālābhe na sajjanti sammānane vimānane  /
paņhavã sadisā Buddhā tasmā te n' avirodhiyā. // ApTha_1,6.144 //
Devadatte ca vadhake core Aīgulimālake  /
Dhanapāle Rāhule ca sabbesaü samako muni.  // ApTha_1,6.145 //


#<[page 048]>#
%<48                       Apadāna>%
Etesaü paņighaü n' atthi, rāgo 'mesaü na vijjati  /
sabbesaü samako buddho *vadhakass orasassa ca.*  // ApTha_1,6.146 //
Panthe disvāna kāsāvaü chaķķitaü mãëhamakkhitaü  /
sirasā a¤jaliü katvā vanditabbaü isiddhajaü.  // ApTha_1,6.147 //
Abbhātãtā ca 'me Buddhā vattamānā anāgatā  /
dhajenānena sujjhanti tasmā ete namassiyā.  // ApTha_1,6.148 //
Satthukappaü suvinayaü dhāremi hadayen' ahaü  /
namassamāno vinayaü viharissāmi sabbadā.  // ApTha_1,6.149 //
Vinayo āsayaü mayhaü vinayo ņhānacaīkamaü  /
kappemi vinaye vāsaü vinayo mayhaü gocaro.  // ApTha_1,6.150 //
Vinaye pāramippatto samathe cāpi kovido  /
Upāli taü mahāvãra pāde vandati satthuno.  // ApTha_1,6.151 //
So ahaü vicarissāmi gāmāgāmaü purāpuraü  /
namassamāno sambuddhaü dhammassa ca sudhammataü.  // ApTha_1,6.152 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo  // ApTha_1,6.153 //
Sāgataü vata me āsi buddhaseņņhassa santike  /
tisso vijjā anuppattā kataü buddhassa sāsanaü.  // ApTha_1,6.154 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca atth' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,6.155 //
        Itthaü sudaü āyasmā Upālithero imā gāthāyo abhāsitthāti.
            Upālittherassa apadānaü samattaü.

                     [7. {A¤¤ākoõķa¤¤a}.]
Padumuttarasambuddhaü lokajeņņhaü vināyakaü  /
Buddhabhåmiü anuppattaü paņhamaü addasam ahaü.  // ApTha_1,7.1 //
Yāvatā bodhiyā mule yakkhā sabbe samāgatā  /
Sambuddhaü parivāretvā vandanti pa¤jalãkatā. // ApTha_1,7.2 //


#<[page 049]>#
%<                      7. A¤¤ākoõķa¤¤a                  49>%
Sabbe devā tuņņhamanā ākāse sa¤caranti te  /
buddho ayaü anuppatto andhakāratamonudo.  // ApTha_1,7.3 //
Tesaü hāsaparetānaü mahānādo pavattatha  /
kilese jhāpayissāma sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_1,7.4 //
Devānaü giram a¤¤āya vācāsabhiü udãritaü  /
haņņho haņņhena cittena ādibhikkham adās' ahaü.  // ApTha_1,7.5 //
Mamaü saīkappam a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
devasaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_1,7.6 //
`Sattāhaü abhinikkhamma bodhim ajjhāgamam ahaü  /
idaü me paņhamaü bhattaü brahmacārissa yāpanaü. // ApTha_1,7.7 //
Tusitāhi idhāgantvā yo me bhikkham upānayi  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_1,7.8 //
Tiüsakappasahassena devarajjaü karissati  /
sabbe deve atibhotvā Tidivaü āvasissati.  // ApTha_1,7.9 //
Devalokā cavitvāna manussattaü gamissati  /
sahassaü va cakkavatti tattha rajjaü karissati.  // ApTha_1,7.10 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,7.11 //
Tidasā so cavitvāna manussattaü gamissati  /
agārā pabbajitvāna chabbassāni vasissati.  // ApTha_1,7.12 //
Tato sattamake vasse Buddho saccaü kathessati  /
Koõķa¤¤o nāma nāmena paņhamaü sacchikāhiti.'  // ApTha_1,7.13 //
Nikkhantenānupabbajjaü padhānaü sukataü mayā  /
kilese *jhāpanatthāya pabbaj*iü anagāriyaü.  // ApTha_1,7.14 //
Abhigantvāna sabba¤¤å buddho loke sadevake  /
iminā me migāra¤¤e amataü bherim āhani. // ApTha_1,7.15 //
So dāni patto amataü santaü padam anuttaraü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_1,7.16 //


#<[page 050]>#
%<50                     Therāpadāna>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,7.17 //
          Itthaü sudaü āyasmā {A¤¤ākoõķa¤¤o} thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
               A¤¤ākoõķa¤¤atherassa apadānaü samattaü.

                 [8. Piõķola-Bhāradvāja.]
Padumuttaro nāma jino sayambhå aggapuggalo  /
purato Himavantassa Cittakåņe vasã tadā.  // ApTha_1,8.1 //
Abhãtaråpo tatthāsiü migarājā catukkamo  /
yassa saddaü suõitvāna vikkhambhanti bahå janā.  // ApTha_1,8.2 //
Suphullam padumaü gayha upaga¤chiü narāsabhaü  /
vuņņhitassa samādhimhā Buddhassa abhiropayiü. // ApTha_1,8.3 //
Catuddisaü namassitvā Buddhaseņņhaü naruttamaü  /
sakaü cittaü pasādetvā sãhanādam adās' ahaü. // ApTha_1,8.4 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
sakāsane nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_1,8.5 //
Buddhassa giram a¤¤āya sabbe devā samāgatā  /
āgato vadataü seņņho dhammaü sossāma taü mayaü.  // ApTha_1,8.6 //
Tesaü hāsaparetānaü purato lokanāyako  /
mama saddaü pakittesi Dãghadassã mahāmuni:  // ApTha_1,8.7 //
`Yen' idaü padumaü dinnaü sãhanādo ca nādito  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_1,8.8 //
Ito aņņhamake kappe cakkavatti bhavissati  /
sattaratanasampanno cātuddãpamhi issaro.  // ApTha_1,8.9 //
Kārayissati issaraü mahiyā catusaņņhiyā  /
Padumo nāma nāmena cakkavatti mahābalo.  // ApTha_1,8.10 //


#<[page 051]>#
%<                 9. Khadiravaniya Revata               51>%
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,8.11 //
Pakāsite pāvacane brahmabandhu bhavissati  /
brahma¤¤ā abhinikkhamma pabbajissati tāvade.  // ApTha_1,8.12 //
Padhānapahitatto so upasanto niråpadhi  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_1,8.13 //
Vipine pantaseyyamhi vāëamigasamākule  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.'  // ApTha_1,8.14 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,8.15 //
          Itthaü sudan āyasmā Piõķola-Bhāradvājo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
              Piõķola-Bhāradvājatherassa apadānaü samattaü.

             [9. Khadiravaniya Revata.]
Gaīgā Bhāgãrasã nāma Himavantā pabhāvitā  /
kutitthe nāviko āsiü orime ca tariü ahaü.  // ApTha_1,9.1 //
Padumuttaranāyako sambuddho dãpaduttamo  /
vasãsatasahassehi Gaīgāsotaü tarissati.  // ApTha_1,9.2 //
Bahå nāvā samānetvā vaķķhakãhi susaīkhataü  /
nāvāya chadanaü katvā paņimānin narāsabhaü.  // ApTha_1,9.3 //
âgantvāna ca sambuddho ā*ruhi nāvala¤cakaü /
vārimajjhe ņhi*to satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_1,9.4 //
`Yo so tāresi sambuddhaü saīghaü cāpi anāsavaü  /
tena cittappasādena devaloke ramissati.  // ApTha_1,9.5 //
Nibbattissati te vyamhaü sukataü nāvasaõņhitaü  /
ākāse pupphachadanaü dhārayissati sabbadā.  // ApTha_1,9.6 //
Aņņhapa¤¤āsakappamhi Tāraõo nāma khattiyo  /
cāturanto vijitāvã cakkavatti bhavissati.  // ApTha_1,9.7 //


#<[page 052]>#
%<52                    Therāpadāna>%
Sattapa¤¤āsakappamhi Campako nāma khattiyo  /
uggacchanto va suriyo jotissati mahābalo.  // ApTha_1,9.8 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,9.9 //
Tidasā so cavitvāna manussattaü gamissati  /
Revato nāma nāmena brahmabandhu bhavissati.  // ApTha_1,9.10 //
Agārā nikkhamitvāna sukkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajissati.  // ApTha_1,9.11 //
So pacchā pabbajitvāna yuttayogo vipassako  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissati 'nāsavo.'  // ApTha_1,9.12 //
Viriyam me dhuradhorayhaü yogakkhemādhivāhanaü  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_1,9.13 //
Paņisambhidā catasso ca vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,9.14 //
          Itthaü sudaü āyasmā Khadiravaniyo Revato thero imā
          gāthāyo abhāsitthati.
          Khadiravaniyo Revatattherassa apadānaü samattaü.

                      [10. ânanda.]
ârāmādvārā nikkhamma Padumuttaro mahāmuni  /
vassanto amataü vuņņhiü nibbāpesi mahājanaü.  // ApTha_1,10.1 //
Satasahassāni vãrā chaëabhi¤¤ā mahiddhikā  /
parivārenti sambuddhaü chāyā 'va anapāyinã.  // ApTha_1,10.2 //
Hatthikkhandhagato āsiü setacchattam varuttamaü  /
sucāruråpaü disvāna vitti me udapajjatha. // ApTha_1,10.3 //
Oruyha hatthikkhandhamhā upagacchiü narāsabhaü  /
ratanāmayachattam me Buddhaseņņhassa dhārayiü.  // ApTha_1,10.4 //


#<[page 053]>#
%<                      10. Ananda                   53>%
Mama saīkappam a¤¤āya Padumuttaro mahāisi  /
taü kathaü ņhapayitvāna imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_1,10.5 //
`Yo so chattaü adhāresi soõõalaīkārabhåsitaü  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_1,10.6 //
Ito gantvā ayaü poso Tusitaü āvasissati  /
anubhossati sampattiü accharāhi purakkhato.  // ApTha_1,10.7 //
Catutiüsatikkhattu¤ ca devarajjaü karissati  /
balādhipo aņņhasataü vasudhaü āvasissati.  // ApTha_1,10.8 //
Aņņhapa¤¤āsakkhattu¤ ca cakkavatti bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü mahiyā kā*rayissati.*  // ApTha_1,10.9 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_1,10.10 //
Sakyānaü kulaketussa ¤ātibandhu bhavissati  /
ânando nāma nāmena upaņņhāko mahesino.  // ApTha_1,10.11 //
âtā*pã ni*pako cāpi bāhusaccesu kovido  /
nivātavutti athaddho sabbapāņhã bhavissati.  // ApTha_1,10.12 //
Padhānapahitatto so upasanto niråpadhi  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo'. // ApTha_1,10.13 //
Santi āra¤¤akā nāgā ku¤jarā saņņhihāyanā  /
tidhāppabhinnā mātaīgā-r-ãsādantā uråëhavā.  // ApTha_1,10.14 //
Anekasatasahassā paõķitā pi mahiddhikā  /
sabbe te Buddhanāgassa na honti parivimhitā. // ApTha_1,10.15 //
âdiyāme namassāmi majjhime atha pacchime  /
pasannacitto sumano Buddhaseņņhaü upaņņhahiü.  // ApTha_1,10.16 //
âtāpã nipako cāpi sampajāno patissato  /
sotāpattiphalaü patto sekhabhåmisu kovido.  // ApTha_1,10.17 //
Kappe 'to satasahasse yaü kammam abhinãhariü  /
tāhaü bhåmim anuppatto ņhito saīgama-m-ācalo. // ApTha_1,10.18 //


#<[page 054]>#
%<54                      Therāpadāna>%
Sāgataü vata me āsi Buddhaseņņhassa santike  /
tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassasāsanaü.  // ApTha_1,10.19 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_1,10.20 //

          Itthaü sudaü āyasmā ânandatthero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
               ânandattherassa apadānaü samattaü.
          Uddānaü:
          Buddho Paccekasambuddho Sāriputto ca Kolito
          Kassapo Anuruddho ca Puõõathero Upāli ca.
          Koõķa¤¤o *ca* Piõķolo *ca* Revat' ânanda paõķito
          chassatāni ca pa¤¤āsa gathāyo sabbapiõķitā.
              Apadāne Buddhavaggo paņhamo.


#<[page 055]>#
%<                11. Sãhāsanadāyaka               55>%
                [II. SäHâSANAVAGGO.]

                [11. Sãhāsanadāyaka.]
Nibbute lokanāthamhi Siddhatthe dipaduttame  /
vitthārite pāvacane bāhuja¤¤amhi sāsane  // ApTha_2,11.1 //
Pasannacitto sumano sãhāsanam akās' ahaü  /
sãhāsanaü karitvāna pādapãņhaü akās' ahaü.  // ApTha_2,11.2 //
Sãhāsane ca vassante gharaü tattha akās' ahaü  /
tena cittappasādena Tusitaü upapajj' ahaü.  // ApTha_2,11.3 //
âyāmena catubbãsā yojanāsiüsu tāvade  /
vimānaü sukataü mayhaü vitthārena catuddasaü  // ApTha_2,11.4 //
Sattaka¤¤ā sahassāni parivārenti maü sadā  /
soõõamaya¤ ca pallaīkaü vyamhe āsi sunimmitaü.  // ApTha_2,11.5 //
Hatthiyānaü assayānaü dibbayānaü upaņņhitaü  /
pāsādā sivikā c' eva nibbattanti yadicchakaü.  // ApTha_2,11.6 //
Maõimayā ca palla*īkā a¤¤e* sāramayā bahå  /
nibbattanti mamaü sabbe sãhāsanass' idaü phalaü.  // ApTha_2,11.7 //
Soõõamayā råpimayā phalikā veëuriyāmayā  /
pādukā abhiråhāmi pādapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_2,11.8 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_2,11.9 //
Tesattati ito kappe Indanāmā tayo janā  /
dvesattati ito kappe tayo Sumana-nāmakā.  // ApTha_2,11.10 //
Samasattat' ito kappe tayo Varuõa-nāmakā  /
sattaratanasampannā catuddãpamhi issarā.  // ApTha_2,11.11 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,11.12 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sãhāsanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Sãhāsanadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 056]>#
%<56                   Therāpadāna>%

                    [12. Ekatthambhika.]
Siddhatthassa bhagavato mahāpågagaõo ahu  /
saraõaīgatā ca te Buddhaü saddahanti Tathāgataü.  // ApTha_2,12.1 //
Sabbe saīgamma mantetvā māëaü kubbanti satthuno  /
ekatthambhaü alabhantā vicinanti brahāvane.  // ApTha_2,12.2 //
Te 'haü ara¤¤e disvāna upagamma gaõaü tadā  /
a¤jalim paggahetvāna paņipucchiü gaõaü ahaü.  // ApTha_2,12.3 //
Te me puņņhā viyākaüsu sãlavanto upāsakā  /
mālaü mayaü kattukāmā ekatthambho na labbhati. // ApTha_2,12.4 //
Ekatthambhaü mamaü detha ahaü dassami satthuno  /
āharissām' ahaü thambhaü appossukkā bhavantu te. // ApTha_2,12.5 //
Te me thambhaü pavecchiüsu pasannā tuņņhamānasā  /
tato paņinivattitvā āgamaüsu sakaü gharaü.  // ApTha_2,12.6 //
Aciraü gate pågagaõe thambhaü adās' ahaü tadā  /
haņņho haņņhena cittena paņhamaü ussāpes' ahaü.  // ApTha_2,12.7 //
Tena cittappasādena vimānaü upapajj' ahaü  /
ubbiddhaü bhavanaü mayhaü satabhåmisamuggataü. // ApTha_2,12.8 //
Vajjamānāsu bherisu parivārem' ahaü tadā  /
pa¤capa¤¤āsakappamhi rājā āsiü Yasodharo.  // ApTha_2,12.9 //
Tatthāpi bhavanaü mayhaü satabhåmisamuggataü /
kåņāgāravaråpetaü ekatthambhaü manoramaü.  // ApTha_2,12.10 //
Ekavãsatikappamhi Udeno nāma khattiyo  /
tatrāpi bhavanaü mayhaü satabhåmisamuggataü. // ApTha_2,12.11 //
Yaü yaü yon' upapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
anubhomi sabbam etaü ekatthambhass' idaü phalaü.  // ApTha_2,12.12 //


#<[page 057]>#
%<                         13. Nanda                     57>%
Catunavut' ito kappe yaü thambham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ekathambhass' idaü phalaü.  // ApTha_2,12.13 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,12.14 //
          Itthaü sudaü āyasmā Ekatthambhiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Ekatthambhikatherassa apadānaü samattaü.

                       [13. Nanda.]
Padumuttarassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
vatthuttamaü mayā dinnaü sayambhussa mahesino.  // ApTha_2,13.1 //
Tam me Buddho viyākāsi jalajuttamanāyako:  /
`iminā vatthadānena hemavaõõo bhavissasi.  // ApTha_2,13.2 //
Dve sampattã anubhotvā kusalamålehi codito  /
Gotamassa bhagavato kaniņņho tvaü bhavissasi.  // ApTha_2,13.3 //
Rāgaratto sukhasãlo kāmesu gedham āyuto  /
Buddhena codito santo tato tvaü pabbajissasi.  // ApTha_2,13.4 //
Pabbajitvāna tvaü tattha kusalamålena codito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissasi 'nāsavo.'  // ApTha_2,13.5 //
Sattakappasahassamhi caturo Celanāmakā  /
saņņhiü kappasahassāni Upacelā catujjanā.  // ApTha_2,13.6 //
Pa¤cakappasahassamhi Celā caturo janā  /
sattaratanasampannā catuddãpamhi issarā.  // ApTha_2,13.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,13.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nanda thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
              Nandatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 058]>#
%<58                 Therāpadāna>%

                 [14. Culla-Panthaka.]
Padumuttaro nāma jino āhutãnaü paņiggaho  /
gaõamhā vupakaņņho so Himavante vasã tadā.  // ApTha_2,14.1 //
Aham pi Himavantamhi vasāmi assame tadā  /
acirāgataü mahāvãraü upesiü lokanāyakaü.  // ApTha_2,14.2 //
Pupphacchattaü gahetvāna upaga¤chiü narāsabhaü  /
samādhiü samāpajjantaü antarāyam akās' ahaü.  // ApTha_2,14.3 //
Ubho hatthehi paggayha pupphachattaü adās' ahaü  /
paņiggahesi bhagavā Padumuttaro mahāmuni.  // ApTha_2,14.4 //
Sabbe devā attamanā Himavantam upenti te  /
sādhukāraü pavattiüsu: `anumodissati cakkhumā.'  // ApTha_2,14.5 //
Idaü vatvāna te devā upaga¤chuü naruttamaü  /
ākāse dhārayant' assa padumacchattam uttamaü  // ApTha_2,14.6 //
Padumachattaü paggayha adāsi tāpaso mamaü  /
`tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_2,14.7 //
Pa¤cavãsatikappāni devarajjaü karissati  /
catuttiüsatikkhattu¤ ca cakkavatti bhavissati.  // ApTha_2,14.8 //
Yaü yaü yoniü saüsarati devattaü atha mānusaü  /
abbhokāse patiņņhan taü padumaü dhārayissati.  // ApTha_2,14.9 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_2,14.10 //
Pakāsite pāvacane manussattaü labhissati  /
manomayamhi kāyamhi uttamo so bhavissati.  // ApTha_2,14.11 //
Dve bhātaro bhavissanti ubho pi Panthasavhayā  /
anubhotvā uttamatthaü jotayissanti sāsanan.'  // ApTha_2,14.12 //
Aņņhārasa¤ ca vasso 'haü pabbajiü anagāriyaü  /
visesāhaü na vindāmi Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_2,14.13 //
Dandhā mayhaü gati āsi paribhåto *pure ahaü /
bhā*tā ca maü paõāmesi: `gaccha dāni sakaü gharaü.'  // ApTha_2,14.14 //
So 'haü paõāmito santo saīghārāmassa koņņhake  /
dummano tattha aņņhāsiü sāma¤¤asmiü apekhavā. // ApTha_2,14.15 //


#<[page 059]>#
%<                        15. Pilindavaccha                59>%
Ath' ettha satthā āga¤chi sãsaü mayhaü parāmasi  /
bāhāya maü gahetvāna *saīghārāmaü pavesayi.*  // ApTha_2,14.16 //
Anukampāya me satthā adāsã pādapu¤chaniü /
evaü suddhaü adhiņņhehi ekamantam adhiņņhitaü.  // ApTha_2,14.17 //
Hatthehi tam ahaü gayha sariü kokanadaü ahaü  /
tattha cittaü vimuccã me arahattaü apāpuniü. // ApTha_2,14.18 //
Manomayesu kāyesu sabbattha pāramiīga*to  /
sabbāsave pari¤¤ā*ya viharāmi anāsavo.  // ApTha_2,14.19 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,14.20 //
        Itthaü sudaü āyasmā Cullapanthakothero imā gāthāyo abhāsitthāti.
         Cullapanthakassatherassa apadānaü samattaü.

                     [15. Pilindavaccha.]
Nibbute lokanāthamhi Sumedhe aggapuggale  /
pasannacitto sumano thåpapåjaü akās ahaü.  // ApTha_2,15.1 //
Ye ca khãõāsavā tattha chaëabhi¤¤ā mahiddhikā  /
te*saü tattha samānetvā *saīghabhattaü akās' ahaü.  // ApTha_2,15.2 //
Sumedhassa bhagavato upaņņhāko tadā ahu  /
Sumedho nāma nāmena anumodittha so tadā.  // ApTha_2,15.3 //
Tena cittappasādena vimānaü upapajj' ahaü  /
chaëāsãtisahassāni a*ccharāyo ramiüsu me*  // ApTha_2,15.4 //
Mam' eva anuvattanti sabbakāmehi tā sadā  /
a¤¤e deve atibhomi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_2,15.5 //
Pa¤cavãsatikappamhi Varuõo nāma khattiyo  /
susuddhabhojano āsiü cakkavatti ahaü tadā.  // ApTha_2,15.6 //
Na te bãjaü pavapanti na pi nãyanti naīgalā  /
akaņņhapākimaü sāliü paribhu¤janti mānusā.  // ApTha_2,15.7 //


#<[page 060]>#
%<60                      Therāpadāna>%
Tattha rajjaü karitvāna devattaü puna gacch' ahaü.  /
tadāpi edisā mayhaü nibbattā bhogasampadā.  // ApTha_2,15.8 //
Na maü mittā amittā vā *hiüsanti sabbapāõi*no  /
sabbesam pi piyo homi pu¤¤akammass idaü phalaü.  // ApTha_2,15.9 //
Tiüsakappasahassamhi yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi gandhālepass idaü phalaü.  // ApTha_2,15.10 //
*Imasmiü bhaddake kappe eko āsi janādhipo  /
mahānubhāvo rājā 'si cakkavatti mahābalo.  // ApTha_2,15.11 //
So 'haü pa¤casu sãlesu ņhapetvā janataü bahuü  /
pāpetvā sugatiü yeva devatānaü piyo ahuü.*  // ApTha_2,15.12 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,15.13 //
         Itthaü sudaü āyasmā Pilindavaccho thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Pilindavacchatherassa apadānaü samattaü.

                       [16. Rāhula.]
Padumuttarassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
*sattabhåmimhi pāsā*de adāsiü santharaü ahaü.  // ApTha_2,16.1 //
Khãõāsavasahassehi parikiõõo mahāmuõi  /
upāgami gandhakuņim dipadindo narāsabho.  // ApTha_2,16.2 //
Virocantaü gandhakuņiü devadevo narāsabho  /
bhikkhusaīghe ņhito satthā ima gāthā abhāsatha:  // ApTha_2,16.3 //
*Yenāyaü jotito siyā ādāso 'va susanthato  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_2,16.4 //
Soõõamayā råpimayā atho veëuriyāmayā  /
nibbattissanti ākāse ye keci manaso piyā.  // ApTha_2,16.5 //


#<[page 061]>#
%<                        16. Rāhula                         61>%
Catusa*ņņhi*kkhattu¤ de*vindo devarajjaü karissa*ti  /
sahassakkhattuü cakkavatti bhavissati anantarā. // ApTha_2,16.6 //
Ekavãsatikappamhi Vimalo nāma khattiyo  /
cāturanto vijitāvã cakkavatti bhavissati.  // ApTha_2,16.7 //
Naīgaraü Reõuvatã nāma iņņhakāhi sumāpitaü  /
āyāmato {*tãõisataü} caturassaü* samāyutaü. // ApTha_2,16.8 //
Sudassano nāma pāsādo Vissakammena māpito  /
kåņāgāravaråpeto sattaratanabhåsito.  // ApTha_2,16.9 //
Dasa saddā avivittaü vijjādharasamākulaü  /
Sudassanaü va naīgaraü devatānaü bhavissati.  // ApTha_2,16.10 //
Pabhā nigga*cchate tassa ugga*cchante va såriye  /
virocissati taü niccaü samantā aņņhayojanaü.  // ApTha_2,16.11 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_2,16.12 //
Tusitāhi cavi*tvāna su*kkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato atrajo so bhavissati.  // ApTha_2,16.13 //
Sace vaseyya āgāraü cakkavattã bhaveyya so  /
aņņhānaü etaü yaü tādi agāre ratim ajjhagā.  // ApTha_2,16.14 //
Ni*kkhamitvā agāramhā* pabbajissati subbato  /
Rāhulo nāma nāmena arahā so bhavissati.  // ApTha_2,16.15 //
Kikã va aõķaü rakkheyya camarã-r-iva vāladhiü  /
nipako sãlasampanno mamaü rakkhi mahāmuni.  // ApTha_2,16.16 //
Tassāhaü dhamma*m a¤¤āya vihāsiü sāsa*ne rato  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_2,16.17 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,16.18 //
       Itthaü sudaü āyasmā Rāhulo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
              Rāhuëatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 062]>#
%<62                 Therāpadāna>%

             [17. Upasena {Vaīgantaputta}.]
Padumuttaraü bhagavantaü lokajeņņhaü narāsabhaü  /
pabbhāramhi nisinnaü taü upaga¤chiü naruttamaü.  // ApTha_2,17.1 //
Kaõikā*raü pupphitaü disvā vaõņaü chetvān' ahaü tadā  /
alaīkaritvā chattamhi Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_2,17.2 //
Piõķapāta¤ ca pādāsiü paramannaü subhojanaü  /
Buddhena navame tattha samaõe aņņha bhojayiü.  // ApTha_2,17.3 //
Anumodi mahāvãro sayambhå aggapuggalo:  /
*"Iminā chattadā*nena paramannappavecchanā. // ApTha_2,17.4 //
Tena cittappasādena sampattim anubhossati  /
tiüsakhattun ca devindo devarajjaü karissati.  // ApTha_2,17.5 //
Ekavãsatikhattu¤ ca cakkavatti bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü // ApTha_2,17.6 //
Yaü vadanti Sumedho ti bhåripa¤¤aü sumedhasaü /
kappe 'to satasahasse eso Buddho bhavissati.  // ApTha_2,17.7 //
Sāsane dippamānamhi manussattaü gamissati  /
Upaseno ti nāmena hessati satthu sāvako".  // ApTha_2,17.8 //
Carimaü vat*tate mayhaü bhavā sabbe sa*måhatā  /
dhāremi antimam dehaü jetvā Māraü savāhanaü.  // ApTha_2,17.9 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,17.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Upaseno Vaīgantaputto thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
        Upasenavaīgantaputtatherassa apadānaü samattaü.
               Tatiyaü bhāõavāraü niņņhitaü.


#<[page 063]>#
%<                       18. Ratthapāla                    63>%

                       [18. Ratthapāla.]
Padumuttarassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
varanāgo mayā dinno-r-ãsādanto *uråëhavo*  // ApTha_2,18.1 //
Setacchattopasevito sāthabbaõo sahatthipo  /
agghāpetvāna taü sabbaü saīghārāmam akārayiü.  // ApTha_2,18.2 //
Catupa¤¤āsasahassāni pāsāde kārayim ahaü  /
mahābhattaü karitvāna *niyyātesiü mahesino.*  // ApTha_2,18.3 //
Anumodi mahāvãro sayambhå aggapuggalo  /
sabbe jane hāsayanto deseti amataü padaü.  // ApTha_2,18.4 //
Tam me buddho viyākāsi jaladuttamanāyako  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_2,18.5 //
"`Catupa¤¤āsasahassāni pāsāde kārayiü ahaü'  /
Kathayissāmi vipākaü; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_2,18.6 //
Aņņhārasasahassāni kåņāgārā bhavissare  /
vyamhuttamamhi nibbattā sabbasoõõamayā ca te.  // ApTha_2,18.7 //
*Pa¤¤āsakhat*tuü devindo devarajjaü karissati  /
aņņhapa¤¤āsakhattu¤ ca cakkavatti bhavissati.  // ApTha_2,18.8 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_2,18.9 //
*Devalokā* cavitvāna sukkamålena codito  /
aķķhe kule mahābhoge nibbattissati tāvade.  // ApTha_2,18.10 //
So pacchā pabbajitvāna sukkamålena codito  /
Raņņhapālo ti nāmena hessati satthu sāvako  // ApTha_2,18.11 //
Padhānapahitatto so upa*santo niråpa*dhi  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo." // ApTha_2,18.12 //
Uņņhāya abhinikkhamma jahitvā bhogasampadā  /
kheëapiõķo va bhogamhi pemaü mayhaü na vijjati.  // ApTha_2,18.13 //


#<[page 064]>#
%<64                  Therāpadāna>%
Viriyam me dhuradhorayhaü yogakkhemādivāhanaü  /
dhāremi antimaü *dehaü sammāsa*mbuddhasāsane.  // ApTha_2,18.14 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassasāsanan ti.  // ApTha_2,18.15 //
         Itthaü sudaü āyasmā Raņņhapālo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Raņņhapālatherassa apadānaü samattaü.

                       [19. Sopāka.]
abbhāraü sodhayantassa pavare pabbatuttame  /
Siddhattho nāma bhagavā āgacchi mama santikaü.  // ApTha_2,19.1 //
Buddhaü upagataü disvā *lokajeņņhassa tādino  /
santharaü pa¤¤āpet*vāna pupphāsanam adās' ahaü.  // ApTha_2,19.2 //
Pupphāsane nisãditvā Siddhattho lokanāyako  /
mama¤ ca gatim a¤¤āya aniccattam udāhari:  // ApTha_2,19.3 //
"Aniccā vata saīkhārā uppādavayadhammino  /
uppajjitvā nirujjhanti; tesaü våpasamo sukho".  // ApTha_2,19.4 //
*Idaü vatvāna sa*bba¤¤å lokajeņņho narāsabho  /
nabham abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_2,19.5 //
Sakaü diņņhiü jahitvāna bhāvayāniccasa¤¤' ahaü  /
ekāhaü bhāvayitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_2,19.6 //
Dvesampattã anubhotvā sukkamålena codito  /
*pacchime bhave* sampatte sapākaü yonupāgamiü. // ApTha_2,19.7 //
Agārā abhinikkhamma pabbajiü anagāriyaü  /
jātiyā sattavasso 'haü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_2,19.8 //
âraddhaviriyo pahitatto sãlesu susamāhito  /
*tosetvāna mahā*nāgaü alatthaü upasampadaü.  // ApTha_2,19.9 //


#<[page 065]>#
%<                        20. {Sumaīgala}                    65>%
Catunavut' ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pupphadānass idaü phalaü.  // ApTha_2,19.10 //
Catunavut' ito kappe yaü sa¤¤aü bhāvayiü tadā  /
tam sa¤¤aü bhāvaya*ntassa patto me* āsavakkhayo.  // ApTha_2,19.11 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,19.12 //
         Itthaü sudaü āyasmā Sopāko thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
              Sopākatherassa apadānaü samattaü.

                       [20. {Sumaīgala}.]
âhutiü yiņņhukāmo 'haü paņiyādetvāna bhojanaü  /
brāhmaõe paņimānento visāle mālake ņhito.  // ApTha_2,20.1 //
Ath' addasāsiü sambu*ddhaü Piyadassiü* mahāyasaü  /
sabbalokavinetāraü sayambhuü aggapuggalaü.  // ApTha_2,20.2 //
Bhagavantaü jutimantaü sāvakehi purakkhataü  /
ādiccam iva rocantaü rathiyaü pavisantakaü. // ApTha_2,20.3 //
A¤jalim paggahetvāna sakaü cittaü pasādayiü  /
manasā 'va nimantesiü: *`āgacchatu* mahāmuni.'  // ApTha_2,20.4 //
Mama saīkappam a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
khãõāsavasahassehi mama dvāraü upāgami  // ApTha_2,20.5 //
`Namo te purisāja¤¤a namo te purisuttama!  /
pāsādaü abhiråhitvā sãhāsane nisãda tvaü.'  // ApTha_2,20.6 //
Danto danta*parivāro tiõõo* tārayataü varo  /
pāsādaü abhiråhitvā nisãdi pavarāsane.  // ApTha_2,20.7 //
Yam me atthi sake gehe āmisaü paccupaņņhitaü  /
tāhaü buddhassa pādāsiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_2,20.8 //
Pasannacitto sumano vedajāto kata*¤jalã  /
Buddhaseņņhaü nama*ssāmi: `aho buddhass' uëāratā.  // ApTha_2,20.9 //


#<[page 066]>#
%<66                    Therāpadāna>%
Aņņhannaü payirupāsataü bhu¤jaü khãõāsavā bahå  /
tuyh' ev' eso ānubhāvo saraõan taü upem' ahaü'.  // ApTha_2,20.10 //
Piyadassã ca bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_2,20.11 //
"Yo so saīghaü abhojesi ujubhåtaü samāhitaü  /
Tathāgataü ca sambuddhaü suõotha mama bhāsato:  // ApTha_2,20.12 //
Sattavãsatikkhattuü so devarajjaü karissati  /
sakakammābhiraddho so devaloke ramissati.  // ApTha_2,20.13 //
Dasa¤ c' aņņha¤ ca kkhattuü so cakkavatti bhavissati  /
pathavyā rajjaü pa¤casataü vasudhaü āvasissati".  // ApTha_2,20.14 //
Ara¤¤aü vanam ogayha kānanaü vyagghasevitaü  /
padhānapadahitvāna kilesā jhāpitā mayā.  // ApTha_2,20.15 //
Aņņhārase kappasate yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhattadānass idaü phalaü.  // ApTha_2,20.16 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_2,20.17 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sumaīgalo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
             Sumaīgalatherassa apadānaü samattaü.
       Uddānaü:--
       Sãhāsanã Ekatthambhã Nando ca Culla-Panthako
       Pilindo Rāhulo ceva Vaīganto Raņņhapālako.
       Sopāko Maīgalo c' eva dase ca dutiye vagge
       sata¤ ca sattatiüsā ca gāthā c' ettha pakāsitā.
                   Sãhāsanivaggo dutiyo.


#<[page 067]>#
%<                            21. Subhåti                   67>%
                       [III. SUBHUTIVAGGO.]

                           [21. Subhåti.]
Himavantass' avidåre Nisabho nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü paõõasālā sumāpitā.  // ApTha_3,21.1 //
Kosiyo nāma nāmena jaņilo uggatāpano  /
ekākiko adutiyo vasāmi Nisabhe tadā.  // ApTha_3,21.2 //
Phalaü målaü ca paõõa¤ ca na bhu¤jāmi ahaü tadā  /
pavattapaõķupattāhaü upajãvāmi tāvade.  // ApTha_3,21.3 //
Nāhaü kopemi ājãvaü cajamāno pi jãvitaü  /
ārādhemi sakaü cittaü vivajjemi anesanaü.  // ApTha_3,21.4 //
Rāgupasaīhitaü cittaü yadā uppajjate mamaü  /
sayaü 'va paccavekkhāmi ekaggo naü damem' ahaü.  // ApTha_3,21.5 //
Rajjasi rajanãye ca dosanãye ca dussase  /
muyhase mohanãye ca nikkhamassu vanā tuvaü.  // ApTha_3,21.6 //
Visuddhānaü ayaü vāso nimmalānaü tapassinaü  /
mā kho visuddhaü dusesi nikkhamassu vanā tuvaü.  // ApTha_3,21.7 //
âgāriko bhavitvāna sadā yuttaü labhissasi  /
ubho pi mā virādhesi nikkhamassu vanā tuvaü.  // ApTha_3,21.8 //
Chavālātaü yathā kaņņhaü na kvaci kiccakārakaü /
n' eva gāme ara¤¤e vā na hi taü kaņņhasammataü.  // ApTha_3,21.9 //
Chavālātåpamo tvaü 'si gihinā nāpi pa¤¤atto  /
ubhato muttako ajja nikkhamassu vanā tuvaü.  // ApTha_3,21.10 //
Siyā nu kho tava etaü: ko pajāni hi te idaü /
saddhā-dhuraü pāhisi me kosajjabahulāya ca.  // ApTha_3,21.11 //
Jigucchissanti taü vi¤¤å asucim āgāriko *yathā  /
ākaķķhitvāna isayo* codayissanti taü sadā.  // ApTha_3,21.12 //
Taü vi¤¤å pavadissanti samatikkanta sāsanaü /
saüvāsaü alabhanto hi kathaü jãvihisã tuvaü.  // ApTha_3,21.13 //


#<[page 068]>#
%<68                    Therāpadāna>%
Tidhappabhinnaü mātaīgaü ku¤jaraü saņņhihāyanaü  /
balināgo upāgantvā yåthā niha*rate gajaü.  // ApTha_3,21.14 //
Yåthā vinissaņo santo sukhaü* sātaü na vindati  /
dukkhito vimano hoti ojjhāyanto padhāvati. // ApTha_3,21.15 //
Tath' eva jaņilā tam pi nãharissanti dummatã  /
tehi tvaü nissaņo santo sukhaü sātaü na lacchasi.  // ApTha_3,21.16 //
Divā vā yadi vā rattiü sokasallasamappito  /
ķayhasi parilāhena gajo yåthā 'va nissaņo. // ApTha_3,21.17 //
Jātaråpaü yathā kåņaü n' eva yāyati katthaci  /
tathā sãlavihãno tvaü n' eva yāyasi katthaci.  // ApTha_3,21.18 //
Agārāvasamāno pi kathaü jãvihisã tuvaü  /
mattikaü pettikaü cāpi n' atthi te nicitaü dhanaü.  // ApTha_3,21.19 //
Sakaü kammaü karitvāna gatte sedaü pamocayaü  /
evaü jãvihisã gehe sādhu te taü na ruccati.  // ApTha_3,21.20 //
Evāhaü tattha dhāremi saīkilesagataü manaü /
nānādhammakathaü katvā pāpacittaü nivārayiü. // ApTha_3,21.21 //
Evaü me viharantassa appamādavihārino  /
tiüsavassasahassāni pavane me atikkamuü.  // ApTha_3,21.22 //
Appamādarataü disvā uttamatthaü gavesakaü  /
Padumuttarasambuddho āga¤chi mama santikaü.  // ApTha_3,21.23 //
Timbaråsakavaõõābho appameyyo anupamo  /
råpenāsadiso Buddho ākāse caīkamã tadā.  // ApTha_3,21.24 //
Suphullo sālarājā va vijju va 'bbhaghanantare  /
¤āõenāsadiso Buddho ākāse caīkamã tadā  // ApTha_3,21.25 //
Sãharājā va 'sambhãto gajarājā va dappito  /
lāsito vyaggharājā va ākāse caīkamã tadā.  // ApTha_3,21.26 //
Siīgãnikkhasuvaõõābho khadiraīgārasannibho  /
maõi yathā jotiraso ākāse caīkamã tadā.  // ApTha_3,21.27 //


#<[page 069]>#
%<                            21. Subhåti                 69>%
Visuddhakelāsaõõibho puõõamāse va candimā  /
majjhantiko va suriyo ākāse caīkamã tadā.  // ApTha_3,21.28 //
Disvā nabhe caīkamantaü evaü cintes' ahan tadā.  /
Devo nu kho ayaü satto udāhu manujo ayaü?  // ApTha_3,21.29 //
Na me suto vā diņņho vā mahiyā ediso naro  /
api mantapadaü atthi; ayaü satthā bhavissati.  // ApTha_3,21.30 //
Evāhaü cintayitvāna sakaü cittaü pasādayiü  /
nānāpuppha¤ ca gandha¤ ca sannipātetv' ahaü tadā.  // ApTha_3,21.31 //
Pupphāsanaü pa¤¤āpetvā sādhucittaü manoramaü  /
narasārathãnaü aggaü idaü vacanam abraviü: // ApTha_3,21.32 //
`Idam me āsanaü vãra pa¤¤attaü tav' anucchavaü /
hāsayanto mamaü cittaü nisãda kusumāsane.'  // ApTha_3,21.33 //
Nisãdi tattha bhagavā asambhãto va kesarã  /
sattarattindivaü Buddho pavare kusumāsane.  // ApTha_3,21.34 //
Namassamāno aņņhāsiü sattarattindivaü ahaü  /
vuņņhahitvā samādhimhā satthā loke anuttaro  // ApTha_3,21.35 //
Mama kammaü pakittento idaü vacanaü abravi:  /
`Bhāvehi Buddhānussatiü bhāvanānaü anuttaraü  // ApTha_3,21.36 //
Imaü satiü bhāvayitvā pårayissasi mānasaü  /
tiüsakappasahassāni devaloke ramissasi.  // ApTha_3,21.37 //
Asãtikkhattuü devindo devarajjaü karissasi  /
sahassakkhattuü cakkavattã *rājāraņņhe bhavissa*si.  // ApTha_3,21.38 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyam  /
anubhossasi taü sabbaü Buddhānussatiyā phalaü.  // ApTha_3,21.39 //
Bhavābhave saüsaranto mahābhogaü labhissasi  /
bhoge te ånatā n' atthi Buddhānussatiyā phalaü.  // ApTha_3,21.40 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_3,21.41 //
Asãtikotiü chaķķetvā dāse kammakare bahå  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajissasi.  // ApTha_3,21.42 //
ârādhayitvā sambuddhaü Gotamaü Sākyapuīgavaü  /
Subhåti nāma nāmena hessasi satthu sāvako.  // ApTha_3,21.43 //


#<[page 070]>#
%<70                    Therāpadāna>%
Bhikkhusaīghe nisãditvā dakkhiõeyyagaõamhi taü  /
tathāraõavihāre ca dvãsu aggaü ņhapessati.'  // ApTha_3,21.44 //
Idaü vatvāna sambuddho jalajuttamanāyako  /
nabham abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_3,21.45 //
Sāsito lokanāthena namassitvā Tathāgataü  /
sadā bhāvesiü mudito Buddhānussatim uttamaü.  // ApTha_3,21.46 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam aga¤ch' ahaü.  // ApTha_3,21.47 //
Asãtikkhattuü devindo devarajjaü akārayiü  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavatti ahos' ahaü.  // ApTha_3,21.48 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
anubhomi susampattiü Buddhānussatiyā phalaü.  // ApTha_3,21.49 //
Bhavābhave saüsaranto mahābhogaü labhām' aham  /
bhoge me ånatā n' atthi Buddhānussatiyā phalaü.  // ApTha_3,21.50 //
Satasahass' ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhānussatiyā phalaü.  // ApTha_3,21.51 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,21.52 //
        Itthaü sudaü āyasmā Subhåtitthero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Subhåtittherassa apadānaü samattaü.

                     [22. Upavāna.]
Padumuttaro nāmo jino sabbadhammāna pāragå  /
jalitvā aggikkhandho va sambuddho parinibbuto.  // ApTha_3,22.1 //
Mahājanā samāgamma påjayitvā Tathāgataü  /
citakaü katvā sukataü sarãram abhiropayuü.  // ApTha_3,22.2 //
Sarãraü kiccaü katvāna dhātå tattha samānayuü  /
sadevamānusā sabbe Buddhathåpaü akaüsu te.  // ApTha_3,22.3 //


#<[page 071]>#
%<                     22. Upavāna                  71>%
Paņhamā ka¤canamayā dutiyā pi maõimayā  /
tatiyā råpiyamayā catutthā phalikāmayā.  // ApTha_3,22.4 //
Tattha pa¤camã kācehi lohitaīkamayā ahå  /
chaņņhā masāragallassa sabbaratanamay' upari. // ApTha_3,22.5 //
Jaīghā maõimayā āsi vedikā ratanamayā  /
sabbasovaõõayo *thåpo u*ddhaü yojanam uggato.  // ApTha_3,22.6 //
Devā tattha samāgantvā ekato mantayuü tadā  /
mayaü pi thåpaü karissāma lokanāthassa tādino.  // ApTha_3,22.7 //
Dhātu āveõikā n' atthi sarãraü ekapiõķitaü /
imamhi Buddhathåpamhi karissāma ka¤cukaü mayaü.  // ApTha_3,22.8 //
Devā sattaratanehi a¤¤aü vaķķhesuü yojanaü  /
thåpo dviyojanu*bbi*ddho timiraü vyapahanti so. // ApTha_3,22.9 //
Nāgā tattha samāgantvā ekato mantayuü tadā  /
manussā c' eva devā ca Buddhathåpaü akaüsu te.  // ApTha_3,22.10 //
Mā no pamattā assumhā appamattā sadevatā  /
mayam pi thåpaü karissāma lokanāthassa tādino.  // ApTha_3,22.11 //
Indanãlaü mahānãlaü atho jotirasaü maõiü  /
ekato sannipātetvā Buddhathåpaü acchādayuü.  // ApTha_3,22.12 //
Sabbaü maõimayaü āsi tāvatā buddhacetiyaü  /
tãõi yojanam ubbiddhaü ālokakaraõaü tadā.  // ApTha_3,22.13 //
{Kumbhaõķā} ca samāgantvā ekato mantayuü tadā  /
Manussā devā nāgā ca Buddhathåpaü akaüsu te.  // ApTha_3,22.14 //
Mā no pamattā assumhā appamattā sadevakā  /
mayam pi thåpaü karissāma lokanāthassa tādino.  // ApTha_3,22.15 //
Sabbamaõimayaü thåpaü akar' uttaraka¤cukaü /
yojanan te pi vaķķhesuü āyataü Buddhacetiyaü.  // ApTha_3,22.16 //
Catuyojanam ubbiddho Buddhathåpo virocati  /
obhāseti disā sabbā sataraüsãva uggato.  // ApTha_3,22.17 //


#<[page 072]>#
%<72                    Therāpadāna>%
Yakkhā tattha samāgantvā ekato mantayuü tadā  /
manussā c' eva devā ca nāgā ca garuëā tathā.  // ApTha_3,22.18 //
Paccekam Buddhaseņņhassa akaüsu thåpam uttamaü  /
mā no pamattā assumhā appamattā sadevakā.  // ApTha_3,22.19 //
Mayam pi thåpaü karissāma lokanāthassa tādino  /
phaëikā chādayissāma āyataü Buddhacetiyaü.  // ApTha_3,22.20 //
Yojanan te pi vaķķhesuü āyataü Buddhacetiyaü  /
pa¤cayojanam ubbiddho thåpo obhāsate tadā.  // ApTha_3,22.21 //
Gandhabbā ca samāgantvā ekato mantayuü tadā  /
manujā devatā nāgā kumbhaõķā guyhakā tathā.  // ApTha_3,22.22 //
Sabbe katā Buddhathåpaü mayam ettha akārakā  /
mayam pi thåpaü karissāma lokanāthassa tādino.  // ApTha_3,22.23 //
Vediyo satta katvāna yāva jaīghā akaüsu te  /
sabbasovaõõayaü thåpaü gandhabbā kārayuü tadā.  // ApTha_3,22.24 //
Sattayojanam ubbiddho thåpo obhāsate tadā  /
rattindivā na ¤āyanti: āloko hoti sabbadā.  // ApTha_3,22.25 //
Atihonti hi tass' ābhā candasurāsatārakā  /
samantā yojanasate padãpo dinapajjali. // ApTha_3,22.26 //
Tena kālena ye keci thåpaü påjenti mānusā  /
na te thåpam āruhanti ambare ukkhipanti te.  // ApTha_3,22.27 //
Devehi ņhapito yakkho Abhisammatanāmako  /
dhajaü vā pupphadāmaü vā abhiropeti uttari.  // ApTha_3,22.28 //
Na te passanti taü yakkhaü dāmaü passanti gacchato  /
evaü passitvā gacchantā sabbe gacchanti suggatiü.  // ApTha_3,22.29 //
Visaddhā ye pāvacane pasannā ye ca sāsane  /
pāņihãraü daņņhukāmā thåpaü påjenti mānusā.  // ApTha_3,22.30 //
Nagare Haüsavatiyā ahosi vadako tadā  /
amoditaü janaü disvā evaü cintes' ahaü tadā:  // ApTha_3,22.31 //
Uëāro bhagavān eso yassa dhātughar edisaü  /
imā hi janatā tuņņhā kāraü kubbanti tappare. // ApTha_3,22.32 //
Aham pi kāraü karissāmi lokanāthassa tādino  /
tassa dhammesu dāyādo bhavissāmi anāgate.  // ApTha_3,22.33 //


#<[page 073]>#
%<                       22. Upavāna                   73>%
Sudhotaü rajakenāhaü uttareyyapaņaü mama  /
veëagge ālaggetvāna dhajam ukkhipi ambare.  // ApTha_3,22.34 //
Abhisammatako gayha ambare 'hāsi me dhajaü  /
vāt' eritaü dhajaü disvā bhiyyo hāsaü janes' ahaü.  // ApTha_3,22.35 //
Tattha cittaü pasādetvā samaõaü upasaīkamiü  /
taü bhikkhum abhivādetvā vipākaü pucch' ahaü dhaje.  // ApTha_3,22.36 //
So me kathesi ānandaü pãtisa¤jananaü mama  /
tassa dhajassa vipākaü anubhossasi sabbadā.  // ApTha_3,22.37 //
Hatthã assā rathā pattã senā ca caturaīginã  /
parivārenti taü niccaü dhajadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,22.38 //
Saņņhiü turiyasahassāni bheriyo samalaīkatā  /
parivārenti taü niccaü dhajadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,22.39 //
Chalāsãtisahassāni nāriyo samalaīkatā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā.  // ApTha_3,22.40 //
Aëārapamhā hasulā susa¤¤ā tanumajjhimā  /
parivārenti taü niccaü dhajadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,22.41 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissasi  /
asãtikkhattuü devindo devarajjaü karissasi.  // ApTha_3,22.42 //
Sahassakkhattuü rājā cakkavattã bhavissasi  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_3,22.43 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_3,22.44 //
Devalokā cavitvāna sukkamålena codito  /
pu¤¤akammena saüyutto brahmabandhu bhavissasi. // ApTha_3,22.45 //
Asãtikoņiü chaķķetvā dāse kammakare bahå  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajissasi. // ApTha_3,22.46 //
ârādhayitvā sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
Upavāõo ti nāmena hessasi satthu sāvako.  // ApTha_3,22.47 //
Satasahasse katakammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto saravego ca kilese jhāpayiü mamaü. // ApTha_3,22.48 //
Cakkavattissa santassa cātuddãpissarassa me  /
tãõiyojanasamantā dassissanti dhajā sadā.  // ApTha_3,22.49 //


#<[page 074]>#
%<74                 Therāpadāna>%
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dhajadānass idaü phalaü.  // ApTha_3,22.50 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,22.51 //
       Itthaü sudaü āyasmā Upavāõo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Upavāõattherassa apadānaü samattaü.

                [23. Tãõisaraõāgamaniya.]
Nagare Candavatiyā mātupaņņhāyako ahuü /
andhā mātāpitā mayhaü te posemi ahaü tadā.  // ApTha_3,23.1 //
Rahogato nisãditvā evaü cintes' ahaü tadā  /
pose*nto mātāpitaro pabba*jjaü na labhām' ahaü  // ApTha_3,23.2 //
Tamandhakārā pihitā tividhaggã pi ķayhare  /
etādise bhaye jāte n' atthi koci vināyako.  // ApTha_3,23.3 //
Buddho loke samuppanno dippati jinasāsanaü /
sakkā uttaritum attā pu¤¤akammena *jantunā*  // ApTha_3,23.4 //
Uggayha {tãõisaraõe} paripuõõāni gopayaü  /
tena kammena sukatena parimokkhāmi duggatiü  // ApTha_3,23.5 //
Nisabho nāma samaõo Buddhassa aggasāvako  /
tam ahaü upagantvāna saraõāgamanaü gahiü.  // ApTha_3,23.6 //
Vassasatasahassāni āyu *vijjati* tāvade  /
tāvatā saraõāgamaõaü paripuõõam agopayiü.  // ApTha_3,23.7 //
Carime vattamāõamhi saraõan tam anussariü /
tena kammena sukatena Tāvatiüsaü agaüch' ahaü  // ApTha_3,23.8 //
Devaloke gato santo pu¤¤akammasamāhito  /
yaü desaü upapajjāmi aņņhahetå labhām' ahaü.  // ApTha_3,23.9 //


#<[page 075]>#
%<                       23. Tãõisaraõāgamaniya            75>%
Disāsu påjito homi tikkhapa¤¤o bhavām ahaü  /
sabbe devā 'nuvattanti amitabhogaü labhām ahaü.  // ApTha_3,23.10 //
Suvaõõavaõõo sabbattha paņikkanto bhavām' ahaü /
mittānaü acalo homi yaso accuggato mamaü.  // ApTha_3,23.11 //
Asãtikkhattuü devindo devarajjam akārayiü /
dibbaü sukhaü anubhaviü accharāhi purakkhato.  // ApTha_3,23.12 //
Pa¤casattatikkhattuü ca cakkavattã ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_3,23.13 //
Pacchime bhave sampatte pu¤¤akammasamāhito  /
pure Sāvatthiyaü jāto mahāsāle su-aķķhake.  // ApTha_3,23.14 //
Nagarā nikkhamitvāna dārakehi purakkhato  /
sahassakhiķķasamaīgã 'haü saīghārāmaü upāgamiü.  // ApTha_3,23.15 //
Tatth' addasāsiü samaõaü vippamuttaü niråpadhiü  /
so me dhammam adesesi saraõa¤ ca adāsi me.  // ApTha_3,23.16 //
So 'haü sutvāna saraõaü saraõam me anussariü /
ekāsane nisãditvā arahattam apāpuõiü.  // ApTha_3,23.17 //
Jātiyā sattavassena arahattaü apāpuõiü  /
upasampādesi sambuddho guõam a¤¤āya cakkhumā.  // ApTha_3,23.18 //
Aparimeyye ito kappe saraõāni aga¤ch' ahaü  /
tato me sukataü kammaü phalaü dassesi me idha.  // ApTha_3,23.19 //
Sugopitaü me saraõaü mānasaü suppaõihitaü  /
anubhotvā yāsaü sabbaü patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_3,23.20 //
Yesaü sotāvadhān' atthi suõotha mama bhāsato;  /
atthaü vo kathayissāmi samaü diņņham idaü mamaü. // ApTha_3,23.21 //
Buddho loke samuppanno vattate jinasāsanaü  /
amatā vāditā bheri sokasallavinodanā.  // ApTha_3,23.22 //
Yathā sakena thāmena pu¤¤akkhette anuttare  /
adhikāraü kareyyātha passayissatha nibbutiü.  // ApTha_3,23.23 //
Paggayha tãõisaraõe pa¤casãlāni gopaya  /
Buddhe cittaü pasādetvā dukkhass' antaü karissatha.  // ApTha_3,23.24 //


#<[page 076]>#
%<76                   Therāpadāna>%
Mamopamaü karitvāna sãlāni parigopiya  /
aciraü arahattaü vo sabbe pi pāpuõissatha.  // ApTha_3,23.25 //
Tevijjo iddhippatto 'mhi cetopariyakovido  /
sāvako te mahāvãra saraõe vandati satthuno.  // ApTha_3,23.26 //
Aparimeyye ito kappe saraõaü Buddhass aga¤ch' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi saraõāgamaõe phalaü.  // ApTha_3,23.27 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,23.28 //
       Itthaü sudaü āyasmā Tãõisaraõāgamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
       Tãõisaraõāgamaniyatherassa apadānaü samattaü.

                 [24. Pa¤casãlasamādāniya.]
Nagare Candavatiyā bhatako ās' ahan tadā  /
parakammāyane yutto pabbajjaü na labhām' ahaü.  // ApTha_3,24.1 //
Mahandhakārā pihitā tividhaggã pi *ķa*yhare  /
kena nu kho upāyena visaüyutto bhave ahaü.  // ApTha_3,24.2 //
Deyyadhammo ca me n'atthi varāko bhatako ahaü  /
yan nånāhaü pa¤casãlaü rakkheyya paripårayaü. // ApTha_3,24.3 //
Anomadassissa muni Nisabho nāmo sāvako  /
tam ahaü upasaīkamma pa¤casikkhāpad' aggahiü.  // ApTha_3,24.4 //
Vassasatasahassāni āyu vijjati tāvade  /
tāvatā pa¤casãlāni paripuõõāni gopayiü.  // ApTha_3,24.5 //
Maccukāle *ca* sampatte devā assāsayanti maü  /
ratho sahassayutto te mārisāyaü upaņņhito.  // ApTha_3,24.6 //
Sampatte carime citte mama sãlaü anussariü  /
tena kammena sukatena Tāvatiüsaü aga¤ch' ahaü.  // ApTha_3,24.7 //


#<[page 077]>#
%<                 24. Pa¤casãlasamādāniya              77>%
Tiüsakkhattu¤ ca devindo devarajjam akārayiü  /
dibbaü sukhaü anubhaviü accharāhi purakkhato.  // ApTha_3,24.8 //
Pa¤casattatikkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_3,24.9 //
Devalokā cavitvāna sukkamålena codito  /
pure Vesāliyaü jāto mahāsāle su-aķķhake. // ApTha_3,24.10 //
Vassupanāyike kāle dippante jinasāsane  /
mātā ca me pitā c' eva pa¤casikkhāpad' aggahuü.  // ApTha_3,24.11 //
Saha sutvān' ahaü sãlaü mama sãlaü anussariü  /
ekāsane nisãditvā arahattam apāpuõiü.  // ApTha_3,24.12 //
Jātiyā pa¤cavassena arahattam apāpuõiü  /
upasampādayã Buddho guõam a¤¤āya cakkhumā.  // ApTha_3,24.13 //
Paripuõõāni gopitvā pa¤casikkhāpadān' ahaü  /
aparimeyye ito kappe vinipātaü n' agacch' ahaü.  // ApTha_3,24.14 //
So' haü yasam anubhaviü tesaü sãlāna vāhasā  /
kappakoņiü pakittento *kittaye eka*desakaü.  // ApTha_3,24.15 //
Pa¤casãlāni gopitvā tayo hetå labhām' ahaü  /
dãghāyuko mahābhogo tikkhapa¤¤o bhavām' ahaü.  // ApTha_3,24.16 //
Pakittento ca sabbesaü adhimattaü va porisaü  /
bhavābhave saüsaritvā e*te ņhāne labhām' ahaü.  // ApTha_3,24.17 //
Apa*rimeyyasãlesu vattanto jinasāvako  /
bhavesu yadi rajjeyyaü vipāko kãdiso bhave.  // ApTha_3,24.18 //
Suciõõam me pa¤casãlaü bhatakena vipassinā  /
tena sãlen' ahaü ajja poņhayiü sabbabandhanā.  // ApTha_3,24.19 //
Aparimeyye ito kappe pa¤casãlāni gopayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pa¤casãlān' idaü phalaü.  // ApTha_3,24.20 //
Paņisambhidā cātasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,24.21 //
       Itthaü sudaü āyasmā Pa¤casãlasamādāniyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
       Pa¤casãlasamādāniyatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 078]>#
%<78                Therāpadāna>%

                [25. Annasaüsāvaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantaü antarāpaõe  /
ka¤canagghiyasaīkāsaü dvattiüsavaralakkhaõaü // ApTha_3,25.1 //
Siddhatthaü lokapajjotaü appameyyaü anopamaü /
alatthaü paramaü pãtiü disvā dantaü jutindharaü.  // ApTha_3,25.2 //
Sambuddhaü atināmetvā bhojayiü taü mahāmuõiü  /
muni kāruõiko nātho anumodi ca maü tadā.  // ApTha_3,25.3 //
Tasmiü mahākāruõike paramassāsakārake  /
Buddhe cittaü pasādetvā kappam saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_3,25.4 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhikkhadānass idaü phalaü.  // ApTha_3,25.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,25.6 //
       Itthaü sudaü āyasmā Annasaüsāvako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Annasaüsāvakatherassa apadānaü samattaü.

                   [26. Dhåpadāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
kuņidhåpaü mayā dinnaü vippasannena cetasā.  // ApTha_3,26.1 //
Yaü yaü yonupapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
sabbesam pi piyo homi dhåpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,26.2 //
Catunavut' ito kappe yaü dhåpam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dhåpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,26.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,26.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Dhåpadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Dhåpadāyakatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 079]>#
%<                        27. Puëinapåjaka                 79>%

                        [27. Puëinapājaka.]
Vipassissa bhagavato bodhiyā pādamuttame  /
purāõaü puëinaü chaķķetvā suddhaü puëinam ākiriü.  // ApTha_3,27.1 //
Ekanavut' ito kappe yaü puëinam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi puëinadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,27.2 //
Tipa¤¤āse ito kappe rājā āsiü janādhibhå  /
Mahāpuëino nāmena cakkavattã mahābalo.  // ApTha_3,27.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,27.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Puëinapåjako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Puëinapåjakatherassa apadānaü samattaü.

                      [28. Uttiya.]
Candabhāgānadãtãre suüsumāro ahaü tadā  /
sabhojanapasutāhaü nadãtitthaü aga¤chi 'haü. // ApTha_3,28.1 //
Siddhattho tamhi samaye sayambhå aggapuggalo  /
nadiü taritukāmo so nadãtitthaü upāgamã.  // ApTha_3,28.2 //
Upāgate ca sambuddhe aham pi tatth' upāgamiü  /
upagantvāna sambuddhaü imaü vācam udãrayiü:  // ApTha_3,28.3 //
Abhiråha mahāvãra tāressāmi ahaü tavaü /
pettikaü visayaü mayhaü anukampa mahāmuõi.  // ApTha_3,28.4 //
Mama uggajjanaü sutvā abhiråhi mahāmuni  /
haņņho haņņhena cittena tāresiü lokanāyakaü.  // ApTha_3,28.5 //
Nadiyā pārime tãre Siddhattho lokanāyako  /
assāsesi maman tattha: amataü pāpuõissasi.  // ApTha_3,28.6 //
Tamhā kāyā cavitvāna devalokaü aga¤ch' ahaü  /
dibbaü sukhaü anubhaviü accharāhi purakkhato.  // ApTha_3,28.7 //
Sattakkhattu¤ ca devindo devarajjam akās' ahaü /
tãõikkhattu¤ cakkavattã mahiyā issaro ahuü.  // ApTha_3,28.8 //


#<[page 080]>#
%<80                 Therāpadāna>%
Vivekam anuyutto 'haü nipako ca susaüvuto  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_3,28.9 //
Catunavut' ito kappe tāresiü yaü narāsabhaü  /
duggatiü nābhijānāmi taraõāya idaü phalaü.  // ApTha_3,28.10 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,28.11 //
        Itthaü sudaü āyasmā Uttiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
             Uttiyattherassa apadānaü samattaü.

                     [29. Eka¤jalika.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantaü antarāpaõe  /
Vipassi-satthavāhaggaü naravãraü vināyakaü  // ApTha_3,29.1 //
Adantadamanaü tādiü mahāvādiü mahāmuniü /
disvā pasanno sumano eka¤jalim akās' ahaü.  // ApTha_3,29.2 //
Ekanavut' ito kappe yam a¤jalim kariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi a¤jalissa idaü phalaü.  // ApTha_3,29.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,29.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Eka¤jaliko thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Eka¤jalikatherassa apadānaü samattaü.

                    [30. Khomadāyaka.]
*Nagare Bandhumati*yā ahosiü vāõijo tadā  /
ten' eva dāraü posemi ropemi bãjasampadaü.  // ApTha_3,30.1 //
Rathiyaü paņipannassa Vipassissa mahesino  /
ekaü khomaü mayā dinnaü kusalatthāya satthuno.  // ApTha_3,30.2 //


#<[page 081]>#
%<                     30. Khomadāyaka                    81>%
Ekanavute ito kappe *yaü khomam adadiü tadā*  /
duggatiü nābhijānāmi khomadānass' idaü phalaü.  // ApTha_3,30.3 //
Sattavãse ito kappe eko Sindhavasandano  /
sattaratanasampanno cātuddãpamhi issaro.  // ApTha_3,30.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_3,30.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Khomadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Khomadāyakatherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Subhåti Upavāno ca Saraõo Sãlagā*hako
     Annasaüsāvako Dhåpo* Puëino Uttiyena ca.
     A¤jalã Khomadāyã ca das' eva tatiye gaõe
     pa¤cāsãtisataü vuttā gāthāyo sabbapiõķitā.
                    Subhåti vaggo tatiyo.
                    Catutthaü bhāõavāraü.

                       [IV. KUöôADHâNAVAGGO.]

                          [31. Kuõķadhāna.]
Sattāhaü patisallãnaü sayambhuü aggapuggalaü  /
pasannacitto sumano Buddhaseņņhaü upaņņhahiü.  // ApTha_4,31.1 //
Vuņņhitaü kālam a¤¤āya Padumuttaramahāmuõiü  /
mahantaü kadalãkaõõiü gahetvā upaga¤ch' ahaü.  // ApTha_4,31.2 //
Paņiggahetvā bhagavā taü phalaü lokanāyako  /
mama cittaü pasādento paribhu¤ji mahāmuõi.  // ApTha_4,31.3 //
Paribhu¤jitvā sambuddho satthavāho anuttaro  /
sakāsane nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_4,31.4 //


#<[page 082]>#
%<82                 Therāpadāna>%
Ye vasanti sametāro yakkhā imamhi pabbate  /
ara¤¤e bhåtabhavyāni sunantu vacanaü mama.  // ApTha_4,31.5 //
Yo so buddhaü upaņņhāsi migarājā va kesarã  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_4,31.6 //
`So' yam ekādasakkhattuü devarājā bhavissati  /
catuttiüsatikkhattuü ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_4,31.7 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_4,31.8 //
Akkositvāna samaõe sãlavante anāsave  /
pāpakammavipākena nāmadheyyaü labhissati.  // ApTha_4,31.9 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Koõķadhāno ti nāmena sāvako so bhavissati.'  // ApTha_4,31.10 //
Pavivekam anuyutto jhāyã jhānarato ahaü  /
tosayitvāna satthāraü viharāmi anāsavo.  // ApTha_4,31.11 //
Sāvakaggehi parivuto bhikkhusaīghapurakkhato  /
bhikkhusaīghe nisãditvā salākaü gāhayã jino.  // ApTha_4,31.12 //
Ekaüsaü cãvaraü katvā vanditvā lokanāyakaü  /
vadataü varassa purato paņhamaü aggahes' ahaü.  // ApTha_4,31.13 //
Tena kammena bhagavā dasasahassãpakampako  /
bhikkhusaīghe nisãditvā agge ņhāne ņhapesi maü.  // ApTha_4,31.14 //
Viriyaü me dhuradhorayhaü yogakkhemādhivāhanaü  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_4,31.15 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,31.16 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kuõķadhāno thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Kuõķadhānattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 083]>#
%<                         32. Sāgata                     83>%

                         [32. Sāgata.]
Sobhito nāma nāmena ahosiü brāhmaõo tadā  /
purakkhato sasissehi ārāmaü agamās' ahaü.  // ApTha_4,32.1 //
Bhagavā tamhi samaye bhikkhusaīghapurakkhato  /
ā*rāmadvārā nikkhamma a*ņņhāsi purisuttamo.  // ApTha_4,32.2 //
Tam addasāsiü sambuddhaü dantaü dantapurakkhataü  /
sakaü cittaü pasādetvā santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_4,32.3 //
Ye keci pādapā sabbe mahiyā te viråhare  /
buddhimanto tathā sattā råhanti jinasāsane.  // ApTha_4,32.4 //
Satthavāho *'si sappa¤*¤o panesi bahuke jane  /
vipathā uddharitvāna pathaü ācikkhase tuvaü.  // ApTha_4,32.5 //
Danto dantaparikiõõo jhāyã jhānaratehi ca  /
ātāpi-pahitattehi upasantehi tādihi.  // ApTha_4,32.6 //
Alaīkato parisato sahagaõehi sobhasi  /
pabhā niddhāvate tuyhaü suriyo 'bbhaghane yathā. // ApTha_4,32.7 //
Pasannacittaü disvāna mahesi Padumuttaro  /
bhikkhusaīghe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_4,32.8 //
"Yo so hāsaü janetvāna mamam kittesi brāhmaõo  /
kappānaü satasahassaü devaloke ramissati.  // ApTha_4,32.9 //
Tusitāhi cavitvāna sukkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajissati.  // ApTha_4,32.10 //
Vimbakapasuto hutvā arahattaü labhissati  /
Sāgato nāma nāmena hessati satthu sāvako".  // ApTha_4,32.11 //
Pabbajitvāna kāyena pāpaü kammaü vivajjayiü /
vacãduccaritaü hitvā ājãvaü parisodhayiü.  // ApTha_4,32.12 //


#<[page 084]>#
%<84                  Therāpadāna>%
Evaü viharamāno 'haü tejodhātåsu kovido  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_4,32.13 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,32.14 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sāgato thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
              Sāgatattherassa apadānaü samattaü.

                     [33. Mahā-Kaccāna.]
Padumuttarassa nāthassa padumaü nāma cetiyaü  /
sãhāsanaü kārayitvā suvaõõenābhilepayiü.  // ApTha_4,33.1 //
Ratanāmayachatta¤ ca paggayha vālavãjaniü /
buddhassa abhiropesiü lokabandhussa tādino.  // ApTha_4,33.2 //
Yāvatā devatā bhummā sabbe sannipatuü tadā  /
ratanāsanachattānaü vipākaü kathayissati.  // ApTha_4,33.3 //
Ta¤ ca sabbaü suõissāma kathayantassa satthuno  /
bhiyyohāsaü janeyyāma sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_4,33.4 //
He*māsane* nisãditvā sayambhå aggapuggalo  /
bhikkhusaīghaparibbåëho imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_4,33.5 //
Yen' idaü āsanaü dinnaü sovaõõaratanāmayaü  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_4,33.6 //
Tiüsakappāni devindo devarajjaü karissati  /
samantā yojanasataü ābhāyābhibhavissati. // ApTha_4,33.7 //
Manussalokaü āgantvā cakka vatti bhavissati.  /
Pabhassaro ti nāmena uggatejo bhavissati.  // ApTha_4,33.8 //
Divā vā yadi vā rattiü sataraüsãva uggato  /
samantā aņņharatanaü ujjotessati khattiyo.  // ApTha_4,33.9 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_4,33.10 //


#<[page 085]>#
%<                     33. Mahā-Kaccāna                  85>%
Tusãtāhi cavitvāna sukkamålena codito  /
Kaccāno nāma nāmena brahmabandhu bhavissati.  // ApTha_4,33.11 //
So pacchā pabbajitvāna arahā hessati 'nāsavo  /
Gotamo lokapajjoto aggaņņhāne ņhapessati.  // ApTha_4,33.12 //
Saīkhittaü pucchitaü pa¤haü vitthārena kathessati  /
kathayanto ca taü pa¤haü ajjhāsaü pårayissati.  // ApTha_4,33.13 //
Aķķhe kule abhijāto brāhmaõo mantapāragå  /
ohāya dhanadha¤¤āni pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_4,33.14 //
Saīkhittenāpi pucchante vitthārena kathem' ahaü  /
ajjhāsan tesaü påremi tosemi dipaduttamaü.  // ApTha_4,33.15 //
Tosito me mahāvãro sayambhå aggapuggalo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_4,33.16 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,33.17 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mahākaccāno thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Mahākaccānattherassa apadānaü samattaü.

                     [34. Kāludāyi.]
Padumuttarassa buddhassa lokajeņņhassa tādino  /
aķķhānaü paņipannassa carato cārikaü tadā,  // ApTha_4,34.1 //
Suphullaü padumaü gayha uppalaü mallika¤ c' ahaü  /
paramannaü gahetvāna adāsiü satthuno ahaü.  // ApTha_4,34.2 //
Paribhu¤ji mahāvãro paramannaü subhojanaü  /
ta¤ ca pupphaü gahetvāna janassa sampadassayi. // ApTha_4,34.3 //
Iņņhaü kantaü ciraü loke jalajaü puppham uttamaü  /
Sudukkaraü tena kataü yo me puppham adāsi so.  // ApTha_4,34.4 //


#<[page 086]>#
%<86                 Therāpadāna>%
Yo puppham abhiropesi paramanna¤ ca 'dāsi me  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_4,34.5 //
*Dasa c' aņņha ca* kkhattu¤ so devarajjaü karissati  /
uppalaü padumaü cāpi mallika¤ ca taduttariü. // ApTha_4,34.6 //
Assa pu¤¤āvipākena dibbagandhasamāyutaü  /
ākāse chadanaü katvā dhārayissati tāvade.  // ApTha_4,34.7 //
Pa¤cavãsatikkhattu¤ ca cakkavatti bhavissati  /
*paņhavyā rajjaü* pa¤casataü vasudhaü āvasissati.  // ApTha_4,34.8 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_4,34.9 //
Sakakammābhiraddho so sukkamålena codito  /
Sakyānaü nandijanano ¤ātibandhu bhavissati.  // ApTha_4,34.10 //
So ca pacchā pabbajitvā sukkamålena codito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_4,34.11 //
Paņisambhidā c' anuppattam katakiccam anāsavaü  /
Gotamo lokabandhu so etadagge ņhapessati.  // ApTha_4,34.12 //
Padhānaü pahitatto so upasanto niråpadhi  /
Udāyi nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_4,34.13 //
Citta¤ ca suvimuttam me māno makkho ca dhaüsito  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_4,34.14 //
Tosayi¤ cāpi sambuddham ātāpã nipako ahaü  /
pamodito ca sambuddho etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_4,34.15 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,34.16 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kāludāyi thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Kāludāyittherassa apadānaü samattaü.


#<[page 087]>#
%<                      35. Mogharāja                  87>%

                      [35. Mogharāja.]
Atthadassã tu bhagavā sayambhå aparājito  /
bhikkhusaīghaparibbåëho rathiyaü paņipajjatha.  // ApTha_4,35.1 //
Sissehi samparivuto gharamhā abhinikkhamiü /
nikkhamitvān' ahaü tattha addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_4,35.2 //
Abhivādetvāna sambuddhaü sire katvāna a¤jaliü /
sakaü cittaü pasādetvā santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_4,35.3 //
Yāvatā råpino sattā aråpã vā asa¤¤ino  /
sabbe te tava ¤aõamhi anto honti samāhaņā. // ApTha_4,35.4 //
Sumacchikena jālena udakaü yo parikkhipe  /
ye keci udake pāõā antojāle bhavanti te.  // ApTha_4,35.5 //
Yesa¤ ca cetanā atthi *råpi*no ca aråpino  /
sabbe te tava ¤āõamhi anto honti samāhaņā. // ApTha_4,35.6 //
Samuddharas' imaü lokaü andhakārasamākulaü  /
tava dhammaü suõitvāna kaīkhāsotaü taranti te.  // ApTha_4,35.7 //
Avijjānivuto loko andhakārena otthaņo  /
*tava ¤āõamhi* jotante andhakārā padhaüsitā.  // ApTha_4,35.8 //
Tuvaü cakkhu 'si sabbesaü mahātamapanådano  /
tava dhammaü suõitvāna nibbāyati bahujjano.  // ApTha_4,35.9 //
Piņharaü pårayitvāna madhukhuddaü aneëakaü  /
ubhohatthehi paggayha upanesiü mahesi*no.*  // ApTha_4,35.10 //
*Paņigaõhi* mahāvãro subhakena mahāisi  /
bhu¤jitvā ta¤ ca sabba¤¤å vehāsan nabham uggami.  // ApTha_4,35.11 //
Antalikkhe ņhito satthā Atthadassã narāsabho  /
mama cittaü pasādento imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_4,35.12 //
Yen' idaü thavitaü ¤ā*naü buddhaseņņho ca* thomito  /
tena cittappasādena duggatiü so na gacchati.  // ApTha_4,35.13 //
Catuddasa¤ ca khattuü so devarajjaü karissati  /
padesarajjaņņhasataü vasudhaü āvasissati.  // ApTha_4,35.14 //


#<[page 088]>#
%<88                   Therāpadāna>%
Pa¤c' eva satakkhattu¤ ca cakkavattã bhavissati  /
padesa*rajjaü asaīkheyaü mahiyā* kārayissati.  // ApTha_4,35.15 //
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedāna pāragå  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajissati.  // ApTha_4,35.16 //
Gambhãraü nipuõaü atthaü ¤āõena vicinissati  /
Mogharājā ti nāmena hessati *satthu sāvako*  // ApTha_4,35.17 //
Tãhi vijjāhi sampanno katakicco anāsavo  /
Gotamo satthavāhaggo etadagge ņhapessati.  // ApTha_4,35.18 //
Hitvā mānusakaü yogaü chetvāna bhavabandhanaü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_4,35.19 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,35.20 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mogharājā thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
             Mogharājattherassa apadānaü samattaü.

                       [36. Adhimutta.]
Nibbute lokanāthamhi Atthadassi-naruttame  /
nimantetvā bhikkhusaīgham vippasannena cetasā  // ApTha_4,36.1 //
Nimantetvā saīgharatanaü ujubhåtaü samāhitaü  /
ucchunā maõķapaü katvā bhojesiü saīgham uttamaü.  // ApTha_4,36.2 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
sabbe satte atihomi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_4,36.3 //
Aņņhārase kappasate yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ucchudānass' idaü phalaü.  // ApTha_4,36.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,36.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Adhimutto thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Adhimuttattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 089]>#
%<                     37. Lasuõadāyaka                89>%

                     [37. Lasuõadāyaka.]
Himavantass' avidåre tāpaso ās' ahaü tadā  /
lasuõaü upajivāmi lasuõaü mayhaü bhojanaü. // ApTha_4,37.1 //
Khāriyo pårayitvāna saīghārāmaü aga¤ch' ahaü  /
haņņho haņņhena cittena saīghassa lasuõaü adaü.  // ApTha_4,37.2 //
Vipassissa naraggassa sāsane niratass' ahaü  /
saīghassa lasuõaü datvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_4,37.3 //
Ekanavute ito kappe lasuõaü yam adan tadā  /
duggatiü nābhijānāmi lasuõānaü idaü phalaü.  // ApTha_4,37.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,37.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Lasuõadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Lasuõadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                  [38. âyāgadāyaka.]
Nibbute lokanāthamhi Sikhimhi vadataü vare  /
haņņho haņņhena cittena avandiü thåpam uttamaü.  // ApTha_4,38.1 //
Vaķķhakehi kathāpetvā målan datvān' ahaü tadā  /
haņņho haņņhena cittena āyāgaü kārapes' ahaü.  // ApTha_4,38.2 //
Aņņhakappāni devesu abbhocchinnaü vasim ahaü  /
avasesesu kappesu vokiõõaü saüsarim ahaü.  // ApTha_4,38.3 //
Kāye visaü na kamati satthāni *na ca ha*nti me  /
udake 'haü na miyyāmi āyāgassa idaü phalaü.  // ApTha_4,38.4 //
Yad' icchāmi ahaü vassaü mahāmegho pavassati  /
devā pi me vasaü enti pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_4,38.5 //
Sataratanasampanno tiüsakkhattuü ahos' ahaü  /
na maü kecāvajānanti pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_4,38.6 //


#<[page 090]>#
%<90                 Therāpadāna>%
Ekatiüse ito kappe āyāgaü yam akārayiü  /
duggatiü nābhijānāmi āyāgassa idaü phalaü.  // ApTha_4,38.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,38.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā âyāgodāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           âyāgadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                  [39. Dhammacakkika.]
Siddhatthassa bhagavato sãhāsanassa sammukhā  /
dhammacakkaü mayā ņhapitaü sukataü vi¤¤uvaõõitaü. // ApTha_4,39.1 //
Cāruvaõõo va sobhāmi sayoggabalavāhano  /
parivārenti maü niccaü anuyuttā bahujjanā.  // ApTha_4,39.2 //
Saņņhiü turiyasahassehi parivārem' ahaü sadā  /
parivārena sobhāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_4,39.3 //
Catunavute ito kappe yaü cakkaü ņhapayim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi dhammacakkass' idaü phalaü.  // ApTha_4,39.4 //
Ito ekādase kappe aņņh' āsiüsu janādhipā  /
Sahassarājā nāmena cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_4,39.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,39.6 //
       Itthaü sudaü āyasmā Dhammacakkikothero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Dhammacakkikatherassa apadānaü samattaü.

                  [40. Kapparukkhiya.]
Siddhatthassa bhagavato thåpaseņņhassa sammukhā  /
vicittadusse laīghetvā kapparukkhaü ņhapes' ahaü.  // ApTha_4,40.1 //
Yaü yaü *yonåpapajjāmi devattaü* atha mānusaü  /
sobhayanto mama dvāraü kapparukkho patiņņhati.  // ApTha_4,40.2 //


#<[page 091]>#
%<                         40. Kapparukkhiya                91>%
Aha¤ ca parisā c' eva ye keci mama nissitā  /
tamhā dussaü gahetvāna nivāsema mayaü sadā.  // ApTha_4,40.3 //
Catunavute ito kappe yaü rukkhaü ņhapayiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi kapparukkhass' idaü phalaü.  // ApTha_4,40.4 //
Ito ca sattame kappe Sucelā aņņha khattiyā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_4,40.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_4,40.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kapparukkhiyo thero imā gāthāyo{abhāsitthā} ti.
          Kapparukkhiyatherassa apadānaü samattaü.
     Tass' Uddānaü:
        Kuõķa-Sāgata-Kaccānā Udāyã Rājasavhayo
         Adhimutto Lasuõado âyāgã Dhammacakkiko.
         Kapparukkhã ca dasamo gāthā dvādasa sataü ti.
                 Kuõķadhānavaggo catuttho.

                          [V. UPâLIVAGGO.]

                            [41. Upāli.]
Khiõāsavasahassehi parivuto lokanāyako  /
vivekam anuyutto so gacchate paņisallituü.  // ApTha_5,41.1 //
Ajinena nivattho 'haü tidaõķaparicāraõo  /
bhikkhusaīghaparibbåëhaü addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_5,41.2 //


#<[page 092]>#
%<92               Therāpadāna>%
Ekaüsaü ajinaü katvā sire katvāna a¤jaliü  /
sambuddhaü abhivādetvā santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_5,41.3 //
Yathāõķajā ca saüsedā opapātã jalābujā  /
kākādipakkhino sabbe antalikkhe padesagā. // ApTha_5,41.4 //
Ye keci pāõabhåt' atthi sa¤¤ino va asa¤¤ino  /
sabbe te tava ¤āõamhi anto honti samogadhā. // ApTha_5,41.5 //
Gandhā ca pabbateyyā ye Himavante naguttame  /
sabbe te tava sãlamhi kalāyo pi na yujjare.  // ApTha_5,41.6 //
Mohandhakāraü pakkhanto ayaü loko sadevako  /
tava ¤āõamhi jotante andhakārā vidhaüsitā.  // ApTha_5,41.7 //
Yathā atthaīgate suriye honti sattā tamogatā  /
evaü buddhe anuppanne hoti loko tamogato. // ApTha_5,41.8 //
Yathodayanto ādicco vinodeti tamaü sadā  /
tath' eva tvaü buddhaseņņha viddhaüsesi tamaü sadā.  // ApTha_5,41.9 //
Padhānaü pahitatto 'si Buddho loke sadevake  /
tava kammābhiraddhena tosesi janataü bahuü.  // ApTha_5,41.10 //
Taü sabbaü anumoditvā Padumuttaro mahāmuõi  /
nabhe abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_5,41.11 //
Abbhuggantvāna sambuddho mahesi Padumuttaro  /
antalikkhe ņhito satthā imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_5,41.12 //
Yen' idaü thavitaü ¤āõaü opammehi samāyanaü /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_5,41.13 //
`Aņņhārasan ca khattu¤ so devarājā bhavissati  /
pathavyā rajjaü tisataü vasudhaü āvasissati.  // ApTha_5,41.14 //
Pa¤cavãsatikkhattu¤ ca cakkavattã bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_5,41.15 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_5,41.16 //
Tusitāhi cavitvāna sukkamålena codito  /
hãno va jātiyā santo Upāli nāma hessati.  // ApTha_5,41.17 //


#<[page 093]>#
%<                      42. Koliyavessa                 93>%
So ca pacchā pabbajitvā virājetvāna pāpakaü  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo. // ApTha_5,41.18 //
Tuņņho ca Gotamo Buddho Sakyaputto mahāyaso  /
vinayādhigatan tassa etadagge ņhapessati.'  // ApTha_5,41.19 //
Saddhāy' ahaü pabbajito katakicco anāsavo  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_5,41.20 //
Bhagavā cānukampã maü vinaye 'haü visārado  /
sakakammābhiraddho ca viharāmi anāsavo.  // ApTha_5,41.21 //
Saüvuto pāņimokkhamhi indriyesu ca pa¤casu  /
dhāremi vinayaü sabbaü kevalaü ratanākaraü.  // ApTha_5,41.22 //
Mama¤ ca guõam a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_5,41.23 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,41.24 //
        Itthaü sudaü āyasmā Upālithero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
               Upālittherassa apadānaü samattaü.

                      [42. Koliyavessa*.]
Anomadassissa munino lokajeņņhassa tādino  /
sudhāya lepanaü katvā caīkamaü kārayim ahaü.  // ApTha_5,42.1 //
Nānāvaõõehi pupphehi caīkamaü santhariü ahaü  /
ākāse vitānaü katvā bhojayiü buddham uttamaü  // ApTha_5,42.2 //
A¤jalim paggahetvāna abhivādetvā subbataü  /
dãghasālaü bhagavato niyyātesim ahan tadā.  // ApTha_5,42.3 //
Mama saīkappam a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
paņiggahesi bhagavā anukampāya cakkhumā.  // ApTha_5,42.4 //
Paņiggahetvā sambuddho dakkhiõeyyo sadevake  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_5,42.5 //
Yo so haņņhena cittena dãghasālam adāsi me  /
tam ahaü kittayissāmi, suõotha mama bhāsato:  // ApTha_5,42.6 //


#<[page 094]>#
%<94                   Therāpadāna>%
Imassa maccukālamhi pu¤¤akammasamaīgino  /
sahassayutt' assa ratho upaņņhissati tāvade.  // ApTha_5,42.7 //
Tena yānen' ayam poso devalokaü gamissati  /
anumodissare devā sampatte kusale bhave.  // ApTha_5,42.8 //
Mahārahaü vyamhaü seņņhaü ratanamattikalepanaü  /
kåņāgāravaråpetaü vyamham ajjhāvasissati.  // ApTha_5,42.9 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
pa¤cavãsatikappāni devarājā bhavissati.  // ApTha_5,42.10 //
Sattasattatikkhattu¤ ca cakkavattã bhavissati  /
Yasodharā samānā te sabbe pi ekanāmakā.  // ApTha_5,42.11 //
Dve sampattã anubhotvā vinditvā pu¤¤asa¤cayaü  /
aņņhavãsatikappamhi cakkavattã bhavissati.  // ApTha_5,42.12 //
Tatrāpi vyamhaü pavaraü Vissakammena māpitaü  /
dasa saddāvivittan taü puram ajjhāvasissati.  // ApTha_5,42.13 //
Aparimeyye ito kappe bhåmipālo mahiddhiko  /
Okkāko nāma nāmena rā*jā raņņhe bhavissati  // ApTha_5,42.14 //
Sola*sitthisahassānam sabbāsaü pavarā mayā  /
abhijātā khattiyānã nava putte janessati. // ApTha_5,42.15 //
Nava putte janetvāna khattiyānã marissati  /
taruõã ca piyā ka¤¤ā mahesittaü karissati.  // ApTha_5,42.16 //
Okkākaü tosayitvāna varaü ka¤¤ā labhissati  /
varaü laddhā ca sā ka¤¤ā putte pabbājayissati.  // ApTha_5,42.17 //
Pabbajitvā ca te sabbe gamissanti naguttamaü  /
jātibhedabhayā sabbe bhaginãhi saüvasissare.  // ApTha_5,42.18 //
Ekā ca ka¤¤ā vyādhãhi bhavissati purakkhatā  /
mā no jāti pabhijjã ti nikhaõissanti khattiyā.  // ApTha_5,42.19 //
Khattiyo nãharitvāna tāya saddhiü vasissati  /
bhavissati tadā bhedo Okkākakulasambhavo.  // ApTha_5,42.20 //


#<[page 095]>#
%<                      42. Koliyavessa                 95>%
Tesaü pajā bhavissanti Koëiyā nāma jātiyā  /
tattha mānusakaü bhogaü anubhossanti 'nappakaü.  // ApTha_5,42.21 //
Tamhā kāyā cavitvāna devalokaü gamissati  /
tatrāpi pavaraü vyamhaü vindissati manoramaü. // ApTha_5,42.22 //
Devalokā cavitvāna sukkamålena codito  /
agantvāna manussattaü Soõo nāma bhavissati.  // ApTha_5,42.23 //
âraddhaviriyo pahitatto padahaü satthu sāsane  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo. // ApTha_5,42.24 //
Anantadassã bhagavā Gotamo Sakyapuīgavo  /
visesa¤¤å mahāvãro aggaņņhāne ņhapesi maü.*  // ApTha_5,42.25 //
Uttame damathe danto cittam me suppaõãhitaü  /
bhāro me ohito sabbo nibbuto 'mhi anāsavo.  // ApTha_5,42.26 //
Aīgãraso mahānāgo abhijāto va kesarã  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_5,42.27 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,42.28 //
    Itthaü sudaü āyasmā Soõo Koëiyavesso thero imā
     gāthāyo abhāsitthā ti.
           Koëiyavessatherassa apadānaü samattaü.

             [43. Bhaddiya-Kaëigodhāya-putta.]
Padumuttarasambuddhaü mettacittaü mahāmuniü  /
upeti janatā sabbā sabbalokagganāyakaü.  // ApTha_5,43.1 //
Satthuka¤ ca 'baddhaka¤ ca āmisaü pānabhojanaü  /
dadanti satthuno sabbe pu¤¤akkhette anuttare.  // ApTha_5,43.2 //


#<[page 096]>#
%<96                    Therāpadāna>%
Ahaü pi dānaü dassāmi devadevassa tādino  /
buddhaseņņhaü nimantetvā saīgham pi ca anuttaraü.  // ApTha_5,43.3 //
Uyyojitā mayā c' ete nimantesuü Tathāgataü  /
kevalaü bhikkhusaīgha¤ ca pu¤¤akkhettaü anuttaraü.  // ApTha_5,43.4 //
Sataü sahassaü pallaīkaü sovaõõaü gonakatthataü /
tulikā paņalikāya khomakappāsikehi ca  /
mahārahaü pa¤¤āpayim āsanaü Buddhayuttakaü.  // ApTha_5,43.5 //
Padumuttaro lokavidå devadevo narāsabho  /
bhikkhusaīghaparibbåëho mama dvāraü upāgami.  // ApTha_5,43.6 //
Paccuggantvāna sambuddhaü lokanāthaü yasassinaü  /
pasannacitto sumano atināmayiü sagharaü. // ApTha_5,43.7 //
Bhikkhånaü satasahassaü Buddha¤ ca lokanāyakaü  /
pasannacitto sumano paramannena tappayiü.  // ApTha_5,43.8 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_5,43.9 //
`Yen idaü āsanaü dinnaü sovaõõaü gonakatthataü  /
Tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_5,43.10 //
Catusattatikkhattuü so devarajjaü karissati  /
anubhossati sampattiü accharāhi purakkhato.  // ApTha_5,43.11 //
Padesarajjaü sahassaü vasudhaü āvasissati  /
ekapa¤¤āsakkhattu¤ cakkavattã bhavissati.  // ApTha_5,43.12 //
Sabbāsu bhavayonãsu uccākulã bhavissati  /
so ca pacchā pabbajitvā sukkamålena codito  /
Bhaddiyo nāma nāmena hessati satthu sāvako.'  // ApTha_5,43.13 //
Vivekam anuyutto 'mhi pantasenanivās' ahaü  /
phala¤ c' avigataü sabbaü vattakeso 'mhi ajja 'haü.  // ApTha_5,43.14 //
Mama sabbaü abhi¤¤āya sabba¤¤å lokanāyako  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_5,43.15 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,43.16 //


#<[page 097]>#
%<                    44. Sannidhāpaka                 97>%
        Itthaü sudaü āyasmā Bhaddiyo Kaëigodhāyaputto thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Bhaddiyassa Kaëigodhāyaputtatherassa apadānaü
                       samattaü.

                 [44. Sannidhāpaka.]
Ara¤¤e kuņikaü katvā vasāmi pabbatantare  /
lābhālābhena santuņņho yasena ayasena ca.  // ApTha_5,44.1 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
vasãsatasahassehi āga¤chi mama santike.  // ApTha_5,44.2 //
Upāgataü mahāvãraü jalajuttamanāyakaü /
tiõasantharaü pa¤¤āpetvā adāsiü satthuno ahaü.  // ApTha_5,44.3 //
Pasannacitto sumano āmaõķaü pāniya¤ ca 'haü  /
adāsiü ujubhåtassa vippasannena cetasā.  // ApTha_5,44.4 //
Satasahass' ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi āmaõķass' idaü phalaü.  // ApTha_5,44.5 //
Ekatālãsakappamhi eko āsi Arindamo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_5,44.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,44.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sannidhāpako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Sannidhāpakatherassa apadānaü samattaü.

                     [45. Pa¤cahatthiya.]
Sumedho nāma sambuddho gacchate antarāpaõe  /
khittacakkhu mitabhāõã satimā saüvutindriyo.  // ApTha_5,45.1 //
Pa¤cauppalahatthāni āveëattham akāsi me  /
tena Buddhaü apåjesiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_5,45.2 //


#<[page 098]>#
%<98                  Therāpadāna>%
âropitā ca te pupphā chādanaü assu satthuno  /
saüsāviüsu mahānāgaü sissā ācariyaü yathā.  // ApTha_5,45.3 //
Tiüsakappasahassamhi yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_5,45.4 //
Ito vãsaükappasate ahesuü pa¤ca khattiyā  /
Hatthiyā nāma nāmena cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_5,45.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,45.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pa¤cahatthiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Pa¤cahatthiyatherassa apadānaü samattaü.

                    [46. Padumacchadaniya.]
Nibbute lokanāthamhi Vipassimh' aggapuggale  /
suphullaü padumaü gayha citam āropayiü ahaü.  // ApTha_5,46.1 //
âropite ca citake vehasan nabham uggamiü /
ākāsacchadanaü katvā citakamhi adhārayiü.  // ApTha_5,46.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāni Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_5,46.3 //
Sattatālãs' ito kappe Padumissaranāmako  /
cāturanto vijitāvã cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_5,46.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,46.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padumacchadaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
             Padumacchadaniyatherassa apadānaü samattaü.

                    [47. Sayanadāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato mettacittassa tādino  /
sayanaggaü mayā dinnaü dussabhaõķehi atthataü.  // ApTha_5,47.1 //
Paņiggahesi bhagavā kappiyaü sayanāsanaü  /
uņņhāya āsanā tamhā vehāsaü uggamã jino.  // ApTha_5,47.2 //


#<[page 099]>#
%<                     48. Caīkamadāyaka                99>%
Catunavute ito kappe yaü sayanam adāsi 'haü /
duggatiü nābhijānāmi sayanassa idaü phalaü.  // ApTha_5,47.3 //
Ekapa¤¤ās' ito kappe Varuõo Devasavhayo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_5,47.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,47.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sayanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Sayanadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                  [48. Caīkamadāyaka.]
*Atthadassissa munino* lokajeņņhassa tādino  /
iņņhakāhi cinitvāna caīkamaü kārayim ahaü.  // ApTha_5,48.1 //
Uccato pa¤caratanaü caīkamaü sādhu māpitaü  /
āyāmato hatthasataü bhāvanãyaü manoramaü.  // ApTha_5,48.2 //
Paņiggahesi bhagavā Atthadassã naruttamo  /
hatthena puëinaü gayha imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_5,48.3 //
`Imina puëinadānena caīkamaü sukatena ca  /
sattaratanasampannaü puëinaü anubhossati. // ApTha_5,48.4 //
Tãõi kappāni devesu devarajjaü karissati  /
anubhossati sampattiü accharāhi purakkhato.  // ApTha_5,48.5 //
Manussalokaü āgantvā rājā raņņhe bhavissati  /
tikkhattu¤ cakkavattã ca mahiyā so bhavissati.'  // ApTha_5,48.6 //
Aņņhārase kappasate yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi caīkamassa idaü phalaü.  // ApTha_5,48.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sasanan ti.  // ApTha_5,48.8 //
    Itthaü sudaü āyasmā Caīkamadāyako thero imā
     gāthāyo abhāsitthā ti.
             Caīkamatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 100]>#
%<100                  Therāpadāna>%

                      [49. Subhadda.]
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
janataü uddharitvāna nibbāyati mahāyaso.  // ApTha_5,49.1 //
Nibbāyante ca sambuddhe dasasahassã pakampatha  /
janakāyo mahā āsi devā sannipatuü tadā.  // ApTha_5,49.2 //
Candanaü pårayitvāna tagaramallikāhi ca  /
haņņho haņņhena cittena ālepesiü naruttamaü.  // ApTha_5,49.3 //
Mama saīkappam a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
nipannako ca sambuddho imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_5,49.4 //
Yo me pacchimake kāle gandhamālena chādayi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_5,49.5 //
`Ito cuto ayaü poso Tusitakāyaü gamissati  /
tattha rajjaü karitvāna Nimmānaü so gamissati. // ApTha_5,49.6 //
Eten' eva upāyena datvā malyaü varuttamaü  /
sakakammābhiraddho so sampattiü anubhossati.  // ApTha_5,49.7 //
Cuto pi Tusite kāye nibbattissati 'yaü naro  /
tamhā kāyā cavitvāna manussattaü gamissati.  // ApTha_5,49.8 //
Sakyaputto mahānāgo aggo loke sadevake  /
bodhayitvā bahå satte nibbāyissati cakkhumā.  // ApTha_5,49.9 //
Pabbajjåpagato santo sukkamålena codito  /
upasaīkammā sambuddhaü pa¤haü pucchissate tadā.  // ApTha_5,49.10 //
Bhāsayitvāna sambuddho sabba¤¤å lokanāyako  /
pubbaü kammaü abhi¤¤āya saccāni vivarissati.  // ApTha_5,49.11 //
âraddho ca ayaü pa¤ho tuņņho ekaggamānaso  /
satthāraü abhivādetvā pabbajjaü yācayissati.  // ApTha_5,49.12 //
Pasannamānasaü disvā sakakammena tositaü  /
pabbajessati so Buddho aggadhammassa kovido.  // ApTha_5,49.13 //
Vāyamitvāna yaü poso sammāsambuddhasāsane,  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo. // ApTha_5,49.14 //
                     Pa¤camaü bhāõavāraü.


#<[page 101]>#
%<                    49. Subhadda                   101>%
Pubbakammena saüyutto ekaggo susamāhito  /
Buddhassa oraso putto dhammajo 'mhi sunimmito.  // ApTha_5,49.15 //
Dhammarājaü upāgantvā āpucchiü pa¤ham uttamaü  /
kathayanto ca me pa¤haü dhammasotaü upānayi.  // ApTha_5,49.16 //
Tassāhaü dhammam a¤¤āya vihāsiü sāsane rato  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_5,49.17 //
Satasahasse ito kappe Jalajuttamanāyako  /
nibbāyi anupādāno dãpo va telasaīkhayā. // ApTha_5,49.18 //
Sattayojanikaü āsi thåpa¤ ca ratanāmayaü  /
dhajaü tattha apåjesiü sabbabhaddaü manoramaü.  // ApTha_5,49.19 //
Kassapassa ca sambuddhassa Tisso nām' aggasāvako  /
putto me oraso āsi dāyādo jinasāsane.  // ApTha_5,49.20 //
Tassa hãnena manasā vācaü bhāsiü abhaddakaü  /
tena kammavipākena pacchime addasaü jinaü. // ApTha_5,49.21 //
Upavattane Sālavane pacchime sayane muni  /
pabbājesi mahāvãro hito kāruõiko jino.  // ApTha_5,49.22 //
Ajj' eva dāni pabbajjā ajj' eva upasampadā  /
ajj' eva parinibbānaü sammukhā dipaduttame.  // ApTha_5,49.23 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü sambuddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,49.24 //
        Itthaü sudaü āyasmā Subhaddo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Subhaddatherassa apadānaü samattaü.

                      [50. Cunda.]
Siddhatthassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
agghiyaü kārayitvāna jātipupphehi chādayiü.  // ApTha_5,50.1 //
Niņņhapetvāna taü puppham buddhassa upanāmayiü  /
pupphāvasesaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_5,50.2 //


#<[page 102]>#
%<102                  Therāpadāna>%
Ka¤canagghiyasaīkāsaü Buddhaü lokagganāyakaü  /
pasannacitto sumano pupphagghiyam upānayiü.  // ApTha_5,50.3 //
Vitiõõakaīkho sambuddho tiõõoghehi purakkhato  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_5,50.4 //
Dibbaü gandhaü pavāyantaü yo me pupphagghiyaü adā  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_5,50.5 //
Ito cuto ayaü poso devasaīghapurakkhato  /
jātipupphehi parikiõõo devalokaü gamissati.  // ApTha_5,50.6 //
Ubbiddhaü bhavanaü tassa sovaõõa¤ ca maõimayaü  /
vyamhā pātubhavissanti pu¤¤akammapabhāvitā. // ApTha_5,50.7 //
Catusattatikkhattuü so devarajjaü karissati  /
anubhossati sampattiü accharāhi purakkhato.  // ApTha_5,50.8 //
*Pathavyā rajjaü tisataü vasudhaü* āvasissati  /
pa¤casattatikkhattu¤ ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_5,50.9 //
Dujjayo nāma nāmena hessati manujādhipo  /
anubhotvāna taü pu¤¤aü sakakammaü apassito. // ApTha_5,50.10 //
Vinipātaü āgantvāna manussattaü gamissati  /
*hira¤¤assa ca nicitaü koņņisatān* anappakaü.  // ApTha_5,50.11 //
Nibbattissati lokamhi brāhmaõo so bhavissati  /
Vaīgantassa suto dhãmā Sāriyā oraso piyo. // ApTha_5,50.12 //
So ca pacchā pabbājitvā Aīgãrasassa sāsane  /
Cålacundo ti nāmena hessati *satthu sāvako.  // ApTha_5,50.13 //
Sāmaõero ca* so santo khãõāsavo bhavissati  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbayissat' anāsavo. // ApTha_5,50.14 //
Upaņņhahiü mahāvãraü a¤¤e ca pesale bahå  /
bhātaram me c' upaņņhāsiü uttamatthassa pattiyā.  // ApTha_5,50.15 //
Bhā*taraü me upaņņhitvā dhātå pattamhi* opiya  /
sambuddhaü upanāmesi lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_5,50.16 //


#<[page 103]>#
%<                    51. Vidhåpanadāyaka                103>%
Ubho hatthehi paggayha Buddho loke sadevake  /
sandassayanto taü dhātuü kittayi aggasāvakaü.  // ApTha_5,50.17 //
Citta¤ ca suvimu*ttaü me saddhā mayhaü patiņņhitā  /
sabbāsa*ve pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_5,50.18 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_5,50.19 //
        Itthaü sudaü āyasmā Cundathero imā gāthāyo abhā- sitthā ti.
                 Cundattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Upāli Soõo Bhaddiyo Sannidhāpaka Hatthiyo
     Chadanaü Seyya-Caīkamaü Subhaddo Cundasavhayo
     gāthā sata¤ ca tālãsaü catasso ca tath' uttari
                    Upālivaggo pa¤camo.

                   [VI. VäJANäVAGGO.]

                  [51. Vidhåpanadāyaka.]
Padumuttarabuddhassa lokajeņņhassa tādino  /
vãjanikā mayā dinnā dãpadindassa tādino.  // ApTha_6,51.1 //
Sakaü cittaü pasādetvā pagga*hetvāna a¤jaliü  /
sambuddhaü abhivādetvā* pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_6,51.2 //
Vãjaniü paggahetvāna satthā lokagganāyako  /
bhikkhusaīghe ņhito santo imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_6,51.3 //
Iminā vãjanãdānena cittassa paõidhãhi ca  /
kappānaü satasahassaü vini*pātaü na gacchati  // ApTha_6,51.4 //
âraddhavi*riyo pahitatto cetoguõasamāhito  /
jātiyā sattavasso 'haü arahattam apāpuõiü. // ApTha_6,51.5 //
Saņņhikappasahassamhi Vãjamānasanāmakā  /
solas' āsiüsu rājāno cakkavattã mahābalā.  // ApTha_6,51.6 //


#<[page 104]>#
%<104                   Therāpadāna>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsasanan ti.  // ApTha_6,51.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Vidhåpanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Vidhåpanadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                    [52. Sataraüsika.]
Ubbiddhaü selam āruyha nisãdi purisuttamo  /
pabbatassāvidåramhi brāhmaõo mantapāragå.  // ApTha_6,52.1 //
Upaviņņhaü mahāvãraü devadevaü narāsabhaü  /
a¤jalim paggahetvāna santhaviü lokanāyakaü:  // ApTha_6,52.2 //
`Esa Buddho mahā*vãro varadhammappakāsako  /
jala*ti aggikkhandho 'va bhikkhusaīghapurakkhato.  // ApTha_6,52.3 //
Mahāsamuddo 'va 'kkhobbho aõõavo vā duruttaro  /
migarājā v' asambhãto dhammaü deseti cakkhumā.'  // ApTha_6,52.4 //
Mama saīkappam a¤¤āya Padumuttaranāyako  /
bhikkhusaīghe ņhito *satthā imā gāthā abhāsatha:*  // ApTha_6,52.5 //
`Yenāyaü a¤jali dinno Buddhaseņņho ca thomito  /
tiüsakappasahassāni devarajjaü karissati.  // ApTha_6,52.6 //
Kappasatasahassamhi Aīgãrasassanāmako  /
vivattachaddo sambu*ddho uppajjissati tāvade.*  // ApTha_6,52.7 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Sataraüsã ti nāmena arahā so bhavissati.'  // ApTha_6,52.8 //
Jātiyā sattavasso 'haü pabbajjiü anagāriyaü  /
Sataraüsã pi nāmena *pabhā niddhāvate mama.*  // ApTha_6,52.9 //
Maõķape rukkhamåle vā jhāyã jhānarato ahaü  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_6,52.10 //
Saņņhikappasahassamhi caturo Romanāmakā  /
sattaratanasampannā *cakkavattã mahābalā.*  // ApTha_6,52.11 //


#<[page 105]>#
%<                    53. Sayanadāyaka                   105>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,52.12 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sataraüsiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Sataraüsikatherassa apadānaü samattaü.

                    [53. Sayanadāyaka.]
Padumuttarassa Buddhassa sabbalokānukampino  /
sayanaü tassa pādāsiü vippasannena cetasā.  // ApTha_6,53.1 //
Tena sayanadānena sukhe*tte bãjasampadā  /
bhogo nibbatt*ate tassa sayanassa idaü phalaü.  // ApTha_6,53.2 //
âkāse seyyaü kappemi dhāremi paņhaviü imaü  /
pāõesu me issariyaü sayanassa idaü phalaü.  // ApTha_6,53.3 //
Pa¤cakappasahassamhi aņņha āsuü mahāvãrā  /
catuttiüse *kappasate caturo ca mahābalā.*  // ApTha_6,53.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,53.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sayanadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Sayanadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                    [54. Gandhodaka.]
Padumuttarabuddhassa mahābodhimaho ahu  /
vicittaghaņam ādāya gandhodakam adās' ahaü.  // ApTha_6,54.1 //
Nahānakāle ca bodhiyā mahāmegho pavassatha  /
ninnādo ca mahā ahu *asaniyā phalantiyā.*  // ApTha_6,54.2 //
Tena 'vāsanivegena tattha kālakato ahaü  /
devaloke ņhito santo imā gāthā abhās' ahaü:  // ApTha_6,54.3 //


#<[page 106]>#
%<106                  Therāpadāna>%
Aho Buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
kalebaram me patitaü devaloke ramām' ahaü.  // ApTha_6,54.4 //
Ubbiddhaü bhavanaü ma*yhaü satabhåmiü samuggataü  /
ka¤¤ā satasahassāni parivārenti maü* sadā.  // ApTha_6,54.5 //
Rogā pi me na vijjanti soko mayhaü na vijjati  /
pariëāhaü na passāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_6,54.6 //
Aņņhavãse kappasate rājā Samvasito ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_6,54.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,54.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Gandhodakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Gandhodakatherassa apadānaü samattaü.

                    [55. Opavuyha.]
Padumuttarabuddhassa ājānãyam adās' ahaü  /
niyyādetvāna sambuddhe agamāsiü sakaü gharaü.  // ApTha_6,55.1 //
Devalo nāma nāmena satthuno aggasāvako  /
varadhammassa dāyādo āga¤chi mama santikaü:  // ApTha_6,55.2 //
`Sapattabhāro bhagavā ājāneyyo na kappati  /
tava saīkappam a¤¤āya adhivāsesi cakkhumā.'  // ApTha_6,55.3 //
Agghāpetvā vātajavaü sindhavaü sã*ghavāhanaü*  /
Padumuttarabuddhassa ajānãyam adās' ahaü.  // ApTha_6,55.4 //
Yaü yaü yonupapajjāmi bhavane sabbadā mama  /
khamanãyā vātajavā citte nibbattare mamaü. // ApTha_6,55.5 //


#<[page 107]>#
%<                    56. Saparivārāsana                107>%
Lābhā tesaü suladdhaü vā ye labhant' upasampadaü  /
punappayiråpāseyyaü Buddho loke sace bhave.  // ApTha_6,55.6 //
Aņņhavãsatikkhattāhaü rājā āsiü mahābalo  /
caturanto vijitāvã jambusaõķassa issaro.  // ApTha_6,55.7 //
Imaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_6,55.8 //
Catu*ttiüse sahassamhi* mahātej' āsi khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_6,55.9 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,55.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Opavuyho thero imā gathāyo abhāsitthā ti.
             Opavuyhattherassa apadānaü samattaü.

                  [56. Saparivārāsana.]
Padumuttarabuddhassa piõķapātaü adās' ahaü  /
gantvā taü bhojanaņņhānaü mallikāhi parikkh*ittaü.  // ApTha_6,56.1 //
Tamh' āsanamhi* āsãno Buddho lokagganāyako  /
akittayi piõķapātaü ujubhåto samāhito:  // ApTha_6,56.2 //
`Yathāpi bhaddake khette bãjaü appam pi ropitaü /
sammādhāraü pavecchante phalaü toseti kassakaü.  // ApTha_6,56.3 //
*Tath' evāyaü piõķapāto sukhe*tte ropito tayā  /
bhave nibbattamānamhi phalato tosayissati.'  // ApTha_6,56.4 //
Idaü vatvāna sambuddho Jalajuttamanāmako  /
piõķapātaü thavitvāna pakkāmi uttarāmukho.  // ApTha_6,56.5 //
Saüvuto pātimokkhasmi indriyesu ca pa¤casu  /
pav*ivekaü anuyutto* viharāmi anāsavo.  // ApTha_6,56.6 //


#<[page 108]>#
%<108                 Therāpadāna>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,56.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Saparivārāsano thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Saparivārāsanattherassa apadānaü samattaü.

                     [57. Pa¤cadãpika.]
Padumuttarabuddhassa sabbabhåtānukampino  /
susaõņhahitvā saddhamme ujudiņņhi ahos' ahaü.  // ApTha_6,57.1 //
Padãpadānam pādā*siü parivāre*tvāna bodhiyaü  /
saddahanto padãpāni akariü tāvade ahaü.  // ApTha_6,57.2 //
Yaü yaü yonupapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
ākāse ukkaü dhārento dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_6,57.3 //
Tirokuķķaü tiroselaü *samati*ggayha pabbataü  /
samantā yojanasataü dassanaü anubhom' ahaü.  // ApTha_6,57.4 //
Tena kammāvasesena patto' mhi āsavakkhayaü  /
dhāremi antimaü dehaü dipadindassa sāsane.  // ApTha_6,57.5 //
Catuttiüse kappasate Satacakkhu-sanāmakā  /
rājā 'hesuü mahātejā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_6,57.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,57.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pa¤cadãpiko thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Pa¤cadãpikatherassa apadānaü samattaü.

                    [58. Dhajadāyaka.]
Padumuttarabuddhassa bodhiyā pādamuttame  /
h*aņņho haņņhena ci*ttena dhajjam āropayiü ahaü.  // ApTha_6,58.1 //
Patapattāni gaõhitvā bahiddhā chaķķayiü ahaü  /
anto suddhaü bahi suddhaü adhimuttam anāsavaü  /
sammukhā viya sambuddhaü avandiü bodhim uttamaü.  // ApTha_6,58.2 //


#<[page 109]>#
%<                      59. Paduma                  109>%
Padumuttaro lokavidå *āhutãnaü paņiggaho*  /
bhikkhusaīghe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_6,58.3 //
`Iminā dhajadānena upaņņhānena cåbhayaü  /
kappānaü satasahassaü duggatiü so na gacchati  /
devesu devasobhāgyaü anubhossat' a*nappakaü.*  // ApTha_6,58.4 //
Anekasatakkhattu¤ ca rājā raņņhe bhavissati  /
Uggato nāma nāmena cakkavattã bhavissati.  // ApTha_6,58.5 //
Sampattiü anubhotvāna sukkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato sāsane 'bhiramissati.' // ApTha_6,58.6 //
Pa*dhānaü pahita*tto 'mhi upasanto niråpadhi  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_6,58.7 //
Ekapa¤¤āsasahasse kappe Uggatasavhayo  /
pa¤¤āsasatasahasse khattiyo Meghasavhayo.  // ApTha_6,58.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü ti.  // ApTha_6,58.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Dhajadāyako thero ima gāthāyo abhāsitthā ti.
           Dhajadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                     [59. Paduma.]
Catusaccaü pakāse*nto varadhammacakka*pavattako  /
vassate amataü vuņņhiü nibbāpento mahājanaü.  // ApTha_6,59.1 //
Sadhajaü padumaü gayha aķķhakose ņņhito ahaü  /
Padumuttaramunissa haņņho ukkhi*pim ambare.*  // ApTha_6,59.2 //
âgacchante ca padume abbhåto āsi *tāvade*  /
mama saīkappam a¤¤āya paggaõhi vadataü varo.  // ApTha_6,59.3 //
Karaseņņhena paggayha jalajaü puppham uttamaü  /
{bhikkhusaīghe} ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_6,59.4 //
Yen' idaü padumaü khittaü sabba¤¤uta-m-anāsave  /
*tam ahaü kit*tayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_6,59.5 //


#<[page 110]>#
%<110                   Therāpadāna>%
Tiüsakappāni devindo devarajjaü karissati  /
paņhavyā rajjaü sattasataü vasudhaü āvasissati.  // ApTha_6,59.6 //
Tattha pattaü gahetvāna cakkavatti bhavissati  /
ākāsato pupphavuņņhi abhivassissati tadā.  // ApTha_6,59.7 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_6,59.8 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso *dhammani*mmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo. // ApTha_6,59.9 //
Nikkhamitvāna kucchimhā sampajāno patissato  /
jātiyā pa¤cavasso 'haü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_6,59.10 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,59.11 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padumo thero imā gāthāyo abhā- sitthā ti.
               Padumattherassa apadānaü samattaü.

                   [60. Asanabodhiya.]
Jātiyā sattavasso 'haü addasaü *lokanā*yakaü  /
pasannacitto sumano upaga¤chiü naruttamaü.  // ApTha_6,60.1 //
Tissassāhaü bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
haņņho hatthena cittena ropayiü bodhim uttamaü.  // ApTha_6,60.2 //
Asa*no nāmadheyyena dharaõãråhapādapo.  /
pa¤*cavasse paricariü asanaü bodhim uttamaü.  // ApTha_6,60.3 //
Pupphitaü pādapaü disvā abbhåtaü lomahaüsanaü  /
sakaü kammaü pakittento Buddhaseņņhaü upāgamiü. // ApTha_6,60.4 //
Tisso tadā yo sambuddho sayambhå *aggapuggalo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā* abhāsatha:  // ApTha_6,60.5 //
`Yenāyaü ropitā bodhi Buddhapåjā ca sakkatā  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_6,60.6 //
Tiüsakappāni devesu devarajjaü karissati  /
catusaņņhi¤ ca khattuü so cakkavatti bhavissati.  // ApTha_6,60.7 //


#<[page 111]>#
%<                      60. Asanabodhiya                 111>%
Tu*sitāhi cavit*vāna sukkamålena codito  /
dve sampattã anubhotvā manussatte ramissati.  // ApTha_6,60.8 //
Padhānaü pahitatto so upasanto niråpadhi  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.' // ApTha_6,60.9 //
Vivekam anuyutto 'haü upasanto niråpadhi  /
*nāgo* va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_6,60.10 //
Dvenavute ito kappe bodhiü ropes ahaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bodhiropay' idaü phalaü.  // ApTha_6,60.11 //
Catusattati ito kappe Daõķaseno ti vissuto  /
sattaratanasampanno cakkavatti tadā ahu.  // ApTha_6,60.12 //
Tesattati ito kappe sattāhesuü mahãpatã  /
Samantanemi nāmena rājāno cakkavattino.  // ApTha_6,60.13 //
Paõõavãsat' ito kappe *Puõõa*ko nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_6,60.14 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_6,60.15 //
        Itthaü sudaü āyasmā Asanabodhiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Asanabodhiyatherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:--
     Vãjanã Sataraüsã ca Sayan Odaki Vāhiyo
     Parivāro Padãpa¤ ca Dhajo Paduma-Påjako
     Bodhã ca dasamo vutto gāthā dvenavutã tathā.
                    Vãjanãvaggo chaņņamo.

                [VII. SAKACITTANIYAVAGGO.]

                   [61. Sakacittaniya.]
Pavanaü kānanaü disvā a*ppasaddaü a*nāvilaü  /
isãnaü anuciõõaü va āhutãnaü paņiggahaü // ApTha_7,61.1 //
Thåpaü katvāna veëånaü nānāpupphaü samokiriü  /
sammukhā viya sambuddhaü nimmitaü abhivandi 'haü.  // ApTha_7,61.2 //


#<[page 112]>#
%<112                 Therāpadāna>%
Sattaratanasampanno rājā raņņhasmiü issaro  /
sakakammābhiraddho 'haü thåpapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,61.3 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi thåpapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,61.4 //
Asãtikappen' antayaso cakkavatti ahos' ahaü  /
sattaratanasampanno *catudãpamhi issaro*  // ApTha_7,61.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,61.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sakacittaniyo thero imā gāthāyo{abhāsitthā} ti.
           Sakacittaniyatherassa apadānaü samattaü.

                     [62. âvopupphiya.]
Vihārā abhinikkhamma abbhuņņhāsi 'va caīkame  /
catusaccaü pakāsento desento amataü padaü.  // ApTha_7,62.1 //
Sikhissa giram a¤¤āya Buddhaseņņhassa tādino  /
nānāpupphaü gahetvāna ākāsamhi samokiriü.  // ApTha_7,62.2 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_7,62.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,62.4 //
Ito vãsatikappamhi Sumedho nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_7,62.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,62.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā âvopupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          âvopupphiyatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 113]>#
%<                      63. Paccāgamanãya                  113>%

                      [63. Paccāgamanãya.]
Sindhuyā nadiyā tãre cakkavāko ahaü tadā  /
*suddhasevāla*bhakkho 'haü pāpesu ca susa¤¤ato.  // ApTha_7,63.1 //
Addasaü virajaü Buddhaü gacchantaü anila¤jase  /
tuõķena sālaü paggayha Vipassissābhiropayiü.  // ApTha_7,63.2 //
Yassa saddhā Tathāgate acalā supatiņņhitā  /
tena cittappasādena duggatiü so na gacchati.  // ApTha_7,63.3 //
Sāgataü vata me āsi Buddhaseņņhassa santike  /
vihaīgamena santena su*bãjaü* ropitaü mayā.  // ApTha_7,63.4 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,63.5 //
Sucārudassanā nāma aņņha te ekanāmakā  /
kappe sattarase āsuü cakkavattã mahābalā.  // ApTha_7,63.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,63.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Paccāgamanãyo thero imā gāthāyo abhasitthā ti.
            Paccāgamanãyattherassa apadānaü samattaü.

                   [64. Parappasādaka.]
Usabhaü pavaraü vãraü mahesiü vijitāvinaü  /
suvaõõavaõõaü sambuddhaü ko disvā nappasidati?  // ApTha_7,64.1 //
Himavā vāparimeyyo sāgaro va duruttaro  /
tad eva jhānaü Buddhassa ko disvā nappasãdati?  // ApTha_7,64.2 //
Vasudhā yathāppameyyā cittā vanavaņaüsikā  /
tath' eva sãlaü Buddhassa ko disvā nappasãdati?  // ApTha_7,64.3 //
Anila¤jasāsaīkhubbho yath' ākāso asaīkhiyo  /
tath' eva ¤āõaü Buddhassa ko disvā nappasãdati?  // ApTha_7,64.4 //


#<[page 114]>#
%<114                Therāpadāna>%
Imāhi catåhi gāthāhi brāhmaõo Yenasavhayo  /
buddhaseņņhaü thavitvāna Siddhattham aparājitaü.  // ApTha_7,64.5 //
Catunavutikappānaü duggatiü nåpapajj' aham  /
sugatãsu susampattiü anubhosiü anappakaü.  // ApTha_7,64.6 //
Catunavute ito kappe thavitvā lokanāyakaü  /
duggatiü nābhijānāmi thomanāya idaü phalaü.  // ApTha_7,64.7 //
Catuddasamhi kappamhi caturo āsuü Uggatā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_7,64.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,64.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Parappasādako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Parappasādakatherassa apadānaü samattaü.

                      [65. Bhisadāyaka.]
Vessabhå nāma nāmena isãnaü tatiyo ahu  /
kānanaü vanam oggayha vihāsi purisuttamo.  // ApTha_7,65.1 //
Bhisaü muëālaü gaõhitvā agamaü Buddhasantike  /
ta¤ ca Buddhassa pādāsiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_7,65.2 //
Karena ca parāmaņņho Vessabhå varabuddhinā  /
sukhāhaü nābhijānāmi saman tena kut' uttariü. // ApTha_7,65.3 //
Carimo vattate mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
hatthināgena santena kusalaü ropitaü mayā.  // ApTha_7,65.4 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhisadānass' idaü phalaü.  // ApTha_7,65.5 //
Samodhānā ca rājāno soëasa maõujādhipā  /
kappamhi terase āsuü cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_7,65.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,65.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bhisadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Bhisadāyakatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 115]>#
%<                        66. Sucintita                 115>%

                        [66. Sucintita.]
Giriduggacaro āsiü abhijāto va kesarã  /
migasaīghaü vadhitvāna jãvāmi pabbatantare.  // ApTha_7,66.1 //
Atthadassã tu bhagavā sabba¤¤å vadataü varo  /
mam uddharitukāmo so āga¤chi pabbatuttamaü.  // ApTha_7,66.2 //
Pasada¤ ca migaü hantvā bhakkhetuü samupāgamiü  /
bhagavā tamhi samaye bhikkhayāno upāgami.  // ApTha_7,66.3 //
Varamaüsāni paggayha adāsiü tassa satthuno  /
anumodã mahāvãro nibbāpento mamaü tadā.  // ApTha_7,66.4 //
Tena cittappasādena giriduggappavekkh' ahaü /
pãtiü uppādayitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_7,66.5 //
Etena maüsadānena cittassa paõidhãhi ca  /
paõõarase kappasate devaloke ramiü ahaü.  // ApTha_7,66.6 //
Avasesesu kappesu kusalaü kāritaü mayā  /
ten' eva maüsadānena Buddhānussaraõena ca.  // ApTha_7,66.7 //
Aņņhatiüsamhi kappamhi aņņha Dãghāyunāmakā  /
satthimh' ito kappasate duve Varuõanāmakā. // ApTha_7,66.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü ti.  // ApTha_7,66.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sucintito thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
                Sucintitatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 116]>#
%<116                    Therāpadāna>%

                      [67. Vatthadāyaka.]
Pakkhã jāto tadā āsiü supaõõo garuëādhipo  /
addasaü virajaü buddhaü gacchantaü Gandhamādanaü  // ApTha_7,67.1 //
Jahitvā garuëavaõõaü māõavatthaü adhārayiü /
ekaü vatthaü mayā dinnaü dipadindassa tādino.  // ApTha_7,67.2 //
Naü ca dussaü paņiggayha Buddho lokagganāyako  /
antalikkhe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_7,67.3 //
Iminā vatthadānena cittassa paõidhãhi ca  /
pahāya garuëāyoniü devaloke ramissati.  // ApTha_7,67.4 //
Atthadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
vatthadānaü pasaüsitvā pakkāmi uttarāmukho.  // ApTha_7,67.5 //
Bhave nibbattamānamhi honti me vatthasampadā  /
ākāse chadanaü hoti vatthadānass' idaü phalaü.  // ApTha_7,67.6 //
Aruõakā satta janā cakkavattã mahabbalā  /
chattiüsatimhi āsiüsu kappamhi manujādhipā.  // ApTha_7,67.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,67.8 //
       Itthaü sudaü āyasmā Vatthadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Vatthadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [68. Ambadāyaka.]
Anomadassã bhagavā nisinno pabbatantare  /
mettāya apharã lokaü appamāõaü niråpadhã. // ApTha_7,68.1 //
Kapi ahaü tadā āsiü Himavante naguttame  /
disvā Anomam amitaü Buddhe cittaü pasādayiü.  // ApTha_7,68.2 //
Avidåre Himavantassa ambā suphalino tadā  /
tato pakkaü gahetvāna ambam samadhukam adaü.  // ApTha_7,68.3 //


#<[page 117]>#
%<                     69. Sumana                     117>%
Tam me buddho viyākāsi Anomadassã mahāmuni:  /
`Iminā madhudānena ambadānena cåbhayaü.  // ApTha_7,68.4 //
Sattapa¤¤āsakappāni devaloke ramissasi  /
avasesesu kappesu vokiõõaü saüsarissasi. // ApTha_7,68.5 //
Khepetvā pāpakaü kammaü paripakkāya buddhiyā  /
vinipātādiyā gantvā kilese jhāpayissasi.'  // ApTha_7,68.6 //
Dhammena yuttamenāhaü damito 'mhi mahesinā  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_7,68.7 //
Sattasattati kappasate Ambaņņhaja-sanāmakā  /
*catuddasā te rājāno* cakkavattã mahābalā.  // ApTha_7,68.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü ti.  // ApTha_7,68.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ambadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Ambadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                     [69. Sumana.]
Sumano nāma nāmena mālākāro ahaü tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü āhutãnaü paņiggahaü.  // ApTha_7,69.1 //
Ubbo hatthehi paggayha sumanaü pupphamuttamaü  /
Buddhassa abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_7,69.2 //
Imāya pupphapåjāya cetanāpaõidhãhi ca  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,69.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,69.4 //
Chabbãsatimhi kappamhi cattār' assu mahāyasā  /
sattaratanasampannā rājāno cakkavattino. // ApTha_7,69.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,69.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sumano thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
             Sumanattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 118]>#
%<118                Therāpadāna>%

                [70. Pupphacaīgoņiya.]
Abhãtaråpaü sãhaü va garuëaggaü va pakkhinaü  /
vyagghusabhaü va pavaraü abhijātaü va kesariü  // ApTha_7,70.1 //
Sikhiü tilokasaraõaü anejaü aparājitaü  /
nisinnaü *samaõaggaü* bhikkhusaīghapurakkhataü  // ApTha_7,70.2 //
Caīgoņake ņhapetvāna anojaü pupphamuttamaü  /
sahacaīgoņaken' eva Buddhaseņņhaü samokiriü.  // ApTha_7,70.3 //
Tena cittappasādena dipadinda narāsabha  /
patto 'mhi acalaņņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_7,70.4 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_7,70.5 //
Sampuõõe tiüsakappamhi Devabhåti-sanāmakā  /
sattaratanasampannā pa¤c' āsuü cakkavattino.  // ApTha_7,70.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaëabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_7,70.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pupphacaīgoņiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Pupphacaīgoņiyatherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sakacittaü Addhāpupphi Paccābhigamanena ca
     Parappasādi Bhisado Sucinti Vatthadāyako.
     Ambadāyi ca Sumano Pupphacaīgoņiko pi ca
     gāth' ekasattati vuttā gaõitā atthadassihi.
                  Sakacittiyavaggo sattamo.


#<[page 119]>#
%<                       71. Nāgasamāla                  119>%

                    [VIII. NâGASAMALAVAGGO.]

                       [71. Nāgasamāla.]
Apāņaliü ahaü pupphaü ujjhitaü sumahāpathe  /
thåpamhi abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_8,71.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi thåpapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_8,71.2 //
Ito pannarase kappe Bhåmiyo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_8,71.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,71.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nāgasamālo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Nāgasamālatherassa apadānaü samattaü.

                      [72. Padasa¤¤aka.]
Akkanta¤ ca padaü disvā Tissassādiccabandhuno  /
haņņho haņņhena cittena pade cittaü pasādayiü.  // ApTha_8,72.1 //
Dvenavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi padasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_8,72.2 //
Ito sattamake kappe Sumedho nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahābalo.  // ApTha_8,72.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü ti.  // ApTha_8,72.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Padasa¤¤akatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 120]>#
%<120                 Therāpadāna>%

                     [73. Sa¤¤aka.]
Dumagge paüsukålikaü laggaü disvāna satthuno  /
tato 'haü a¤jaliü katvā paüsukåliü avandi 'haü. // ApTha_8,73.1 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_8,73.2 //
Ito catutthake kappe Dumasāro su khattiyo  /
caturanto vijitāvã cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_8,73.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,73.4 //
       Itthaü sudaü āyasmā Sa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
              Sa¤¤akatherassa apadānaü samattaü.

                   [74. Bhisāluvadāyaka.]
Kānanaü vanam oggayha vasāmi vivane ahaü  /
Vipassim addasaü Buddhaü āhutãnaü paņiggahaü.  // ApTha_8,74.1 //
Bhisāluva¤ ca pādāsim udakaü hatthadhovanaü /
vanditvā sirasā pāde pakkāmi uttarāmukho.  // ApTha_8,74.2 //
Ekanavute ito kappe bhisāluvam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_8,74.3 //
Ito tatiyake kappe Bhisasammata-khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_8,74.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,74.5 //
       Itthaü sudaü āyasmā Bhisāluvadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Bhisāluvadāyakatherassa apadānaü samattaü.
                    Chaņņhamabhānavāraü.


#<[page 121]>#
%<                    75. Ekasa¤¤aka                121>%

                   [75. Ekasa¤¤aka.]
Khaõķo nām' āsi nāmena Vipassiss' aggasāvako  /
ekā bhikkhā mayā dinnā lokāhutipaņiggaho.  // ApTha_8,75.1 //
Tena cittappasādena dipadinda narāsabha  /
duggatiü nābhijānāmi ekabhikkhāy' idaü phalaü.  // ApTha_8,75.2 //
Cattālãse ito kappe Varuõo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_8,75.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,75.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ekasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Ekasa¤¤akatherassa apadānaü samattaü.

                   [76. Tiõasanthāradāyaka.]
Himavantass' avidåre mahājātassaro ahå  /
satapattehi sa¤channo nānāsakuõamālayo.  // ApTha_8,76.1 //
Tamhi nahātvā pivitvā ca avidåre vasām' ahaü  /
addasaü samaõānaggaü gacchantaü anila¤jase. // ApTha_8,76.2 //
Mama saīkappām a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
abbhato oruhitvāna bhåmiy' aņņhāsi tāvade.  // ApTha_8,76.3 //
Visāõena tiõaü gayha nisãdanam adās' ahaü  /
nisãdi bhagavā tattha Tisso lokavināyako. // ApTha_8,76.4 //
Sakaü cittaü pasādetvā avandiü lokanāyakaü  /
paņikuņiko avasakkiü nijjhāyanto mahāmuniü.  // ApTha_8,76.5 //
Tena cittappasādena Nimmānaü upapajj' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi santhārassa idaü phalaü.  // ApTha_8,76.6 //


#<[page 122]>#
%<122                    Therāpadāna>%
Ito dutiyake kappe Migasammata-khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_8,76.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,76.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tiõasanthārako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Tiõasanthāradāyakatherassa apadānaü samattaü.

                        [77. Såcidāyaka.]
Tiüsakappasahassamhi sambuddho lokanāyako  /
Sumedho nāma nāmena battiüsavaralakkhaõo. // ApTha_8,77.1 //
Tassa ka¤canavaõõassa dipadindassa tādino  /
pa¤ca såcã mayā dinnā sibbanatthāya cãvaraü.  // ApTha_8,77.2 //
Ten' eva såcidānena nipuõatthaü vipassakaü  /
tikkhalahu¤ ca phāsu¤ ca ¤āõam me udapajjatha. // ApTha_8,77.3 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_8,77.4 //
Dipadādhipati nāma rājāno caturo ahuü  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_8,77.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,77.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Såcidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Såcidāyakatherassa apadānaü samattaü.

                     [78. Pāņalipupphiya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantaü antarāpaõe  /
ka¤canagghiyasaīkāsaü dvattiüsavaralakkhaõaü. // ApTha_8,78.1 //
Seņņhiputto tadā āsiü sukhumālo sukheņhito  /
ucchaīge pāņalãpupphaü katvā taü abhisaühariü. // ApTha_8,78.2 //


#<[page 123]>#
%<                      79. ōhita¤jaliya                123>%
Haņņho haņņhena cittena pupphena abhipåjayiü  /
Tissaü lokaviduü nāthaü naradevaü namass' ahaü. // ApTha_8,78.3 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_8,78.4 //
Ito tesaņņhi kappamhi Abhisammata-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahābalo.  // ApTha_8,78.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,78.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pāņalipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Pāņalipupphiyatherassa apadānaü samattaü.

                     [79. ōhita¤jaliya.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
tatth' addasāsiü sambuddhaü Tissaü pavaralakkhaõaü.  // ApTha_8,79.1 //
Tatthāhaü a¤jaliü katvā pakkāmiü pācināmukho  /
avidåre nisinnassa niyate paõõasanthare. // ApTha_8,79.2 //
Tato me asanãpāto matthake nipatã tadā  /
so 'haü maraõakālamhi akāsiü punar a¤jaliü.  // ApTha_8,79.3 //
Dvenavute ito kappe a¤jalim akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi a¤jalissa idaü phalaü.  // ApTha_8,79.4 //
Catupaõõāsakappamhi Migaketu-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_8,79.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,79.6 //
       Itthaü sudaü āyasmā ōhita¤jaliyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           ōhita¤jaliyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 124]>#
%<124                  Therāpadāna>%

                    [80. Tãõipadumiya.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
danto dantaparivuto nagarā nikkhamã jino.  // ApTha_8,80.1 //
Nagare Haüsavatiyā ahosiü māliko tadā  /
yaü tattha uttamaü pupphaü tãõi pupphāni aggahiü.  // ApTha_8,80.2 //
Addasaü virajaü *Buddhaü paņimaggantarāpaõe*  /
so 'haü disvāna sambuddhaü evaü cintes' ahaü tadā:  // ApTha_8,80.3 //
`Kim me imehi pupphehi ra¤¤o upanãtehi me?  /
Gāmaü vā gāmakkhettaü vā sahassaü vā labheyya 'haü.  // ApTha_8,80.4 //
Adantadamakaü *dhãraü sabbasattasukhāvahaü*  /
lokanāthaü påjayitvā lacchāmi amitaü dhanaü.'  // ApTha_8,80.5 //
Evāhaü cintayitvāna sakaü cittaü pasādayiü /
{tãõi} lohitake gayha ākāse ukkhipiü tadā.  // ApTha_8,80.6 //
Mayā ukkhittamattam hi ākāse patthariüsu te  /
dhāriüsu matthake tattha uddhavaõņā adhomukhā.  // ApTha_8,80.7 //
Ye keci manujā disvā ukkuņņhiü sampavattayuü  /
devatā antalikkhamhi sādhukāraü pavattayuü:  // ApTha_8,80.8 //
`Accheraü loke uppannaü buddhaseņņhassa vāhasā  /
sabbe dhammaü suõissāma pupphānaü vāhasā mayaü.'  // ApTha_8,80.9 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
vãthiyam hi ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_8,80.10 //
`Yo so buddhaü apåjesi rattapadumehi tadā  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:'  // ApTha_8,80.11 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
tiüsakappāni devindo devarajjam karissati.  // ApTha_8,80.12 //
Mahāvitthārikaü nāma vyamhaü hessati tāvade  /
tiyojanasatubbeddhaü diyaķķhasatavitthataü.  // ApTha_8,80.13 //


#<[page 125]>#
%<                       80. Tãõipadumiya                 125>%
Cattārisatasahassāni niyyåhā ca sumāpitā  /
kåņāgāravaråpetā mahāsayanavositā.  // ApTha_8,80.14 //
Koņisatasahassiyo parivāressanti accharā  /
kusalā naccagãtassa vāditehi padakkhinaü.  // ApTha_8,80.15 //
Etādise vyamhavare nārãgaõasamākule  /
vassissati pupphavasso dibbo lohitako sadā.  // ApTha_8,80.16 //
Bhittikhãle nāgadante dvāragāhe ca toraõe  /
cakkamattā lohitakā olambissanti tāvade.  // ApTha_8,80.17 //
Pattena pattasa¤channe anto vyamhavare imaü  /
attharitvā pārupitvā tuvaņņhissanti tāvade.  // ApTha_8,80.18 //
Bhavanaü parivāretvā samantā satayojanaü /
te visuddhā lohitakā dibbā gandhā pavāyare.  // ApTha_8,80.19 //
Pa¤casatatikkhattu¤ ca cakkavatti bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_8,80.20 //
Sampattiyo duve bhutvā anãti anupaddavo  /
sampatte pariyosāne nibbānaü passayissati.  // ApTha_8,80.21 //
Sudiņņho vata me Buddho, vānijjaü suppayojitaü /
padumāni {tãõi} påjetvā anubhosin ti sampadā. // ApTha_8,80.22 //
Ajja me dhammapattassa vippamuttassa sabbaso  /
supupphitaü lohitakaü dhārayissanti matthake.  // ApTha_8,80.23 //
Mama kammaü kathentassa Padumuttarasatthuno  /
sattapāõasahassānaü dhammābhisamayo ahu.  // ApTha_8,80.24 //
Satasahasse ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi {tãõi} padumān' idaü phalaü.  // ApTha_8,80.25 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_8,80.26 //


#<[page 126]>#
%<126                 Therāpadāna>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_8,80.27 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tãõipadumiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Tãõipadumiyatherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Samālo Padasa¤¤ã ca Sasa¤¤' âluvadāyako
     Ekasa¤¤ã Tiõadado Såcã Pāņalipupphiyo
     ōhita¤jalã Tipadumã gāthāyo pa¤casattati.
                  Nāgasamālavaggo aņņhamo.

                 [IX. TIMIRAPUPPHIYA.]

                 [81. Timirapupphiya.]
Candabhāgānadãtãre anusotaü vajām' ahaü  /
nisinnaü samaõaü disvā vippasannam anāvilaü.  // ApTha_9,81.1 //
Tassa cittaü pasādetvā evaü cintes' ahaü tadā  /
tārayissati tiõõo 'yaü danto 'yaü damayissati.  // ApTha_9,81.2 //
Assāsessati assattho santo ca samayissati  /
mocayissati mutto ca nibbāpessati nibbuto.  // ApTha_9,81.3 //
Evāhaü cintayitvāna Siddhatthassa mahesino  /
gahetvā timiraü pupphaü matthake okirim ahaü.  // ApTha_9,81.4 //
A¤jalippaggahetvāna katvāna ca padakkhinaü  /
vanditvā satthuno pāde pakkāmiü aparaü disaü. // ApTha_9,81.5 //
Aciraü gatamattaü maü migarājā apãëayi  /
papātam anugacchanto tatth' eva papatiü ahaü.  // ApTha_9,81.6 //
Catunavut' ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapujāy' idaü phalaü.  // ApTha_9,81.7 //


#<[page 127]>#
%<                    82. Gatasa¤¤aka                   127>%
Chappa¤¤āsamhi kappamhi satt' ev' āsuü mahāyasā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_9,81.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,81.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Timirapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Timirapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                    [82. Gatasa¤¤aka.]
Jātiyā sattavasso 'haü pabbajiü anagāriyaü  /
avandiü satthuno pāde vippasannena cetasā.  // ApTha_9,82.1 //
Satta naīgaliki pupphe ākāse ukkhipiü ahaü  /
Tissaü Buddhaü samuddissa anantaguõasāgaraü.  // ApTha_9,82.2 //
Sugatānugataü maggaü påjetvā haņņhamānaso  /
a¤jaliü va tad' ākāsiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_9,82.3 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_9,82.4 //
Ito aņņhamake kappe tayo Aggisikhā ahuü  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_9,82.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,82.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Gatasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Gatasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 128]>#
%<128                Therāpadāna>%

                  [83. Panna¤jalika.]
Rukkhamåle nisinno 'haü vyādhito paramen' ahaü  /
paramakāru¤¤apatto 'mhi ara¤¤e kānane ahaü.  // ApTha_9,83.1 //
Anukampaü upādāya Tisso satthā upesi maü  /
so 'haü nipannako santo sãre katvāna a¤jaliü.  // ApTha_9,83.2 //
Pasannacitto sumano sabbasattānam uttamaü  /
sambuddhaü abhivādetvā tattha kālakato ahaü.  // ApTha_9,83.3 //
Dvenavute ito kappe yaü vandiü purisuttamaü  /
duggatiü nābhijānāmi vandanāya idaü phalaü.  // ApTha_9,83.4 //
Ito pa¤camake kappe pa¤c' ev' āsuü Mahāsikhā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_9,83.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,83.6 //
       Itthaü sudaü āyasmā Panna¤jaliyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
         Panna¤jalikattherassa apadānaü samattaü.

                    [84. Adhopupphiya.]
Abhibhå nāma so bhikkhu Sikhino aggasāvako  /
mahānubhāvo tevijjo Himavantaü upāgami. // ApTha_9,84.1 //
Aham pi Himavantamhi ramanãy' assame isi  /
vasāmi appama¤¤āsu iddhãsu ca tadā vasã. // ApTha_9,84.2 //
Pakkhã jāto viy' ākāse pabbataü abhipatthayiü /
adho pupphaü gahetvāna āga¤chiü pabbataü ahaü.  // ApTha_9,84.3 //
Sattapupphāni gaõhitvā matthake okiriü ahaü  /
ālokito ca vãrena pakkāmiü pācināmukho.  // ApTha_9,84.4 //


#<[page 129]>#
%<                    85. Raüsisa¤¤ika                 129>%
âvāsam abhisambhosiü patvāna assamaü ahaü  /
khāribhāraü gahetvāna pāvisiü pabbatantaraü. // ApTha_9,84.5 //
Ajagaro maü pãëesi ghoraråpo mahabbalo  /
pubbakammaü saritvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_9,84.6 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_9,84.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,84.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Adhopupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Adhopupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [85. Raüsisa¤¤ika.]
Pabbate Himavantamhi vāsaü kappes' ahaü pure  /
ajinuttamavattho 'haü vasāmi pabbatantare.  // ApTha_9,85.1 //
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü sataraüsã va bhānumaü  /
vanantara gataü disvā sālarājaü va pupphitaü.  // ApTha_9,85.2 //
Raüse cittaü pasādetvā Vipassissa mahesino  /
paggayha a¤jaliü vandiü sirasā ukkuņiü ahaü.  // ApTha_9,85.3 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi raüsisa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_9,85.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,85.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Raüsisa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Raüsisa¤¤ikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 130]>#
%<130                Therāpadāna>%

                  [86. Raüsisa¤¤aka.]
Pabbate Himavantamhi vākacãradharo ahaü  /
caīkama¤ ca samāråëho nisãdiü pācināmukho.  // ApTha_9,86.1 //
Pabbate sugataü disvā Phussaü jhānarataü tadā  /
a¤jaliü paggahetvāna raüse cittappasādayiü. // ApTha_9,86.2 //
Dvenavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi raüsisa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_9,86.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,86.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Raüsisa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Raüsisa¤¤akatherassa apadānaü samattaü.

                    [87. Phaladāyaka.]
Pabbate Himavantamhi kharājinadharo ahaü  /
Phussaü jinavaraü disvā phalahattho phalaü adaü  // ApTha_9,87.1 //
Yam ahaü phalam adāsiü vippasannena cetasā  /
bhave nibbattamānamhi phalaü nibbattate mamaü.  // ApTha_9,87.2 //
Dvenavute ito kappe yaü phalam adadim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_9,87.3 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sasanan ti.  // ApTha_9,87.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Phaladāyakothero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Phaladāyakatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 131]>#
%<                        88. Saddasa¤¤aka                131>%

                        [88. Saddasa¤¤aka.]
Pabbate Himavantamhi vasāmi paõõasanthare  /
Phussassa dhammaü bhaõato sadde cittaü pasādayiü.  // ApTha_9,88.1 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_9,88.2 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,88.3 //
        Itthaü sudaü āyasmā Saddasa¤¤akothero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Saddasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                       [89. Bodhisa¤¤aka.]
Vipassissa bhagavato mahābodhimaho ahå  /
pabbajj' upagato santo upagacchiü mahaü ahaü.  // ApTha_9,89.1 //
Kusumodakaü ādāya bodhiyā okirim ahaü  /
*mocayissati no mu*tto nibbāpessati nibbuto.  // ApTha_9,89.2 //
Ekanavut' ito kappe yaü bodhim abhisi¤c' ahaü /
duggatiü nābhijānāmi bodhisa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_9,89.3 //
Tettiüse vattamānamhi kappe āsuü janādhipa  /
Udakāsecanā nāma aņņh' ete cakkavattino.  // ApTha_9,89.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķābhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,89.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bodhisa¤¤akothero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Bodhisa¤¤akatherassa apadānaü samattaü.


#<[page 132]>#
%<132                  Therāpadāna>%

                   [90. Padumapupphiya.]
Pokkharavanaü paviņņho bhu¤janto padumān' ahaü  /
addasaü Phussasambuddhaü battiüsavaralakkhaõaü. // ApTha_9,90.1 //
Padumapupphaü gahetvā ākāse ukkhipiü ahaü  /
pasannakammaü katvāna pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_9,90.2 //
Pabbajitvāna kāyena manasā saüvutena ca  /
vacãduccaritaü hitvā ājãvaü parisodhayiü.  // ApTha_9,90.3 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_9,90.4 //
Padumabhāsanāmā ca aņņhārasa-mahãpatã  /
aņņhārasasu kappesu aņņhatālãsa-m-āsisuü. // ApTha_9,90.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_9,90.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padumapupphiyothero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Padumapupphiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Timiraü Naīgalipupphã Nipanna¤jaliko Adho
     dve Raüsisa¤¤ã Phalado Saddasa¤¤ã ca Sevako
     Padumapupphã ca gāthāyo chapa¤¤āsa pakittitā.
             Timirapupphiyavaggo navamo.


#<[page 133]>#
%<                      91. Sudhāpiõķiya                 133>%

                      [91. Sudhāpiõķiya.]
Påjārahe påjayato Buddhe yadi va sāvake  /
papa¤casamatikkante tiõõasokapariddave.  // ApTha_10,91.1 //
Te tādise påjayato nibbute akutobhaye  /
na sakkā pu¤¤aü saīkhātuü ime ttaü api kenaci.  // ApTha_10,91.2 //
Catunnam api dãpānaü issaraü yodhakāraye  /
ekissā påjanāy' etaü kalaü nāgghati soëasiü. // ApTha_10,91.3 //
Siddhatthassa naraggassa cetiye phalitantare  /
sudhāpiõķo mayā dinno vippasannena cetasā.  // ApTha_10,91.4 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi paņisaīkhārass' idaü phalaü.  // ApTha_10,91.5 //
Ito tiüsati-kappamhi Paņisaīkhārasavhayā  /
sattaratanasampannā terasācakkavattino.  // ApTha_10,91.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,91.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sudhāpiõķiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Sudhāpiõķiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [92. Sucintita.]
Tissassa lokanāthassa pubbe-pãņham-adās' ahaü /
haņņho haņņhena cittena Buddhassādiccabandhuno.  // ApTha_10,92.1 //
Aņņhatiüse ito kappe rājā āsiü Mahāruci  /
bhogo ca vipulo āsi sayana¤ ca anappakaü.  // ApTha_10,92.2 //
Pãņhaü Buddhassa datvāna vippasannena cetasā  /
anubhomi sakaü kammaü pubbe sukatam attano.  // ApTha_10,92.3 //


#<[page 134]>#
%<134                  Therāpadāna>%
Dvenavute ito kappe yaü pãņham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pãņhadānass' idaü phalaü.  // ApTha_10,92.4 //
Aņņhatiüse ito kappe tayo te cakkavattino  /
Ruci Uparuci c' eva Mahāruci tatiyako.  // ApTha_10,92.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,92.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sucintito thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
             Sucintitatherassa apadānaü samattaü.

                     [93. Aķķhacelaka.]
Tissassāhaü bhagavato upaķķhadussaü adās' ahaü  /
parakāpa¤¤apatto 'mhi duggandhena samappito.  // ApTha_10,93.1 //
Upaķķhadussaü datvāna kappaü saggamhi mod' ahaü  /
avasesesu kappesu kusalan tãritam mayā.  // ApTha_10,93.2 //
Dvenavute ito kappe yaü dussam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dussadānass' idaü phalaü.  // ApTha_10,93.3 //
Ekånapaõõe kappamhi rājāno cakkavattino  /
Samantā-Odanā nāma battiüs' āsu janādhipā.  // ApTha_10,93.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,93.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Aķķhacelako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Aķķhacelakatherassa apadānaü samattaü.

                     [94. Såcidāyaka.]
Kammāro 'haü pure āsiü Bandhumāyaü puruttame  /
såcidānaü mayā dinnaü Vipassissa mahesino.  // ApTha_10,94.1 //
Vajiraggasama¤ ¤āõaü hoti kammena tādisaü  /
virāgo 'mhi vimutto 'mhi *patto 'mhi* āsavakkhayaü.  // ApTha_10,94.2 //


#<[page 135]>#
%<                     95. Gandhamāliya                  135>%
Atãte ca bhave sabbe vattamāne c' anāgate  /
¤āõena viciniü sabbaü såcidānass' idaü phalaü.  // ApTha_10,94.3 //
Ekanavut' ito kappe sattāsuü Vajirasamā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_10,94.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,94.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sucidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Sucidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                    [95. Gandhamāliya.]
Siddhatthassa bhagavato gandhathåpaü akās' ahaü  /
sumanehi paņicchannaü Buddhānucchavikaü ahaü.  // ApTha_10,95.1 //
Ka¤canagghiyasaīkāsaü Buddhaü lokagganāyakaü  /
indãvaraü va jalitaü ādittaü va hutāsanaü.  // ApTha_10,95.2 //
Vyagghusabhaü va pavaraü abhijātaü va kesariü /
nisinnaü samaõānaggaü bhikkhusaīghapurakhattaü  /
vanditvā satthuno pāde pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_10,95.3 //
Catunavut' ito kappe gandhamālaü yato adaü /
Buddhe katassa kārassa phalenāhaü visesato  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapujāy' idaü phalaü.  // ApTha_10,95.4 //
Cattārisamhi ekåne kappe āsiüsu soëasa  /
Devagandhasanāmā te rājāno cakkavattino.  // ApTha_10,95.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,95.6 //
       Itthaü sudaü āyasmā Gandhamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Gandhamāliyattherasso apadānaü samattaü.


#<[page 136]>#
%<136                  Therāpadāna>%

                    [96. Tipupphiya.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
pāņaliharitaü disvā tãõi pupphāni okiriü. // ApTha_10,96.1 //
Sattapattāni gaõhitvā bahicchaķķes' ahan tadā  /
antosuddhaü bahisuddhaü suvimuttaü anāsavaü. // ApTha_10,96.2 //
Sammukhā viya sambuddhaü Vipassi-lokanāyakaü /
pāņaliü abhivādetvā tattha kālakato ahaü.  // ApTha_10,96.3 //
Ekanavut' ito kappe yaü bodhim abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi bodhipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_10,96.4 //
Samantapāsādikā nāma terasāsiüsu rājino  /
ito tettiüsa kappamhi cakkavattã mahābalā.  // ApTha_10,96.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,96.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Tipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                    [97. Madhupiõķika.]
Vivane kānane disvā appasadde nirākule  /
Siddhatthaü isinaü seņņhaü āhutãnaü paņiggahaü,  // ApTha_10,97.1 //
Nibbutattaü mahānāgaü nisabhājāniyaü yathā  /
osadhiü va virocantaü devasaīghanamassitaü /
vitti me bāhu*kā* tāva ¤āõaü uppajji tāvade.  // ApTha_10,97.2 //
Vuņņhitassa samādhimhā madhuü datvāna satthuno  /
vanditvā satthuno pāde pakkāmiü pācināmukho.  // ApTha_10,97.3 //


#<[page 137]>#
%<                    98. Senāsanadāyaka               137>%
Catuttiüsamhi kappamhi rājā āsiü Sudassano  /
madhu-bhisebhi savati bhojanamhi ca tāvade  /
madhuvassaü pavassittha pubbakammass' idaü phalaü.  // ApTha_10,97.4 //
Catunavute ito kappe*yaü madhum adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi madhudānass' idaü phalaü.  // ApTha_10,97.5 //
Catuttiüse ito kappe* cattāro te Sudassanā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_10,97.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,97.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Madhupiõķiko thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Madhupiõķikatherassa apadānaü samattaü.

                   [98. Senāsanadāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato adāsiü paõõasantharaü /
samantā upakāri¤ ca kusumaü okiriü ahaü.  // ApTha_10,98.1 //
Pāsāde *ca* guhaü rammaü anubhomi mahārahaü  /
mahagghāni ca pupphāni sayane 'bhisavanti me.  // ApTha_10,98.2 //
Sayane 'han tuvaņņāmi vicitte pupphasanthate  /
pupphavuņņhi ca sayane abhivassati tāvade.  // ApTha_10,98.3 //
Catunavut' ito kappe adāsiü paõõasantharaü /
duggatiü nābhijānāmi santharassa idaü phalaü.  // ApTha_10,98.4 //
ōhitosanthārakā nāma satta te cakkavattino  /
ito te pa¤came kappe uppajjiüsu janādhipā.  // ApTha_10,98.5 //


#<[page 138]>#
%<138                   Therāpadāna>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,98.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Senādāyako-thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Senāsanadāyakatherassa apadānaü samattaü.

                     [99. Veyyāvaccaka.]
Vipassissa bhagavato mahāpågagaõo ahu  /
veyyāvaccakaro āsiü sabbakiccesu vyāvaņo. // ApTha_10,99.1 //
Deyyadhammo ca me n' atthi sugatassa mahesino  /
avandiü satthuno pāde vippasannena cetasā.  // ApTha_10,99.2 //
Ekanavut' ito kappe veyyāvaccaü akās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi veyyāvaccass' idaü phalaü.  // ApTha_10,99.3 //
Ito aņņhamake kappe rājā āsiü Sucintito  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahābalo.  // ApTha_10,99.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,99.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Veyyāvaccakaro thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Veyyāvaccakatherassa apadānaü samattaü.

                  [100. Buddhåpaņņhāka.]
Vipassino bhagavato ahosiü saīkhadhamako  /
niccupaņņhānayutto 'mhi *sugatassa mahesino*  // ApTha_10,100.1 //
Upaņņhānaphalaü passa lokanāthassa tādino:  /
saņņhituriyasahassāni parivārenti maü sadā.  // ApTha_10,100.2 //


#<[page 139]>#
%<                    100. Buddhåpaņņhāka               139>%
Ekanavut' ito kappe yaü upaņņhiü mahāisiü /
duggatiü nābhijānāmi upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_10,100.3 //
*Catunavute ito kappe Mahā*nigghosanāmakā  /
soëasāsiüsu rājāno cakkavattã mahābalā.  // ApTha_10,100.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_10,100.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Buddhåpaņņhāko thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Buddhåpaņņhākatherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sudhāpiõķa¤ ca Cela¤ ca Kammāro Gandhamāliyo
     Tipupphiyo Madhu Senā Veyyāvacco va Dhammako
     Samasaņņhi¤ ca gāthāyo asmiü vagge pakiņņitā.
                    Sudhāvaggo dasamo.
     Atha VaggUddānaü:
     Buddhavaggo hi paņhamo Sãhāsanã Subhåti ca
     Kuõķa-Dhāno Upālã ca Vãjanã Sakacittanã
     Nāgasamālo Timiraü Sudhāvaggena tedasā
     catuddasasatā gāthā pa¤capa¤¤āsa-m-eva ca.
                   Buddhavaggadasakaü
                 Paņhamasatakaü samattaü.


#<[page 140]>#
%<140                Therāpadāna>%

                 [101. Bhikkhadāyaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü āhutãnaü paņiggahaü  /
pavarā abhinikkhantaü vānā nibbānam āgataü.  // ApTha_11,101.1 //
Kaņacchubhikkhaü pādāsiü Siddhatthassa mahesino  /
pa¤¤assa upasantassa mahāvãrassa tādino.  // ApTha_11,101.2 //
Padenānupadaü-yanto nibbāpentaü mahājanaü  /
*vit*ti me pāhunā tāva Buddhass' ādiccabandhuno.  // ApTha_11,101.3 //
Catunavut' ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhikkhadānass' idaü phalaü.  // ApTha_11,101.4 //
Sattāsãtimhi 'to kappe Mahāreõussanāmakā  /
sattaratanasampannā satt' eva cakkavattino.  // ApTha_11,101.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,101.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bhikkhadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Bhikkhadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                   [102. Ĩāõasa¤¤aka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü nisabhājāniyaü yathā  /
tidhāppabhinnaü mātaīgaü ku¤jaraü va mahesinaü  // ApTha_11,102.1 //
Obhāsentaü disā sabbā uëurājaü va påritaü /
rathiyā paņipajjantaü lokajeņņhaü naruttamaü.  // ApTha_11,102.2 //
Ĩāõe cittaü pasādetvā paggahetvāna a¤jaliü  /
pasannacitto sumano Siddhatthaü abhivādayiü. // ApTha_11,102.3 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ¤āõasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_11,102.4 //
Tesattati ito kappe soëasāsuü naruttamā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_11,102.5 //


#<[page 141]>#
%<                   103. Uppalahatthiya                141>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,102.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ĩāõasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Ĩāõasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                   [103. Uppalahatthiya.]
Tivarāyaü nivāsã 'haü ahosiü māliko tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü Siddhatthaü lokapåjitaü.  // ApTha_11,103.1 //
Pasannacitto sumano pupphahatthaü adās 'ahaü  /
yatthayatth' upapajjāmi tassa kammassa vāhasā  // ApTha_11,103.2 //
Anubhomi phalaü iņņhaü pubbe sukatam attano  /
parikkhitto sumallehi sasa¤¤āya idaü phalaü.  // ApTha_11,103.3 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_11,103.4 //
Catunavute upādāya ņhapetvā vattamānakaü /
pa¤ca rājā-satā tattha Najjupamasanāmakā. // ApTha_11,103.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,103.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Uppalahatthiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Uppalahatthiyatherassa apadānaü samattaü.

                      [104. Padapåjaka.]
Siddhatthassa bhagavato jātipuppham adās' ahaü  /
pādesu satta pupphāni hāsena-kāritāni me.  // ApTha_11,104.1 //
Tena kammen' ahaü ajja atihomi narāmare  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_11,104.2 //


#<[page 142]>#
%<142                Therāpadāna>%
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_11,104.3 //
Samantagandhanāmā-'suü terasā cakkavattino  /
ito pa¤camake kappe cāturantā gaõādhipā.  // ApTha_11,104.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan' ti.  // ApTha_11,104.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padapåjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Padapåjakatherassa apadānaü samattaü.

                  [105. Muņņhipupphiya.]
Sudassano ti nāmena mālākāro ahaü tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_11,105.1 //
Jātipuppham gahetvāna påjayiü Padumuttaraü  /
visuddhacakkhu sumano dibbacakkhuü samajjhagaü. // ApTha_11,105.2 //
Etissā Buddhapåjāya cittassa paõidhãhi ca  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_11,105.3 //
Soëasāsiüsu rājāno Devuttarasanāmakā  /
chattiüsamhi ito kappe cakkavattã mahābalā.  // ApTha_11,105.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,105.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Muņņhipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
         Muņņhipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [106. Udakapåjaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantaü anila¤jase  /
ghatāsanaü va jalitaü ādittaü va hutāsanaü.  // ApTha_11,106.1 //
Pāõinā udakaü gayha ākāse ukkhipim ahaü  /
sampaņicchi mahāvãro Buddho kāruõiko mayi.  // ApTha_11,106.2 //


#<[page 143]>#
%<                       107. Nalamāliya               143>%
Antalikkhe ņhito satthā Padumuttaranāyako  /
mama saīkappam a¤¤āya imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_11,106.3 //
`Imin' odakadānena pãtiuppādanena ca  /
kappasatasahassam hi duggatiü nåpagacchati.' // ApTha_11,106.4 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_11,106.5 //
Sahassarāja-nāmena tayo te cakkavattino  /
pa¤casaņņhikappasate cāturantā janādhipā.  // ApTha_11,106.6 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,106.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Udakapåjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Udakapåjakatherassa apadānaü samattaü.

                    [107. Nalamāliya.]
Padumuttarabuddhassa lokajeņņhassa tādino  /
tiõantare nisinnassa upasantassa tādino  // ApTha_11,107.1 //
Naëamālaü gahetvāna bandhitvā vãjanim ahaü  /
Buddhassa upanāmesiü dipadindassa tādino.  // ApTha_11,107.2 //
Paņiggahetvā sabba¤¤å vãjaniü lokanāyako  /
mama saīkappam a¤¤āya imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_11,107.3 //
`Yathā me kāyo nibbāyi pariëāho na vijjati  /
tath' eva tividhaggãhi cittaü tava vimuccatu.'  // ApTha_11,107.4 //
Sabbe devā samāga¤chuü ye keci dumanissitā:  /
`sussāma Buddhavacanaü hāsayanta¤ ca dāyakaü.'  // ApTha_11,107.5 //
Nisinno bhagavā tattha devasaīghapurakkhato  /
dāyakaü sampahaüsento imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_11,107.6 //
`Iminā vãjadānena cittassa paõidhãhi ca  /
Subbato nāma nāmena cakkavatti bhavissati.  // ApTha_11,107.7 //


#<[page 144]>#
%<144                    Therāpādana>%
Tena kammāvasesena sukkamålena codito  /
Māluto nāma nāmena cakkavattã bhavissati.  // ApTha_11,107.8 //
Iminā vãjadānena sammānavipulena ca  /
kappasatasahassam-hi duggatiü nåpapajjati.'  // ApTha_11,107.9 //
Tiüsakappasahassamhi subbatā aņņh' ahiüsu te  /
ekånatiüse sahasse aņņha Mālutanāmakā".  // ApTha_11,107.10 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,107.11 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nalamāliyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Nalamāliyattherassa apadānaü samattaü.
               Sattamaü bhāõavāraü niņņhitaü.

                   [108. âsanåpaņņhāyaka.]
Kānanaü vanam ogayha appasaddaü nirākulaü  /
sãhāsanaü mayā dinnaü Atthadassissa tādino.  // ApTha_11,108.1 //
Mālahatthaü gahetvāna katvā ca naü padakkhinaü  /
satthāraü payiråpāsitvā pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_11,108.2 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
sannibbāpemi attānaü; bhavā sabbe samåhatā.  // ApTha_11,108.3 //
Aņņhārase kappasate yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sãhāsanass' idaü phalaü.  // ApTha_11,108.4 //
Ito sattakappasate Sannibbāpakakhattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_11,108.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,108.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā âsanåpaņņhāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
            âsanåpaņņhāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 145]>#
%<                       109. Bilālidāyaka                   145>%

                      [109. Biëālidāyaka.]
Himavantass' avidåre vasāmi paõõasanthare  /
ghāsesu gedham āpanno seyyasãlo va 'han tadā.  // ApTha_11,109.1 //
Khaõant' ālu-kaëambāni biëāli-takkaëāni ca  /
kolaü bhallātakaü bellaü āhaņvā paņiyāditaü.  // ApTha_11,109.2 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mama saīkappam a¤¤āya agacchi mama santikaü.  // ApTha_11,109.3 //
Upāgataü mahānāgaü devadevaü narāsabhaü  /
biëāliü paggahetvāna pattamhi okiriü ahaü.  // ApTha_11,109.4 //
Paribhu¤ji mahāvãro tosayanto mamaü tadā  /
paribhu¤jitvāna sabba¤¤å imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_11,109.5 //
`Sakaü cittaü pasādetvā biëāliü me adā tuvaü  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpagacchasi.' // ApTha_11,109.6 //
Carimaü vattate mayhaü; bhavā sabbe samåhatā  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_11,109.7 //
Catupa¤¤ās' ito kappe Sumekhalisamavhayo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_11,109.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,109.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Biëālidāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Biëālidāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 146]>#
%<146                 Therāpadāna>%

                  [110. Reõupåjaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü sataraüsãva bhānumaü  /
obhāsentaü disā sabbā uëurājaü va pårãtaü // ApTha_11,110.1 //
Purakkh*ataü sāvakehi sāgareneva medinã  /
nāgaü pa*ggayha reõåhi Vipassissābhiropayiü.  // ApTha_11,110.2 //
Ekanavute ito kappe yaü reõum abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_11,110.3 //
Paõõatālãs' ito *kappe Reõu-nām' āsi khattiyo  /
sattaratana*sampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_11,110.4 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_11,110.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Reõupåjakothero imā gāthāyo abhāsitthāti.
           Reõupåjakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Bhikkhadāyã Ĩāõaüsa¤¤ã Hatthiyo Padapåjako
     Muņņhipupphã Udakado Naëamālã Nivāsako
     Biëālidāyã Reõu ca gāthāyo cha ca saņņhi ca
                Bhikkhadāyã-vaggo ekadasamo.

                    [111. Mahāparivāra.]
Vipassã nāma bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
aņņhasaņņhisahassehi pāvisi Bandhumaü tadā.  // ApTha_12,111.1 //
Nagarā abhinikkhamma agamaü dãpacetiyaü  /
addasaü virajaü Buddhaü āhutãnaü paņiggahaü.  // ApTha_12,111.2 //
Cullāsãtisahassāni yakkhā mayhaü upantike  /
upaņņhahanti sakkaccaü Indaü va Tidasāgaõā.  // ApTha_12,111.3 //


#<[page 147]>#
%<                   111. Mahāparivāra                 147>%
Bhavanā abhinikkhamma dussaü paggayh' ahaü tadā  /
sãrasā abhivādesiü ta¤ cādāsi mahesino:  // ApTha_12,111.4 //
`Aho Buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
Buddhassa ānubhāvena vasudhā 'yam pakampatha.'  // ApTha_12,111.5 //
Ta¤ ca acchariyaü disvā abbhutaü lomahaüsanaü  /
Buddhe cittaü pasādesiü dipadindamhi tādine. // ApTha_12,111.6 //
So 'haü cittaü pasādetvā dussaü datvāna satthuno  /
saraõa¤ ca upāga¤chiü sāmacco saparijjano.  // ApTha_12,111.7 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_12,111.8 //
Ito paõõarase kappe soëas' āsiüsu Vāhanā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā  // ApTha_12,111.9 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,111.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mahāparivāro thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Mahāparivāratherassa apadānaü samattaü.

                     [112. {Sumaīgala}.]
Atthadassã jinavaro lokajeņņho narāsabho  /
vihārā abhinikkhamma taëākaü upasaīkami.  // ApTha_12,112.1 //
Nahātva pãtvā ca sambuddho uttaritv' ekacãvaro  /
aņņhāsi bhagavā tattha vilokento disodisaü.  // ApTha_12,112.2 //
Bhavane upaviņņho 'haü addasaü lokanāyakaü  /
haņņho haņņhena cittena appoņhesiü ahaü tadā  // ApTha_12,112.3 //
Satarasmiü va jotantaü pabhāsantaü va ka¤canaü  /
nacce gãte ca yutto 'haü pa¤caturiyatamhi ca.  // ApTha_12,112.4 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü /
sabbe satte atihomi vipulo hoti me yaso.  // ApTha_12,112.5 //


#<[page 148]>#
%<148                              Therāpadāna>%
`Namo te purisāja¤¤a namo te purisuttama  /
attānaü tosayitvāna pare tosesi tvaü mune.' // ApTha_12,112.6 //
Paņiggahetvā nisãditvā hāsaü katvāna subbate  /
upaņņhahitvā sambuddhaü Tusitaü upapajj' ahaü.  // ApTha_12,112.7 //
Soëase 'to kappasate dvinavā Ekacintitā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_12,112.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,112.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sumaīgalo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Sumaīgalatherassa apadānaü samattaü.

                    [113. Saraõāgamaniya.]
Ubhinnaü devarājånaü saīgāmo paccupaņņhito  /
ahosi samupabbåëho mahāghoso pavattatha.  // ApTha_12,113.1 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
antalikkhe ņhito satthā saüvejesi mahājanaü.  // ApTha_12,113.2 //
Sabbe devā attamanā nikkhittakavacāvudhā  /
sambuddham-abhivādetvā ekagg'-āsiüsu tāvade.  // ApTha_12,113.3 //
Amhaü saīkappam a¤¤āya vācāsabhim udãrayi  /
anukampako lokavidå nibbāpesi mahājanaü.  // ApTha_12,113.4 //
`Paduņņhacitto manujo ekapāõaü viheņhayaü  /
tena cittappadosena apāyaü upapajjati.  // ApTha_12,113.5 //
Saīgāmasãse nāgo va bahå pāõe viheņhayaü  /
nibbāpetha sakaü cittaü mā ha¤¤ittho punappunaü.'  // ApTha_12,113.6 //
Dvinnam pi yakkharājānaü senā sā vimhitā ahu  /
saraõa¤ ca upaga¤chuü lokajeņņhaü su-tādinaü.  // ApTha_12,113.7 //


#<[page 149]>#
%<                     114. Ekāsaniya                    149>%
Sa¤¤āpetvāna janataü uddharã pana cakkhumā  /
pekkhamāno ca devehi pakkāmi uttarāmukho.  // ApTha_12,113.8 //
Paņhamaü saraõaü ga¤chiü dipadindassa tādino  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_12,113.9 //
Mahācundā hi nāmā ca soëas' āsuü rathesabhā  /
tiüsakappasahassamhi rājāno cakkavattino.  // ApTha_12,113.10 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,113.11 //
        Itthaü sudaü āyasmā Saraõāgamaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Saraõāgamaniyattherassa apadānaü samattaü.

                     [114. Ekāsanãya.]
Varuõo māma nāmena devarājā ahaü tadā  /
upaņņhahesiü sambuddhaü sayoggabalavāhano.  // ApTha_12,114.1 //
Nibbutte lokanāthamhi Atthadassi-naruttame  /
turiyaü sabbam ādāya agamaü bodhim uttamaü.  // ApTha_12,114.2 //
Vādi*tena ca naccena samatāëasamāhi*to  /
Sammukhā viya sambuddhaü upaņņhiü bodhim uttamaü.  // ApTha_12,114.3 //
Upaņņhahitvā taü bodhiü dharaõãråhapādapaü  /
pallaīkaü ābhujitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_12,114.4 //
Sakakammābhiraddho 'haü pasanno bodhi-m-uttame  /
tena *cittappasādena nibbānam upapa*jj' ahaü  // ApTha_12,114.5 //
Saņņhiüturiyasahassāni parivārenti maü sadā  /
mānussesu ca devesu vattamānaü bhavābhave.  // ApTha_12,114.6 //
Tivaggã nibbutā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_12,114.7 //


#<[page 150]>#
%<150                  Therāpadāna>%
Subahå nāma nāmena *cattutiüsāsuü khattiyā  /
sa*ttaratanasampannā pa¤cakappasate ito.  // ApTha_12,114.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,114.9 //
       Itthaü sudaü āyasmā Ekāsaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
            Ekāsanãyattherassa apadānaü samattaü.

                   [115. Suvaõõapupphiya.]
Vipassã nāma bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
nisinno janakāyassa deseti amataü padaü.  // ApTha_12,115.1 //
Tassāhaü dhammaü sutvāna dipadindassa tādino  /
soõõapupphāni cattāri Buddhassa abhiropayiü. // ApTha_12,115.2 //
Suvaõõacchadanaü āsi yāvatā parisā tadā  /
Buddhābhā va suvaõõābhā āloko vipulo ahu.  // ApTha_12,115.3 //
Udaggacitto sumano vedajāto kata¤jali  /
vittisa¤janano tesaü diņņhadhammasukhāvaho.  // ApTha_12,115.4 //
ârādhitvāna sambuddhaü vanditvāna ca subbataü /
pāmujjaü janayitvāna sakaü bhavanupāgamiü. // ApTha_12,115.5 //
Bhavane upaviņņho 'haü Buddhaüseņņhaü anussariü /
tena cittappasādena Tusitaü upapajj' ahaü.  // ApTha_12,115.6 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_12,115.7 //
Soëas' āsiüsu rājāno Nemisammata-nāmakā  /
tetālise ito kappe cakkavattã mahābalā.  // ApTha_12,115.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,115.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Suvaõõapupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Suvaõõapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 151]>#
%<                      116. Citakapåjaka                151>%

                       [116. Citakapåjaka.]
Vasāmi rājāyatane sāmacco saparijjano  /
parinibbute bhagavati Sikhine lokabandhune.  // ApTha_12,116.1 //
Pasannacitto sumano citakaü agamās' ahaü  /
turiyaü tattha vādetvā gandhamālaü samokiriü.  // ApTha_12,116.2 //
Citakamhi påjaü katvā vanditvā citakaü ahaü  /
pasannacitto sumano sakaü bhava' upāgamiü. // ApTha_12,116.3 //
Bhavane upaviņņho 'haü citakapåjaü anussariü /
tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  // ApTha_12,116.4 //
Anubhotvāna sampattiü devesu manujesu ca  /
patto 'mhi acalaņņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_12,116.5 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi citakapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_12,116.6 //
Ekånatiüse kappamhi ito soëasa rājino  /
Uggatā nāma nāmena cakkavattã mahābalā.  // ApTha_12,116.7 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,116.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Citakapåjako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Citakapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                    [117. Buddhasa¤¤aka.]
Yadā Vipassilokaggo āyusaīkhāram ossaji  /
paņhavã sampakampittha medinã-jalamekhalā.  // ApTha_12,117.1 //
Otataü vitataü mayhaü suvicittaü vaņaüsakaü /
bhavanam pi pakampittha Buddhassa āyusaīkhaye.  // ApTha_12,117.2 //


#<[page 152]>#
%<152                              Therāpadāna>%
Tāso mayhaü samuppanno bhavane sampakampite  /
uppādo nu kim atthāya āloko vipulo ahu.  // ApTha_12,117.3 //
Vessavaõõo idhāgamma nibbāpesi mahājanaü  /
`pāõabhåtaü bhayaü n' atthi; ekaggā hotha saüvutā.'  // ApTha_12,117.4 //
Aho Buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
yasmiü uppajjamānasmiü paņhavã sampakampati.  // ApTha_12,117.5 //
Buddhānubhāvaü kittetvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  /
avasesesu kappesu kusalaü kāritaü mayā.  // ApTha_12,117.6 //
Ekanavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_12,117.7 //
Ito cuddasakappamhi rājā āsiü patāpavā  /
Samito nāma nāmena cakkavattã mahābalo.  // ApTha_12,117.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,117.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Buddhasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Buddhasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                  [118. Maggasa¤¤aka.]
Padumuttarabuddhassa sāvakā vanacāriõo  /
vippanaņņhā brahāra¤¤e andhā va anusuyyare.  // ApTha_12,118.1 //
Anussaritvā sambuddhaü Padumuttaranāyakaü  /
tassa te munino puttā vippanaņņhā mahāvane.  // ApTha_12,118.2 //
Bhavanā oruhitvāna agamaü bhikkhusantike  /
tesaü maggaü va ācikkhiü bhojana¤ ca adās' ahaü.  // ApTha_12,118.3 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
jātiyā sattavasso 'haü arahattaü apāpuõiü. // ApTha_12,118.4 //
Sacakkhu nāma nāmena dvādasa cakkavattino  /
sattaratanasampannā pa¤cakappasate ito.  // ApTha_12,118.5 //


#<[page 153]>#
%<                    119. Paccupaņņhānasa¤¤aka              153>%
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,118.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Maggasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Maggasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                [119. Paccupaņņhānasa¤¤aka.]
Atthadassimhi sugate nibbute samanantarā  /
yakkhayoniü upapajjiü yasapatto c' ahaü tadā.  // ApTha_12,119.1 //
Dulladdhaü vata me āsi, duppabhātaü duruņņhitaü  /
yaü me bhoge vijjamāne parinibbāyi cakkhumā.  // ApTha_12,119.2 //
Mama saīkappam a¤¤āya Sāgaro nāma sāvako  /
mamuddharitukāmo so āga¤chi mama santike.  // ApTha_12,119.3 //
`Kin nu socasi mā bhāyi varadhammasumedhasa  /
anuppadinnā Buddhena sabbesaü bãjasampadā. // ApTha_12,119.4 //
Yo ca påjeyya sambuddhaü Siddhatthaü lokanāyakaü  /
dhātuü sāsapamattam hi nibbutassāpi påjaye.  // ApTha_12,119.5 //
Same cittappasādamhi samaü pu¤¤aü mahaggataü  /
tasmā thåpaü karitvāna påjesi jinadhātuyo.'  // ApTha_12,119.6 //
Sāgarassa vaco sutvā Buddhathåpaü akās' ahaü  /
pa¤cavasse paricariü munino thåpam uttamaü.  // ApTha_12,119.7 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
sampattiü anubhotvāna arahattaü apāpuõiü. // ApTha_12,119.8 //
Bhåripa¤¤ā ca cattāro sattakappasate ito  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_12,119.9 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,119.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Paccupaņņhānasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
            Paccupaņņhānasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 154]>#
%<154                 Therāpadāna>%

                   [120. Jātipåjaka.]
Jāyantassa Vipassissa āloko vipulo ahu  /
paņhavã va pakampittha sasāgarasapabbatā.  // ApTha_12,120.1 //
Nemittā ca viyākaüsu: `Buddho loke bhavissati  /
aggo ca sabbasattānaü janataü uddharissati.'  // ApTha_12,120.2 //
Nemittānaü suõitvāna jātipåjaü akās' ahaü  /
edisā påjanā n' atthi yādisā jātipåjanā.  // ApTha_12,120.3 //
Saükharitvāna kusalaü sakaü cittaü pasādayiü /
jātipåjaü karitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_12,120.4 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
sabbe satte atibhomi jātipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_12,120.5 //
Dhātuyo maü upaņņhanti mama cittavasānugā  /
na te sakkonti kopetuü jātipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_12,120.6 //
Ekanavute ito kappe yaü påjam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi jātipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_12,120.7 //
Supāricariyā nāma catutiüsajanādhipā  /
ito tatiye kappamhi cakkavattã mahābalā.  // ApTha_12,120.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_12,120.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Jātipåjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
            Jātipåjakatherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Parivāra-Sumaīgalya Saraõ-âsana-Pupphikā
     Citapåjã Buddhasa¤¤ã Magg-Upaņņhāna-Jātinā
     gāthāyo navuti vuttā gaõitāyo vibhāvihãti.
               Mahāparivāravaggo dvādasamo.


#<[page 155]>#
%<                   121. Sereyyaka                  155>%

                   [121. Sereyyaka.]
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedāna-pāragå  /
abbhokāse ņņhito santo addasaü lokanāyakaü  // ApTha_13,121.1 //
Sãhaü yathā vanacaraü vyaggharājaü va nittasaü /
tidhāppabhinnaü mātaīgaü ku¤jaraü va mahesinaü.  // ApTha_13,121.2 //
Sereyyakaü gahetvāna ākāse ukkhipiü ahaü  /
Buddhassa ānubhāvena parivārentu sabbato.  // ApTha_13,121.3 //
Adhiņņhāsi mahāvãro sabba¤¤å lokanāyako  /
samantā pupphachadanaü okiriüsu narāsabhaü. // ApTha_13,121.4 //
Tato sapupphaka¤cukā antovaõņā bahimukhā  /
sattāhaü chadanaü katvā tato antaradhāyatha. // ApTha_13,121.5 //
Ta¤ ca acchariyaü disvā abbhutaü lomahaüsanaü  /
Buddhe cittaü pasādesiü sugate lokanāyake. // ApTha_13,121.6 //
Tena cittappasādena sukkamålena codito  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_13,121.7 //
Pannarasasahassamhi kappānaü pa¤c' ahiüsu te  /
Cãnamālā-sanāmā ca cakkavattã mahābalā.  // ApTha_13,121.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_13,121.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sereyyako thero ãmā gāthāyo abhāsitthā ti.
            Sereyyakattherassa apadānaü samattaü.

                   [122. Pupphathåpiya.]
Himavantass' avidåre Kukkuro nāma pabbato  /
vemajjhe tassa vasati brāhmaõo mantapāragå.  // ApTha_13,122.1 //
Pa¤casissasahassāni parivārent' imaü sadā  /
pubbuņņhāyã ca te āsuü mantesu ca visāradā.  // ApTha_13,122.2 //


#<[page 156]>#
%<156                  Therāpadāna>%
Buddho loke samuppanno, taü vijānātha no bhavaü  /
asãtiüvya¤janā nassa battiüsavaralakkhaõā  /
vyāmappabhājinavaro ādicco va virocati.  // ApTha_13,122.3 //
Sissānaü vacanaü sutvā brāhmaõo mantapāragå  /
assamā abhinikkhamma disaü pucchati brāhmaõo  /
yamhi dese mahāvãro vasati lokanāyako?  // ApTha_13,122.4 //
Na hi disvāna passissaü jinaü appaņipuggalaü.  /
udaggacitto sumano påjessa¤ ca Tathāgataü.  // ApTha_13,122.5 //
Etha sissā gamissāma dakkhissāma Tathāgataü  /
vanditvā satthuno pāde sossāma jinasāsanaü.  // ApTha_13,122.6 //
Ekāhaü abhinikkhamma vyādhiü paņilabhim ahaü  /
vyādhinā pãëito santo sālaü ve sayituü gamiü. // ApTha_13,122.7 //
Sabbe sisse samānetvā apucchiü te tathā ahaü  /
kãdisaü lokanāthassa guõaü paramabuddhino.  // ApTha_13,122.8 //
Te me puņņhā viyākaüsu yathā dassāvino tathā  /
*kukkuņņhaü Buddha*seņņhaü taü dassesuü mama sammukhā.  // ApTha_13,122.9 //
Tesāhaü vacanaü sutvā sakaü cittaü pasādayiü /
pupphehi thåpaü katvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_13,122.10 //
Te me sarãraü jhāpetvā āgamaüsu Buddhasantike  /
a¤jaliü paggahetvāna satthāraü abhivādayuü.  // ApTha_13,122.11 //
*Pupphehi thå*paü katvāna sugatassa mahesino  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_13,122.12 //
Cattārisatasahassamhi kappe solasa khattiyā  /
nāmen' Aggisamā nāmā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_13,122.13 //
Vãse kappasahassamhi rājāno cakkavattino  /
Ghatāsana-sanāmā ca aņņhatiüsa mahãpatã.  // ApTha_13,122.14 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_13,122.15 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pupphathupiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Pupphathupiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 157]>#
%<                        123. Pāyāsadāyaka                 157>%

                         [123. Pāyāsadāyaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü dvattiüsavaralakkhaõaü /
pavanā abhinikkhantaü bhikkhusaīghapurakkhataü.  // ApTha_13,123.1 //
Sahatthā kaüsapātiyā vaķķhetvā pāyāsaü ahaü  /
āhutiyiņņhukāmo so agamāsiü balim ahaü.  // ApTha_13,123.2 //
Bhagavā tamhi samaye lokajeņņho narāsabho  /
caīkamaü susamāråëho ambare anilāyane.  // ApTha_13,123.3 //
Ta¤ ca acchariyaü disvā abbhutaü lomahaüsanaü  /
ņhapayitvā kaüsapātiü Vipassiü abhivādayiü.  // ApTha_13,123.4 //
Tuvaü devo 'si sabba¤¤å sadevasahamānuse  /
anukampaü upādāya patigaõha mahāmune. // ApTha_13,123.5 //
Paņiggahesi bhagavā sabba¤¤å lokanāyako  /
mama saīkappam a¤¤āya satthā loke mahāmuni.  // ApTha_13,123.6 //
Ekanavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pāyāsassa idaü phalaü.  // ApTha_13,123.7 //
Ekatālis' ito kappe Buddho nāmā 'si khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,123.8 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü ti.  // ApTha_13,123.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pāyāsadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Pāyāsadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [124. Gandhodakiya.]
Nisajja pāsādavare Vipassiü addasaü jinaü  /
kakudhaü vilasantaü va sabba¤¤åtam-anāsavaü.  // ApTha_13,124.1 //
Pāsādassāvidåre ca gacchati lokanāyako  /
pabhā niddhāvate tassa sataraüsimhi nibbute.  // ApTha_13,124.2 //


#<[page 158]>#
%<158                 Therāpadāna>%
Gandhodaka¤ ca paggayha Buddhaseņņhaü samokiriü /
tena cittappasādena tattha kālakato ahaü.  // ApTha_13,124.3 //
Ekanavute ito kappe yaü gandhodakaü samokiriü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_13,124.4 //
Ekatiüse ito kappe Sugandho nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,124.5 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_13,124.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Gandhodakiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Gandhodakiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [125. Sammukhāthavika.]
Jāyamāne Vipassimhi nimittaü vyākariü ahaü  /
nibbāpaya¤ ca janataü Buddho loke bhavissati.  // ApTha_13,125.1 //
Yasmiü ca jāyamānasmiü dasasahassã pakampati  /
so dāni bhagavā satthā dhammaü deseti cakkhumā.  // ApTha_13,125.2 //
Yasmiü ca jāyamānasmiü āloko vipulo ahu  /
so dāni bhagavā satthā dhammaü deseti cakkhumā.  // ApTha_13,125.3 //
Yasmiü ca jāyamānasmiü saritāyo na sandisuü. /
so dāni bhagavā satthā dhammaü deseti cakkhumā.  // ApTha_13,125.4 //
Yasmiü ca jāyamānasmiü avãcaggi na pajjali  /
do dāni . . . pe . . .  // ApTha_13,125.5 //
Yasmiü ca jāyamānasmiü pakkhisaīgho na sa¤cari  /
so dāni . . . pe . . .  // ApTha_13,125.6 //
Yasmi¤ ca jāyamānasmiü vātakkhandho na vāyati  /
so dāni . . . pe . . .  // ApTha_13,125.7 //
Yasmi¤ ca jāyamānasmiü sabbaratanāni jotisuü /
so dāni . . . pe . . .  // ApTha_13,125.8 //
Yasmiü ca jāyamānasmiü sattesu pada-vikkamā  /
so dāni . . . pe . . .  // ApTha_13,125.9 //


#<[page 159]>#
%<                       125. Sammukhāthavika                  159>%
Jātamatto ca sambuddho disā sabbā vilokayi  /
vācāsabhi¤ c' udãresi esā Buddhāna-dhammatā.  // ApTha_13,125.10 //
Saüvejayitvā janataü thavitvā lokanāyakaü  /
sambuddhaü abhivādetvā pakkāmiü pācināmukho.  // ApTha_13,125.11 //
Ekanavute ito kappe yaü Buddham abhithomayiü /
duggatiü nābhijānāmi thomanāya idaü phalaü.  // ApTha_13,125.12 //
Ito navutikappamhi Sammukhāthavikavhayo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,125.13 //
Paņhavidundubhi-nāma ekånanavutimhi 'to  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,125.14 //
Aņņhāsãtimhi 'to kappe Obhāsamata-khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo  // ApTha_13,125.15 //
Sattā*sãtimhi* 'to kappe Saritacchedanavhayo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,125.16 //
Agginibbāpano nāma kappānaü chaëāsãtiyā  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.17 //
Rājāvātasamo nāma kap*pānaü pa¤cāsãtiyā*  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.18 //
Gatipacchedano nāma kappānaü cullasãtiyā  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.19 //
Ratanappajjalo nāma kappānaü te asãtiyā  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.20 //
Padavikkamaõo nāma kappānaü dve asãtiyā  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.21 //
Rājāvilokano nāma kappānaü ekāsãtiyā  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.22 //
Hirisāro 'ti nāmena kappe *'sãtimhi* khattiyo  /
sattaratanasampanno . . . pe . . .  // ApTha_13,125.23 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_13,125.24 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sammukhāthaviko thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Sammukhāthavikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 160]>#
%<160                       Therāpadāna>%

                        [126. Kusumāsaniya.]
Nagare Dha¤¤avatiyā ahosiü brāhmaõo tadā  /
lakkhaõe itihāse ca sanighaõķhusakeņubhe.  // ApTha_13,126.1 //
Padako veyyākaraõo nimitte kovido ahaü  /
mante ca sisse vācesiü tiõõaü vedāna-pāragå.  // ApTha_13,126.2 //
Pa¤cauppalahatthāni piņņhiyaü ņhapitāni me  /
āhutiyiņņhukāmo 'haü pitumātusamāgame.  // ApTha_13,126.3 //
Tadā Vipassã bhagavā bhikkhusaüghapurakkhato  /
obhāsento disā sabbā agacchati narāsabho.  // ApTha_13,126.4 //
âsanaü pa¤¤apetvāna nimantetvā mahamuniü  /
santharitvāna taü pupphaü atinesiü sakaü gharaü.  // ApTha_13,126.5 //
Yaü me atthi sake gehe āmisaü paccupaņņhitaü  /
tāhaü Buddhassa pādāsiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_13,126.6 //
Bhuttāvikālam a¤¤āya ekaü hatthaü adās' ahaü  /
anumoditvā sabba¤¤å pakkāmi uttarāmukho.  // ApTha_13,126.7 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pupphadānass' idaü phalaü.  // ApTha_13,126.8 //
Anantarā ito kappe rājāhu Varadassano  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,126.9 //
Paņisambhidā catasso vimokhā pi ca aņņh' ime  /
chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_13,126.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kusumāsaniyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Kusumāsaniyattherassa apadānaü samattaü.

                         [127. Phaladāyaka.]
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedāna-pāragå  /
Himavantass' avidåre vasāmi assame ahaü.  // ApTha_13,127.1 //
Aggihutta¤ ca me atthi puõķarãka-phalāni ca  /
puņake nikkhipitvāna dumagge laggitaü mayā.  // ApTha_13,127.2 //


#<[page 161]>#
%<                         128. Ĩāõasa¤¤aka               161>%
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mam uddharitukāmo so bhikkhanto mam upāgami.  // ApTha_13,127.3 //
Pasannacitto sumano phalaü Buddhass' adās' ahaü  /
vittisa¤janano mayhaü diņņhadhammasukhāvaho.  // ApTha_13,127.4 //
Suvaõõavaõõo sambuddho āhutãnaü paņiggaho  /
antalikkhe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_13,127.5 //
`Iminā phaladānena cetanā paõidhãhi ca  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpagacchati.' // ApTha_13,127.6 //
Ten' eva sukkamålena anubhotvāna sampadā  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_13,127.7 //
Ito sattakappasate rājā āsi Sumaīgalo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,127.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  // ApTha_13,127.9 //
         Itthaü sudaü āyasmā Phaladāyako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Phaladāyakatherassa apadānaü samattaü.

                         [128. Ĩāõasa¤¤aka.]
Pabbate Himavantamhi vasāmi pabbatantare  /
puëinaü sobhanaü disvā Buddhaseņņhaü anussariü.  // ApTha_13,128.1 //
Ĩāõe upanidhā n' atthi saīgāmaü n' atthi satthuno  /
sabbaü dhammaü abhi¤¤āya ¤āõena adhimuccati. // ApTha_13,128.2 //
Namo te purisāja¤¤a, nāmo te purisuttama!  /
¤āõena te samo n' atthi yāvatā ¤āõa-m-uttame.  // ApTha_13,128.3 //
Ĩāõe cittaü pasādetvā kappam saggamhi mod' ahaü  /
avasesesu kappesu kusalaü kāritaü mayā.  // ApTha_13,128.4 //
Ekanavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ¤āõasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_13,128.5 //
Ito tesattati kappe eko Puëinapupphiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,128.6 //


#<[page 162]>#
%<162                           Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_13,128.7 //
         Itthaü sudaü āyasmā Ĩāõasa¤¤ako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
           Ĩāõasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                       [129. Gaõņhipupphiya.]
Suvaõõavaõõo sambuddho Vipassã dakkhiõāraho  /
purakkhato sāvakehi ārāmā abhinikkhamã. // ApTha_13,129.1 //
Disvān' ahaü Buddhaseņņhaü sabba¤¤åtam-anāsavaü /
pasannacitto sumano gaõņhipupphaü apåjayiü.  // ApTha_13,129.2 //
Tena cittappasādena dipadindassa tādino  /
haņņho haņņhena cittena puna vandiü *Tathāgataü.  // ApTha_13,129.3 //
Eka*navute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_13,129.4 //
Ekatālãs' ito kappe Varaõo nama khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,129.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_13,129.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Gaõņhipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Gaõņhipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [130. Padumapåjaka.]
Himavantass' avidåre Gotamo nāma pabbato  /
nānārukkhehi sa¤channo mahābhåtāgaõālayo.  // ApTha_13,130.1 //
Vemajjhamhi ca tass' āsi assamo abhinimmito  /
purakkhato sasissehi vasāmi assame ahaü.  // ApTha_13,130.2 //


#<[page 163]>#
%<                         130. Padumapåjaka              163>%
`âyantu me sissagaõā padumaü āharantu me  /
Buddhapåjaü karissāma dipadindassa tādino.'  // ApTha_13,130.3 //
Evan ti te paņissutvā padumaü āhariüsu me  /
tathā nimittaü katvā 'haü Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_13,130.4 //
Sisse tadā samānetvā sādhukaü anusās' ahaü:  /
mā kho tumhe pamajjittha, appamādo sukhāvaho.  // ApTha_13,130.5 //
Evaü samanusāsitvā te sisse vacanakkhame  /
appamādaguõe yutto tadā kalakato ahaü.  // ApTha_13,130.6 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_13,130.7 //
Ekapa¤¤āsakappamhi rājā āsi Jaluttamo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_13,130.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_13,130.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padumapåjako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Padumapåjakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sereyyako Pupphathåpi Pāyās'-Odaki-Thomako
     âsanã-Phala-Sa¤¤ã ca Gaõņhi-Padumapupphiyo
     Pa¤cuttarasatā-gāthā bhaõitā atthadassãhi.
                 Sereyyakavaggo terasamo.

                          [131. Sobhita.]
Padummuttaro nāma jino lokajeņņho narāsabho  /
mahato janakāyassa deseti amataü padaü.  // ApTha_14,131.1 //
Tassāhaü vacanaü sutvā vācāsabhim udãritaü  /
a¤jalim paggahetvāna ekaggo ās' ahan tadā.  // ApTha_14,131.2 //


#<[page 164]>#
%<164                Therāpadāna>%
Yathā samuddo udadhãnam aggo  /
Meru nagānaü pavaro siluccayo  // ApTha_14,131.3 //
tath' eva ye cittavasena vattare  /
na Buddha¤āõassa kalan-upenti te.  // ApTha_14,131.4 //
Dhamme vidhiü ņhapetvāna Buddho kāruõiko isi  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_14,131.5 //
`Yo so ¤āõaü pakittesi Buddhamhi lokanāyake  /
kappānaü satasahasse duggatiü so na gacchati. // ApTha_14,131.6 //
Kilese jhāpayitvāna ekaggo susamāhito  /
Sobhito nāma nāmena hessati satthu sāvako.'  // ApTha_14,131.7 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassa sāsanan ti.  // ApTha_14,131.8 //
Pa¤¤āse kappasahasse satt' ev' āsuü Samuggatā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_14,131.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,131.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sobhito thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
              Sobhitattherassa apadānaü samattaü.

                          [132. Sudassana.]
Vitthatāya nadãtãre pilakkhaphalino ahu  /
tāhaü rukkhaü gavesanto addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_14,132.1 //
Ketakaü pupphitaü disvā vaõņe chetvān' ahan tadā  /
Buddhassa abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_14,132.2 //
Yena ¤āõena patto 'si accutaü amataü padaü  /
taü ¤āõaü abhipåjemi Buddhaseņņha mahāmuni. // ApTha_14,132.3 //
Ĩāõamhi påjaü katvāna pilakkhaü addasaü ahaü  /
paņiladdho 'mhi taü sa¤¤aü ¤āõapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_14,132.4 //


#<[page 165]>#
%<                       133. Candanapåjaka              165>%
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi ¤āõapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_14,132.5 //
Ito terasakappamhi dvādas' āsuü Khaluggatā  /
Sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_14,132.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,132.7 //
       Itthaü sudaü āyasmā Sudassano thero i. g. a-ti.
            Sudassanattherassa apadānaü samattaü.

                        [133. Candanapåjaka.]
Candabhāgānadãtãre ahosiü kiõõaro tadā  /
pupphabhakkho c' ahaü āsiü pupphānaü vasano c' ahaü. // ApTha_14,133.1 //
Atthadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
pavanaggena niyyāti haüsarājā va ambare.  // ApTha_14,133.2 //
`Namo te purisāja¤¤a! cittan te suvisodhitaü.  /
pasannamukhavaõõo 'si vippasannamukhindriyo.' // ApTha_14,133.3 //
Orohitvāna ākāsā bhåripa¤¤o sumedhaso  /
saīghāņiü pattharitvāna pallaīkena upāvisi.  // ApTha_14,133.4 //
Vilãnaü candan' ādāya agamāsiü jinantike  /
pasannacitto sumano Buddhassa abhiropayiü. // ApTha_14,133.5 //
Abhivādetvāna sambuddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü  /
pāmujjaü janayitvāna pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_14,133.6 //
Aņņhārase kappasate candanaü yaü apåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_14,133.7 //
Catuddase kappasate *ito āsiüsu* te tayo  /
Rohiõã nāma nāmena cakkavattã mahābalā.  // ApTha_14,133.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,133.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Candanapåjako thero imā gāthāyo abhāsitthā ti.
          Candanapåjakattherassa apadānaü samattaü.
                  Aņņhamaü bhāõavāraü.


#<[page 166]>#
%<166                 Therāpadāna>%

                 [134. Pupphachadanãya.]
Sunando nāma nāmena brāhmaõo mantapāragå  /
ajjhāyako yācayogo vājapeyyaü ayājayi. // ApTha_14,134.1 //
Padumuttaro lokavidå aggo kāruõiko isi  /
janataü anukampanto ambare caīkamã tadā.  // ApTha_14,134.2 //
Caīkamitvāna sambuddho sabba¤¤å lokanāyako  /
mettāya upari satte appamāõaü niråpadhi. // ApTha_14,134.3 //
Vaõņe chetvāna pupphāni brāhmaõo mantapāragå  /
sabbe sisse samānetvā ākāse ukkhipāpayi.  // ApTha_14,134.4 //
Yāvatā nagaraü āsi pupphānaü chadanaü tadā  /
Buddhassa ānubhāvena sattāhaü na vigacchatha.  // ApTha_14,134.5 //
Ten' eva sukkamålena anubhotvāna sampadā  /
sabbāsave pari¤¤āya tiõõo loke visattikaü.  // ApTha_14,134.6 //
Ekārase kappasate pa¤catiüs' āsuü khattiyā  /
Ambaraüsasamā nāmā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_14,134.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,134.8 //
      Itthaü sudaü āyasmā Pupphachadanãyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
         Pupphachadanãyattherassa apadānaü samattaü.

                   [135. Rahosa¤¤aka.]
Himavantass' avidåre Vasabho nāma pabbato  /
tasmiü pabbatapādamhi assamo āsi māpito.  // ApTha_14,135.1 //
Tãõi vassasahassāni vācesi brāhmaõo tadā  /
saüsāvetvāna te sisse ekamantaü upāvisi. // ApTha_14,135.2 //


#<[page 167]>#
%<                       136. Campakapupphiya             167>%
Ekamantaü nisãditvā brāhmaõo mantapāragå  /
Buddhavesaü gavesanto ¤āõe cittaü pasādayi. // ApTha_14,135.3 //
Tattha cittaü pasādetvā nisãdi paõõasanthare  /
pallaīkam ābhujitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_14,135.4 //
Ekatiüse ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ¤āõasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_14,135.5 //
Sattavãsamhi kappamhi rājā Siridharo ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_14,135.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,135.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Rahosa¤¤ako thero i. g. a-ti.
             Rahosa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                      [136. Campakapupphiya.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
obhāsentaü disā sabbā osadhã viya tārakā. // ApTha_14,136.1 //
Tayo māõavakā āsuü sake sippe susikkhitā  /
khāribhāraü gahetvāna anventi mama pacchato.  // ApTha_14,136.2 //
Puņake satta pupphāni nikkhittāni tapassinā  /
gahetvā tāni ¤āõamhi Vessabhussābhiropayiü. // ApTha_14,136.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi ¤āõapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_14,136.4 //
Ekånatiüse kappamhi Vihatābhā-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_14,136.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,136.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Campakapupphiyo thero i. g. a-t.
               Campakapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

    
#<[page 168]>#
%<168                 Therāpadāna>%

                  [137. Atthasandassaka.]
Visāëamāëe āsãno addasaü lokanāyakaü  /
khiõāsavaü balappattaü bhikkhusaīghapurakkhataü.  // ApTha_14,137.1 //
Satasahassatevijjā chaëabhi¤¤ā mahiddhikā  /
parivārenti sambuddhaü; ko disvā nappasãdati?  // ApTha_14,137.2 //
Ĩāõe upanidhā yassa na vijjati sadevake  /
ananta¤āõaü sambuddhaü ko disvā nappasãdatã?  // ApTha_14,137.3 //
Dhammakāya¤ ca dãpenti kevalaü ratanākaraü  /
vikopetuü na sakkonti ko disvā nappasãdati?  // ApTha_14,137.4 //
Imāhã tãhi gāthāhi Nārado pāragacchi so  /
Padumuttaraü thavitvāna sambuddhaü aparājitaü.  // ApTha_14,137.5 //
Tena cittappasādena Buddhasaüthavanena ca  /
kappānaü satasahassaü duggatiü n' upapajjatha. // ApTha_14,137.6 //
Ito tiüse kappasate Sukhitto nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_14,137.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,137.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Atthasandassako thero i. g. a ti.
             Atthasandassakattherassa apadānaü samattaü.

                         [138. Ekadaüsaniya.]
Nārado iti me nāmaü Kesavo iti maü vidå  /
kusalākusalaü esaü āgamaü Buddhasantikaü.  // ApTha_14,138.1 //
Mettacitto kāruõiko Atthadassã mahāmuni  /
assāsayanto satte so dhammaü deseti cakkhumā.  // ApTha_14,138.2 //
Sakaü cittappasādetvā sire katvāna a¤jaliü  /
satthāraü abhivādetvā pakkāmiü pācināmukho.  // ApTha_14,138.3 //


#<[page 169]>#
%<                       139. Sālapupphadāyaka            169>%
Sattarase kappasate rājā āsi mahãpati  /
Amitta*vāsano nāma cakkavattã mahābalo.*  // ApTha_14,138.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,138.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ekadaüsaniyo thero i. g. a-ti.
            Ekadaüsaniyattherassa apadānaü samattaü.

                           [139. Sālapupphadāyaka.]
Migarājā tadā āsiü abhijāto va kesarã  /
giriduggaü gavesanto addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_14,139.1 //
`Ayaü nu kho mahāvãro nibbāpeti mahājanaü  /
yannånāhaü upāseyyaü devadevaü narāsabhaü!'  // ApTha_14,139.2 //
Sākhaü sālassa bha¤jitvā sakoņaü puppham āhariü  /
upagantvāna sambuddhaü adāsiü puppham uttamaü.  // ApTha_14,139.3 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphadānass' idaü phalaü.  // ApTha_14,139.4 //
Ito ca navame kappe Virocana-sanāmakā  /
tayo āsiüsu rājāno cakkavattã mahābalā.  // ApTha_14,139.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,139.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sālapupphadāyako thero i. g. a-ti.
          Sālapupphadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [140. Phaladāyaka.]
Parodhako tadā āsiü paramānuparodhako  /
pabbhāre seyyaü kappemi avidåre Sikhisatthuno.  // ApTha_14,140.1 //
Sāyaü pāta¤ ca passāmi Buddhaü lokagganāyakaü  /
deyyadhammo ca me n' atthi dipadindassa tādino.  // ApTha_14,140.2 //


#<[page 170]>#
%<170                Therāpadāna>%
Piyālaphalam ādāya agamaü Buddhasantikaü  /
paņiggahesi bhagavā lokajeņņho narāsabho.  // ApTha_14,140.3 //
Tato paraü upādāya parivāriü vināyakaü  /
ten cittappasādena tattha kālakato ahaü.  // ApTha_14,140.4 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_14,140.5 //
Ito pannarase kappe tayo āsiüsu Mālabhi  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā  // ApTha_14,140.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_14,140.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Phaladāyako thero i. g. a-ti.
                Phaladāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sobhi-Sudassano c' eva Candano Pupphachadano
     Raho-Campakapupphã ca Atthasandassakena ca
     Ekadussi Sāladado dasamo Phaladāyako
     gāõitāyo sattatiü dve ca ganitāyo vibhāvihi.
                 Sobhitavaggo cuddasamo.

                   [141. Adhicchattiya.]
Parinibbute bhagavati Atthadassi-naruttame  /
chattādhichattaü karetvā thåpamhi abhiropayiü.  // ApTha_15,141.1 //
Kālena kālaü āgantvā namassiü lokanāyakaü  /
pupphacchadanaü katvāna chattamhi abhiropayiü.  // ApTha_15,141.2 //
Sattarase kappasate devarajjam akārayiü.  /
manussattaü na gacchāmi thåpapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_15,141.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,141.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Adhicchattiyo thero i. g. a-ti.
              Adhicchatiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 171]>#
%<                        142. Thambhāropaka             171>%

                        [142. Thambhāropaka.]
Nibbute lokanāthamhi Dhammadassi-narāsabhe  /
āropesiü dhajatthambhaü Buddhaseņņhassa cetiye.  // ApTha_15,142.1 //
Nisseõiü māpayitvāna thåpaseņņhaü samāruhiü /
jātipupphaü gahetvāna thambhambhi abhiropayiü.  // ApTha_15,142.2 //
Aho Buddhā! aho dhammā! aho no satthu sampadā!  /
duggatiü nābhijānāmi thåpapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_15,142.3 //
Catunavute ito kappe Thåpasikhasanāmakā  /
soëas' āsiüsu rājāno cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,142.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,142.5 //
       Itthaü sudaü ā. thambhāropako thero i. g. a-ti.
          Thambhāropakattherassa apadānaü samattaü.

                         [143. Vedikāraka.]
Nibbute lokanāthamhi Piyadassi-naruttame  /
pasannacitto sumano Buddhavedim akās' ahaü  // ApTha_15,143.1 //
Maõãhi parivāretvā akāsiü maham uttamaü /
vedikāya-mahaü katvā tattha kālakato ahaü.  // ApTha_15,143.2 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
maõã dhārenti ākāse pu¤¤akammass' idaü phalaü  // ApTha_15,143.3 //
Soëase 'to kappasate Maõippabhāsanāmakā  /
battiüs' āsiüsu rājāno cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,143.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,143.5 //
    Itthaü sudaü ā. Vedikārako thero i. g. ā-ti.
           Vedikārakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 172]>#
%<172                Therāpadāna>%

                 [144. Saparivāriya.]
Padumuttaro nāma jino lokajeņņho narāsabho  /
jalitvā aggikkhandho va sambuddho parinibbuto.  // ApTha_15,144.1 //
Nibbute ca mahāvãre thåpo vitthāriko ahu  /
thåpam rattaü upaņņhenti dhātugehe varuttame. // ApTha_15,144.2 //
Pasannacitto sumano akaü ka¤canavedikaü /
dãyati dhåmakkhandho ca thupānucchavikaü tadā.  // ApTha_15,144.3 //
Bhave nibbattamānamhi devatte atha mānuse  /
omattam me na passāmi pubbakammass' idam phalaü.  // ApTha_15,144.4 //
Pa¤cadase kappasate ito aņņha janā ahuü /
sabbe Pamattanāmā te cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,144.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,144.6 //
       Itthaü sudaü ā. Saparivāriyo thero i. g. a-ti.
           Saparivāriyattherassa apadānaü samattaü.

                   [145. Ummāpupphiya.]
Nibbute Lokamahite āhutãnaü paņiggahe  /
Siddhatthamhi bhagavati mahāthåpamaho ahu.  // ApTha_15,145.1 //
Mahe pavattamānamhi Siddhatthassa mahesino  /
ummāpupphaü gahetvāna thåpamhi abhiropayiü.  // ApTha_15,145.2 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi thåpapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_15,145.3 //
Ito ca navame kappe Somadeva-sanāmakā  /
pa¤cāsãtiü 'su rājāno cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,145.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,145.5 //
       Itthaü sudaü ā. Ummāpupphiyo thero i. g. a-ti.
        Ummāpupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 173]>#
%<                        146. Anulomadāyaka              173>%

                        [146. Anulomadāyaka.]
Anomadassissa munino bodhivedim akās' ahaü  /
sudhāya piõķaü datvāna pāõikammaü akās' ahaü.  // ApTha_15,146.1 //
Disvā taü sukataü kammaü Anomadassã naruttamo  /
bhikkhusaīghe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_15,146.2 //
`Iminā sudhakammena cetasā-paõidhãhi ca  /
sampattiü anubhotvāna dukkhass' antaü karissati.'  // ApTha_15,146.3 //
Pasannamukhavaõõo 'mhi ekaggo susamāhito  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_15,146.4 //
Ito kappasate āsi paripuõõe anånake  /
rājā Sabbagghano nāma cakkavattã mahābalo.  // ApTha_15,146.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,146.6 //
    Itthaü sudaü ā. Anulomadāyako thero i. g. a-ti.
         Anulomadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [147. Maggadāyaka.]
Uttaritvāna nadikaü vanaü gacchati cakkhumā  /
tam addasāsiü sambuddhaü Siddhaņņhaü varalakkhaõaü  // ApTha_15,147.1 //
Kuddālapiņakam ādāya samaü katvāna taü pathaü  /
satthāraü abhivādetvā sakaü cittaü pasādayiü.  // ApTha_15,147.2 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi maggadānass' idaü phalaü.  // ApTha_15,147.3 //
Sattapa¤¤āsakappamhi eko āsi janādhipo  /
nāmena Suppabuddho ti nāyako so narissaro.  // ApTha_15,147.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,147.5 //
       Itthaü sudaü ā. Maggadāyako thero i. g. a-ti.
          Maggadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 174]>#
%<174                       Therāpadāna>%

                        [148. Phalakadāyaka.]
Yānakāro pure āsiü dārukamme susikkhito  /
candanaphalakaü katvā adāsiü lokabandhuno.  // ApTha_15,148.1 //
Pabhāsati idaü vyamhaü suvaõõassa sunimmitaü  /
hatthiyānaü assayānaü dibbayānaü upaņņhitaü. // ApTha_15,148.2 //
Pāsādā sivikā c' eva nibbattanti yadicchakaü  /
akkhobhaü ratanaü mayhaü phalakassa idaü phalaü.  // ApTha_15,148.3 //
Ekanavute ito kappe phalakaü yaü ahaü dadiü /
duggatiü nābhijānāmi phalakassa idaü phalaü  // ApTha_15,148.4 //
Sattapa¤¤āsakappamhi caturo Bhavanimmitā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,148.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,148.6 //
       Itthaü sudaü ā. Phalakadāyako thero i. g. a-ti.
          Phalakadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [149. Vaņaüsakiya.]
Sumedho nāma nāmena sayambhå aparājito  /
vivekam anubråhanto ajjhogahi mahāvanaü.  // ApTha_15,149.1 //
Salalaü pupphitaü disvā bandhitvāna vaņaüsakaü  /
Buddhassa abhiropesiü sammukhā lokanāyakaü.  // ApTha_15,149.2 //
Tiüsakappasahassamhi yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_15,149.3 //
ænavãse kappasate solas' āsiüsu Nimmitā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,149.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,149.5 //
       Itthaü sudaü ā. Vaņaüsakiyo thero i. g. a-ti.
           Vaņaüsakiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 175]>#
%<                        150. Pallaīkadāyaka              175>%

                       [150. Pallaīkadāyaka.]
Sumedhassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
pallaīko hi mayā dinno sa-uttarasamacchado. // ApTha_15,150.1 //
Sattaratanasampanno pallaīko āsi so tadā  /
mama saīkappam a¤¤āya nibbattati sadā mama.  // ApTha_15,150.2 //
Tiüsakappasahassāni pallaīkam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pallaīkassa idaü phalaü.  // ApTha_15,150.3 //
Vãsakappasahassamhi Suvaõõābhā tayo janā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahābalā.  // ApTha_15,150.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_15,150.5 //
       Itthaü sudaü ā. Pallaīkadāyako thero i. g. a-ti.
         Pallaīkadāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Chatta-Thambho ca Vedã ca Parivār'-Ummapupphiyo
     Anuloma Maggadāyã Phaladāyã-Vataüsako
     Pallaīkadāyi gāthāyo chappa¤¤āsā pakittitā.
                    Chattavaggo pannarasamo.

                        [151. Bandhujãvaka.]
Candaü va vimalaü suddhaü vippasannam anāvilaü  /
nandibhavaparikkhãõaü tiõõaü lokavisattikaü --  // ApTha_16,151.1 //
Nibbāpayantaü janataü tiõõaü tārayataü muõiü  /
vanasmiü jhāyamānan tam ekaggaü susamāhitaü.  // ApTha_16,151.2 //
Bandhujãvakapupphāni laggetvā suttake ahaü  /
Buddhassa abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_16,151.3 //


#<[page 176]>#
%<176                   Therāpadāna>%
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tada  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_16,151.4 //
Ito sattamake kappe manujindo mahāyaso  /
Samantacakkhu nām' āsiü cakkavattã mahābalo.  // ApTha_16,151.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,151.6 //
       Itthaü sudaü ā. Bandhujãvako thero i. g. a-ti.
           Bandhujãvakattherassa apadānaü samattaü.

                    [152. Tambapupphiya.]
Parakammāyane yutto aparādhaü akās' ahaü  /
vanantaü atidhāvissaü bhayabheravasamappito. // ApTha_16,152.1 //
Pupphitaü pādapaü disvā piõķibaddhaü sunimmitaü  /
tambapupphaü gahetvāna bodhiyaü okiriü ahaü.  // ApTha_16,152.2 //
Sammajjitvāna taü bodhiü pāņalipādamuttamaü  /
pallaīkaü ābhujitvāna bodhimåle upāvisiü. // ApTha_16,152.3 //
Gatamaggaü gavesanto āga¤chuü mama santike  /
te ca dãsvān' ahaü tattha āvajjiü bodhim uttamaü.  // ApTha_16,152.4 //
Vanditvā ca ahaü bodhiü vippasannena cetasā  /
anekatālãsa patiü giridugge bhayānake.  // ApTha_16,152.5 //
Ekanavute ito kappe yam puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi bodhipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_16,152.6 //
Ito ca tatiye kappe rājā Samphusito ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_16,152.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,152.8 //
       Itthaü sudaü ā. Tambapupphiya thero i. g. a-ti.
          Tambapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 177]>#
%<                       153. Vãthisammajjaka             177>%

                       [153. Vãthisammajjaka.]
Udentaü sataraüsãva pãtaraüsãva bhāõumaü  /
pannarase va tad-ahu-niyantaü lokanāyakaü  // ApTha_16,153.1 //
Aņņhasaņņhisahassāni sabbe khiõāsavā ahuü  /
parivāriüsu sambuddhaü dipadindaü narāsabhaü.  // ApTha_16,153.2 //
Sammajjitvāna taü vãthiü niyante lokanāyake  /
ussāpesiü dhajaü tattha vippasannena cetasā.  // ApTha_16,153.3 //
Ekanavute ito kappe yaü dhajaü abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi dhajadānass' idaü phalaü.  // ApTha_16,153.4 //
Ito catutthake kappe rājā 'hosiü mahābalo  /
sabbākārenasampanno nāmena iti Vissuto.  // ApTha_16,153.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,153.6 //
        Itthaü sudaü ā. Vãthisammajjako thero i. g. a-ti.
           Vãthisammajjakattherassa apadānaü samattaü.

                        [154. Kakkārupåjaka.]
Devaputto ahaü santo påjayiü Sikhināyakaü  /
kakkārupupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_16,154.1 //
Ekatiüse ito kappe yam puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_16,154.2 //
Ito ca navame kappe rājā Sattuttamo ahuü /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo. // ApTha_16,154.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,154.4 //
        Itthaü sudaü ā. Kakkārupåjako thero i. g. a-ti.
          Kakkārupåjakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 178]>#
%<178                        Therāpadāna>%

                       [155. Mandāravapåjaka.]
Devaputto ahaü santo pujesiü Sikhināyakaü  /
mandāravena pupphena Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_16,155.1 //
Sattāhaü chadanaü āsi dibbaü mālyaü Tathāgate  /
sabbe janā samāgantvā namassiüsu Tathāgataü.  // ApTha_16,155.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_16,155.3 //
Ito ca dasame kappe rājā 'hosiü Jutindharo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo. // ApTha_16,155.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,155.5 //
        Itthaü sudaü ā. Mandāravapåjako thero i. g. ā-ti.
           Mandāravapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                       [156. Kadambapupphiya.]
Himavantass' avidåre Kukkuņo nāma pabbato  /
tamhi pabbatapādamhi satta Buddhā vasantike.  // ApTha_16,156.1 //
Kadambaü pupphitaü disvā dãparājaü va uggataü  /
ubho hatthehi paggayha satta Buddhe samokiriü.  // ApTha_16,156.2 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nabhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_16,156.3 //
Dvenavute ito kappe sattāhuü Phullanāyakā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā  // ApTha_16,156.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,156.5 //
        Itthaü sudaü ā. Kadambapupphiyo thero i. g. ā-ti.
           Kadambapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 179]>#
%<                         158. Nāgapupphiya             179>%

                         [157. Tiõasålaka.]
Himavantass' avidåre Bhåtagaõo nāma pabbato  /
vasat' eko jino tattha sayambhå lokanissaņo. // ApTha_16,157.1 //
Tiõasåle gahetvāna Buddhassa abhiropayiü  /
ekånasatasahassaü kappānaü 'vinipātako. // ApTha_16,157.2 //
Ito ekādase kappe eko 'si Dharaõãruho  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo. // ApTha_16,157.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,157.4 //
        Itthaü sudaü ā. Tiõasulako thero i. g. ā-ti.
            Tiõasålakattherassa apadānaü samattaü.

                        [158. Nāgapupphiya.]
Suvaccho nāma nāmena brāhmaõo mantapāragå  /
purakkhato sasissehi vasati pabbatantare.  // ApTha_16,158.1 //
Padumuttaro nāma jino āhutãõaü paņiggaho  /
mam uddharitukāmo so āgacchi mama santike.  // ApTha_16,158.2 //
Vehāyase caīkamati dhåpo 'tijalate tathā  /
ve hāsaü mama disvāna pakkāmi pācināmukho  // ApTha_16,158.3 //
Ta¤ ca acchariyaü disvā abbhåtaü lomahaüsanaü  /
nāgapupphaü gahetvāna gatamaggamhi okiriü // ApTha_16,158.4 //
Satasahasse ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
tena cittappasādena duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_16,158.5 //
Ekatiüse kappasate rājā āsiü Mahāratho.  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo. // ApTha_16,158.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,158.7 //
        Itthaü sudaü ā. Nāgapupphiyo thero i. g. ā-ti.
            Nāgapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 180]>#
%<180                        Therāpadāna>%

                       [159. Punnāgapupphiya.]
Kānanaü vanam ogayha vasāmi luddako ahaü  /
punnāgaü pupphitaü disvā Buddhaseņņhaü anussariü.  // ApTha_16,159.1 //
Taü pupphaü ocinitvāna sugandhaü gandhagandhitaü /
thåpaü karitvā puëine Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_16,159.2 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_16,159.3 //
Ekamhi navute kappe eko āsi Tamonudo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_16,159.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,159.5 //
        Itthaü sudaü ā. Punnāgapupphiyo thero i. g. ā-ti.
           Punnāgapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [160. Kumudadāyaka.]
Himavantass' avidåre mahājātassaro ahu  /
padumuppalasa¤channo puõķarãkasamotato. // ApTha_16,160.1 //
Kakudho nāma nāmena tatthāsiü sakuõo tadā  /
sãlavā Buddhisampanno pu¤¤āpu¤¤e sukovido.  // ApTha_16,160.2 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
jātassarass' avidåre sa¤carittha mahāmuni.  // ApTha_16,160.3 //
Jalajaü kumudaü gahetvā upanesiü mahesino  /
mama saīkappam a¤¤āya paņiggahi mahāmuni.  // ApTha_16,160.4 //
Taü dānam adaditvā-'haü sukkamålena codito  /
kappānaü satasahassan duggatiü nupapajj' ahaü // ApTha_16,160.5 //
Soëase 'to kappasate āsuü Varuõanāmakā  /
aņņha ete janā tattha cakkavattã mahabbalā. // ApTha_16,160.6 //


#<[page 181]>#
%<                         161. Supāricariya               181>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_16,160.7 //
        Itthaü sudaü ā. Kumudadāyako thero i. g. ā-ti.
          Kumudadāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Bandhujãvo Tambapupphã Vãthã Kakkārupupphiyo
     Mandāravo Kadambã ca Suliko Nāgapupphiyo
     Punnāgo Komudã gāthā chappa¤¤āsapakittitā.
               Bandhujãvakavaggo soëasamo.

                        [161. Supāricariya.]
Padumo nāma nāmena dipadindo narāsabho  /
pavanā abhinikkamma dhammaü desesi cakkhumā  // ApTha_17,161.1 //
Yakkhānaü samayo āsi avidåre mahesino  /
yena kiccena sampattā ajjhāpekkhiüsu tāvade  // ApTha_17,161.2 //
Buddhassa giram a¤¤āya amatassa ca desanaü  /
pasannacitto sumano appoņhetvā upaņņh' ahaü. // ApTha_17,161.3 //
Suciõõassa phalam passa upaņņhānassa satthuno  /
tiüsakappasahassesu duggatiü n' upapajj' ahaü. // ApTha_17,161.4 //
ænatiüse kappasate Samalaīkata-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo. // ApTha_17,161.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,161.6 //
        Itthaü sudaü ā. Supāricariyo thero i. g. ā-ti.
          Supāricariyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 182]>#
%<182                       Therāpadāna>%

                      [162. Kaõaverapupphiya.]
Siddhattho nāma bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
purakkhato sāvakehi nagaraü paņipajjatha. // ApTha_17,162.1 //
Ra¤¤o antepure āsiü-gopako abhisammato  /
pāsāde upaviņņho 'haü addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_17,162.2 //
Kaõaveraü gahetvāna bhikkhusaīghe samokiriü  /
Buddhassa visuü katvāna tato bhiyyo samokiriü.  // ApTha_17,162.3 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_17,162.4 //
Sattāsãtimhi 'to kappe caturo āsuü mahiddhikā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_17,162.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,162.6 //
        Itthaü sudaü ā. Kaõaverapupphiyo thero i. g. ā-ti.
           Kaõaverapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [163. Khajjakadāyaka.]
Tissassāhaü bhagavato pubbe phalam adās' ahaü  /
nāëikera¤ ca pādāsiü khajjakam abhisammataü. // ApTha_17,163.1 //
Buddhassa tam ahaü datvā Tissassa sumahesino  /
modām' ahaü kāmakārã upapajjaü yamicchakaü. // ApTha_17,163.2 //
Dvenavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_17,163.3 //
Ito terasakappamhi rājā Indasamo ahuü /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_17,163.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,163.5 //
        Itthaü sudaü ā. Khajjakadāyako thero i. g. ā-ti.
           Khajjakadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 183]>#
%<                          164. Desapåjaka               183>%

                         [164. Desapåjaka.]
Atthadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
abbhuggantvāna vehāsaü gacchate anila¤jase.  // ApTha_17,164.1 //
Yamhi dese ņhito satthā abbhugga¤chi mahāmuõi  /
tāhaü desaü apåjesiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_17,164.2 //
Aņņhārase kappasate addasaü yaü mahāmuniü  /
duggatiü nābhijānāmi desapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_17,164.3 //
Ekādase kappasate Gosujāta-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_17,164.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,164.5 //
        Itthaü sudaü ā. Desapåjako thero i. g. ā-ti.
           Desapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                     [165. Kaõikāracchadaniya.]
Vessabhå nāma sambuddho lokajeņņho narāsabho  /
divāvihārāya muni ogāhitvā mahāvanaü.  // ApTha_17,165.1 //
Kaõikāram ocinitvā chattaü katvān' ahaü tadā  /
pupphacchadanaü katvāna Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_17,165.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_17,165.3 //
Ito vãsatikappamhi Soõõābhā aņņha khattiyā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā. // ApTha_17,165.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,165.5 //
        Itthaü sudaü ā. Kaõikārapupphiyo thero i. g. ā-ti.
           Kaõikāracchadaniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 184]>#
%<184                        Therāpadāna>%

                         [166. Sappidāyaka.]
Phusso nāmātha bhagavā āhutãnaü paņiggaho  /
gacchate vãthiyā vãro nibbāpento mahājanaü.  // ApTha_17,166.1 //
Anupubbena bhagavā āgacchi mama santikaü  /
tato 'haü pattaü paggayha sappitelaü adās' ahaü.  // ApTha_17,166.2 //
Dvenavute ito kappe yaü sappim adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sappidānass' idaü phalaü.  // ApTha_17,166.3 //
Chappa¤¤āse ito kappe eko āsiü Samodako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo  // ApTha_17,166.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,166.5 //
        Itthaü sudaü ā. Sappidāyako thero i. g. ā-ti.
           Sappidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [167. Yåthikapupphiya.]
Candabhāgānadãtãre anusotaü vajām' ahaü  /
sayambhum addasaü tattha sālarājaü va pupphitaü.  // ApTha_17,167.1 //
Pupphaü yåthikam ādāya upagacchiü mahāmuniü  /
pasannacitto sumano Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_17,167.2 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü  // ApTha_17,167.3 //
Sattasaņņhi ito kappe eko Samuddharo ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo. // ApTha_17,167.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,167.5 //
        Itthaü sudaü ā. Yåthikapupphiyo thero i. g. ā-ti.
           Yåthikapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 185]>#
%<                         168. Dussadāyaka               185>%

                         [168. Dussadāyaka.]
Tivarāyaü pure ramme rājaputto ahaü tadā  /
paõõākāraü labhitvāna upasantass' adās' ahaü.  // ApTha_17,168.1 //
Adhivāsesi bhagavā vatthaü hatthena āmasi  /
Siddhattho adhivāsetvā vehāsaü nabham uggami.  // ApTha_17,168.2 //
Buddhassa gacchamānassa dussā dhāvanti pacchato  /
tattha cittaü pasādesiü Buddho no aggapuggalo.  // ApTha_17,168.3 //
Catunavute ito kappe yaü dussam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dussadānass' idaü phalaü.  // ApTha_17,168.4 //
Sattasaņņhi ito kappe cakkavattã tadā ahu  /
Parisuddho 'ti namena manujindo mahabbalo.  // ApTha_17,168.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,168.6 //
        Itthaü sudaü ā. Dussadāyako thero i. g. ā-ti.
           Dussadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [169. Samādapaka.]
Bandhumatiyā nagare mahāpågagaõo ahu  /
tesāhaü pavaro āsiü mama paddhacarā ca te.  // ApTha_17,169.1 //
Te sabbe sannipātetvā pu¤¤akamme samādiyiü /
māëaü kassāma saīghassa pu¤¤akkhettam anuttaraü.  // ApTha_17,169.2 //
Sādhå ti te paņissutvā ma*ma chandavasānugā  /
niņņhā*pesu¤ ca taü māëaü Vipassissa adamhase.  // ApTha_17,169.3 //
Ekanavute ito kappe yaü māëam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi māëadānass' idaü phalaü.  // ApTha_17,169.4 //
Ekånasaņņhikappamhi eko āsi janādhipo  /
âveyyo *nāma nā*mena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_17,169.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,169.6 //
        Itthaü sudaü ā. Samādapako thero i. g. ā-ti.
           Samādapakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 186]>#
%<186                       Therāpadāna>%

                        [170. Pa¤caīguliya.]
Tisso nāmā ti bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
pavisantaü gandhakuņiü vihārakusalaü *muniü  // ApTha_17,170.1 //
Sagand*hamālyam ādāya agamāsiü jinantikaü  /
appasādo 'va sambuddhe pa¤caīgulim adās' ahaü.  // ApTha_17,170.2 //
Dvenavute ito kappe yaü gandham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pa¤caīgulim idaü phalaü.  // ApTha_17,170.3 //
Dvesa*ttati ito kappe* rājā āsi Sayampabho  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_17,170.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_17,170.5 //
        Itthaü sudaü ā. Pa¤caīguliyo thero i. g. ā-ti.
           Pa¤caīguliyattherassa apadānaü samattaü.
     {Uddanaü}:
     Supārã Kaõaverã ca Khajjako Desapåjako
     Kaõikāro Sappidado Yåthiko *Dussadāyako*
     Māëo ca Pa¤caīguliko catupa¤¤āsa gāthakā ti.
              Supāricariyavaggo sattarasamo.

                        [171. Kumudamāliya.]
Pabbate Himavantamhi mahājātassaro ahu  /
tatthajo rakkhaso āsiü ghoraråpo mahabbalo. // ApTha_18,171.1 //
*Kumudaü* pupphate tattha cakkamattāni jāyare  /
ocināmi c' ahaü pupphaü phalino samitaü tadā.  // ApTha_18,171.2 //


#<[page 187]>#
%<                         171. Kumudamāliya                187>%
Atthadassã tu bhagavā dipadindo narāsabho  /
pupphaü saīkocitaü disvā āgacchi mama santikaü. // ApTha_18,171.3 //
Upāgata¤ ca sambuddhaü devadevaü narāsabhaü  /
*sabba¤ ca pupphaü paggayha* Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_18,171.4 //
Yāvatā Himavantato yāva samantato ahå  /
aggacchadanasampanno āgamāsi Tathāgato.  // ApTha_18,171.5 //
Aņņhārase kappasate yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_18,171.6 //
Ito pannarase kappe sattāhesuü *ja*nādhipā  /
Sahassaratha-nāmā te cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_18,171.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,171.8 //
        Itthaü sudaü ā. Kumudamāliyo thero i. g. a-ti.
           *Ku*mudamāliyattherassa apadānaü samattaü.

                        [172. Nisseõidāyaka.]
Koõķa¤¤assa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
ārohatthāya pāsādaü nisseõi-kāritā mayā.  // ApTha_18,172.1 //
Tena cittappasādena *anubhutvāna sampa*dā  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_18,172.2 //
Ekatiüsamhi kappānaü sahassamhi tayo tadā  /
Pahasambahulā nāma rājāno cakkavattino.  // ApTha_18,172.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,172.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nisseõidāyako thero i. g. a-ti.
               Nisseõidāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 188]>#
%<188                       Therāpadāna>%

                        [173. Rattipupphiya.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
Vipassiü addasam Buddhaü devadevaü narāsabhaü.  // ApTha_18,173.1 //
Rattikaü pupphitaü disvā kuņajaü dharaõãruhaü  /
samålaü paggahetvāna upanesiü mahe*sino.  // ApTha_18,173.2 //
Ekanavute* ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphadānass' idaü phalaü.  // ApTha_18,173.3 //
Ito ca aņņhame kappe Suppasannassanāmako  /
sattaratanasampanno rājāhosi mahabbalo.  // ApTha_18,173.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,173.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Rattipupphiyo thero i. g. a-ti.
               Rattipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [174. Udapānadāyaka.]
*Vipassino bhagavato udapā*no kato mayā  /
piõķapātaü daditvāna niyyātesiü ahaü tadā.  // ApTha_18,174.1 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akarin tadā  /
duggatiü nābhijānāmi udapānass' idaü phalaü  // ApTha_18,174.2 //
Paņisambhida . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,174.3 //
        Itthaü sudaü āyasmā Udapānadāyako thero i. g. a-ti.
               Udapānadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [175. Sãhāsanadāyaka.]
*Nibbute lokanāthamhi Padumuttara*nāyake  /
pasannacitto sumano sãhāsanam adās' ahaü.  // ApTha_18,175.1 //
Pahåtagandhamalyehi diņņhadhammasukhāvahe  /
tattha påjaü karitvāna nibbāyati bahujjano.  // ApTha_18,175.2 //


#<[page 189]>#
%<                         176. Maggadattika              189>%
Pasannacitto sumano vanditvā bodhim uttamaü  /
kap*pānaü satasahassaü duggatiü nå*papajj' ahaü.  // ApTha_18,175.3 //
Pannarasasahassamhi kappānaü aņņha āsu te  /
Sãluccaya-sanāmā va rājāno cakkavattino.  // ApTha_18,175.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,175.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sãhāsanadāyako thero i. g. a-ti.
               Sãhāsanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [176. Maggadattika.]
*Anomadassã bhagavā dvipa*dindo narāsabho  /
diņņhadhammasukhatthāya ambhokāsamhi caīkami.  // ApTha_18,176.1 //
Uddhate pāde pupphāni lāsaü muddhani tiņņhare  /
pasannacitto sumano vanditvā puppham okiriü.  // ApTha_18,176.2 //
Vãsaü kappa*sahassamhi ito pa¤*ca janā ahuü  /
Pupphachadaniyā nāma cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_18,176.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,176.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Maggadattiko thero i. g. a-ti.
               Maggadattikattherassa apadānaü samattaü.

                          [177. Ekadãpiya.]
Padumuttarassa munino salaëe bodhi-m-uttame  /
pasannaci*tto sumano ekaü dãp*aü adās' ahaü.  // ApTha_18,177.1 //
Bhave nibbattamānamhi nibbatte pu¤¤asa¤caye  /
duggatiü nābhijānāmi dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_18,177.2 //
Solase kappasahasse 'to 'me caturo janā  /
Candābhā nāma nāmena cakkavattã *mahābalā.*  // ApTha_18,177.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,177.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ekadãpiyo thero i. g. a-ti.
               Ekadãpiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 190]>#
%<190                        Therāpadāna>%

                         [178. Maõipåjaka.]
Orena Himavantassa nadikā sampavattatha  /
tassā cānupakhettamhi sayambhå vasate tadā.  // ApTha_18,178.1 //
Maõiü paggayha pallaīkaü sādhucittaü manoramaü  /
pasannacitto sumano Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_18,178.2 //
Catunavute ito kappe yaü maõim abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_18,178.3 //
Ito ca dvādase kappe Sataraüsi-sanāmakā  /
aņņh' ete āsuü rājāno cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_18,178.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,178.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Maõipåjako thero i. g. a-ti.
           Maõipåjakattherassa apadānaü samattaü.

                         [179. Tikicchaka.]
Nagare Bandhumatiyā vejjo āsiü susikkhito  /
āturānaü sudukkhãnaü mahājanasukhāvaho.  // ApTha_18,179.1 //
Vyādhitaü samaõaü disvā sãlavantaü mahājutiü  /
pasannacitto sumano bhesajjam adadiü tadā.  // ApTha_18,179.2 //
Arogo āsi ten' eva samaõo saüvutindriyo  /
Asoko nāma nāmena upaņņhāko Vipassino.  // ApTha_18,179.3 //
Ekanavute ito kappe yam osadham adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi bhesajjassa idaü phalaü.  // ApTha_18,179.4 //
Ito ca aņņhame kappe Sabbosadha-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_18,179.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,179.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tikicchako thero i. g. a-ti.
             Tikicchakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 191]>#
%<                       180. {Saīghupaņņhāka}              191>%

                       [180. {Saīghupaņņhāka}.]
Vessabhumhi bhagavati ahos' ārāmiko ahaü  /
pasannacitto sumano upaņņhiü saīgham uttamaü.  // ApTha_18,180.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_18,180.2 //
Ito sattame kappe satt' ev' āsuü Samotthaņā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_18,180.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_18,180.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Saīghupaņņhāko thero i. g. ā-ti.
            Saīghupaņņhākattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Kumudo, atha Nisseõã Rattiko Udapānado
     Sãhāsanã Maggavado Ekadãpã Maõippado
     Tikicchako Upaņņhāko ekånapa¤¤āsagāthakā.
                Kumudavaggo aņņhādasamo.

                       [181. Kuņajapupphiya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü sataraüsãva uggataü  /
disaü anuvilokentaü gacchantam anila¤jase  // ApTha_19,181.1 //
Kuņajaü pupphitaü disvā haü vitthatasamotthaņaü /
rukkhato ocinitvāna Phussassa abhiropayiü  // ApTha_19,181.2 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_19,181.3 //
Ito sattarase kappe tayo āsiüsu Pupphitā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_19,181.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,181.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kuņajapupphiyo thero i. g. ā-ti.
            Kuņajapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 192]>#
%<192                       Therāpadāna>%

                        [182. Bandhujãvaka.]
Siddhattho nāma sambuddho sayambhå sabbhi vaõõito  /
samādhiü so samāpanno nisãdi pabbatantare.  // ApTha_19,182.1 //
Jātassare gavesanto 'dakajaü pupphaü uttamaü  /
bandhujãvakapupphāni addasaü samanantaraü  // ApTha_19,182.2 //
Ubho hatthehi paggayha upagacchiü mahāmuniü  /
pasannacitto sumano Siddhatthassābhiropayiü.  // ApTha_19,182.3 //
Catunavute ito kappe yaü pupphaü abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_19,182.4 //
Ito catuddase kappe eko āsi janādhipo  /
Samuddakappo nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_19,182.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,182.6 //
        Itthaü sudaü ayasmā Bandhujãvako thero i. g. ā-ti.
          Bandhujãvakattherassa apadānaü samattaü.

                         [183. Koņumbariya.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
appameyyaü va udadhim uddhataü dharaõiü yathā.  // ApTha_19,183.1 //
Paretaü devasaīghena nisabhājāniyaü yathā  /
haņņho haņņhena cittena upagacchiü naruttamaü.  // ApTha_19,183.2 //
Satta pupphāni paggayha koņumbarasamākulaü  /
Buddhassa abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_19,183.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_19,183.4 //
Ito vãsatikappamhi Mahānela-sanāmako  /
eko āsiü mahātejo cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_19,183.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,183.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Koņumbariyo thero i. g. a-ti.
          Koņumbariyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 193]>#
%<                        184. Pa¤cahatthiya                193>%

                        [184. Pa¤cahatthiya.]
Tisso nāmāsi bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
purakkhato sāvakehi rathiyaü paņipajjatha.  // ApTha_19,184.1 //
Pa¤cauppalahatthā ca catur' oņņhapitā mayā  /
āhutiü dātukāmo 'haü mågo 'mhi vata siddhiyā.  // ApTha_19,184.2 //
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantam antarāpaõe  /
Buddharaüsābhighuņņho 'mhi påjesiü dipaduttamaü // ApTha_19,184.3 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_19,184.4 //
Ito terasakappamhi pa¤c' āsu Sabhāsammatā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_19,184.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,184.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pa¤cahatthiyo thero i. g. a-ti.
            Pa¤cahatthiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [185. Isimuggadāyaka.]
Udentaü sataraüsiü va uggataü iva bhānumaü /
kakudhaü vilasantaü va Padumuttaranāyakaü.  // ApTha_19,185.1 //
Isimuggā nisandhetvā madhukhudde anãlake  /
pāsāde va ņhito santo adāsiü lokabandhuno.  // ApTha_19,185.2 //
Aņņhasatasahassāni ahesuü Buddhasāvakā  /
sabbesaü pattapårentaü tato cāpi bahuttaraü // ApTha_19,185.3 //
Tena cittappasādena sukkamålena codito  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü  // ApTha_19,185.4 //


#<[page 194]>#
%<194                        Therāpadāna>%
Cattārãsamhi sahasse kappānam aņņh' ahiüsu te  /
Mahisamanta-nāmā te cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_19,185.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,185.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Isimuggadāyako thero i. g. a-ti.
            Isimuggadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [186. Bodhiupaņņhāyaka.]
Nagare Rammavatiyā āsiü Muraja-nāmako  /
niccupaņņhānayutto 'mhi gato 'haü bodhiü uttamaü.  // ApTha_19,186.1 //
Sāyapātaü uņņhahitvā sukkamålena codito  /
aņņhārase kappasate duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_19,186.2 //
Pa¤cadase kappasate rājāhosiü janādhipo  /
Damatho nāma nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_19,186.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,186.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bodhiupaņņhāyako thero i. g. a-ti.
           Bodhiupaņņhāyakattherassa apadanaü samattaü.

                        [187. Ekacintita.]
Yadā devo devakāyā cavate āyusaīkhayā  /
tayo saddā niccharanti devānam anumodataü. // ApTha_19,187.1 //
Ito bho sugatiü gaccha manussānaü sahavyataü /
manussabhåto saddhamme labha saddham anuttaraü.  // ApTha_19,187.2 //
Sā te saddhā niviņņhāya målajātā patiņņhitā  /
yāvajãvam asaühãrā saddhamme suppavedite. // ApTha_19,187.3 //


#<[page 195]>#
%<                          187. Ekacintita                195>%
Kāyena kusalaü katvā vācāya kusalaü bahuü  /
manasā kusalaü katvā avyāpajjhaü niråpadhiü. // ApTha_19,187.4 //
Tato opadhikaü pu¤¤aü katvā dānena taü bahuü  /
a¤¤e pi macce saddhamme brahmacariye nivesaya. // ApTha_19,187.5 //
Imāya anukampāya devadevaü yathāvidå  /
bhavantam anumodanti `ehi deva punappunaü.'  // ApTha_19,187.6 //
Saüviggo 'mhi tadā āsiü devasaīghe samāgate  /
kaü su nāma ahaü yoniü gamissāmi ito cuto?  // ApTha_19,187.7 //
Mama saüvegam a¤¤āya samaõo bhāvitindriyo  /
mam uddharitukāmo so āgacchi mama santike.  // ApTha_19,187.8 //
Sumano nāma nāmena Padumuttarasāvako  /
atthadhammānusāsitvā saüvejesi mamaü tadā.  // ApTha_19,187.9 //
Tassāhaü vacanaü sutvā Buddhe cittaü pasādayiü  /
taü dhãram abhivādetvā tattha kālakato ahaü.  // ApTha_19,187.10 //
Upapajjissaü tatth' eva sukkamålena codito  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_19,187.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,187.12 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekacintito thero i. g. a-ti.
           Ekacintitattherassa apadānaü samattaü.

                       [188. Tikaõõipupphiya.]
Devabhåto ahaü santo accharāhi purakkhato  /
pubbaü kammaü saritvāna Buddhaseņņham anussariü // ApTha_19,188.1 //
Tikaõõipupphaü paggayha sakaü cittaü pasādayiü  /
Buddhassa abhiropesiü Vipassimhi narāsabhe  // ApTha_19,188.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_19,188.3 //
Tesattati ito kappe catur āsuü naruttamā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_19,188.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,188.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Tikaõõipupphiyo thero i. g. a-ti.
          Tikaõõipupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 196]>#
%<196                       Therāpadāna>%

                          [189. Ekacāriya.]
Tāvatiüsesu devesu mahāghoso tadā ahu  /
Buddho ca loke nibbāti maya¤ c' amha sarāgino. // ApTha_19,189.1 //
Tesaü saüvegajātānaü sokasallasamaīginaü  /
sabalena upatthaddho agamaü Buddhasantike.  // ApTha_19,189.2 //
Mandāravaü gahetvāna saīhitaü abhinimmitaü  /
parinibbānākālamhi Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_19,189.3 //
Sabbe devānumodiüsu accharayo ca me tadā  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_19,189.4 //
Saņņhikappasahassamhi ito soëasa te janā  /
Mahāmallājanā-nāma cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_19,189.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,189.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekacāriyo thero i. g. a-ti.
            Ekacāriyattherassa apadānaü samattaõ.

                       [190. Tivaõņipupphiya.]
Abhibhuü vopanijjhanti sabbe saīgamma te mamaü  /
tesaü nijjhāyamānānaü pariëāho ajāyatha.  // ApTha_19,190.1 //
Sunando nāma nāmena Buddhassa sāvako tadā  /
Dhammadassissa munino āgacchi mama santike.  // ApTha_19,190.2 //
Ye me paddhacarā āsuü te me pupphaü aduü tadā  /
tāhaü pupphaü gahetvāna sāvake abhiropayiü.  // ApTha_19,190.3 //
So haü kālakato tattha punāpi upapajj' ahaü  /
aņņhārase kappasate vinipātaü n' agacch' ahaü.  // ApTha_19,190.4 //
Terase 'to kappasate aņņhāsuü Dhåmaketuno  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_19,190.5 //


#<[page 197]>#
%<                        191. Tamālapupphiya             197>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_19,190.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Tivaõņipupphiyo thero i. g. a-ti.
          Tivaõņipupphiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Kuņajo Bandhujãvã ca Koņumbarika Hatthiyo
     Isimuggo ca Bodhã ca Ekacinti Tikaõõiko
     Ekacārã Tivaõņã ca gāthāyo bāsaņņhi kittitā.
            Kuņajapupphiyavaggo ekånavãsatimo.

                       [191. Tamālapupphiya.]
Cullāsãtisahassāni thambho sovaõõayo ahu  /
devalaņņhipaņibhāgaü vimānaü me sunimmitaü.  // ApTha_20,191.1 //
Tamālapupphaü paggayha vippasannena cetasā  /
Buddhassa abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_20,191.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_20,191.3 //
Ito vãsatime kappe Candatitto ti ekako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_20,191.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,191.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tamālapupphiyo thero i. g. a-ti.
          Tamālapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 198]>#
%<198                      Therāpadāna>%

                     [192. Tiõasantharadāyaka.]
Yaü dāyavāsiko isi tiõaü lāyati satthuno  /
sabbe padakkhiõā vattā puņhavyā nipatiüsu te.  // ApTha_20,192.1 //
Tam ahaü tiõam ādāya santhariü dharaõi-m-uttame  /
tiõe ca tālapattāni āharitvān' ahaü tadā.  // ApTha_20,192.2 //
Taü tiõaü chadanaü katvā Siddhatthassa adās' ahaü  /
sattāhaü dhārayuü tattha devāmanussā satthuno.  // ApTha_20,192.3 //
Catunavute ito kappe yaü tiõaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi tiõadānass' idaü phalaü.  // ApTha_20,192.4 //
Pa¤casaņņhi ito kappe cattāro 'suü Mahādhanā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_20,192.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,192.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Tiõasantharadāyako thero i. g. a-ti.
           Tiõasantharadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [193. Khaõķaphulliya.]
Phussassa kho bhagavato thåpo āsi mahāvane  /
ku¤jarehi tadā bhinno saüråëho pādapo tahiü.  // ApTha_20,193.1 //
Visama¤ ca samaü katvā sudhāpiõķaü adās' ahaü  /
tilokagaruno tassa guõehi paritosito.  // ApTha_20,193.2 //
Dvenavute ito kappe yaü kammaü akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sudhāpiõķass' idaü phalaü.  // ApTha_20,193.3 //
Sattasattatikappamhi Jitasen' āsuü solasa  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_20,193.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,193.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Khaõķaphulliyo thero i. g. a-ti.
            Khaõķaphulliyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 199]>#
%<                         194. Asokapåjaka                199>%

                         [194. Asokapåjaka.]
Tivarāyaü pure ramme rājuyyānam ahu tadā  /
uyyānapālo tatth' āsiü ra¤¤o paddhacaro ahaü.  // ApTha_20,194.1 //
Padumo nāma nāmena sayambhå sappabho ahå  /
nisinnaü puõķarãkamhi chāyāy' na jahitaü muniü  // ApTha_20,194.2 //
Asokaü pupphitaü disvā piõķibhāraü sudassanaü  /
Buddhassa abhiropesiü jalajuttamanāmino. // ApTha_20,194.3 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_20,194.4 //
Sattatimhi ito kappe soëasā Aruõa¤jahā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_20,194.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,194.6 //
        Itthaü sudām āyasmā Asokapåjako thero i. g. a-ti.
           Asokapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                          [195. Aīkoëaka.]
Aīkolaü pupphitaü disvā māhāsārasamotataü /
ocinitvāna taü pupphaü agamaü Buddhasantike.  // ApTha_20,195.1 //
Siddhattho tamhi samaye patilãno mahāmuni  /
muhuttaü patimānetvā guhāyaü puppham okiriü  // ApTha_20,195.2 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_20,195.3 //
Chattiüsamhi ito kappe ās' eko Devagajjito  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_20,195.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,195.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Aīkolako thero i. g. a-ti.
           Aīkoëakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 200]>#
%<200                      Therāpadāna>%

                       [196. Kisalayapåjaka.]
Nagare Dvāravatiyā mālāgaccho mamam ahu  /
udapāno ca tatth' eva pādapāna virohano  // ApTha_20,196.1 //
Sabalena upatthaddho Siddhattho aparājito  /
mam ānukampamāno so gacchate anila¤jase. // ApTha_20,196.2 //
A¤¤aü ki¤ci no passāmi påjayoggaü mahesino  /
asokapallavaü disvā ākāse ukkhipim ahaü.  // ApTha_20,196.3 //
Buddhassa te kisalayā gacchato yanti pacchato  /
so' haü disvāna tam iddhiü aho Buddhassa påjakā. // ApTha_20,196.4 //
Catunavute ito kappe pallavam abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_20,196.5 //
Sattavãse ito kappe eko Ekassaro ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_20,196.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,196.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Kisalayapåjako thero i. g. a-ti.
            Kisalayapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                        [197. Tindukadāyaka.]
Giridugga¤ caro āsiü makkaņo thāmavegiko  /
phalinaü tindukaü disvā Buddhaseņņham anussariü.  // ApTha_20,197.1 //
Nikkhipitvā katipāhaü viciniü lokanāyakaü  /
pasannacitto sumano Siddhatthan tibhavantaguü.  // ApTha_20,197.2 //
Mama saīkappam a¤¤āya satthā loke anuttaro  /
khãõāsavasahassehi agacchi mama santike.  // ApTha_20,197.3 //
Pāmujjaü janayitvāna phalahattho upāgamiü /
paņiggahesi bhagavā sabba¤¤å vadataü varo. // ApTha_20,197.4 //


#<[page 201]>#
%<                        198. Muņņhipåjaka               201>%
Catunavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_20,197.5 //
Sattapa¤¤āsakappamhi Upananda-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_20,197.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,197.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Tindukadāyako thero i. g. a-ti.
           Tindukadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [198. Muņņhipåjaka.]
Sumedho nāma bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
pacchime anukampāya padhānaü padahã jino.  // ApTha_20,198.1 //
Tassa ca kampamānassa dipadindassa tādino  /
girinelassa pupphānaü muņņhiü Buddhass' aropayiü  // ApTha_20,198.2 //
Tena cittappasādena sukkamålena codito  /
tiüsakappasahassāni duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_20,198.3 //
Tevãsatikappasate Sunelo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno eko āsi mahabbalo.  // ApTha_20,198.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,198.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Muņņhipåjako thero i. g. a-ti.
           Muņņhipåjakattherassa apadānaü samattaü.

                       [199. Tikaõķipupphiya.]
Sumaīgalo ti nāmena sayambhå aparājito  /
pavanā nikkhamitvāna nagaraü pāvisã jino.  // ApTha_20,199.1 //
Piõķacāraü caritvāna nikkhami nagarā muni  /
katakicco va sambuddho so vasã vanam antare.  // ApTha_20,199.2 //


#<[page 202]>#
%<202                        Therāpadāna>%
Tikaõķipupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü  /
pasannacitto sumano sayambhussa mahesino.  // ApTha_20,199.3 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü  // ApTha_20,199.4 //
Chalāsãtimh' ito kappe Apilāpiyanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_20,199.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,199.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Tikaõķipupphiyo thero i. g. a-ti.
           Tikaõķipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [200. Yåthikapupphiya.]
Padumuttaro nāma jino āhutãnaü paņiggaho  /
pavanā nikkhamitvāna vihāraü yāti cakkhumā.  // ApTha_20,200.1 //
Ubho hatthehi paggayha yåthikaü puppham uttamaü  /
Buddhassa abhiropesiü mettacittassa tādino.  // ApTha_20,200.2 //
Tena cittappasādena anubhotvāna sampadā  /
kappānaü satasahassaü duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_20,200.3 //
Ito pa¤¤āsakappesu eko āsi janādhipo  /
Samitaünandano nāma cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_20,200.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_20,200.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Yåthikapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Yåthikapupphiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
    Tamālã {Tiõasanthāro} Khaõķaphullã-Asokiyo
     Aīkoëakã Kisalayo Tinduko Nelapupphiyo
     Tikaõķo Yåthiko gāthāyo pa¤¤āsa¤ ca aņņha¤ ca.
              Tamālapupphiyavaggo vãsatimo.


#<[page 203]>#
%<                       201. Kaõikārapupphiya              203>%
  Atha vaggUddānaü:
     Bhikkhado Parivāro ca Sereyya-Sobhito tathā
     Chatto ca Bandhujãvã ca Supāricariyo pi ca.
     Kumudo Kuņajo ceva Tamālika dasamo kato
     chassatāni ca gāthānaü chasaņņhi ca tatuttariü.
                Bhikkhavaggadasakaü.
              Dutiyaü satakaü samattaü.

                      [201. Kaõikārapupphiya.]
Kaõikāraü pupphitaü disvā ocinitvān' ahan tadā  /
Tissassa abhiropesiü oghatiõõassa tādino.  // ApTha_21,201.1 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_21,201.2 //
Pa¤catiüse ito kappe Aruõapālo 'ti vissuto  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_21,201.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,201.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Kaõikārapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Kaõikārapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [202. Vinelapupphiya.]
Suvaõõavaõõo bhagavā sataraüsi patāpavā  /
caīkamanaü samāråëho mettacitto sikhãsito. // ApTha_21,202.1 //
Pasannacitto sumano vanditvā ¤āõam uttamaü  /
vinelapupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_21,202.2 //


#<[page 204]>#
%<204                     Therāpadāna>%
Ekatiüse ito kappe yaü pupphaü abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_21,202.3 //
Ekånatiüse kappamhi Sumeghaghana-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_21,202.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,202.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Vinelapupphiyo thero i. g. a-ti.
           Vinelapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                     [203. Kiīkhaõikapupphiya.]
Ka¤canagghiyasaīkāso sabba¤¤å lokanāyako  /
odakaü daham oggayha sināyi lokanāyako.  // ApTha_21,203.1 //
Paggayha kiīkhaõiü pupphaü Vipassissbāhiropayiü  /
udaggacitto sumano dipadindassa tādino.  // ApTha_21,203.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_21,203.3 //
Sattasattati kappamhi rājā Bhimaratho ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_21,203.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,203.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Kiīkhaõikapupphiyo thero i. g. a-ti.
           Kiīkhaõikapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                          [204. Taraõiya.]
Atthadassã tu bhagavā dipadindo narāsabho  /
purakkhato sāvakehi Gaīgātãram upāgami.  // ApTha_21,204.1 //
Samatitthikākapeyyā Gaīgā āsi duruttarā  /
uttārayiü bhikkhusaīghaü Buddha¤ ca dvipaduttamaü.  // ApTha_21,204.2 //
Aņņhārase kappasate yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi taraõāya idaü phalaü.  // ApTha_21,204.3 //


#<[page 205]>#
%<                         206. Udakadāyaka              205>%
Terase 'to kappasate pa¤ca Sabhogavā ahuü  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā  // ApTha_21,204.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,204.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Taraõiyo thero i. g. a-ti.
            Taraõiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [205. Nigguõķipupphiya.]
Vipassissa bhagavato āsim ārāmiko ahaü  /
nigguõķipupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_21,205.1 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_21,205.2 //
Pa¤catiüse ito kappe eko āsi janādhipo  /
Mahāpatāpo nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_21,205.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,205.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Nigguõķipupphiyo thero i. g. a-ti.
            Nigguõķipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [206. Udakadāyaka.]
Bhu¤jantaü samaõaü disvā vippasannam anāvilaü  /
ghaņen' odakam ādāya Siddhatthassa adās' ahaü.  // ApTha_21,206.1 //
Nimmalo hom' aham ajja vimalo khãõasaüsayo  /
bhave nibbattamānamhi phalaü nibbattate mama.  // ApTha_21,206.2 //
Catunavute ito kappe udakaü yaü tadā adaü  /
duggatiü nābhijānāmi udakadānass' idaü phalaü.  // ApTha_21,206.3 //
Ekasaņņhi ito kappe eko 'va Vimalo ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_21,206.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe  // ApTha_21,206.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Udakadāyako thero i. g. a-ti.
          Udakadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 206]>#
%<206                       Therāpadāna>%

                        [207. Salaëamāliya.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
obhāsentaü disā sabbā Siddhatthaü narasārathiü.  // ApTha_21,207.1 //
Dhanum adejjhaü katvāna usuü sandhāy' ahaü tadā  /
pupphaü savaõņaü chetvāna Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_21,207.2 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjāyiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy'idaü phalaü.  // ApTha_21,207.3 //
Ekapa¤¤ās' ito kappe eko āsi Jutindharo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_21,207.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,207.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Salaëamāliyo thero i. g. a-ti.
          Salaëamāliyattherassa apadānaü samattaü.

                       [208. Koraõķapupphiya.]
Akkanta¤ ca padaü disvā cakkālaīkārabhåsitaü  /
padenānupadaü yanto Vipassissa mahesino.  // ApTha_21,208.1 //
Koraõķaü pupphitaü disvā samålaü påjitaü mayā  /
haņņho haņņhena cittena avandiü padam uttamaü.  // ApTha_21,208.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi padapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_21,208.3 //
Sattapa¤¤āsakappamhi eko Vãtamalo ahå  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_21,208.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,208.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Koraõķapupphiyo thero i. g. a-ti.
           Koraõķapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 207]>#
%<                       210. Vātātapanivāriya              207>%

                        [209. âdhāradāyaka.]
âdhārakaü mayā dinnaü Sikhino lokabandhuno  /
dhāremi paņhaviü sabbaü kevalaü vasudham imaü.  // ApTha_21,209.1 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_21,209.2 //
Sattavãse ito kappe ahesuü caturo janā  /
Samantavaruõā nāmā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_21,209.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,209.4 //
        Itthaü sudam āyasmā âdhāradāyako thero i. g. a-ti.
          âdhāradāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [210. Vātātapanivāriya.]
Tissassāhaü bhagavato devadevassa tādino  /
ekachattaü mayā dinnaü vippasannena cetasā.  // ApTha_21,210.1 //
Nivutaü hoti me pāpaü kusalass' upasampadā  /
ākāse chattaü dhārenti pubbakammass' idaü phalaü.  // ApTha_21,210.2 //
Carimaü vattate mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_21,210.3 //
Dvenavute ito kappe yaü chattam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi chattadānass' idaü phalaü.  // ApTha_21,210.4 //
Dvesattati ito kappe aņņh' āsiüsu janādhipā  /
Mahānidāna-nāmena rājāno cakkavattino.  // ApTha_21,210.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_21,210.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Vātātapanivāriyo thero i. g. a-ti.
          Vātātapanivāriyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 208]>#
%<208                   Therāpadāna>%
    Uddānaü:
     Kaõikāro Vinela¤ ca Kiīkinã-Taraõena ca
     Nigguõķipupphaü 'dakado Salaëo ca Koraõķako
     âdhāraka-Vātātapa aņņhatālisa gāthakā.
         Kaõikārapupphiyavaggo ekånavãsatimo.

                        [211. Hatthidāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato dipadindassa tādino  /
nāgaseņņho mayā dinno r-ãsādanto uråëhavo. // ApTha_22,211.1 //
Uttamatthaü anubhomi santipadam anuttaraü  /
aggadānaü mayā dinnaü sabbalokahitesino.  // ApTha_22,211.2 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi nāgadānass' idaü phalaü.  // ApTha_22,211.3 //
Aņņhasattati kappamhi solas' āsiüsu khattiyā  /
Samantapāsādikā nāma cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_22,211.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,211.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Hatthidāyako thero i. g. a-ti.
           Hatthidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [212. Pānadhidāyaka.]
âra¤¤akassa isino cirarattatapassino  /
vaddhassa bhāvitattassa adāsiü pānadhim ahaü.  // ApTha_22,212.1 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
sabbaü yānam anubhomi pubbakammass' idaü phalaü.  // ApTha_22,212.2 //


#<[page 209]>#
%<                         213. Saccasa¤¤aka               209>%
Ekånavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pānadhissa idaü phalaü.  // ApTha_22,212.3 //
Sattasattati ito kappe aņņha āsiüsu khattiyā  /
Suyānā nāma nāmena cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_22,212.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,212.5 //
        Itthaü sudam ayasmā Pānadhidāyako thero i. g. a-ti.
          Pānadhidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [213. Saccasa¤¤aka.]
Vessabhå tamhi samaye bhikkhusaīghapurakkhato  /
deseti ariyasaccāni nibbāpento mahājanaü.  // ApTha_22,213.1 //
Paramakāru¤¤apatto 'mhi samitim agamās' ahaü  /
so 'haü nisinnako santo dhammam assosiü satthuno.  // ApTha_22,213.2 //
Tassāhaü dhammaü sutvāna devalokam agacch' ahaü  /
tiüsakappāni devesu avasiü tatth' ahaü pure.  // ApTha_22,213.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi saccasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_22,213.4 //
Chabbãsamhi ito kappe eko āsi janādhipo  /
Ekaphusita-nāmo so cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,213.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,213.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Saccasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Saccasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                         [214. Ekasa¤¤aka.]
Dumagge paüsukålikaü laggaü disvāna satthuno  /
a¤jaliü paggahetvāna paüsukålam avandi 'haü.  // ApTha_22,214.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_22,214.2 //


#<[page 210]>#
%<210                       Therāpadāna>%
Pa¤cavãse ito kappe eko āsi janādhipo  /
Amitābho ti nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,214.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,214.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
           Ekasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                        [215. Raüsisa¤¤aka.]
Udentaü sataraüsãva vãtaraüsãva bhānumaü  /
vyagghåsabhaü va pavaraü sujātaü pabbatantare.  // ApTha_22,215.1 //
Buddhassa ānubhāvo so jalate pabbatantare  /
raüse cittaü pasādetvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_22,215.2 //
Avasesu kappesu kusalaü tãritaü mayā  /
tena cittappasādena Buddhānussatiyāpi ca.  // ApTha_22,215.3 //
Tiüsakappasahasse 'to yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_22,215.4 //
Sattapa¤¤āsakappamhi eko āsi janādhipo  /
Sujāto nāmo nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,215.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,215.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Saraüsisa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Raüsisa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                          [216. Saõņhita.]
Assatthe haritobhāse saüviråëhamhi pādape  /
ekaü Buddhagataü sa¤¤aü alabhissaü patissato.  // ApTha_22,216.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
*duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü*  /
tassā sa¤¤āya vāhasā patto me āsavakkhayo.  // ApTha_22,216.2 //
Ito terasakappamhi Dhaniņņho nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,216.3 //


#<[page 211]>#
%<                       217. Tālavaõņadāyaka              211>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,216.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Saõņhita thero i. g. a-ti.
             {Saõņhitattherassa} apadānaü samattaü.

                       [217. Tālavaõņadāyaka.]
Tālavaõņaü mayā dinnaü Tissassādiccabandhuno  /
*gimhanibbāpanatthāya pari*ëāhopasantiyā. // ApTha_22,217.1 //
Sannibbāpemi rāgaggiü dosaggi¤ ca taduttariü  /
nibbāpemi ca mohaggiü tālavaõņass' idaü phalaü.  // ApTha_22,217.2 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
dhāremi antimaü *dehaü sammāsambuddha*sāsane.  // ApTha_22,217.3 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_22,217.4 //
Tesaņņhimhi ito kappe Mahārām' āsu nāmakā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_22,217.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,217.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Tālavaõņadāyako thero i. g. a-ti.
            Tālavaõņadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [218. Akkantasa¤¤aka.]
Kusāņakaü gahetvāna upajjhāyass' ahaü pure  /
manta¤ ca anusikkhāmi kaõķabhedassa pattiyā. // ApTha_22,218.1 //
Addasaü virajaü Buddham āhutãnaü paņiggahaü  /
usabhaü pavaram aggaü Tissabuddhagajuttamaü. // ApTha_22,218.2 //
Kusāņakaü pattharitam akkamantaü naruttamaü  /
samuggataü mahāvãraü lokajeņņhaü narāsabhaü  // ApTha_22,218.3 //


#<[page 212]>#
%<212                       Therāpadāna>%
Disvā taü lokapajjotaü vimalaü candasannibhaü  /
avandiü satthuno pāde vippasannena cetasā.  // ApTha_22,218.4 //
Catunavute ito kappe yam adāsiü kusāņakaü  /
duggatiü nābhijānāmi kusāņakass' idaü phalaü.  // ApTha_22,218.5 //
Sattatiüse ito kappe eko āsi janādhipo  /
Sunando nāma nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,218.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,218.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Akkantasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
            Akkantasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                        [219. Sappidāyaka.]
Nisinno pāsādavare nārãgaõapurakkhato  /
vyādhitaü samaõaü disvā atināmes' ahaü gharaü  // ApTha_22,219.1 //
Upaviņņhaü mahavãraü devadevaü narāsabhaü  /
sappitelaü mayā dinnaü Siddhatthassa mahesino.  // ApTha_22,219.2 //
Passaddhadarathaü disvā vippasannamukhindriyaü  /
vanditvā satthuno pāde anusaüsāvayiü pure.  // ApTha_22,219.3 //
Disvā maü suppasannattaü iddhiyā pāramiīgato  /
nabham abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_22,219.4 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sappitelass' idaü phalaü.  // ApTha_22,219.5 //
Ito sattarase kappe Jutidevasanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,219.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,219.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Sappidāyako thero i. g. a-ti.
          Sappidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [220. Pāpanivāriya.]
Piyadassissa bhagavato caīkamaü sodhitaü mayā  /
nalakehi paņicchannaü vātātapanivāraõaü.  // ApTha_22,220.1 //
Pāpaü vivajjanatthāya kusalassåpasampadā  /
kilesānaü pahānāya padahiü satthu sāsane.  // ApTha_22,220.2 //


#<[page 213]>#
%<                        221. âlambanadāyaka               213>%
Ito ekādase kappe Aggidevo ti vissuto  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_22,220.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_22,220.4 //
    Itthaü sudam āyasmā Pāpanivāriyo thero i. g. a-ti.
          Pāpanivāriyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Hatthi-Pānadhi-Sacca¤ ca Ekasa¤¤i ca Raüsiyo
     Saõņhito Tālavaõņã ca tathā Akkantasa¤¤ako
     Sappi Pāpanivārã ca catupa¤¤āsa gāthakā.
                  Hatthivaggo bāvãsatimo.

                       [221. âlambanadāyaka.]
Atthadassi-bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
ālambanaü mayā dinnaü dipadindassa tādino.  // ApTha_23,221.1 //
Dharaõiü paņipajjāmi vipulaü sāgarambaraü /
pāõesu ca issariyaü vattemi vasudhāya ca.  // ApTha_23,221.2 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassasāsanan ti.  // ApTha_23,221.3 //
Ito dvesaņņhikappamhi tayo āsiüsu khattiyā  /
Ekāpassita-nāmā te cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_23,221.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,221.5 //
        Itthaü sudam āyasmā âlambanadāyako thero i. g. a-ti.
            âlambanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [222. Ajinadāyaka.]
Ekatiüse ito kappe gaõasantharako ahaü  /
addasaü virajaü Buddham āhutãnaü paņiggahaü.  // ApTha_23,222.1 //
cammakhaõķaü mayā dinnaü Sikhino lokabandhuno  /
tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  // ApTha_23,222.2 //


#<[page 214]>#
%<214                        Therāpadāna>%
Sampattim anubhotvāna kilese jhāpayim ahaü  /
dhāremi antimaü dehaü sammāsambuddhasāsane.  // ApTha_23,222.3 //
Ekatiüse ito kappe ajinaü yam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi ajinassa idaü phalaü.  // ApTha_23,222.4 //
Ito *pa¤camake* kappe rājā āsi Sudāyako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,222.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,222.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Ajinadāyako thero i. g. a-ti.
           Ajinadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [223. Dverataniya.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
addasaü virajaü Buddham āhutãnaü paņiggahaü.  // ApTha_23,223.1 //
Maüsapesã mayā dinnā Vipassissa mahesino  /
sadevakasmiü lokasmiü issaraü kārayām' ahaü.  // ApTha_23,223.2 //
*Iminā maüsadānena rata*naü nibbattate mamaü  /
duve me ratanā loke diņņhadhammassa pattiyā. // ApTha_23,223.3 //
Te 'haü sabbe anubhomi maüsadānassa pattiyā  /
gatta¤ ca mudukaü mayhaü pa¤¤ā nipuõavedinã. // ApTha_23,223.4 //
Ekanavute ito kappe yaü maüsaü adadim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi maüsadānass' idaü phalaü.  // ApTha_23,223.5 //
Ito catutthake kappe eko āsi janādhipo  /
Mahārohita-nāmo so cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,223.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,223.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Dverataniyo thero i. g. a-ti.
           Dverataniyattherassa apadānaü samattaü.

                        [224. ârakkhadāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato vedi kārāpitā mayā  /
ārakkho ca mayā dinno sugatassa mahesino.  // ApTha_23,224.1 //
Tena kammavisesena na passe bhayabheravaü /
kuhi¤ci upapannassa tāso mayhaü na vijjati.  // ApTha_23,224.2 //


#<[page 215]>#
%<                          225. Avyādhika                215>%
Catunavute ito kappe yaü vediü kārayim ahaü /
duggatiü nābhijānāmi vedikāya idaü phalaü.  // ApTha_23,224.3 //
Ito chaņņhamhi kappamhi Apassena-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,224.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,224.5 //
        Itthaü sudam āyasmā ârakkhadāyako thero i. g. a-ti.
          ârakkhadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                          [225. Avyādhika.]
Vipassissa bhagavato aggisālam adās' ahaü  /
vyādhitānaü ca āvāsam uõhodakapaņiggahaü.  // ApTha_23,225.1 //
Tena kammena yaü mayham attabhāvo sunimmito  /
vyādhāhaü nābhijānāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_23,225.2 //
Ekanavute ito kappe yaü sālam adadim ahaü /
duggatiü nābhijānāmi aggisālāy' idaü phalaü.  // ApTha_23,225.3 //
Ito sattamake kappe eko 'si Aparājito  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,225.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,225.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Avyādhiko thero i. g. a-ti.
           Avyādhikattherassa apadānaü samattaü.

                       [226. Caīkolapupphiya.]
Nārado iti me nāmaü Kassapo iti maü vidå  /
addasaü samaõānaggaü Vipassiü devasakkataü  // ApTha_23,226.1 //
Anuvya¤janadharaü Buddham āhutãnaü paņiggahaü  /
Caīkolapupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_23,226.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_23,226.3 //
Catusattati 'to kappe Romaso nāma khattiyo  /
āmuttamālābharaõo sayoggabalavāhano.  // ApTha_23,226.4 //


#<[page 216]>#
%<216                      Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,226.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Caīkolapupphiyo thero i. g. a-ti.
             Caīkolapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [227. Vataüsakiya.]
Uyyānabhåmiü niyyanto addasaü lokanāyakaü  /
vaņaüsakaü gahetvāna sovaõõaü sādhunimmitaü  // ApTha_23,227.1 //
Sãghaü tato samāråëho hatthikkhandhagato ahaü  /
Buddhassa abhiropesiü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_23,227.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_23,227.3 //
Sattavãse ito kappe eko āsi janādhipo  /
Mahāpatāpo nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,227.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,227.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sovaõõavataüsakiyo thero i. g. a-ti.
           Vataüsakiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [228. Mi¤javaņaüsakiya.]
Nibbute lokanāthamhi Sikhimhi vadataü vare  /
vataüsakehi ākiõõaü bodhipåjam akās' ahaü.  // ApTha_23,228.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü påjam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bodhipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_23,228.2 //
Ito chabbãsatã kappe ahu Meghabbha-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_23,228.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,228.4 //
    Itthaü sudam āyasmā Mi¤javaņaüsakiyo thero i. g. a-ti.
         Mi¤javaņaüsakiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 217]>#
%<                         230. Ekavandiya               217>%

                        [229. Sukatāveëiya.]
Asito nāma nāmena mālākāro ahaü tadā  /
āveëaü paggahetvāna ra¤¤o dātuü vajām' ahaü.  // ApTha_23,229.1 //
Asampatto 'mhi rājānam addasaü Sikhināyakaü  /
haņņho haņņhena cittena Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_23,229.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy 'idaü phalaü.  // ApTha_23,229.3 //
Pa¤cavãse ito kappe rājāhosi mahābalo  /
Dvebhāro nāma nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,229.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,229.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sukatāveëiyo thero i. g. a-ti.
          Sukatāveëiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [230. Ekavandiya.]
Usabhaü pavaraü vãraü Vessabhuü vijitāvinaü  /
pasannacitto sumano Buddhaseņņham avandi 'haü.  // ApTha_23,230.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi vandanāya idaü phalaü.  // ApTha_23,230.2 //
Catuvãsamhi kappamhi Vigatānanda-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_23,230.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_23,230.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekavandiyo thero i. g. a-ti.
          Ekavandiyattherassa apadānaü samattaü.
    Uddānaü:
     âlambana¤ ca Ajinaü Maüsad'-ârakkhadāyako
     Avyādhi-Caīkolaü Soõõam Mi¤jaü-âveëa-Vandanaü
     pa¤capa¤¤āsa gāthāyo gaõitā atthadassihi.
             âlambanadāyakavaggo tevãsatimo.


#<[page 218]>#
%<218                        Therāpadāna>%

                       [231. Udakāsanadāyaka.]
ârāmadvārā nikkhamma phalakaü santhariü ahaü  /
udaka¤ ca upaņņhāsiü uttamatthassa pattiyā.  // ApTha_24,231.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammaü akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi āsane c' odake phalaü.  // ApTha_24,231.2 //
Ito pannarase kappe Abhisāma-samavhayo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_24,231.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,231.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Udakāsanadāyako thero i. g. a-ti.
           Udakāsanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [232. Bhājanadāyaka.]
Nagare Bandhumatiyā kumbhakāro ahaü tadā  /
bhājanaü anupālesiü bhikkhusaīghassa tāvade.  // ApTha_24,232.1 //
Ekånavute ito kappe bhājanaü anupālayiü  /
duggatiü nābhijānami bhājanass' idaü phalaü  // ApTha_24,232.2 //
Te-pa¤¤āse ito kappe Anantajāli-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahābalo.  // ApTha_24,232.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  // ApTha_24,232.4 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bhājanadāyako thero i. g. a-ti.
             Bhājanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [233. Sālapupphiya.]
Aruõavatiyā nagare ahosiü påviko tadā  /
mama dvārena gacchantaü Sikhinaü addasaü jinaü.  // ApTha_24,233.1 //
Buddhassa patthaü paggayha sālapupphaü adās' ahaü  /
sammaggatassa Buddhassa vippasannena cetasā.  // ApTha_24,233.2 //


#<[page 219]>#
%<                        234. Kila¤jadāyaka              219>%
Ekatiüse ito kappe yaü khajjam abhidās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi sālapupphass' idaü phalaü.  // ApTha_24,233.3 //
Ito cuddasakappamhi ahosiü Amita¤jalo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_24,233.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  // ApTha_24,233.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sālapupphiyo thero i. g. a-ti.
          Sālapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [234. Kila¤jadāyaka.]
Tivarāyaü pure ramme nalakāro ahaü tadā  /
Siddhatthe lokapajjote pasannā janatā tahiü.  // ApTha_24,234.1 //
Påjatthaü lokanāthassa kila¤jaü pariyesati  /
Buddhapåjaü karontānaü kila¤jam adadam ahaü.  // ApTha_24,234.2 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi kila¤jassa idaü phalaü.  // ApTha_24,234.3 //
Sattasattatikappamhi rājā āsi Jutindharo  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_24,234.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,234.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Kila¤jadāyako thero i. g. a-ti.
          Kila¤jadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [235. Vediyadāyaka.]
Vipassino bhagavato bodhiyā pāda-m-uttame  /
pasannacitto sumano kāresiü vedikam ahaü.  // ApTha_24,235.1 //
Ekanavute ito kappe kāresiü vedikam ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_24,235.2 //


#<[page 220]>#
%<220                      Therāpadāna>%
Ito ekādase kappe ahosiü Såriyassamo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_24,235.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,235.4 //
    Itthaü sudam āyasmā Vediyadāyako thero i. g. a-ti.
          Vediyadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [236. Vaõõakāraka.]
Nagare Aruõavatiyā vaõõakāro ahaü tadā  /
cetiye dussabhaõķāni nānāvaõõaü rajes' ahaü.  // ApTha_24,236.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü vaõõaü rajayiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi vaõõadānass' idaü phalaü.  // ApTha_24,236.2 //
Ito tevãsatã kappe Candupama-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_24,236.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,236.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Vaõõakārako thero i. g. a-ti.
           Vaõõakārakattherassa apadānaü samattaü.

                       [237. Piyālapupphiya.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü /
piyālaü pupphitaü disvā gatamagge khipim ahaü.  // ApTha_24,237.1 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_24,237.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,237.3 //
        Itthaü sudam ayasmā Piyālapupphiyo thero i. g. a-ti.
           Piyālapupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 221]>#
%<                        238. Ambayāgadāyaka               221>%

                       [238. Ambayāgadāyaka.]
Sake sippe avatthaddho agamaü kānanam ahaü  /
sambuddhaü santaü disvāna ambayāgam adās' ahaü.  // ApTha_24,238.1 //
Ekanavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ambayāgass' idaü phalaü.  // ApTha_24,238.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,238.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Ambayāgadāyako thero i. g. a-ti.
           Ambayāgadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [239. Jagatikāraka.]
Nibbute lokanāthamhi Atthadassi-naruttame  /
jagatã kāritā mayhaü Buddhassa thåpa-m-uttame.  // ApTha_24,239.1 //
Aņņhārase kappasate yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi jagatiyaü idaü phalaü.  // ApTha_24,239.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,239.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Jagatikārako thero i. g. a-ti.
           Jagatikārakattherassa apadānaü samattaü.

                         [240. Vāsidāyaka.]
Kammāro 'haü pure āsiü Tivarāyaü puruttame  /
ekā vāsi mayā dinnā sayambhum aparājitaü.  // ApTha_24,240.1 //
Catunavute ito kappe yaü vāsim adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi vāsidānass' idaü phalaü.  // ApTha_24,240.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_24,240.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Vāsidāyako thero i. g. a-ti.
           Vāsidāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 222]>#
%<222                  Therāpadāna>%
     Uddānaü:
     Udakāsanã Bhājanado Sālapupphã Kila¤jado
     Vediko Vaõõakāro ca Piyālam-Ambayāgado
     Jagatã Vāsidāyã ca gāthā tiüsa ca aņņha ca.
           Udakāsanadāyivaggo catubbãsatimo.

                       [241. Tuvaradāyaka.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
haritvā tuvaram ādāya saīghassa adadaü ahaü.  // ApTha_25,241.1 //
Ekanavute ito kappe yaü dānaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi tuvarassa idaü phalaü.  // ApTha_25,241.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  // ApTha_25,241.3 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tuvaradāyako thero i. g. a-ti.
          Tuvaradāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [242. Nāgakesariya.]
Dhanuü adejjhaü katvāna vanam ajjhogahiü ahaü  /
kesaraü osaraü disvā sabbamaņņaü supupphitaü. // ApTha_25,242.1 //
Ubho hatthehi paggayha sire katvāna a¤jaliü  /
Buddhassa abhiropesiü Tissassa lokabandhuno.  // ApTha_25,242.2 //
Dvenavute ito kappe yaü pupphaü abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_25,242.3 //
Sattasattat' ime kappe Pamokkharaõa-nāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_25,242.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,242.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nāgakesariyo thero i. g. a-ti.
            Nāgakesariyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 223]>#
%<                        243. Naëinakesariya              223>%

                       [243. Naëinakesariya.]
Jātasarassa vemajjhe vasāmi jalakukkuņo  /
ath' addasaü devadevaü gacchantam anila¤jase. // ApTha_25,243.1 //
Tuõķena kesariü gayha vippasannena cetasā  /
Buddhassa abhiropesiü Tissassa lokabandhuno.  // ApTha_25,243.2 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_25,243.3 //
Tesattatimhi kappamhi Satapatta-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_25,243.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,243.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Naëinakesariyo thero i. g. a-ti.
            Naëinakesariyattherassa apadānaü samattaü.

                       [244. Viravapupphiya.]
Khãõāsavasahassena niyyāti lokanāyako  /
viravapupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_25,244.1 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_25,244.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,244.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Viravapupphiyo thero i. g. a-ti.
           Viravapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [245. Kuņidhåpaka.]
Siddhatthassa bhagavato ahosiü kuņigopako  /
kālena kālaü dhåpesiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_25,245.1 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_25,245.2 //


#<[page 224]>#
%<224                     Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,245.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Kuņidhåpako thero i. g. a-ti.
           Kuņidhåpakattherassa apadānaü samattaü.

                         [246. Pattadāyaka.]
Paramena damathena Siddhatthassa mahesino  /
pattadānaü mayā dinnaü ujubhåtassa tādino.  // ApTha_25,246.1 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pattadānass' idaü phalaü.  // ApTha_25,246.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,246.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Pattadāyako thero i. g. a-ti.
          Pattadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [247. Dhātupåjaka.]
Nibbute lokanāthamhi Siddhatthamhi naruttame  /
ekā dhātu mayā laddhā dipadindassa tādino.  // ApTha_25,247.1 //
Tāhaü dhātuü gahetvāna Buddhassādiccabandhuno  /
pa¤cavasse paricariü tiņņhan taü va naruttamaü.  // ApTha_25,247.2 //
Catunavute ito kappe yaü dhātuü påjayiü tadā  /
duggatiü nābhãjānāmi dhātåpaņņhahane phalaü.  // ApTha_25,247.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,247.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Dhātupåjako thero i. g. a-ti.
          Dhātupåjakattherassa apadānaü samattaü.

                        [248. Pāņalipåjaka.]
Satta pāņalipupphāni sãse katvān' ahaü tadā  /
Buddhassa abhiropesiü Vessabhumhi naruttame.  // ApTha_25,248.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_25,248.2 //


#<[page 225]>#
%<                         250. Uddāladāyaha              225>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,248.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Pāņalipåjako thero i. g a-ti.
          Pāņalipåjakattherassa apadānaü samattaü.

                         [249. Bimbijāliya.]
Padumuttaro nāma jino sayambhå aggapuggalo  /
catusaccaü pakāseti deseti amataü padaü.  // ApTha_25,249.1 //
Bimbijālikapupphāni puthu katvān' ahaü tadā  /
Buddhassa abhiropesiü dipadindassa tādino.  // ApTha_25,249.2 //
Aņņhasaņņhimh' ito kappe caturo Ki¤jakesarā  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_25,249.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,249.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Bimbijāliyo thero i. g. a-ti.
           Bimbijāliyattherassa apadānaü samattaü.

                        [250. Uddāladāyaka.]
Kakuddho nāma nāmena sayambhå aparājito  /
pavanā nikkhamitvāna anuppatto mahānadiü.  // ApTha_25,250.1 //
Uddālakaü gahetvāna sayambhussa adās' ahaü  /
saüyatass' ujjubhåtassa pasannamānaso ahaü.  // ApTha_25,250.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphadānass' idaü phalaü.  // ApTha_25,250.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_25,250.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Uddāladāyako thero i. g. a-ti.
          Uddāladāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 226]>#
%<226                     Therāpadāna>%
     Uddānaü:
     Tuvaraü-Nāga-Nalinā Virava-Kuņidhåpako
     Patto-Dhātu-Pāņaliyo Bimbi-Uddālakena
     sattatiüsati gāthāyo gaõitāyo vibhāvihi.
            Tuvaradāyavaggo pa¤cavãsatimo.

                         [251. Thomadāyaka.]
Devaloke ņhito santo Vipassissa mahesino  /
dhammaü suõitvā mudito imaü vācam abhās' ahaü:  // ApTha_26,251.1 //
`Namo te purisāja¤¤a! namo te purisuttama!  /
bahuü janaü tārayasi desento amataü padaü.'  // ApTha_26,251.2 //
Ekanavute ito kappe yaü vācam abhaniü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi thomanāya idaü phalaü.  // ApTha_26,251.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,251.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Thomadāyako thero i. g. a-ti.
          Thomadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [252. Ekāsanadāyaka.]
Vijahitvā devavaõõaü sabhariyo idhāgamiü  /
adhikāraü kattukāmo Buddhaseņņhassa sāsane.  // ApTha_26,252.1 //
Devalo nāma nāmena Padumuttarasāvako  /
tassa bhikkhā mayā dinnā vippasannena cetasā.  // ApTha_26,252.2 //
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi piõķapātass' idaü phalaü.  // ApTha_26,252.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,252.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekāsanadāyako thero i. g. a-ti.
          Ekāsanadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 227]>#
%<                         253. Citakapåjaka               227>%

                        [253. Citakapåjaka.]
ânando nāma sambuddho sayambhå aparājito  /
ara¤¤e parinibbāyi amanussamhi kānane.  // ApTha_26,253.1 //
Devalokā idhāgantvā citaü katvān' ahaü tadā  /
sarãraü tattha *jhāpesiü sakkāra¤ ca akās' ahaü.*  // ApTha_26,253.2 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_26,253.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,253.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Citakapåjako thero i. g. a-ti.
          Citakapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                      [254. Ticampakapupphiya.]
Himavantass' avidåre Vikaņo nāma pabbato  /
tassa vemajjhe vasati samaõo bhāvitindriyo.  // ApTha_26,254.1 //
Disvāna tassopasamaü vippasannena cetasā  /
tãõi campakapupphāni gahetvāna samokiriü.  // ApTha_26,254.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_26,254.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,254.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ticampakapupphiyo thero i. g. a-ti.
           Ticampakapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [255. Sattapāņaliya.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
satta pāņalipupphāni Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_26,255.1 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_26,255.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,255.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Sattapāņaliyo thero i. g. a-ti.
          Sattapāņaliyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 228]>#
%<228                         Therāpadāna>%

                        [256. 'Pāhanadāyaka.]
Ahosi Candano nāma sambuddhass' atrajo tadā  /
eko 'pāhano mayā dinno bodhi sampajja me tuvaü.  // ApTha_26,256.1 //
Ekanavute ito kappe yaü 'pāhanam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi 'pāhanadānass' idaü phalaü.  // ApTha_26,256.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,256.3 //
        Itthaü sudam āyasmā 'Pāhanadāyaka thero i. g. a-ti.
          'Pāhanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [257. Ma¤jaripåjaka.]
Ma¤jarikaü karitvāna rathiyaü paņipajj' ahaü  /
addasaü samaõānaggaü bhikkhusaīghapurakkhataü.  // ApTha_26,257.1 //
Pasannacitto sumano paramāya ca pãtiyā  /
ubho hatthehi paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_26,257.2 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_26,257.3 //
Ito tesattati kappe eko āsi mahãpati  /
Jotiyo nāma nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_26,257.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,257.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Ma¤jaripåjako thero i. g. a-ti.
          Ma¤jaripåjakattherassa apadānaü samattaü.

                         [258. Paõõadāyaka.]
Pabbate Himavantamhi vākacãradharo ahaü  /
aloõapaõõabhakkho 'mhi niyamesu ca saüvuto.  // ApTha_26,258.1 //
Pātarāse anuppatte Siddhattho upagacchi maü  /
tāhaü Buddhassa pādāsiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_26,258.2 //


#<[page 229]>#
%<                        260. Aggapupphiya             229>%
Catunavute ito kappe yaü paõõam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi paõõadānass' idaü phalaü.  // ApTha_26,258.3 //
Sattavãsatikappamhi rājā āsiü Yadatthiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_26,258.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,258.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Paõõadāyako thero i. g. a-ti.
          Paõõadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [259. Kuņidāyaka.]
Vipinaü cāri sambuddho rukkhamåle vasã tadā  /
paõõasālaü karitvāna adāsim aparājite. // ApTha_26,259.1 //
Ekanavute ito kappe yaü paõõakuņikam adaü  /
duggatiü nābhijānāmi kuņidānass' idaü phalaü.  // ApTha_26,259.2 //
Aņņhatiüse ito kappe soëas āsiüsu rājino  /
Sabbattha-abhivassãti vuccare cakkavattino.  // ApTha_26,259.3 //
paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,259.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Kuņidāyako thero i. g. a-ti.
           Kuņidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [260. Aggapupphiya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü nisinnaü pabbatantare  /
obhāsayantaü raüsena Sikhinaü sikhinaü yathā.  // ApTha_26,260.1 //
Aggajaü puppham ādāya upagacchiü naruttamaü  /
pasannacitto sumano Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_26,260.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_26,260.3 //
Pa¤cavãsati kappamhi ahosim Amitavhayo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_26,260.4 //


#<[page 230]>#
%<230                     Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_26,260.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Aggapupphiyo thero i. g. a-ti.
          Aggapupphiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Thomako-Bhikkha-Citakaü Campako Sattapāņalã
     'Pāhano Ma¤jari Paõõa¤ ca Kuņido Aggapupphiyo
     gāthāyo gaõitā c' ettha ekatālãsam-eva ca.
               Thomakavaggo chabbãsatimo.

                        [261. âkāsukkhipiya.]
Suvaõõavaõõaü Siddhatthaü gacchantam antarāpaõe  /
jalajagge duve gayha upagacchiü narāsabhaü.  // ApTha_27,261.1 //
Eka¤ ca pupphaü pādesu Buddhaseņņhassa nikkhipiü  /
eka¤ ca pupphaü paggayha ākāse ukkhipim ahaü.  // ApTha_27,261.2 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphadānass' idaü phalaü.  // ApTha_27,261.3 //
Ito battiüsakappamhi eko āsi mahãpati  /
Antalikkhacaro nāma cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_27,261.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,261.5 //
        Itthaü sudam āyasmā âkāsukkhipiyo thero i. g. a-ti.
           âkāsukkhipiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [262. Telamakkhiya.]
Siddhatthamhi bhagavati nibbutamhi narāsabhe  /
bodhiyā vedikāyāhaü telaü makkhesiü tāvade.  // ApTha_27,262.1 //
Catunavute ito kappe yaü telaü makkhayiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi makkhanāya idaü phalaü.  // ApTha_27,262.2 //


#<[page 231]>#
%<                         263. Aķķhacandiya               231>%
Catuvãse ito kappe Succhavi nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_27,262.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,262.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Telamakkhiyo thero i. g. a-ti.
          Telamakkhiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [263. Aķķhacandiya.]
Tissassa kho bhagavato bodhiyā pāda-m-uttame  /
aķķhacandaü mayā dinnaü dharaõãruhapādape. // ApTha_27,263.1 //
Dvenavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi bodhipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_27,263.2 //
Pa¤cavãse ito kappe Devapo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_27,263.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,263.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Aķķhacandiyo thero i. g. a-ti.
         Aķķhacandiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [264. Araõadãpiya.]
Devabhåto ahaü santo oruyha paņhaviü tadā  /
padãpe pa¤ca pādāsiü pasanno sehi pāõihi. // ApTha_27,264.1 //
Catunavute ito kappe yaü padãpam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_27,264.2 //
Pa¤capa¤¤āsake kappe eko āsi mahãpati  /
Samantacakkhu nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_27,264.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,264.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Araõadãpiyo thero i. g. a-ti.
          Araõadãpiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 232]>#
%<232                      Therāpadāna>%

                        [265. Biëālidāyaka.]
Himavantass' avidåre Romaso nāma pabbato  /
tamhi pabbatapādamhi samaõo bhāvitindriyo.  // ApTha_27,265.1 //
Biëāliyo gahetvāna samaõassa adās' ahaü  /
anumodi mahāvãro sayambhå aparājito:  // ApTha_27,265.2 //
Biëālã te mamaü dinnā vippasannena cetasā  /
bhave nibbattamānamhi phalaü nibbattate tavaü. // ApTha_27,265.3 //
Catunavute ito kappe yaü biëālim adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi biëāliyā idaü phalaü.  // ApTha_27,265.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,265.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Biëālidāyako thero i. g. a-ti.
           Biëālidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [266. Macchadāyaka.]
Candabhāgānadãtãre ukkuso ās' ahaü tadā  /
mahantaü macchaü paggayha Siddhatthamunino adaü.  // ApTha_27,266.1 //
Catunavute ito kappe yaü maccham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi macchadānass' idaü phalaü.  // ApTha_27,266.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,266.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Macchadāyako thero i. g. a-ti.
           Macchadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [267. Javahaüsaka.]
Candabhāgānadãtãre āsiü vanacaro tadā  /
Siddhattham addasaü Buddhaü gacchantam anila¤jase. // ApTha_27,267.1 //
A¤jaliü paggahetvāna ullokento mahāmuniü /
sakaü cittaü pasādetvā avandiü nāyakam ahaü.  // ApTha_27,267.2 //


#<[page 233]>#
%<                      269. Upāgatabhāsaniya                 233>%
*Catunavute* ito kappe yam avandiü narāsabhaü  /
duggatiü nābhijānāmi vandanāya idaü phalaü.  // ApTha_27,267.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,267.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Javahaüsako thero i. g. a-ti.
          Javahaüsakattherassa apadānaü samattaü.

                        [268. Saëalapupphiya.]
Candabhāgānadãtãre ahosiü kinnaro tadā  /
Vipassim addasaü *Buddhaü raüsijālasamākulaü.*  // ApTha_27,268.1 //
Pasannacitto sumano paramāya ca pãtiyā  /
paggayha saëalaü pupphaü Vipassim okirim ahaü.  // ApTha_27,268.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjay' idaü phalaü.  // ApTha_27,268.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,268.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Saëalapupphiyo thero i. g. a-ti.
          Saëalapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [269. Upāgatabhāsaniya.]
Himavantassa vemajjhe saro āsi sunimmito  /
tatthāhaü rakkhaso āsiü poņņhasãso bhayānako.  // ApTha_27,269.1 //
Anukampako kāruõiko Vipassã lokanāyako  /
mam uddharitukāmo so āgacchi mama santike.  // ApTha_27,269.2 //
Upāgataü mahāvãraü devadevaü narāsabhaü  /
āsayā abhinikkhamma avandiü satthuno ahaü.  // ApTha_27,269.3 //
Ekanavute ito kappe yaü vandiü purisuttamaü  /
duggatiü nābhijānāmi vandanāya idaü phalaü.  // ApTha_27,269.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,269.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Upāgatabhāsaniyo thero i. g. a-ti.
           Upāgatabhāsaniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 234]>#
%<234                       Therāpadāna>%

                          [270. Taraõiya.]
Suvaõõavaõõo sambuddho Vipassã dakkhiõāraho  /
nadãtãre ņhito satthā bhikkhusaīghapurakkhato.  // ApTha_27,270.1 //
Nāvā na vijjate tattha santāraõã mahaõõave  /
nadiyā abhinikkhamma tāresiü lokanāyakaü.  // ApTha_27,270.2 //
Ekanavute ito kappe yaü tāresiü naruttamaü  /
duggatiü nābhijānāmi taraõāya idaü phalaü.  // ApTha_27,270.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_27,270.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Taraõiyo thero i. g. a-ti.
             Taraõiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Ukkhepã Tela-Candã ca Dãpado ca Biëālido
     Maccho Javo Salaëado Rakkhaso Taraõo dasa
     gāthāyo c' ettha saīkhātā tālisam-ekam eva ca.
           Padumukkhepavaggo sattavãsatimo.

                      [271. Suvaõõabibbohaniya.]
Ekāsanam aham adaü pasanno sehi pāõihi  /
bibbohana¤ ca pādāsim uttamatthassa pattiyā. // ApTha_28,271.1 //
Ekanavute ito kappe bibbohanam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi bibbohanass' idaü phalaü.  // ApTha_28,271.2 //
Ito tesaņņhime kappe Asamo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_28,271.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,271.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Suvaõõabibbohaniyo thero i. g. a-ti.
          Suvaõõabibbohaniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 235]>#
%<                       272. Tilamuņņhidāyaka               235>%

                      [272. Tilamuņņhidāyaka.]
Mama saīkappam a¤¤āya satthā lokagganāyako  /
manomayena kāyena iddhiyā upasaīkami.  // ApTha_28,272.1 //
Satthāram upasaīkantaü vanditvā purisuttamaü  /
pasannacitto sumano tilamuņņhim adās' ahaü.  // ApTha_28,272.2 //
Ekanavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi tilamuņņhe idaü phalaü.  // ApTha_28,272.3 //
Ito soëasakappamhi Nandiyo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_28,272.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,272.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Tilamuņņhidāyako thero i. g. a-ti.
          Tilamuņņhidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [273. Caīgoņakiya.]
Mahāsamuddaü nissāya vasate pabbatantare  /
paccuggantvān' akāmāhaü caīgoņakam adās' ahaü.  // ApTha_28,273.1 //
Siddhatthassa mahesissa sabbabhåtānukampino  /
pupphacaīgoņakaü datvā kappaü saggamhi mod' ahaü. // ApTha_28,273.2 //
Catunavute ito kappe caīgoņakam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi caīgoņakass' idaü phalaü.  // ApTha_28,273.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,273.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Caīgoņakiyo thero i. g. a-ti.
          Caīgoņakiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 236]>#
%<236                       Therāpadāna>%

                      [274. Abbha¤janadāyaka.]
Koõķa¤¤assa bhagavato vãtarāgassa tādino  /
ākāsasamacittassa nippapa¤cassa jhāyino  // ApTha_28,274.1 //
Sabbamohānivattassa sabbalokahitesino  /
abbha¤janaü mayā dinnaü dipadindassa tādino. // ApTha_28,274.2 //
Aparimeyye ito kappe *abbha¤janam adaü* tadā  /
duggatiü nābhijānāmi abha¤janass' idaü phalaü.  // ApTha_28,274.3 //
Ito pannarase kappe Cirappo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_28,274.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,274.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Abbha¤janadāyako thero i. g. a-ti.
           Abbha¤janadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [275. Eka¤jaliya.]
Udumbare vasanta*ssa niyate paõõasa*nthare  /
vutthokāso mayā dinno samaõassa mahesino.  // ApTha_28,275.1 //
Tissassa dipadindassa lokanāthassa tādino  /
a¤jaliü paggahetvāna santhariü pupphasantharaü. // ApTha_28,275.2 //
Dvenavute ito kappe yaü 'kariü pupphasantharaü /
duggatiü nābhijānāmi *santharassa* idaü phalaü.  // ApTha_28,275.3 //
Ito cuddasakappamhi ahosiü manujādhipo  /
Eka-a¤jaliko nāma cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_28,275.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,275.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Eka¤jaliyo thero i. g. a-ti.
          Eka¤jaliyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 237]>#
%<                         277. Citakapåjaka                237>%

                        [276. Potthadāyaka.]
Satthāraü dhammam ārabbha saīgha¤ cāpi mahesino  /
potthadānaü mayā dinnaü {dakkhiõeyye} anuttare.  // ApTha_28,276.1 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi potthadānass' idaü phalaü.  // ApTha_28,276.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,276.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Potthadāyako thero i. g. a-ti.
           Potthadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [277. Citakapåjaka.]
Candabhāgānadãtãre anusotaü vajām' ahaü  /
satta māluvapupphāni citak' āropayim ahaü. // ApTha_28,277.1 //
Catunavute ito kappe citakaü yaü apåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi citakapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_28,277.2 //
Sattasaņņhimh' ito kappe Paņijagga-sanāmakā  /
sattaratanasampannā satt' āsuü cakkavattino.  // ApTha_28,277.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,277.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Citakapåjako thero i. g. a-ti.
          Citakapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                         [278. âluvadāyaka.]
Pabbate Himavantamhi Mahāsindhu sudassano  /
tatth' addasaü vãtarāgaü sappabhāsaü sudassanaü.  // ApTha_28,278.1 //
Paramopasame yuttaü disvā taü vimhitāsayo  /
āluvan tassa pādāsiü pasanno sehi pāõihi. // ApTha_28,278.2 //
Ekatiüse ito kappe yam āluvam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi āluvassa idaü phalaü.  // ApTha_28,278.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,278.4 //
        Itthaü sudam āyasmā âluvadāyako thero i. g. a-ti.
           âluvadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 238]>#
%<238                       Therāpadāna>%

                        [279. Ekapuõķarãka.]
Romaso nāma nāmena sayambhå sappabho tadā  /
puõķarãkaü mayā dinnaü vippasannena cetasā.  // ApTha_28,279.1 //
Catunavute ito kappe puõķarãkam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi puõķarãkass' idaü phalaü.  // ApTha_28,279.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,279.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Puõķarãko thero i. g. a-ti.
          Ekapuõķarãkattherassa apadānaü samattaü.

                          [280. Taraõiya.]
Mahāpathamhi visame setu kārāpito mayā  /
taraõatthāya lokassa pasanno sehi pāõihi. // ApTha_28,280.1 //
Ekanavute ito kappe yaü setu kārito mayā  /
duggatiü nābhijānāmi setudānass' idaü phalaü.  // ApTha_28,280.2 //
Pa¤capa¤¤ās' ito kappe eko āsi Samogadho  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_28,280.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_28,280.4 //
    Itthaü sudam āyasmā Taraõiyo thero i. g. a-ti.
            Taraõiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sovaõõaü Tilamuņņhã ca Caīkoņ'-Abbha¤jam-A¤jali
     Potthako Citako Mālo Ekapuõķarã-Setunā
     Dvecattālãsa gāthāyo gaõitāyo vibhāvihi.
         Suvaõõabimbohanavaggo aņņhavãsatimo.


#<[page 239]>#
%<                         282. Phaladāyaka               239>%

                         [281. Paõõadāyaka.]
Paõõasāle nisinno 'mhi paõõabhojanabhojano  /
upaviņņha¤ ca maü santam upagacchi mahāisi  // ApTha_29,281.1 //
Siddhattho lokapajjoto sabbalokatikicchako  /
tassa paõõaü mayā dinnaü nisinnassa paõõasanthare. // ApTha_29,281.2 //
Catunavute ito kappe yaü paõõam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi paõõadānass' idaü phalaü.  // ApTha_29,281.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,281.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Paõõadāyako thero i. g. a-ti.
          Paõõadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [282. Phaladāyaka.]
Sinerusamasanto so dharaõãdhārisādiso  /
vuņņhahitvā samādhimhā bhikkhāya mam upaņņhito. // ApTha_29,282.1 //
Harãņakam āmalakam ambajambuvibhãņakaü  /
koëaü bhallāņakaü bellaü phārusakaphalāni ca  // ApTha_29,282.2 //
Siddhatthassa mahesissa sabbalokānukampino  /
ta¤ ca sabbaü mayā dinnaü vippasannena cetasā.  // ApTha_29,282.3 //
Catunavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_29,282.4 //
Sattapa¤¤ās' ito kappe Ekajjho nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_29,282.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,282.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Phaladāyako thero i. g. a-ti.
          Phaladāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 240]>#
%<240                       Therāpadāna>%

                       [283. Paccuggamaniya.]
Sãhaü yathā vanacaraü nisabhājāniyaü yathā  /
kakudhaü vilasantaü va agacchantaü narāsabhaü  // ApTha_29,283.1 //
Siddhatthaü lokapajjotaü sabbalokatikicchakaü  /
akāsiü paccuggamanaü vippasannena cetasā.  // ApTha_29,283.2 //
Catunavute ito kappe paccuggacchiü narāsabhaü  /
duggatiü nābhijānāmi paccuggaman' idaü phalaü.  // ApTha_29,283.3 //
Sattavãse ito kappe eko āsi janādhipo  /
Saparivāro ti nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_29,283.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,283.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Paccuggamaniyo thero i. g. a-ti.
         Paccuggamaniyattherassa apadānaü samattaü.

                         [284. Ekapupphiya.]
Dakkhiõamhi duvāramhi pisāco ās' ahaü tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü vãtaraüsaü va bhāõumaü.  // ApTha_29,284.1 //
Vipassissa naraggassa sabbalokahitesino  /
ekapupphaü mayā dinnaü dipadindassa tādino.  // ApTha_29,284.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_29,284.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,284.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekapupphiyo thero i. g. a-ti.
          Ekapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [285. Maghavapupphiya.]
Nammadā nadiyā tãre sayambhå aparājito  /
samādhi so samāpanno vippasanno anāvilo.  // ApTha_29,285.1 //
Disvā pasannasumano sambuddham aparājitaü  /
tāhaü maghavapupphena sayambhuü påjayiü tadā.  // ApTha_29,285.2 //


#<[page 241]>#
%<                         286. Upaņņhāyaka                241>%
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_29,285.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,285.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Maghavapupphiyo thero i. g. a-ti.
         Maghavapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [286. Upaņņhāyaka.]
Rathiyaü paņipajjantam āhutãnaü paņiggahaü  /
dipadindaü mahānāgaü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_29,286.1 //
Pakkosāpiya*tassāhaü sabbalo*kahitesino  /
upaņņhāko mayā dinno Siddhatthassa mahesino.  // ApTha_29,286.2 //
Paņiggahetvā sambuddho niyyātesi mahāmuni  /
upaņņhāya āsanā tamhā pakkāmi pācināmukho.  // ApTha_29,286.3 //
Catunavut' ito kappe upaņņhākam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_29,286.4 //
Sattapa¤¤ās' ito kappe Balasena-sanāmako  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_29,286.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,286.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Upaņņhāyako thero i. g. a-ti.
          Upaņņhāyakattherassa apadānaü samattaü.

                          [287. Apadāniya.]
Apadānaü sugatānaü kittayissaü mahesinaü  /
pāde ca sirasā vandiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_29,287.1 //
Dvenavute ito kappe apadānaü pakittayiü /
duggatiü nābhijānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_29,287.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,287.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Apadāniyo thero i. g. a-ti.
           Apadāniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 242]>#
%<242                       Therāpadāna>%

                      [288. Sattāhapabbajita.]
Vipassissa bhagavato saīgho sakkatamānito  /
vyasanaü me anuppattaü ¤ātibhedo pure ahu.  // ApTha_29,288.1 //
Pabbajjam upagantvāna vyasanåpasamāy' ahaü  /
sattāhābhirato tattha satthusāsanakamyatā. // ApTha_29,288.2 //
Ekanavute ito kappe yam ahaü pabbajiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pabbajjāya idaü phalaü.  // ApTha_29,288.3 //
Sattasaņņhi ito kappe satta āsuü mahãpatã  /
Sunikkhammā ti ¤āyanti cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_29,288.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,288.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sattāhapabbajito thero i. g. a-ti.
         Sattāhapabbajitattherassa apadānaü samattaü.

                      [289. Buddhåpaņņhāyaka.]
Veņambarã ti me nāma pitu santaü mamaü tadā  /
mama hatthaü gahetvāna upānayi mahāmuniü.  // ApTha_29,289.1 //
Ime mam uddisissanti Buddhā lokagganāyakā  /
te 'ham upaņņhahiü sakkaccaü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_29,289.2 //
Ekatiüse ito kappe Buddhe paricariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_29,289.3 //
Tevisamhi ito kappe caturo āsuü khattiyā  /
Samaõåpaņņhākā nāma cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_29,289.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,289.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Buddhåpaņņhāko thero i. g. a-ti.
         Buddhåpaņņhāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 243]>#
%<                        290. Pubbaīgamaniya                 243>%

                       [290. Pubbaīgamaniya.]
Cullāsãtisahassāni pabbajimha aki¤canā  /
tesaü *pubbaīga*mo āsim uttamatthassa pattiyā. // ApTha_29,290.1 //
Sarāgā sabhāvā loke vippasannam anāvilaü  /
upaņņhahiüsu sakkaccaü pasannā sehi pāõihi.  // ApTha_29,290.2 //
Khãõāsavā vantadosā katakiccā anāsavā  /
phariüsu mettacittena sayambhå aparājitā.  // ApTha_29,290.3 //
Tesam upaņņhahitvāna sambuddhānaü patissato  /
maraõa¤ ca anuppatto devatta¤ ca agamhase.  // ApTha_29,290.4 //
Catunavute ito kappe yaü sãlam anupālayiü  /
duggatiü nābhijānāmi sa¤¤amassa idaü phalaü.  // ApTha_29,290.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_29,290.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Pubbaīgamiyo thero i. g. a-ti.
         Pubbaīgamaniyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Paõõaü Phalaü Uggamiyo Ekapupphi ca Maghavā
     Upaņņhāk āpadāna¤ ca Pabbajjā ca Upaņņhahaü
     Pubbaīgamo ca gāthāyo aņņhatālãsa kittitā ti.
            Paõõadāyakavaggo ekånatiüsamo.

                         [291. Citapåjaka.]
Ajito nāma nāmena ahosiü brāhmaõo tadā  /
āhutiü yiņņhukāmo 'haü nānāpupphaü samānayiü. // ApTha_30,291.1 //
Jalantaü citakaü katvā Sikhino lokabandhuno  /
ta¤ ca pupphaü samānetvā citake okirim ahaü.  // ApTha_30,291.2 //


#<[page 244]>#
%<244                    Therāpadāna>%
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_30,291.3 //
Sattavãse ito kappe satt' āsuü manujādhipā  /
Supajjalita-nāmā te cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_30,291.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,291.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Citapåjako thero i. g. a-ti.
            Citapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                        [292. Pupphadhāraka.]
Vākacãradharo āsim ajinuttaravasano  /
abhi¤¤ā pa¤ca nibbattā candassa parimajjako.  // ApTha_30,292.1 //
*Vipassiü lokapajjo*taü disvā abhigataü mamaü  /
pāricchattakapupphāni dhāresiü satthuno ahaü.  // ApTha_30,292.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhidhārayiü /
duggatiü nābhijānāmi dhāraõāya idaü phalaü.  // ApTha_30,292.3 //
Sattāsãtimhi 'to kappe eko āsi mahãpati  /
Samantadharaõo nāma cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_30,292.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,292.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Pupphadhārako thero i. g. a-ti.
         Pupphadhārakattherassa apadānaü samattaü.

                    [293. Chattadāyaka.]
Putto mama pabbajito kāsāyavasano tadā  /
so ca Buddhattaü sampatto nibbuto lokapåjito.  // ApTha_30,293.1 //
Vicinanto sakaü puttam agamaü pacchato ahaü  /
nibbutassa mahantassa citakam agamās' ahaü.  // ApTha_30,293.2 //
Paggayha a¤jaliü tattha vanditvā citakam ahaü  /
Setacchatta¤ ca paggayha āropesim ahaü tadā.  // ApTha_30,293.3 //
Catunavute ito kappe yaü chattam abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi chattadānass' idaü phalaü.  // ApTha_30,293.4 //


#<[page 245]>#
%<                      295. Gosãsanikkhepa               245>%
Pa¤cavãse ito kappe satta āsuü janādhipā  /
Mahārahā-sanāmā te cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_30,293.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,293.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Chattadāyako thero i. g. a-ti.
          Chattadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [294. Saddasa¤¤aka.]
Anuggatamhi ādicce pasādo vipulo ahå  /
Buddhaseņņhassa lokamhi pātubhāvo mahesino.  // ApTha_30,294.1 //
Saddam assos' ahaü tattha na ca passāmi taü jinaü  /
maraõa¤ ca anuppatto Buddhasa¤¤am anussariü.  // ApTha_30,294.2 //
Catunavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_30,294.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,294.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Saddasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
           Saddasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                       [295. Gosãsanikkhepa.]
ârāmadvārā nikkhamma gosãsaü santhataü mayā  /
anuhomi sakaü kammaü pubbakammass' idaü phalaü.  // ApTha_30,295.1 //
âjāniyā vātajavā sindhavā sãghavāhanā  /
anubhomi sabbam etaü gosãsassa idaü phalaü.  // ApTha_30,295.2 //
Aho kāraü paramaü kāraü sukhette sukataü mayā  /
saīghe katassa kārassa na a¤¤aü kalam agghati.  // ApTha_30,295.3 //
Catunavute ito kappe yaü sãsaü santharim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi santhārass' idaü phalaü.  // ApTha_30,295.4 //
Pa¤casattati kappamhi Suppatiņņhita-nāmako  /
eko āsi mahātejo cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_30,295.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,295.6 //
    Itthaü sudam āyasmā Gosãsanikkhepo thero i. g. a-ti.
          Gosãsanikkhepattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 246]>#
%<246                  Therāpadāna>%

                    [296. Pādapåjaka.]
Pabbate Himavantamhi ahosiü kinnaro tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü vãtarasmãva bhānumaü.  // ApTha_30,296.1 //
Upetaü maü tadā Buddhaü Vipassiü loka*nāyakaü*  /
candanaü tagaraü cāpi pade osi¤c' ahan tadā. // ApTha_30,296.2 //
Ekanavute ito kappe yaü pādam abhipåjāyiü  /
duggatiü nābhijānāmi pādapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_30,296.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,296.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Pādapåjako thero i. g. a-ti.
           Pādapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                     [297. Desakittiyo.]
Upasālaka-nāmo 'haü ahosiü brāhmaõo tadā  /
kānanaü vanam ogāëhaü lokajeņņhaü narāsabhaü  // ApTha_30,297.1 //
Disvāna vandiü pādesu lokāhutipaņiggahaü /
pasannacittaü maü ¤atvā Buddho antaradhāyatha.  // ApTha_30,297.2 //
Kānanā abhinikkhamma Buddhaseņņham anussariü  /
taü desaü kittayitvāna kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_30,297.3 //
Dvenavute ito kappe yaü desam abhikittayiü  /
duggatiü nābhijānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_30,297.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,297.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Desakittiyo thero i. g. a-ti.
           Desakittiyattherassa apadānaü samattaü.

                     [298. Saraõagamaniya.]
Pabbate Himavantamhi ahosiü luddako tadā  /
Vipassim addasaü Buddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_30,298.1 //
Upāsitvāna sambuddhaü veyyāvaccam akās' ahaü  /
saraõa¤ ca upāgacchiü dipadindassa tādino.  // ApTha_30,298.2 //


#<[page 247]>#
%<                         300. Anusaüsāvaka              247>%
Ekanavute ito kappe saraõaü yam agacch' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi saraõāgamanapphalaü. // ApTha_30,298.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,298.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Saraõagamaniyo thero i. g. a-ti.
         Saraõagamaniyattherassa apadānaü samattaü.

                         [299. Ambapiõķiya.]
Romaso nāma nāmena Dānavo iti vissuto  /
ambapiõķã mayā dinnā Vipassissa mahesino.  // ApTha_30,299.1 //
Ekanavute ito kappe yam ambam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ambadānass' idaü phalaü.  // ApTha_30,299.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,299.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Ambapiõķiyo thero i. g. a-ti.
           Ambapiõķiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [300. Anusaüsāvaka.]
Piõķāya caramānāhaü Vipassim addasaü jinaü  /
Uluīkabhikkhaü pādāsiü dipadindassa tadino.  // ApTha_30,300.1 //
Pasannacitto sumano abhivādes' ahaü tadā  /
anusaüsāvayiü Buddham uttamatthassa pattiyā. // ApTha_30,300.2 //
Ito ekanavute kappe anusaüsāvayim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi anusaüsāvanā phalaü. // ApTha_30,300.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_30,300.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Anusaüsāvako thero i. g. a-ti.
          Anusaüsāvakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Citakaü Pārichatto ca Saddaü Gosãsasantharaü
     Padaü Padesaü Saraõaü Ambo Saüsāvako pi ca
     sattatālãsa gāthāyo gaõitāyo vibhāvihi.
                   Citakapåjakavaggo tiüso.


#<[page 248]>#
%<248                 Therāpadāna>%
     Atha vaggUddānaü:
     Kaõõikāro Hatthidado âlamban-Udakāsana
     Tuvaraü Thomano c' eva Ukkhepaü Sãsupadhānaü.
     Paõõado Citapåjã ca gāthā c' ev' esā *sabbaso*
     cattārãsa satānãha ekapa¤¤āsam-eva ca.
  Pa¤cavãsasatā sabbā dvāsattari taduttariü tisatān apadānaü
                     gaõitā atthadassãhi.
                  Tatiyaü satakaü samattaü.

                   [301. Padumakesariya.]
Isisaīghe ahaü pubbe āsiü *mātaīgavāraõo*  /
mahesãnaü pasādena padumakesaram okiriü.  // ApTha_31,301.1 //
Paccekajinaseņņhesu dhutarāgesu tādisu  /
tesu cittaü pasādetvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_31,301.2 //
Ekanavute ito kappe kesaram okiriü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi *pupphapåjāy'* idaü phalaü.  // ApTha_31,301.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,301.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Padumakesariyo thero i. g. a-ti.
           Padumakesariyattherassa apadānaü samattaü.

                   [302. Sabbagandhiya.]
Gandhamālaü mayā dinnaü Vipassissa mahesino  /
adāsim ujubhåtassa koseyyaü vattham uttamaü.  // ApTha_31,302.1 //
Ekanavute ito kappe yaü vattham adadiü pure  /
duggatiü nābhijānāmi *gandhadānass'* idaü phalaü.  // ApTha_31,302.2 //


#<[page 249]>#
%<                    304. Dhammasa¤¤aka                 249>%
Ito pannarase kappe Sucelo nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_31,302.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,302.4 //
    Itthaü sudam āyasmā Sabbagandhiyo thero i. g. a-ti.
         Sabbagandhiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [303. Paramannadāyaka.]
Kaõikāraü va jotantam udayantaü va bhāõumaü  /
Vipassim addasaü Buddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_31,303.1 //
A¤jaliü paggahetvāna atinesiü sakaü gharaü  /
atinetvāna sambuddhaü paramannam adās' ahaü.  // ApTha_31,303.2 //
Ekanavute ito kappe paramannam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi paramannass' idaü phalaü.  // ApTha_31,303.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,303.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Paramannadāyako th. i. g. a-ti.
         Paramannadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                   [304. Dhammasa¤¤aka.]
Vipassino bhagavato mahābodhimaho ahu  /
rukkhaņņh' ass' eva sambuddho lokajeņņho narāsabho.  // ApTha_31,304.1 //
Bhagavā tamhi samaye bhikkhusaīghapurakkhato  /
catusaccaü pakāseti vācāsabhim udãrayaü. // ApTha_31,304.2 //
Saīkhittena ca desento vitthāreõa ca desayaü /
vivattacchaddo sambuddho nibbāpesi mahājanaü.  // ApTha_31,304.3 //
Tassāhaü dhammaü sutvāna lokajeņņhassa tādino  /
vanditvā satthuno pāde pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_31,304.4 //
Ekanavute ito kappe yaü dhammam asuõiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dhammadānass' idaü phalaü.  // ApTha_31,304.5 //
Tettiüsamhi ito kappe eko āsi mahãpati  /
Sutavā nāma nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_31,304.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,304.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Dhammasa¤¤ako th. i. g. a-ti.
         Dhammasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 250]>#
%<250                     Therāpadāna>%

                       [305. Phaladāyaka.]
Bhāgãrasã nadãtãre ahosi assamo tadā  /
tam aham assamaü *gacchiü pha*lahattho apekhavā.  // ApTha_31,305.1 //
Vipassiü tattha addakkhiü vãtaraüsãva bhāõumaü  /
yam me atthi phalaü sabbam adāsiü satthuno ahaü.  // ApTha_31,305.2 //
Ekanavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_31,305.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,305.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Phaladāyako thero i. g. a-ti.
           Phaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                     [306. Sampasādaka.]
Namo te buddhavãr' atthu vippamutto si sabbadhi  /
vyasanam hi anuppatto tassa me saraõaü bhava. // ApTha_31,306.1 //
Siddhattho tassa vyākāsi loke appaņipuggalo:  /
`mahodadhisamo saīgho appameyyo anuttaro.  // ApTha_31,306.2 //
Tattha tvaü viraje khette anantaphaladāyake  /
saīghe cittaü pasādehi sukhã bãja¤ ca ropaya.' // ApTha_31,306.3 //
Idaü vatvāna sabba¤¤å lokajeņņho narāsabho  /
mam evam anusāsitvā vehāsaü nabham uggami.  // ApTha_31,306.4 //
Aciraü gatamaggamhi sabba¤¤umhi narāsabhe  /
maraõaü samanuppatto Tusitam upapajj' ahaü.  // ApTha_31,306.5 //
Tadāhaü viraje khette anantaphaladāyake  /
saīghe cittaü pasādetvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_31,306.6 //
Catunavute ito kappe pasādam alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pasādassa idaü phalaü.  // ApTha_31,306.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,306.8 //
        Itthaü sudam āyasmā Sampasādiko thero i. g. a-ti.
          Sampasādakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 251]>#
%<                     307. ârāmadāyaka                 251>%

                     [307. ârāmadāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato ārāmo *ro*pito mama  /
sandacchāyesu rukkhesu upavattesu pakkhisu.  // ApTha_31,307.1 //
Addasaü virajaü Buddham āhutãnaü paņiggahaü  /
ārāmam atināmesiü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_31,307.2 //
Haņņho haņņhena cittena phalam puppha¤ ca 'dās' ahaü  /
tato jātappasādo ca taü dānaü pari*õāmay*iü. // ApTha_31,307.3 //
*Buddhassa yaü idaü* dāsiü vippasannena cetasā  /
bhave nibbattamānamhi nibbattati phalaü mama.  // ApTha_31,307.4 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ārāmassa idaü phalaü.  // ApTha_31,307.5 //
Ito sattatiüse kappe *satt' āsuü Mudusãtalā*  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_31,307.6 //
Patisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,307.7 //
        Itthaü sudam āyasmā ârāmadāyako thero i. g. a-ti.
            ârāmadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                   [308. Anulepadāyaka.]
Atthadassissa munino addasaü sāvakam ahaü  /
navakammaü karontassa *sãmāya upagacch' ahaü.  // ApTha_31,308.1 //
Niņņhite navakamme *ca anulepaü adās' ahaü  /
pasannacitto sumano pu¤¤akkhette anuttare.  // ApTha_31,308.2 //
Atthārase kappasate yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi anulepass' idaü phalaü.  // ApTha_31,308.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,308.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Anulepadāyako thero i. g. a-ti.
          Anulepadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 252]>#
%<252                   Therāpadāna>%

                   [309. Buddhasa¤¤aka.]
Udentaü sataraüsãva vãtaraüsaü va bhāõumaü  /
vanantaragataü santaü lokajetthaü narāsabhaü  // ApTha_31,309.1 //
Addasaü supinantena Siddhatthaü lokanāyakaü  /
tattha cittaü pasādetvā sugatim upapajj' ahaü.  // ApTha_31,309.2 //
Catunavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_31,309.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,309.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Buddhasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Buddhasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                   [310. Pabbhāradāyaka.]
Piyadassino bhagavato pabbhāro sodhito mayā  /
ghaņaka¤ ca upaņņhāsiü paribhogāya tādino.  // ApTha_31,310.1 //
Tam me buddho viyākāsi Piyadassã mahāmuni:  /
sahassakaõķo satageõķu dhajālu haritāmayo  // ApTha_31,310.2 //
Nibbattissati so yåpo ratana¤ ca anappakaü  /
pabbhāradānaü datvāna kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_31,310.3 //
Ito battiüsakappamhi Susuddho nāma khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_31,310.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_31,310.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Pabbhāradāyako th. i. g. a-ti.
           Pabbhāradāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Kesaraü-Gandham-Anna¤ ca Dhammasa¤¤a-Pha-
     lena ca
     Pasād'-ârāmadāyã ca Lomako Buddhasa¤¤ako
     Pabbhārado ca gāthāyo ekånapa¤¤āsa kittitā.
           Padumakesariyavaggo ekatiüsatimo.


#<[page 253]>#
%<                  312. Bhojanadāyaka              253>%

                  [311. ârakkhadāyaka.]
Dhammadassissa munino vati kārāpitā mayā  /
ārakkho ca mayā dinno dipadindassa tādino.  // ApTha_32,311.1 //
Aņņhārase kappasate yaü kammam akariü tadā  /
tena kammāvasesena patto me āsavakkhayo.  // ApTha_32,311.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,311.3 //
    Itthaü sudam āyasmā ârakkhadāyako thero i. g. a-ti.
          ârakkhadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                    [312. Bhojanadāyaka.]
Sujāto sālalaņņhãva sobha¤jana-m-iv' uggato  /
indalaņņhi-r-ivākāse virocati sadā jino.  // ApTha_32,312.1 //
Tassa devātidevassa Vessabhussa mahesino  /
adāsiü bhojanam ahaü vippasannena cetasā.  // ApTha_32,312.2 //
Tam me Buddho anumodi sayambhå aparājito:  /
bhave nibbattamānamhi phalaü nibbattatu tavaü. // ApTha_32,312.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhojanass' idaü phalaü.  // ApTha_32,312.4 //
Pa¤cavãse ito kappe eko āsi Amittabhā  /
sattaratanasampanno cakkavatti mahabbalo.  // ApTha_32,312.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,312.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Bhojanadāyako thero i. g. a-ti.
          Bhojanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                    [313. Gatasa¤¤aka.]
âkāse* 'va* padaü n' atthi ambare anila¤jase  /
Siddhatthaü jinaü adakkhiü gacchantaü tidivaīgaõaü.  // ApTha_32,313.1 //
Anilen' eritaü disvā sammāsambuddhacãvaraü  /
vitti me tāvade jātā disvāna gamanaü mune.  // ApTha_32,313.2 //


#<[page 254]>#
%<254                   Therāpadāna>%
Catunavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_32,313.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,313.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Gatasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
           Gatasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                  [314. Sattapaduminiya.]
Nadã*kåle vasāmāhaü Nesādo nā*ma brāhmaõo  /
satapattehi pupphehi sammajjitvāna assamaü.  // ApTha_32,314.1 //
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü Siddhatthaü lokanāyakaü  /
disvā 'va vane gacchantaü hāso me udapajjatha. // ApTha_32,314.2 //
Paccuggantvāna sa*mbuddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü*  /
assamam atināmetvā jalajaggehi okiriü.  // ApTha_32,314.3 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_32,314.4 //
Ito te sattame kappe *caturo Pādapāvarā  /
sattaratanasa*mpannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_32,314.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,314.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Sattapaduminiyo thero i. g. a-ti.
          Sattapaduminiyattherassa apadānaü samattaü.

                   [315. Pupphāsaniya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü sataraüsãva bhāõumaü  /
avidårena gacchantaü Siddhattham aparājitaü  // ApTha_32,315.1 //
Tassa paccuggamitvāna pavesitvāna *assamaü  /
pupphāsanaü mayā dinnaü* vippasannena cetasā.  // ApTha_32,315.2 //
A¤jaliü paggahetvāna vedajāto tadā ahaü  /
buddhe cittaü pasādetvā kamman taü pariõāmayiü.  // ApTha_32,315.3 //


#<[page 255]>#
%<                   316. âsanatthavika                255>%
Yam me atthi kataü pu¤¤aü sayambhåmh' aparājite  /
sabbena *tena kusalena vimalo* homi sāsane.  // ApTha_32,315.4 //
Catunavute ito kappe pupphāsanam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pupphāsanass' idaü phalaü.  // ApTha_32,315.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,315.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Pupphāsanadāyako thero i. g. a-ti.
          Pupphāsaniyattherassa apadānaü samattaü.

                   [316. âsanatthavika.]
Cetiyaü Uttamaü nāma Sikhino lokabandhuno  /
ara¤¤e iriõe vivane andh' āhiõķām' ahaü tadā.  // ApTha_32,316.1 //
Pavanā nikkhamantena diņņhaü sãhāsanaü mayā  /
ekaüsam a¤jaliü katvā thavissaü lokanāyakaü.  // ApTha_32,316.2 //
Divasabhāgaü thavitvā Buddhaü lokagganāyakaü  /
haņņho haņņhena cittena imaü vācam udãrayiü:  // ApTha_32,316.3 //
`Namo te purisāja¤¤a namo te purisuttama  /
sabba¤¤å 'si mahāvãra lokajeņņha narāsabha.'  // ApTha_32,316.4 //
Abhitthavitvā Sikhinaü nimittakaraõen' ahaü  /
āsanam abhivādetvā pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_32,316.5 //
Ekatiüse ito kappe yaü thaviü vadataü varaü  /
duggatiü nābhijānāmi thomanāya idaü phalaü.  // ApTha_32,316.6 //
Sattavãse ito kappe Atulyā satta assu te  /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_32,316.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,316.8 //
        Itthaü sudam āyasmā âsanatthaviko thero i. g. a-ti.
          âsanatthavikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 256]>#
%<256                  Therāpadāna>%

                   [317. Saddasa¤¤aka.]
Sudassano mahāvãro deseti amataü padaü  /
parivuto sāvakehi vasati ghara-m-uttame. // ApTha_32,317.1 //
Tāya vācāya madhurāya saīgaõhanta-mahājanaü  /
ghoso ca vipulo āsi sadevamānusena so. // ApTha_32,317.2 //
Nigghosasaddaü sutvāna Siddhatthassa mahesino  /
sadde cittaü pasādetvā avandiü lokanāyakaü.  // ApTha_32,317.3 //
Catunavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_32,317.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,317.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Saddasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Saddasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                      [318. Tiraüsiya.]
Kesarim abhijātaü va aggikkhandhaü va pabbate  /
obhāsentaü disā sabbā Siddhatthaü pabbatantare.  // ApTha_32,318.1 //
Suriyassa ca ālokaü candālokaü tath' eva ca  /
Buddhāloka¤ ca disvāna vitti me upapajjatha.  // ApTha_32,318.2 //
Tayo āloke disvāna disvāna sāvakuttamaü /
ekaüsaü ajinaü katvā santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_32,318.3 //
Tayo hi ālokakarā loke lokatamonudā  /
cando ca suriyo cāpi Buddho ca lokanāyako.  // ApTha_32,318.4 //
Opamam upadaüsetvā kittito me mahāmuni  /
Buddhassa vaõõaü kittetvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_32,318.5 //
Catunavute ito kappe yaü Buddham abhikittayiü  /
duggatiü nābhijānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_32,318.6 //


#<[page 257]>#
%<                   319. Kandalãpupphiya               257>%
Ekasaņņhimhi 'to kappe eko Ĩāõadharo ahu  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_32,318.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,318.8 //
        Itthaü sudam āyasmā Tiraüsiyo thero i. g. a-ti.
             Tiraüsiyattherassa apadānaü samattaü.

                   [319. Kandalãpupphiya.]
Sindhuyā nadiyā tãre ahosiü kassako tadā  /
parakammāyane yutto parabhattaü apassito.  // ApTha_32,319.1 //
Sindhum anucaranto 'haü Siddhatthaü jinam addasaü /
samādhinā nisinnaü va satapattaü va pupphitaü.  // ApTha_32,319.2 //
Sattakadalipupphāni vaõņe chetvān' ahan tadā  /
matthake abhiropesiü Buddha*ssādiccabandhu*no.  // ApTha_32,319.3 //
Suvaõõavaõõaü sambuddham anukåle samāhitaü  /
tidhappabhinnaü mātaīgaüku¤jaraü va durāsadaü // ApTha_32,319.4 //
Tam aham upagantvāna nipakaü bhāvitindriyaü  /
a¤jaliü paggahetvāna avandiü satthuno ahaü.  // ApTha_32,319.5 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_32,319.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,319.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Kandalãpupphiyo thero i. g. a-ti.
          Kandalãpupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [320. Kumudamāliya.]
Usabhaü pavaraü vãraü mahesiü vijitāvinaü  /
Vipassinaü mahāvãram abh*ijātaü va kesariü // ApTha_32,320.1 //
Rathiyaü paņipajjantam* āhutãnaü paņiggahaü  /
gahetvā kumudaü mālaü Buddhaseņņhaü samokiriü.  // ApTha_32,320.2 //


#<[page 258]>#
%<258                   Therāpadāna>%
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_32,320.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_32,320.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Kumudamāliyo thero i. g. a-ti.
          Kumudamāliyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     ârakkhado Bhojanado Gatasa¤¤ã ca Padumiko
     *Pu*pphāsanã Santhavako Saddasa¤¤ã Tiraüsiyo
     Kandalã Komudã c' eva sattapa¤¤āsa gāthakā.
            âra*kkha*dāyavaggo battiüsatimo.

                  [321. Ummāpupphiya.]
Samāhitaü samāpannaü Siddhattham aparājitaü /
samādhinā upāviņņham addasāsiü naruttamaü.  // ApTha_33,321.1 //
Ummāpupphaü gahetvāna Buddhassa abhiropayiü  /
sabbe pupphā ekasãsā uddhavaõņā adhomukhā. // ApTha_33,321.2 //
Sucittā viya tiņņhante ākāse pupphasantharā  /
tena cittappasādena Tusitam upapajj' ahaü.  // ApTha_33,321.3 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_33,321.4 //
Pa¤capa¤¤ās' ito kappe eko āsi mahãpati  /
Samantacchadano nāma cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_33,321.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,321.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Ummāpupphiyo thero i. g. a-ti.
          Ummāpupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 259]>#
%<                    322. Pulinapåjaka               259>%

                    [322. Pulinapåjaka.]
Kakudhaü vilasantaü va nisabhājāniyaü yathā  /
osadhãva virocantaü obhāsentaü narāsabhaü.  // ApTha_33,322.1 //
A¤jaliü paggahetvāna avandiü satthuno ahaü  /
satthāraü parivaõõesiü sakakammena tosito. // ApTha_33,322.2 //
Susuddhaü pulinaü gayha gatamagge samokiriü  /
ucchaīgena gahetvāna Vipassissa mahesino.  // ApTha_33,322.3 //
Tato upaķķhapulinaü vippasannena cetasā  /
divāvihāre osi¤ciü dipadindassa tādino.  // ApTha_33,322.4 //
Ekanavute ito kappe pulinaü yam āsi¤c' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi pulinassa idaü phalaü.  // ApTha_33,322.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,322.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Pulinapåjako thero i. g. a-ti.
           Pulinapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                     [323. Hāsajanaka.]
Dumagge paüsukålikaü laggaü disvāna satthuno  /
a¤jaliü paggahetvāna *bhiyyo* uccāritaü mayā.  // ApTha_33,323.1 //
Dårato paņidisvāna hāso me upapajjatha  /
a¤jaliü paggahetvāna bhiyyo cittaü pasādayiü.  // ApTha_33,323.2 //
Ekanavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_33,323.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,323.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Hāsajanako thero i. g. a-ti.
           Hāsajanakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 260]>#
%<260                 Therāpadāna>%

                 [324. Sa¤¤asāmika.]
Jātiyā sattavasso 'haü ahosiü mantapāragå  /
kulavaüsam adhāresiü ya¤¤o ussāhito mayā.  // ApTha_33,324.1 //
Cullāsãtisahassāni paså ha¤¤anti me sadā  /
sārasmiü hi upanãtāni ya¤¤atthāya upaņņhitā.  // ApTha_33,324.2 //
Ukkāmukho pahaņo va khadiraīgārasannibho  /
udayanto va suriyo puõõamāse va candimā  // ApTha_33,324.3 //
Siddhattho sabbasiddhattho tilokamahito hito  /
upagantvāna sambuddho idaü vacanam abravi:  // ApTha_33,324.4 //
`Ahiüsā sabbapāõānaü kumāra mama ruccati  /
theyyā ca aticārā ca majjapānā ca ārati.  // ApTha_33,324.5 //
Rati ca samacariyāya bāhusaccakata¤¤utā  /
diņņhe dhamme paratthā ca dhammā ete pasaüsiyā.  // ApTha_33,324.6 //
Ete dhamme bhāvayitvā sattāsattahite rato  /
Buddhe cittaü pasādetvā bhāvehi maggam uttamaü.'  // ApTha_33,324.7 //
Idaü vatvāna sabba¤¤å lokajeņņho narāsabho  /
mam evam anusāsetvā vehāsam uggato gato.  // ApTha_33,324.8 //
Pubbe cittaü visodhetvā pacchā cittaü pasādayiü.  /
Tena cittappasādena Tusitam upapajj' ahaü.  // ApTha_33,324.9 //
Catunavute ito kappe yadā cittaü pasādayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_33,324.10 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,324.11 //
        Itthaü sudam āyasmā Sa¤¤asāmiko thero i. g. a-ti.
           Sa¤¤asāmikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 261]>#
%<                   325. Nimittasa¤¤aka.                 261>%

                   [325. Nimittasa¤¤aka.]
Candabhāgānadãtãre vasāmi assame ahaü  /
suvaõõamigam addakkhiü carantaü vipine ahaü.  // ApTha_33,325.1 //
Mige cittaü pasādetvā lokajeņņham anussariü  /
tena cittappasādena a¤¤e Buddhe anussariü.  // ApTha_33,325.2 //
Abbhatãtā ca ye Buddhā vattamānā tathāgatā  /
evam eva virocanti migarājā va cetaso.  // ApTha_33,325.3 //
Catunavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi *Buddhasa¤¤āy'* idaü phalaü.  // ApTha_33,325.4 //
Sattavãse ito kappe eko āsi mahãpati  /
Ara¤¤asatto nāmena cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_33,325.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,325.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Nimittasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Nimittasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                    [326. Annasaüsāvaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantam antarāpaõe  /
ka¤canagghiyasaīkāsaü battiüsavaralakkhaõaü  // ApTha_33,326.1 //
Siddhatthaü sabbasiddhattham anejam aparājitaü  /
sambuddham atināmetvā bhojayin taü mahamuniü.  // ApTha_33,326.2 //
Muni kāruõiko loke obhāsayi mamaü tadā  /
Buddhe cittaü pasādetvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_33,326.3 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhikkhadānass' idaü phalaü.  // ApTha_33,326.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,326.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Annasaüsāvako thero i. g. a-ti.
           Annasaüsāvakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 262]>#
%<262                  Therāpadāna>%

                 [327. Nigguõņhipupphiya.]
Yadā devo devakāyā cavati āyusaīkhayā  /
tayo saddā niccharanti devānam anumodataü. // ApTha_33,327.1 //
Ito bho sugatiü gaccha manussānaü sahavyataü  /
manussabhåto saddhamme labha saddham anuttaraü.  // ApTha_33,327.2 //
Sā te saddhā niviņņhassa målajātā patiņņhitā  /
yāvajãvam asaühãrā saddhamme suppavedite. // ApTha_33,327.3 //
Kāyena kusalaü katvā vācāya kusalaü bahuü /
manasā kusalaü katvā avyapajjhaü niråpadhiü.  // ApTha_33,327.4 //
Tato opadhikaü pu¤¤aü katvā dānena taü bahuü /
a¤¤e nicc' eva saddhamme brahmacariye nivesaya.  // ApTha_33,327.5 //
Imāya anukampāya devadevaü yadā viduü /
cavantam anumodanti ehi deva punappunaü.  // ApTha_33,327.6 //
Saüviggo 'mhi tadā āsiü devasaīghe samāgate  /
kaü su nāma ahaü yoniü gamissāmi ito cuto?  // ApTha_33,327.7 //
Mama saüvegam a¤¤āya samaõo bhāvitindriyo  /
mam uddharitukāmo so agacchi mama santike.  // ApTha_33,327.8 //
Sumano nāma nāmena Padumuttarasāvako  /
atthadhammānusāsitvā saüvejesi maman tadā. // ApTha_33,327.9 //
Tassāhaü vacanaü sutvā Buddhe cittappasādayiü  /
taü vãram abhivādetvā tattha kālakato ahaü.  // ApTha_33,327.10 //
Upapajjissaü tatth' eva sukkamålena codito{cross}  /
vasanto mātukucchimhi puna dhāretu mātuyā  // ApTha_33,327.11 //
Tamhā kāyā cavitvāna Tidase upapajj' ahaü  /
etthantare na passāmi domanassaü mamaü tadā.  // ApTha_33,327.12 //


#<[page 263]>#
%<                   327. Nigguõņhipupphiya              263>%
Tāvatiüsā cavitvāna mātukucchiü samokkamaü /
nikkhamitvāna kucchimhā kaõhasukkam ajāni 'haü.  // ApTha_33,327.13 //
Jātiyā sattavassena ārāmaü pāvisim ahaü  /
Gotamassa bhagavato Sakyaputtassa tādino.  // ApTha_33,327.14 //
Vitthārake pāvacane bahuja¤¤amhi sāsane  /
addasaü sāsanakāre bhikkhavo tattha satthuno.  // ApTha_33,327.15 //
Sāvatthi nāma nagaraü rājā tatthāsi Kosalo  /
rathena nāgayuttena upesi bodhim uttamaü.  // ApTha_33,327.16 //
Tassāhaü nāgaü disvāna pubbakammam anussariü  /
a¤jaliü paggahetvāna samayam agamās' ahaü.  // ApTha_33,327.17 //
Jātiyā sattavass' eva pabbajim anagāriyaü /
yo so Buddham upaņņhāsi ânando nāma sāvako.  // ApTha_33,327.18 //
Gatimā dhitimā c' eva satimā ca bahussuto  /
ra¤¤o cittaü pasādento niyyādesi mahājutiü.  // ApTha_33,327.19 //
Tassāhaü dhammaü sutvāna pubbakammam anussariü  /
tatth' eva ņhitako santo arahattam apāpuõiü.  // ApTha_33,327.20 //
Ekaüsaü cãvaraü katvā sire katvāna a¤jaliü  /
sambuddham abhivādetvā imaü vācam udãrayiü:  // ApTha_33,327.21 //
`Padumuttarabuddhassa dipadindassa satthuno  /
nigguõņhipupphaü paggayha sãhāsane ņhapes' ahaü. // ApTha_33,327.22 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.'  // ApTha_33,327.23 //
Pa¤cavãsasahassamhi kappānaü manujādhipā  /
Abbudanirabbudāni aņņh' aņņh' āsisu khattiyā.  // ApTha_33,327.24 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,327.25 //
        Itthaü sudam āyasmā Nigguõņhipupphiyo thero i. g. a-ti.
          Nigguõņhipupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 264]>#
%<264                          Therāpadāna>%

                          [328. Sumanāveëiya.]
Vessabhussa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
sabbe janā samāgamma mahāpåjaü karonti te.  // ApTha_33,328.1 //
Sudhāya piõķaü katvāna āveëaü sumanāy' ahaü  /
sãhāsanassa purato abhiropes' ahan tadā.  // ApTha_33,328.2 //
Sabbe janā samāgamma pekkhanti puppham uttamaü  /
ken' idaü påjitaü pupphaü Buddhaseņņhassa tādino?  // ApTha_33,328.3 //
Tena cittappasādena Nimmānam upapajj' ahaü  /
anubhosiü sakaü kammaü pubbe sukatam attano.  // ApTha_33,328.4 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattam atha mānusaü  /
sabbesānaü piyo homi pupphapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_33,328.5 //
Nābhijānāmi kāyena vācāya uda cetasā  /
saüyatāna tapassãnaü katam uņņhāhitaü mayā.  // ApTha_33,328.6 //
Tena sucaritenāhaü cittassa paõidhãhi ca  /
sabbesaü påjito homi anakkosass' idaü phalaü.  // ApTha_33,328.7 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_33,328.8 //
Ito *ekādase kappe* Sahassāro' si khattiyo  /
sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo.  // ApTha_33,328.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,328.10 //
        Itthaü sudam āyasmā Sumanāveëiyo thero i. g. a-ti.
          Sumanāveëiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [329. Pupphacchattiya.]
Siddhatthassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
saccaü pakāsayantassa nibbāpentassa *pāõino  // ApTha_33,329.1 //
Jalajaü āhari*tvāna satapattaü manoramaü  /
pupphassa chattaü katvāna Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_33,329.2 //


#<[page 265]>#
%<                    329. Pupphacchattiya             265>%
Siddhattho ca lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
bhikkhusaīghe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_33,329.3 //
`Yo me cittaü pasādetvā pupphacchattam *akārayi  /
tena* cittappasādena duggatiü so na gacchati.'  // ApTha_33,329.4 //
Idaü vatvāna sambuddho Siddhattho lokanāyako  /
uyyojetvāna parisaü vehāsaü nabham uggami.  // ApTha_33,329.5 //
Vuņņhite naradevamhi setacchattam hi vuņņhahi  /
purato Buddhase*ņņhassa gacchati cha*ttam uttamaü  // ApTha_33,329.6 //
Catunavute ito kappe yaü chattam abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi pupphacchattass' idaü phalaü.  // ApTha_33,329.7 //
Catusattati kappamhi aņņha Jalasikhā ahuü /
sattaratanasampannā cakkavattã mahabbalā.  // ApTha_33,329.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,329.9 //
        Itthaü sudam āyasmā Pupphacchattiyo thero i. g. a-ti.
         Pupphacchattiyattherassa apadānaü samattaü.

               [330. Saparivārachattadāyaka.]
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
ākāse jalavuņņhãva vassati dhammavuņņhiyā.  // ApTha_33,330.1 //
Tam addasāsiü sambuddhaü desentam amataü padaü  /
sakaü cittaü pasādetvā agamāsiü sakaü gharaü  // ApTha_33,330.2 //
Chattam alaīkataü gayha upagacchiü naruttamaü  /
haņņho haņņhena cittena ākāse ukkhipim ahaü. // ApTha_33,330.3 //
Susaīgahãtayānaü va danto va sāvakuttamo  /
upagantvāna sambuddhaü matthake sampatiņņhahi.  // ApTha_33,330.4 //
Anukampako kāruõiko Buddho lokagganāyako  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_33,330.5 //
`Yena chattam idaü dinnam alaīkataü manoramaü /
tena cittappasādena duggatiü so na gacchati.  // ApTha_33,330.6 //


#<[page 266]>#
%<266                 Therāpadāna>%
Sattakkhattu¤ ca devesu devarajjaü karissati  /
chattiüsakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_33,330.7 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_33,330.8 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.' // ApTha_33,330.9 //
Buddhassa giram a¤¤āya vācāsabhim udãritaü  /
pasannacitto sumano bhiyyobhāsaü janes' ahaü.  // ApTha_33,330.10 //
Jahitvā mānusaü yoniü devayoniü samajjhagaü  /
vimānam uttamaü mayham abbhuggataü manoramaü. // ApTha_33,330.11 //
Vimānā nikkhamantassa setacchattaü dhāriyati tadā  /
sa¤¤aü paņilabhāmi pubbakammass' idaü phalaü.  // ApTha_33,330.12 //
Devalokā cavitvāna manussatta¤ ca āgacchiü /
chattiüsakkhattu¤ cakkavattã sattakappasatamhi 'to.  // ApTha_33,330.13 //
Tamhā kāyā cavitvāna āgacchaü tidasaü puraü  /
saüsaritvānupubbena mānussaü punar āgamaü. // ApTha_33,330.14 //
Okkantam mātukucchiü maü setacchattam adhārayuü  /
Jātiyā sattavassā 'haü pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_33,330.15 //
Sunando nāma nāmena brāhmaõo mantapāragå  /
phalitaü chattam ādāya sāvakaggassa so adā.  // ApTha_33,330.16 //
Anumodi mahāvãro Sāriputto mahākathã  /
sutvānumodanaü tassa pubbakammam anussariü:  // ApTha_33,330.17 //
A¤jaliü paggahetvāna sakaü cittaü pasādayiü /
saritvā pårimaü kammam arahattam apāpuõiü.  // ApTha_33,330.18 //
Uņņhāya āsanā tamhā sãre katvāna a¤jaliü  /
sambuddham abhivādetvā imaü vācam udãrayiü:  // ApTha_33,330.19 //
Satasahasse ito kappe Buddho loke anuttaro  /
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho.  // ApTha_33,330.20 //
Tassa chattaü mayā dinnaü vicittaü samalaīkataü  /
ubho hatthehi paggaõhi sayambhå aggapuggalo.  // ApTha_33,330.21 //


#<[page 267]>#
%<                        331. Gandhathåpiya              267>%
Aho buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
ekachattassa dānena duggatiü nåpapajj' ahaü.  // ApTha_33,330.22 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_33,330.23 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_33,330.24 //
        Itthaü sudam āyasmā Saparivārachattadāyako th. i. g. a-ti.
            Saparivārachattadāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Ummāpuppha¤ ca Pulinaü Hāso Sa¤¤ā-Nimittako
     Saüsāvako Nigguõņhã ca Sumanaü Pupphachattako
     Saparivāracchatto ca gāthā sattasat' uttarā.
               Ummāpupphiyavaggo tettiüso.

                        [331. Gandhathåpiya.]
Siddhatthassa bhagavato gandhathåpam adās' ahaü  /
sumanehi paņicchannaü Buddhānucchavika¤ ca taü.  // ApTha_34,331.1 //
Ka¤canagghiyasaīkāsaü sambuddhaü lokanāyakaü /
indãvaraü va jalitam ādittaü va hutāsanaü  // ApTha_34,331.2 //
Vyagghusabhaü va pa*varam abhijātaü va* kesariü  /
nisinnaü samaõānaggaü bhikkhusaīghapurakkhataü  // ApTha_34,331.3 //
Disvā cittaü pasādetvā paggahetvāna a¤jaliü  /
vanditvā satthuno pāde pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_34,331.4 //
Catunavute ito kappe yaü gandham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi *gandhapåjāy' idaü* phalaü.  // ApTha_34,331.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,331.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Gandhathåpiyo th. i. g. a-ti.
           Gandhathåpiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 268]>#
%<268                         Therāpadāna>%

                       [332. Phussitakammiya.]
Vipassã nāma sambuddho lokajeņņho narāsabho  /
khãõāsavehi sahito saīghārāme vasã tadā.  // ApTha_34,332.1 //
ârāmadvārā nikkhamma Vipassã lokanāyako  /
sahasatasahassehi aņņha khãõāsavehi tu. // ApTha_34,332.2 //
Ajinena* nivattho 'haü vāka*ciradharo pi ca  /
kusumbhodakam ādāya sambuddham upasaīkamiü.  // ApTha_34,332.3 //
Sakaü cittaü pasādetvā vedajāto kata¤jali  /
kusumbhodakam ādāya Buddham abbhukkirim ahaü  // ApTha_34,332.4 //
Tena kammena sambuddho jalajuttamanāmako  /
mama kammaü pakittetvā *agamā ye*na patthitaü.  // ApTha_34,332.5 //
Phussitā pa¤casahassā yehi påjes' ahaü jinaü  /
aķķhateyyasahassehi devarajjam akārayiü.  // ApTha_34,332.6 //
Aķķhateyyasahassehi cakkavattã ahos' ahaü  /
avasesena kammena arahattam apāpuõiü. // ApTha_34,332.7 //
Devarājā yadā homi manujādhipati yathā  /
tam yeva nāmadheyyam me Phussito nāma hom' ahaü.  // ApTha_34,332.8 //
Devabhåtassa santassa athāpi mānusassa vā  /
samantāvyāmato mayhaü phussitaü va pavassati  // ApTha_34,332.9 //
Bhavā ugghāņitā mayhaü kilesā jhāpitā mama  /
sabbāsave parikkhãõo phussitassa idaü phalaü.  // ApTha_34,332.10 //
Candanass' eva me vasso tathā gandho pavāyati  /
sārãriko mamaü gandho aķķhakose pavāyati.  // ApTha_34,332.11 //
Dibbagandhaü sampavantaü pu¤¤akammasamaīginaü /
gandhaü ghatvāna jānanti Phussito āgato idha.  // ApTha_34,332.12 //


#<[page 269]>#
%<                      333. Pabhaīkara                 269>%
Sākhā phalā sakaņņhāni tiõāni pi va sabbaso  /
mama saīkappam a¤¤āya gandho sampajjate khaõe.  // ApTha_34,332.13 //
Satasahasse ito kappe candanam abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi phussitassa idaü phalaü.  // ApTha_34,332.14 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,332.15 //
        Itthaü sudam āyasmā Phussitakammiyo th. i. g. a-ti.
           Phussitakammiyattherassa apadānaü samattaü.

                     [333. Pabhaīkara.]
Padumuttarassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
pavane cetiyam āsi vāëamigasamākule.  // ApTha_34,333.1 //
Na koci visahã gantuü cetiyam abhivandituü  /
tiõakaņņhalatonaddhaü paluggam āsi cetiyaü.  // ApTha_34,333.2 //
Vanakammiko tadā āsiü pitupetāmahen' ahaü  /
addasaü pavane thåpaü luggaü tiõalatākulaü.  // ApTha_34,333.3 //
Disvān' ahaü Buddhathåpaü garucittam upaņņhahiü /
Buddhaseņņhassa thåpo yaü paluggo acchatã vane.  // ApTha_34,333.4 //
Nacchannaü nappatiråpaü jānantassa guõāguõaü  /
Buddhathåpam asodhetvā a¤¤akammaü payojaye.  // ApTha_34,333.5 //
Tiõakaņņha¤ ca vallin ca *sodhayitvāna cetiye  /
vanditvā* aņņha *vā*rāni paņikuņiko agacch' ahaü. // ApTha_34,333.6 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_34,333.7 //
Tattha me sukataü vyamhaü sovaõõaü sappabhassaraü  /
saņņhiyojanam ubbedhaü tiüsayojanavitthataü.  // ApTha_34,333.8 //
Tisatāni ca vārāni devarajjam akārayiü  /
pa¤cavãsatikkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü.  // ApTha_34,333.9 //
Bhavābhave saüsaranto mahābhogaü labhām' ahaü  /
bhoge me åõatā n' atthi sodhanāya idaü phalaü.  // ApTha_34,333.10 //


#<[page 270]>#
%<270                 Therāpadāna>%
Siviyā hatthikkhandhena pavane gacchato mamaü  /
yaü yaü disāhaü gacchāmi saraõaü sampajjate dhanaü. // ApTha_34,333.11 //
Khāõuü vā kaõņakaü vāpi nāhaü passāmi cakkhunā  /
pu¤¤akammena saüyutto sayam evāpaõiyyare.  // ApTha_34,333.12 //
Kuņņhaü gaõķo kilāso ca apamāro vitacchikā  /
daddu kaõķu ca me n' atthi sodhanāya idhaü phalaü  // ApTha_34,333.13 //
A¤¤aü pi me acchariyaü Buddhathåpassa sodhane  /
nābhijānāmi me kāye jātaü pilakabindukaü. // ApTha_34,333.14 //
A¤¤aü pi me acchariyaü Buddhathåpamhi sodhite  /
duve bhave saüsarāmi devatte atha mānuse.  // ApTha_34,333.15 //
A¤¤aü pi me acchariyaü Buddhathåpamhi sodhite  /
suvaõõavaõõo sabbattha sappabhāso bhavām' ahaü.  // ApTha_34,333.16 //
A¤¤am pi me acchariyaü Buddhathåpamhi sodhite  /
amanāpaü vivajjeti manāpam upatiņņhati.  // ApTha_34,333.17 //
A¤¤aü pi me acchariyaü Buddhathåpamhi sodhite  /
visuddhaü hoti me cittam ekaggaü susamāhitaü.  // ApTha_34,333.18 //
A¤¤aü pi me acchariyaü Buddhathåpamhi sodhite  /
ekāsane nisãditvā arahattam apāpuõiü.  // ApTha_34,333.19 //
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sodhanāya idaü phalaü.  // ApTha_34,333.20 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,333.21 //
        Itthaü sudam āyasmā Pabhaīkaro thero i. g. a-ti.
           Pabhaīkarattherassa apadānaü samattaü.

                       [334. Tiõakuņidāyaka.]
Nagare Bandhumatiyā ahosiü parakammiko  /
parakammāyane yutto parabhattaü apassito. // ApTha_34,334.1 //
Rahogato nisãditvā evaü cintesi tāvade:  /
Buddho loke samuppanno adhikāro *ca n' atthi* me.  // ApTha_34,334.2 //


#<[page 271]>#
%<                        334. Tiõakuņidāyaka             271>%
Kālo gatiü me sodhetuü khaõo me paņipādito  /
dukkho nirayasamphasso apu¤¤ānaü hi pāõinaü.  // ApTha_34,334.3 //
Evāhaü cintayitvāna kammasāmim upāgamiü  /
ekāhaü kammaü *yācitvā pavanaü pāvisim ahaü.  // ApTha_34,334.4 //
Tiõakaņņha¤ ca* valli¤ ca āharitvān' ahan tadā  /
tidaõķake ņhapetvāna akaü tiõakuņim ahaü.  // ApTha_34,334.5 //
Saīghassatthāya kuņikaü niyyātetvāna *tam ahaü*  /
tadahe yeva āgantvā kammasāmim upāgamiü.  // ApTha_34,334.6 //
*Tena kammena sukatena Tāvatiüsam agacch' ahaü  /
tattha me* sukataü vyamhaü tiõakuņikāya nimmitaü.  // ApTha_34,334.7 //
Sahassakaõķo satageõķu dhajālu haritāmayo  /
satasahassaniyyåhā vyamhe pātubhaviüsu me.  // ApTha_34,334.8 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattam atha mānusaü  /
mama saīkappam a¤¤āya *pāsādo upatiņņhati.*  // ApTha_34,334.9 //
Bhayaü vā chambhitattaü vā lomahaüso na vijjati  /
tāsaü mamaü na jānāmi tiõakuņikāy idaü phalaü.  // ApTha_34,334.10 //
Sãhavyagghā ca dãpã ca acchakokataracchayo  /
sabbe maü parivajjenti tiõakuņikāy' idaü phalaü.  // ApTha_34,334.11 //
Siriüsapā ca bhåtā *ca ahi-kumbhaõķa-ra*kkhasā  /
te pi maü parivajjenti tiõakuņikāy' idaü phalaü.  // ApTha_34,334.12 //
Na pāpasupinassāhaü sarāmi dassanaü mama  /
upaņņhitā sati mayhaü tiõakuņikāy' idaü phalaü.  // ApTha_34,334.13 //
Tāy' eva tiõakuņikāya anubhotvāna sampadā  /
Gotamassa bhagavato dhammaü sacchikarim ahaü.  // ApTha_34,334.14 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi tiõakuņikāy' idaü phalaü.  // ApTha_34,334.15 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,334.16 //
        Itthaü sudam āyasmā Tiõakuņidāyako th. i. g. a-ti.
          Tiõakuņidāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 272]>#
%<272                  Therāpadāna>%

                  [335. Uttareyyadāyaka.]
Nagare Haüsavatiyā āhosiü brāhmaõo tadā  /
ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedāna pāragå.  // ApTha_34,335.1 //
Purakkhato sasissehi jātimā ca susikkhito  /
toyābhisecanatthāya nagarā nikkhamiü tadā.  // ApTha_34,335.2 //
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
khãõāsa*vasa*hassehi nagaraü pāvisi jino.  // ApTha_34,335.3 //
Sucāruråpaü disvāna anejaü kāritaü viya  /
parivutam arahantehi disvā cittaü pasādayiü.  // ApTha_34,335.4 //
Sirasi a¤jaliü katvā namassitvāna subbataü  /
pasannacitto sumano uttarãyam adās' ahaü.  // ApTha_34,335.5 //
Ubho hatthehi paggayha sāņakam ukkhipim ahaü  /
yāvatā Buddhaparisā tāva cchādesi sāņakaü.  // ApTha_34,335.6 //
Piõķacāra¤ *caran*tassa mahābhikkhugaõādinaü /
chadaü karonto aņņhāsi hāsayanto maman tadā.  // ApTha_34,335.7 //
Gharato nikkhamantassa sayambhå aggapuggalo  /
vãņhiyaü 'va ņhito satthā akā me anumodanaü:  // ApTha_34,335.8 //
Pasannacitto sumano yo me *pādāsi sāņa*kaü  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_34,335.9 //
`Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
pa¤¤āsakkhattuü devindo devarajjaü karissati.  // ApTha_34,335.10 //
Devaloke vasantassa pu¤¤akammasamaīgino  /
samantāyojanasataü *dussacchannaü* bhavissati.  // ApTha_34,335.11 //
Chattiüsakkhattuü rājā *ca* cakkavatti bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_34,335.12 //
Bhave saüsāramāõassa pu¤¤akammasamaīgino  /
manasā patthitaü sabbaü nibbattissati tāvade.  // ApTha_34,335.13 //
Koseyyakambalāni ca khomakappāsikāni ca  /
mahagghāni ca dussāni paņilacchati yaü naro.  // ApTha_34,335.14 //


#<[page 273]>#
%<                       335. Uttareyyadāyaka              273>%
Manasā patthitaü sabbaü paņilacchati yaü naro  /
ekadussassa vipākam anubhossati sabbadā.  // ApTha_34,335.15 //
So pacchā pabbajitvāna sukkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato dhammaü sacchikarissati.'  // ApTha_34,335.16 //
Aho me sukataü kammaü sabba¤¤ussa mahesino  /
ekāhaü sāņakaü datvā patto 'mhi amataü padaü.  // ApTha_34,335.17 //
Maõķape rukkhamåle vā vasato su¤¤ake ghare  /
dhāreti dussacchadanaü samantāvyāmato mamaü.  // ApTha_34,335.18 //
Avi¤¤atti nisevāmi cãvaraü paccaya¤ ca 'haü /
lābhã hi annapānassa uttareyyass' idaü phalaü.  // ApTha_34,335.19 //
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi vatthadānass' idaü phalaü.  // ApTha_34,335.20 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,335.21 //
        Itthaü sudam āyasmā Uttareyyadāyako thero i. g. a-ti.
          Uttareyyadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [336. Dhammasavaniya.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna-pāragå  /
catusaccaü pakāsento santāreti bahuü janaü. // ApTha_34,336.1 //
Ahaü tena samayena jaņilo uggatāpaõo  /
dhunanto vākacãrāni gacchāmi ambare tadā.  // ApTha_34,336.2 //
Buddhaseņņhassa upari gantuü na visahām' ahaü  /
pakkhã va selam āsajja gamanaü na labhe tadā.  // ApTha_34,336.3 //
Na me idaü bhåtapubbam iriyassa vikopanaü /
dake yathā ummisitvā evaü gacchāmi ambare.  // ApTha_34,336.4 //


#<[page 274]>#
%<274                 Therāpadāna>%
Ulārabhåto manujo heņņhāsãno bhavissati  /
handa me naü gavesissam api atthaü labheyy' ahaü.  // ApTha_34,336.5 //
Orohanto antalikkhā saddam assosi satthuno  /
aniccataü kathentassa tam aham uggahiü tadā.  // ApTha_34,336.6 //
Aniccasa¤¤am uggayha agamāsiü mam' assamaü  /
yāvatā*yu vasitvā*na tattha kālakato ahaü.  // ApTha_34,336.7 //
Carime vattamānamhi taü dhammasavanaü sariü /
tena kammena sukatena Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_34,336.8 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramiü ahaü  /
Ekapa¤¤āsakkhattu¤ ca devarajjam akārayiü.  // ApTha_34,336.9 //
*Ekasattatikkhattu¤ ca* cakkavattã ahos ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_34,336.10 //
*Pi*tu ghare nisãditvā samaõo bhāvitindriyo  /
kathāya paridãpento aniccavatthudāhari  // ApTha_34,336.11 //
Anussarāmi *taü sa¤¤aü saüsaranto bhavābhave  /
na koņipaņivijjhāmi ni*bbānam accutaü padaü.  // ApTha_34,336.12 //
Aniccā vata saīkhārā uppādāvayadhammino  /
uppajjitvā nirujjhanti tesaü vupasamo sukho.  // ApTha_34,336.13 //
Saha gāthaü suõitvāna pubbasa¤¤am anussariü  /
ekāsane nisãditvā arahattam apāpuõiü.  // ApTha_34,336.14 //
Jātiyā *sattavasso 'ham*arahattam apāpuõiü  /
upasampādayi Buddho guõam a¤¤āya cakkhumā.  // ApTha_34,336.15 //
Dārako va ahaü santo karaõãyaü samāpayiü /
kim me karaõiyam ajja Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_34,336.16 //
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi saddhammasavane phalaü.  // ApTha_34,336.17 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,336.18 //
        Itthaü sudam āyasma Dhammasavaniyo thero i. g. a-ti.
          Dhammasavaniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 275]>#
%<                       337. Ukkhittapadumiya            275>%

                       [337. Ukkhittapadumiya.]
Nagare Haüsavatiyā āhosiü māliko tadā  /
ogahetvā padumasaraü satapatte ocinām' ahaü.  // ApTha_34,337.1 //
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
sahasatasahassehi santacittehi tādihi  // ApTha_34,337.2 //
Khãõāsavehi suddhehi chaëābhi¤¤āhi so saha  /
mama vuddhiü samannesaü āgacchi purisuttamo.  // ApTha_34,337.3 //
Disvān' ahaü devadevan sayambhuü lokanāyakaü  /
vaõņe chetvā satapattam ukkhipim ambare tadā:  // ApTha_34,337.4 //
`Yadi Buddho tuvaü vãra lokajeņņho narāsabho  /
sayaü gantvā satapattā matthake dhārayantu te.'  // ApTha_34,337.5 //
Adhiņņhahi mahāvãro lokajeņņho narāsabho  /
Buddhassa ānubhāvena matthake dhārayiüsu te.  // ApTha_34,337.6 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_34,337.7 //
Tattha me sukataü vyamhaü Satapattan ti vuccati  /
saņņhiyojanamubbiddhaü tiüsayojanavitthataü.  // ApTha_34,337.8 //
Sahassakkhattuü devindo devarajjam akārayiü  /
pa¤casattatikkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  // ApTha_34,337.9 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü /
anubhomi sakaü kammaü pubbe sukatam attano  // ApTha_34,337.10 //
Ten' eva ekapadumena anubhotvāna sampadā  /
Gotamassa bhagavato dhammaü sacchikarim ahaü.  // ApTha_34,337.11 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_34,337.12 //
Satasahasse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi ekapadumass' idaü phalaü.  // ApTha_34,337.13 //


#<[page 276]>#
%<276                   Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_34,337.14 //
        Itthaü sudam āyasmā Ukkhittapadumiyo thero i. g. a-ti.
     Ukkhittapadumiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Gandhodaka-Påjanã ca Punnāga-Ekadussikā
     Phusito ca Pabhaīkāro Kuņido Uttarãyako.
     Savanã Ekapadumã gāthāyo tattha piõķitā
     ekaü gāthāsata¤ c' eva catu*tālãsa*meva ca.
               Gandhodakavaggo catuttiüso.{cross}

                         [338. Ekapadumiya.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
bhavābhave vibhāvento tāreti janataü bahuü.  // ApTha_35,338.1 //
Haüsarājā tadā homi dijānaü pavaro ahaü  /
jātassaraü samoggayha kãëāmi haüsakãëitaü.  // ApTha_35,338.2 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
jātassarassa upari āgacchi tāvade jino.  // ApTha_35,338.3 //
Disvān' ahaü devadevaü sayambhuü lokanāyakaü  /
vaõņe chetvāna padumaü satapattaü manoramaü.  // ApTha_35,338.4 //
Mukhatuõķena paggayha pasanno lokanāyake  /
ukkhipitvāna gagane Buddhasettham apåjayiü.  // ApTha_35,338.5 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
antalikkhe ņhito satthā akā me anumodanaü:  // ApTha_35,338.6 //
`Iminā ekapadumena cetanāpaõidhãhi ca  /
kappānaü satasahassaü vinipātaü na gacchasi.' // ApTha_35,338.7 //
Idaü vatvāna sambuddho jalajuttamanāmako  /
mama kammaü pakittetvā agamā yena patthitaü.  // ApTha_35,338.8 //


#<[page 277]>#
%<                       339. Tãõuppalamāliya             277>%
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_35,338.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,338.10 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekapadumiyo thero i. g. a-ti.
         Ekapadumiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [339. Tãõuppalamāliya.]
Candabhāgānadãtãre ahosiü vānaro tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü nisinnaü pabbatantare.  // ApTha_35,339.1 //
Obhāsentaü disā sabbā sālarājaü va phullitaü  /
lakkhaõavya¤janåpetaü disvā attamano ahuü. // ApTha_35,339.2 //
Udaggacitto sumano pãtiyā haņņhamānaso  /
tãõi uppalapupphāni matthake abhiropayiü.  // ApTha_35,339.3 //
Pupphāni abhiropetvā Vipassissa mahesino  /
sagāravo gami*tvāna pakkāmiü uttarā*mukho.  // ApTha_35,339.4 //
Gacchanto paņikuņiko vippasannena cetasā  /
selantare patitvāna pāpuõiü jãvitakkhayaü.  // ApTha_35,339.5 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_35,339.6 //
*Satāni tãõikhat*tu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü.  // ApTha_35,339.7 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_35,339.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,339.9 //
        Itthaü sudam āyasmā Tãõuppalamāliyo th. i. g. a-ti.
         Tãõuppalamāliyattherassa apadānaü samattaü.

                         [340. Dhajadāyaka.]
Tisso nāma ahå satthā lokajeņņho narāsabho  /
*tayopadhikkha*yo disvā dhajam āropitaü mayā.  // ApTha_35,340.1 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_35,340.2 //


#<[page 278]>#
%<278                    Therāpadāna>%
Satānaü tãõikkhattu¤ ca devarājjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  // ApTha_35,340.3 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
anubhomi sakaü kammaü pubbe sukatam attano.  // ApTha_35,340.4 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dhajadānass' idaü phalaü.  // ApTha_35,340.5 //
Icchamāno c' aham ajja sakānanaü sapabbataü  /
khomadussena chādeyyaü tadā mayhaü kate phalaü. // ApTha_35,340.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,340.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Dhajadāyako thero i. g. a-ti.
          Dhajadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                    [341. Tãõikiīkhaõikapåjaka.]
Himavantass' avidåre Bhåtagaõo nāma pabbato  /
tatth' addasaü paüsukålaü dumaggamhi vilaggitaü.  // ApTha_35,341.1 //
Tãõi kiīkhaõikapupphāni ocinitvān' ahan tadā  /
haņņho haņņhena cittena paüsukålam apåjayiü.  // ApTha_35,341.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi tãõipupphān' idaü phalaü.  // ApTha_35,341.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,341.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Tãõikiīkhaõikapåjako thero i. g. a-ti.
     Tãõikiīkhaõikapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                         [342. Nalāgārika.]
Himavantass' avidåre Hārito nāma pabbato  /
sayambhå Nārado nāma rukkhamåle vasã tadā.  // ApTha_35,342.1 //
Nalāgāraü karitvāna tiõena chādayim ahaü  /
caīkamaü sodhayitvāna sayambhussa adās' ahaü.  // ApTha_35,342.2 //
Catuddasesu kappesu devaloke ramim ahaü  /
catusattatikkhatu¤ ca devarajjam akārayiü.  // ApTha_35,342.3 //


#<[page 279]>#
%<                       343. Campakapupphiya            279>%
Sattasattatikkhattu¤ ca cakkavatti-m-ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_35,342.4 //
*Ubbiddhaü bhavanaü mayham* indalaņņhãva uggataü  /
sahassathambham atulaü vimānaü sa-pabhassaraü. // ApTha_35,342.5 //
Dve sampattã anubhotvā sukkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajim ahaü.  // ApTha_35,342.6 //
Padhānam pahitatto 'mhi upasanto niråpadhi  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_35,342.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,342.8 //
        Itthaü sudam āyasmā Naëāgāriko thero i. g. a-ti.
           Nalāgārikattherassa apadānaü samattaü.

                       [343. Campakapupphiya.]
Himavantass' avidåre Cāvalo nāma pabbato  /
Buddho Sudassano nāma vihāsi pabbatantare.  // ApTha_35,343.1 //
Pupphaü hemavataü gayha gacchaü vehāsayen' ahaü  /
addasaü virajaü Buddham oghatiõõam anāsavaü.  // ApTha_35,343.2 //
Satta campakapupphāni sãse katvān' ahaü tadā  /
Buddhassa abhiropesiü sayambhussa mahesino.  // ApTha_35,343.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_35,343.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,343.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Campakapupphiyo thero i. g. a-ti.
     Campakapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [344. Padumapåjaka.]
Himavantass' avidåre Romaso nāma pabbato  /
Buddho pi Sambhavo nāma abbhokāse vasã tadā.  // ApTha_35,344.1 //
Bhavanā nikkhamitvāna padumaü dhārayim ahaü  /
*ekāhaü* dhārayitvāna punabbhavaü upāgamiü.  // ApTha_35,344.2 //


#<[page 280]>#
%<280                   Therāpadāna>%
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_35,344.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,344.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Padumapåjako thero i. g. a-ti.
          Padumapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                [345. Tiõamuņņhidāyaka.]
Himavantass' avidåre Lambako nāma pabbato  /
Upatisso nāma sambuddho abbhokāsamhi caīkami.  // ApTha_35,345.1 //
Migaluddo pure āsim ara¤¤e kānane ahaü  /
disvāna taü devadevaü sayambhum aparājitaü  // ApTha_35,345.2 //
Vippasannena cittena tadā tassa mahesino  /
nisãdanatthaü Buddhassa tiõamuņņhim adās' ahaü.  // ApTha_35,345.3 //
Datvāna devadevassa bhiyyo cittaü pasādayiü /
sambuddham abhivāde*tvā pakkāmiü ut*tarāmukho.  // ApTha_35,345.4 //
Aciraü gatamattam maü migarājā aheņhayi  /
sãhena pātito santo tattha kālakato ahaü.  // ApTha_35,345.5 //
âsanne me kataü kammaü Buddhaseņņhe anāsave  /
sumutto saravego ca devalokam agacch' ahaü.  // ApTha_35,345.6 //
Yåpo tattha *subho* āsi pu¤¤akammābhinimmito  /
sahassakaõķo satageõķu dhajālu haritāmayo.  // ApTha_35,345.7 //
Pabhā niddhāvate tassa sataraüsãva uggato  /
ākiõõo devaka¤¤ābhi āmodi kāmakāmi 'haü. // ApTha_35,345.8 //
*Devalokā cavitvāna sukkamålena codito  /
āgantvā*na manussattaü patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_35,345.9 //
Catunavute ito kappe nisãdanam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi tiõamuņņhe idaü phalaü.  // ApTha_35,345.10 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,345.11 //
        Itthaü sudam āyasmā Tiõamuņņhidāyako th. i. g. a-ti.
     Tiõamuņņhidāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 281]>#
%<                      346. Tiõķukaphaladāyaka              281>%

                     [346. Tiõķukaphaladāyaka.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
addasaü *virajaü Buddham oghatiõ*õam anāsavaü.  // ApTha_35,346.1 //
Tiõķukaü saphalaü disvā bhinditvāna sakoņakaü  /
pasannacitto sumano Vessabhussa adās' ahaü.  // ApTha_35,346.2 //
Ekanavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_35,346.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,346.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Tiõķukaphaladāyako th. i. g. a-ti.
    Tiõķukaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [347. Eka¤jaliya.]
Romaso nāma sambuddho nadãkåle vasã tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü vãtaraüsãva bhāõumaü // ApTha_35,347.1 //
Ukkāmukhaü pahaņaü va khadiraīgārasannibhaü  /
osadhã viya rocantam eka¤ja*lim* akās' ahaü.  // ApTha_35,347.2 //
Catunavute ito kappe yam a¤jalim akās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi a¤jaliyā idaü phalaü.  // ApTha_35,347.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_35,347.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Eka¤jaliyo thero i. g. a-ti.
           Eka¤jaliyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Padum' Uppalahatthā ti Dhajo Kiīkhaõiko Nalo
     Campako Paduma-Muņņhã Tinduk' Eka¤jalã tathā
     cha ca saņņhi ca gāthāyo gaõitāyo vibhāvihi.
                Ekapadumiyavaggo pa¤catiüso.


#<[page 282]>#
%<282                   Therāpadāna>%

                    [348. Saddasa¤¤aka.]
Migaluddo pure āsim ara¤¤e kānane ahaü  /
tatth' addasāsiü sambuddhaü devasaīghapurakkhataü  // ApTha_36,348.1 //
Catusaccaü pakāsentam uddharantaü mahājanaü  /
assosiü madhuraü vācaü karavãkarudopamaü.  // ApTha_36,348.2 //
Brahmassarassa munino Sikhino lokabandhuno  /
ghose cittaü pasādetvā patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_36,348.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pasādassa idaü phalaü.  // ApTha_36,348.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,348.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Saddasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Saddasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                        [349. Yavakalāpiya.]
Nagare Aruõavatiyā āsiü yavasiko tadā  /
panthe disvāna sambuddhaü yavakalāpam apatthariü // ApTha_36,349.1 //
Anukampako kāruõiko Sikhã lokagganāyako  /
mama saīkappam a¤¤āya nisãdi ya vasanthare.  // ApTha_36,349.2 //
Disvā nisinnaü vimalaü mahājhāyivināyakaü /
pāmujjaü janayitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_36,349.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi yavatthāre idaü phalaü.  // ApTha_36,349.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,349.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Yavakalāpiko thero i. g. a-ti.
           Yavakalāpiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 283]>#
%<                    351. Sakoņakakoraõķadāyaka           283>%

                        [350. Kiüsukapåjaka.]
Kiüsukaü pupphitaü disvā paggahetvāna a¤jaliü  /
Buddhaü saritvā Siddhattham ākāse abhipåjayiü.  // ApTha_36,350.1 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_36,350.2 //
Paņisambidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,350.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Kiüsukapåjako thero i. g. a-ti.
         Kiüsukapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                    [351. Sakoņakakoraõķadāyaka.]
Akkanta¤ ca padaü disvā Sikhino lokabandhuno  /
ekaüsam ajinaü katvā padaseyyam avandi 'haü.  // ApTha_36,351.1 //
Koraõķaü pupphitaü disvā pādapaü dharaõãruhaü  /
sakoņakaü gahetvāna pade cakkam apåjayiü.  // ApTha_36,351.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi padapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_36,351.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,351.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Sakoņakakoraõķadāyako thero
     i. g. a-ti.
     Sakoņakakoraõķadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [352. Daõķadāyaka.]
Kānanaü vanam oggayha veluü chetvān' ahaü tadā  /
ālambanaü gahetvāna saīghassa adadam ahaü.  // ApTha_36,352.1 //
Tena cittappasādena `sukhan te' abhivādiya  /
ālambanam pi datvāna pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_36,352.2 //
Catunavute ito kappe yaü daõķam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi daõķadānass' idaü phalaü.  // ApTha_36,352.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,352.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Daõķadāyako thero i. g. a-ti.
          Daõķadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 284]>#
%<284                        Therāpadāna>%

                       [353. Ambayāgudāyaka.]
Sataraüsi nāma sambuddho sayambhå aparājito  /
vuņņhahitvā samādhimhā bhikkhāya mam upāgami.  // ApTha_36,353.1 //
Paccekabuddhaü disvāna ambayāgum adāpayiü /
vippasanna*manan tassa vippasannena cetasā.*  // ApTha_36,353.2 //
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ambayāguy' idaü phalaü.  // ApTha_36,353.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,353.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ambayāgudāyako thero i. g. a-ti.
         Ambayāgudāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [354. Supuņakapåjaka.]
Divāvihārā nikkhanto Vipassã lokanāyako  /
bhikkhāya vicaranto so mama santikam upāgami.  // ApTha_36,354.1 //
Tato patito sumano Buddhaseņņhassa tādino  /
*lo*õasupuņakaü datvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_36,354.2 //
Ekanavut' ito kappe supuņakam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi supuņakass' idaü phalaü.  // ApTha_36,354.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,354.4 //
        Itthaü sudam āyasamā Supuņakapåjako th. i. g. a-ti.
     Supuņakapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                        [355. Sajjhadāyaka.]
Vipassino bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
ekaü sajjhaü mayā dinnaü pasannena sapāõinā.  // ApTha_36,355.1 //
Hatthiyānaü assayānaü dibbayānaü samajjhagaü /
tena sajjhakadānena patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_36,355.2 //


#<[page 285]>#
%<                        357. Piõķapāņika               285>%
Ekanavute ito kappe yaü sajjham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sajjhadānass' idaü phalaü.  // ApTha_36,355.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,355.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Sajjhadāyako thero i. g. a-ti.
          Sajjhadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [356. Saraõāgamaniya.]
âruhamhā tadā nāvaü bhikkhu c' Ajãvako c' ahaü  /
nāvāya bhijjamānāya bhikkhu me saraõam adā.  // ApTha_36,356.1 //
Ekatiüse ito kappe ya¤ ca me saraõam adā  /
duggatiü nābhijānāmi saraõāgamane idaü phalaü.  // ApTha_36,356.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,356.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Saraõāgamaniyo thero i. g. a-ti.
     Saraõāgamaniyattherassa apadānaü samattaü.

                         [357. Piõķapātika.]
Tisso nām' āsi sambuddho vihāsi pavane tadā  /
Tusitāhi idhāgantvā piõķapātam adās ahaü.  // ApTha_36,357.1 //
Sambuddham abhivādetvā Tissanāma- mahāyasaü /
Sakacittaü pasādetvā Tusitam agamās' ahaü.  // ApTha_36,357.2 //
Dvenavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi piõķapātass' idaü phalaü.  // ApTha_36,357.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_36,357.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Piõķapātiko thero i. g. a-ti.
           Piõķapatikattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Saddasa¤¤a-Yavasiko Kiüsuko 'Raõķapupphiyo
     âlamban'-Ambayāgu ca Supuņã Sajjhadāyako
     Saraõaü Piõķapāto ca gāthā tālãsam eva ca.
                Saddasa¤¤akavaggo chattiüso.


#<[page 286]>#
%<286                       Therāpadāna>%

                        [358. Ekamandāriya.]
Tāvatiüsā idhāgantvā Maīgalo nāma māõavo  /
mandāravaü gahetvāna Vipassissa mahesino  // ApTha_37,358.1 //
Samādhinā nisinnassa matthake dhārayim ahaü.  /
sattāhaü dhārayitvāna devalokaü punāgamiü. // ApTha_37,358.2 //
Ekanavute ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,358.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,358.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Mandāriyo thero i. g. a-ti.
          Ekamandāriyattherassa apadānaü samattaü.

                      [359. Kekkhārupupphiya.]
Yāmā devā idhāgantvā Gotamaü sirivacchasaü /
kekkhārupupphaü paggayha Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_37,359.1 //
Dvenavute ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,359.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,359.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Kekkhārupupphiyo th. i. g. a-ti.
         Kekkhārupupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [360. Bhisamuëāladāyaka.]
Phusso nāmā ti sambuddho sabbadhammānapāragå  /
vivekakāmo suppa¤¤o āgacchi mama santike.  // ApTha_37,360.1 //
Tasmiü cittaü pasādetvā mahākāruõike jine  /
bhisamuëālaü paggayha Buddhaseņņhassa dās' ahaü.  // ApTha_37,360.2 //


#<[page 287]>#
%<                        361. Kesarapupphiya            287>%
Dvenavute ito kappe yaü bhisam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhisadānass' idaü phalaü.  // ApTha_37,360.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,360.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Bhisamuëāladāyako th. i. g. a-ti.
     Bhisamulāëadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [361. Kesarapupphiya.]
Vijjādharo tadā āsiü Himavantamhi pabbate  /
addasaü virajaü Buddhaü caīkamantaü mahāyasaü.  // ApTha_37,361.1 //
Tãõi kesarapupphāni sãse katvān' ahaü tadā  /
upasaīkamma sambuddhaü *Vessabhum abhi*påjayiü.  // ApTha_37,361.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,361.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,361.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Kesarapupphiyo th. i. g. a-ti.
         Kesarapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [362. Aīkolapupphiya.]
Padumo nāma sambuddho Cittakåņe vasã tadā  /
disvāna tam ahaü Buddhaü sayambhum upagacchi 'haü.  // ApTha_37,362.1 //
Aīkolaü pupphitaü disvā ocinitvān' ahan tadā  /
upagantvāna sambuddhaü påjesiü Padumaü jinaü.  // ApTha_37,362.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,362.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,362.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Aīkolapupphiyo thero i. g. a-ti.
        Aīkolapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [363. Kadambapupphiya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü gacchantam antarāpaõe  /
ka¤canagghiyasaīkāsaü battiüsavarakkhaõaü  // ApTha_37,363.1 //
Nisajja pāsādavare addasaü lokanāyakaü  /
kadambapupphaü paggayha Vipassim abhipåjayiü.  // ApTha_37,363.2 //


#<[page 288]>#
%<288                   Therāpadāna>%
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,363.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,363.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Kadambapupphiyo th. i. g. a-ti.
     Kadambapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                 [364. Uddālapupphiya.]
Anātho nāma sambuddho Gaīgākåle vasã tadā  /
uddālakaü gahetvāna påjayim aparājitaü.  // ApTha_37,364.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,364.2 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,364.3 //
        Itthaü sudam āyasmā Uddālapupphiyo thero i. g. a-ti.
         Uddālapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                 [365. Ekacampakapupphiya.]
Upasanto va sambuddho vasati pabbatantare  /
ekaü campakam ādāya upagacchiü naruttamaü.  // ApTha_37,365.1 //
Pasannacitto sumano paccekamunim uttamaü  /
ubho hatthehi paggayha påjayim aparājitaü.  // ApTha_37,365.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,365.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,365.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekacampakapupphiyo th. i. g. a-ti.
     Ekacampakapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                 [366. Timirapupphiya.]
Candabhāgānadãtãre anusotaü vajām' ahaü  /
addasaü virajaü Buddhaü *sālarājaü va phul*litaü.  // ApTha_37,366.1 //


#<[page 289]>#
%<                    367. Salaëapupphiya              289>%
Pasannacitto sumano paccekamunim uttamaü  /
gahetvā timiraü pupphaü matthake okirim ahaü.  // ApTha_37,366.2 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,366.3 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,366.4 //
        Itthaü sudam āyasmā Timirapupphiyo th. i. g. a-ti.
     Timirapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [367. Salaëapupphiya.]
Candabhāgānadãtãre ahosiü kinnaro tadā  /
ath' addasaü devadevaü caīkamantaü narāsabhaü.  // ApTha_37,367.1 //
Ocinitvāna salaëaü pupphaü Buddhass' adās' ahaü  /
upasiīghi mahāvãro salaëaü devagandhikaü.  // ApTha_37,367.2 //
Paņiggahetvā sambuddho Vipassã lokanāyako  /
upasiīghi mahāvãro pekkhamānassa me sadā.  // ApTha_37,367.3 //
Pasannacitto sumano vanditvā dipaduttamaü  /
a¤jalim paggahetvāna puna pabbatam āruhiü.  // ApTha_37,367.4 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_37,367.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_37,367.6 //
        Itthaü sudam āyasā Salaëapupphiyo thero i. g. a-ti.
         Salaëapupphiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
    Mandārava¤ ca Kekkhāru Bhisa-Kesarapupphiyo
     Aīkolako Kadambã ca Uddālã Ekacampako
     Timiraü Salaëa¤ c' eva gāthā tālãsam eva ca.
              Mandārapupphiyavaggo sattatiüso.


#<[page 290]>#
%<290                  Therāpadāna>%

                   [368. Bodhivandaka.]
Pāņaliü haritaü disvā pādapaü dharaõãruhaü  /
ekaüsam a¤jaliü katvā avandiü pāņalim ahaü.  // ApTha_38,368.1 //
A¤jaliü paggahetvāna garuü katvāna mānasaü  /
antosuddhaü bahiü suddhaü suvimuttam anāsavaü  // ApTha_38,368.2 //
Vipassiü lokamahitaü karuõā¤āõasāgaraü  /
sammukhā viya *sam*buddham avandiü pāņalim ahaü.  // ApTha_38,368.3 //
Ekanavut' ito kappe yaü bodhim abhivand' ahaü /
duggatiü nābhijānāmi vandanāya idaü phalaü.  // ApTha_38,368.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,368.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Bodhivandako thero i. g. a-ti.
          Bodhivandakattherassa apadānaü samattaü.

                   [369. Pāņalipupphiya.]
*Vipassã nāma bhagavā* sayambhå aggapuggalo  /
purakkhato sasissehi Bandhumaü pavisã jino.  // ApTha_38,369.1 //
Tãõi pāņalipupphāni ucchaīge ņhapitāni me  /
sãsaü nahāyitukāmo 'haü nadãtittham agacch' ahaü.  // ApTha_38,369.2 //
Nikkhamma Bandhumatiyā addasaü lokanāyakaü  /
indãvaraü va jalitam ādittaü va hutāsanaü  // ApTha_38,369.3 //
Vyagghusabhaü va pavaram abhijātaü va kesariü  /
gacchantaü samaõānaggaü bhikkhusaīghapurakkhataü.  // ApTha_38,369.4 //
Tasmiü pasanno sugate kilesamaladhovane  /
gahetvā tãõipupphāni buddhaseņņham apåjayiü.  // ApTha_38,369.5 //
Ekanavut' ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_38,369.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,369.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Pāņalipupphiyo th. i. g. a-ti.
          Pāņalipupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 291]>#
%<                  370. Tãõuppalamāliya           291>%

                   [370. Tãõuppalamāliya.]
Candabhāgānadãtãre ahosiü vānaro tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü nisinnaü pabbatantare,  // ApTha_38,370.1 //
Obhāsentaü disā sabbā sāla *rājaü* va phullitaü /
lakkhaõavya¤janåpetaü disvā attamano ahaü.  // ApTha_38,370.2 //
Udaggacitto sumano pãtiyā haņņhamāõaso  /
tãõi uppaëapupphāni matthake abhiropayiü.  // ApTha_38,370.3 //
Påjayitvāna pupphāni Phussassātha mahesino  /
sagāravo bhavitvāna pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_38,370.4 //
Gacchanto paņikuņiko vippasannena cetasā  /
selantare patitvāna pāpuõiü jãvitakkhayaü.  // ApTha_38,370.5 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā purimaü jātiü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_38,370.6 //
Satānaü tãõikhattu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü.  // ApTha_38,370.7 //
Dvenavut' ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_38,370.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,370.9 //
        Itthaü sudam āyasmā Tãõuppalamāliyo th. i. g. a-ti.
         Tãõuppalamāliyattherassa apadānaü samattaü.

                   [371. Pattipupphiyo.]
Yadā nibbāyi sambuddho mahesi Padumuttaro  /
samāgamma janā sabbe sarãraü nãharanti te.  // ApTha_38,371.1 //
Nãharante sarãramhi vajjamānāsu bherisu  /
pasannacitto sumano pattipuppham apåjayiü.  // ApTha_38,371.2 //
Satasahasse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi sarãre påjite phalaü.  // ApTha_38,371.3 //
Sāgataü vata me āsi Buddhaseņņhassa santike  /
Tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassasāsanaü.  // ApTha_38,371.4 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_38,371.5 //


#<[page 292]>#
%<292                    Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,371.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Pattipupphiyo thero i. g. a-ti.
           Pattipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                  [372. Sattapaõõiya.] 
Sumano nāma sambuddho uppajji lokanāyako  /
pasannacitto sumano sattapaõõim apåjayiü.  // ApTha_38,372.1 //
Satasahasse ito kappe sattapaõõim apåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi sattapaõõipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_38,372.2 //
Svāgataü . . . pe . . .  // ApTha_38,372.3 //
Kilesā . . . pe . . .  // ApTha_38,372.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  /
Itthaü sudam āyasmā Sattapaõõiyo . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,372.5 //

                  [373. Gandhamuņņhiya.]
Citesu kiramānesu nānāgandhe samāgate  /
pasannacitto sumano gandhamuņņhim apåjayiü.  // ApTha_38,373.1 //
Satasahasse ito kappe citakaü yam apåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi citapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_38,373.2 //
Sāgataü vata me āsi mama Buddhassa santike  /
tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_38,373.3 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_38,373.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,373.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Gandhamuņņhiyo th. i. g. a-ti.
     Gandhamuņņhiyattherassa apādanaü samattaü.

                   [374. Citapåjaka.]
Parinibbute bhagavati jalajuttamanāmake  /
āropitamhi citake sālapuppham apåjayiü.  // ApTha_38,374.1 //
Satasahasse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi citapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_38,374.2 //


#<[page 293]>#
%<                    375. Sumanatālavaõņiya               293>%
Sāgataü vata me āsi Buddhaseņņhassa santike  /
tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_38,374.3 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_38,374.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,374.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Citapåjako thero i. g. a-ti.
            Citapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                 [375. Sumanatālavaõņiya.]
Siddhatthassa bhagavato tālavaõņam adās' ahaü  /
sumanehi paņicchannaü dhārayāmi mahāyasam.  // ApTha_38,375.1 //
Catunavute ito kappe tālavaõņam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi tālavaõņass' idaü phalaü.  // ApTha_38,375.2 //
Sāgataü vata me āsi mama Buddhassa santike  /
tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_38,375.3 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_38,375.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,375.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sumanatālavaõņiyo th. i. g. a-ti.
     Sumanatālavaõņiyattherassa apadānaü samattaü.

                [376. Sumanadāmadāyaka.]
Siddhatthassa bhagavato nhātakassa tapassi*no  /
katvāna sumanādāmaü dhārayiü* purato ņhito.  // ApTha_38,376.1 //
Catunavute ito kappe yaü dāmam abhidhārayiü /
duggatiü nābhijānāmi sumanādhāraõe phalaü.  // ApTha_38,376.2 //
Sāgataü vata me āsi mama Buddhassa santike  /
tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_38,376.3 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe sumåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_38,376.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,376.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sumanadāmadāyako thero i. g. a-ti.
     Sumanadāmadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 294]>#
%<294                 Therāpadāna>%
                377. Kāsumāriphaladāyaka.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
addasaü virajaü Buddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_38,377.1 //
Pasannacitto sumano sãre katvāna a¤jaliü  /
*kāsumāri*phalaü gayha Buddhaseņņhassa dās' ahaü.  // ApTha_38,377.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalam adadim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_38,377.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,377.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,377.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_38,377.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Kāsumāriphaladāyako
     Kāsumāriphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.
   Uddānaü:
     Bodhi-Pāņalipupphã ca Uppalã Sattapaõõiyo
     Gandhamuņņhã ca Citako Tālaü Sumanadāmako
     Kāsumāriphala pi ca gāthā ekånasaņņhikā
               Bodhivandakavaggo aņņhatiüso.{cross}

                  [378. Avaõņaphaladāyaka.]
Sataraüsi nāma bhagavā sayambhå aparājito  /
vivekakāmo sambuddho gocarāyābhinikkhami.  // ApTha_39,378.1 //
Phalahattho ahaü disvā upagacchiü narāsabhaü  /
pasannacitto sumano avaõņam adadaü phalaü.  // ApTha_39,378.2 //
Catunavut' ito kappe yaü phalam adadam ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,378.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,378.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,378.5 //


#<[page 295]>#
%<                  379. Labujaphaladāyaka              295>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,378.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Avaõņaphaladāyako th. i. g. a-ti.
     Avaõņaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                [379. Labujaphaladāyaka.]
Nagare Bandhumatiyā āsim ārāmiko tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü gacchantam anila¤jase. // ApTha_39,379.1 //
Labujassa phalaü gayha Buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
ākāse ņhito santo paņigaõhi mahāyaso.  // ApTha_39,379.2 //
Vittisa¤jananaü mayhaü diņņhadhammasukhāvahaü  /
phalaü Buddhassa datvāna vippasannena cetasā  // ApTha_39,379.3 //
Adhigacchiü tadā pãtiü vipula¤ ca sukhuttamaü  /
uppajjate va ratanaü nibbattassa yahiü tahiü. // ApTha_39,379.4 //
Ekanavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,379.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,379.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,379.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,379.8 //
        Itthaü sudam āyasmā Labujaphaladāyako
     Labujaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                [380. Udumbaraphaladāyaka.]
Vinatānadiyā tãre vihāsi purisuttamo  /
addasaü virajaü Buddham ekaggaü susamāhitaü  // ApTha_39,380.1 //
Tasmiü pasannamānaso kilesamaladhovane  /
udumbaraü phalaü gayha Buddhaseņņhass' adās' ahaü.  // ApTha_39,380.2 //
Ekanavut' ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,380.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,380.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,380.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,380.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Udumbaraphaladāyako th. i. g. a-ti.
     Udumbaraphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 296]>#
%<296                 Therāpadāna>%

                [381. Pilakkhaphaladāyaka.]
Vanante Buddhaü disvāna Atthadassiü mahāyasaü  /
pasannacitto sumano pilakkhassa phalam adaü.  // ApTha_39,381.1 //
Aņņhārase kappasate yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,381.2 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,381.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,381.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe  // ApTha_39,381.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Pilakkhaphaladāyako
     Pilakkhaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                 [382. Phārusaphaladāyaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddham āhutãnaü paņiggahaü  /
rathiyaü paņipajjantaü phārusaphalam adās' ahaü.  // ApTha_39,382.1 //
Ekanavut' ito kappe yaü phalam adadam ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,382.2 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,382.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,382.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,382.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Phārusaphaladāyako th. i. g. a-ti.
     Phārusaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                  [383. Valliphaladāyaka.]
Sabbe *janā samāgamma āgam*iüsu vanan tadā  /
phalam anvesamānā te alabhiüsu phalan tadā.  // ApTha_39,383.1 //
Tatth' addasāsiü sambuddhaü sayambhum aparājitaü  /
pasannacitto sumano valliphalam adās' ahaü.  // ApTha_39,383.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,383.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,383.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,383.5 //


#<[page 297]>#
%<                  384. Kadalãphaladāyaka             297>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,383.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Valliphaladāyako th. i. g. a-ti.
         Valliphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                   [384. Kadalãphaladāyaka.]
Kaõikāraü va jalitaü puõõamāse va candimaü  /
jalantaü dãparukkhaü va addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_39,384.1 //
Kadalãphalaü paggayha adāsiü satthuno ahaü  /
pasannacitto sumano vanditvāna apakkamiü.  // ApTha_39,384.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,384.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,384.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,384.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,384.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Kadalãphaladāyako th. i. g. a-ti.
     Kadalãphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                  [385. Panasaphaladāyaka.]
Ajjuno nāma sambuddho Himavante vasã tadā  /
caraõena ca sampanno samādhikusalo muni.  // ApTha_39,385.1 //
Kumbhamattaü gahetvāna panasaü jãvajãvakaü /
chattapaõõe thapetvāna adāsiü satthuno ahaü.  // ApTha_39,385.2 //
Ekanavut' ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,385.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,385.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,385.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,385.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Panasaphaladāyako th. i. g. a-ti.
     Panasaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 298]>#
%<298                    Therāpadāna>%

                      [386. Soõakoņivãsa.]
Vipassino pāvacane ekaü leõaü mayā kataü  /
cātuddisassa saīghassa Bandhumā-rājadhāniyā. // ApTha_39,386.1 //
Dussehi bhåmileõassa santharitvā pariccajiü  /
udaggacitto sumano akāsiü paõidhiü tadā:  // ApTha_39,386.2 //
`ârādhayeyyaü sambuddhaü pabbajja¤ ca labheyy' ahaü  /
anuttara¤ ca nibbānaü phuseyyaü santim uttamaü.'  // ApTha_39,386.3 //
Ten' eva sukkamålena kappaü navuti saüsariü  /
devabhåto manusso va katapu¤¤o viroc' ahaü.  // ApTha_39,386.4 //
Tato kammāvasesena idha pacchimake bhave  /
Campāyam aggaseņņhissa jāto 'mhi ekaputtako.  // ApTha_39,386.5 //
Jāta*mat*tassa me sutvā pitucchando ayam ahu  /
dadām' ahaü kumārassa vãsakoņianånakā.  // ApTha_39,386.6 //
Caturaīgulā ca me lomā jātā pādatale ubho  /
sukhumā mudusamphassā 'tulāpi ca mahāsubhā.  // ApTha_39,386.7 //
Atãtā navutã kappā *ay*am eko 'va uttariü /
nābhijānāmi nikkhitte pāde bhume asanthate.  // ApTha_39,386.8 //
ârādhito me sambuddho pabbajim anagāriyaü  /
arahatta¤ ca me pattaü sãtibhåto 'mhi nibbuto. // ApTha_39,386.9 //
Aggo āraddhaviriyānaü niddiņņho *sabbadassinā*  /
khãõāsavo ca arahā chaëabhi¤¤āmahiddhiko. // ApTha_39,386.10 //
Ekanavut' ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi leõadānass' idaü phalaü.  // ApTha_39,386.11 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,386.12 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,386.13 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_39,386.14 //
     Koņivãso ti so Soõo bhikkhu *saīghassa aggato*
     pa¤haü puņņho viyākāsi Anotatte mahāsare ti.
        Itthaü sudam āyasmā Soõo Koņivãso thero i. g. a-ti.
           Soõakoņivãsattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 299]>#
%<                 387. Pubbakammapiloti             299>%

                  [387. Pubbakammapiloti.]
Anota*ttasarāsanne ramaõãye silā*tale  /
nānāratanapajjote nānāgandhavanantare  // ApTha_39,387.1 //
Mahatā bhikkhusaīghena pareto lokanāyako  /
āsãno vyākari tattha pubbakammāni attano:  // ApTha_39,387.2 //
`Suõotha bhikkhavo mayham yaü kammaü pakatam mayā  /
*pilotiyassa kammassa buddhatthe* pi vipaccati.  // ApTha_39,387.3 //
Munāli nām' ahaü dhutto pubbe a¤¤āsu jātisu  /
paccekabuddhaü Surabhim abbhācikkhim adåsakaü.  // ApTha_39,387.4 //
Tena kammavipākena niraye saüsariü ciraü  /
bahå vassasahassāni dukkhaü vedesiü vedanaü.  // ApTha_39,387.5 //
Tena kammāvasesena idha pa*cchimake bhave  /
abbhakkhā*naü mayā laddhaü Sundarãkāya kāraõā.  // ApTha_39,387.6 //
Sabbābhibhussa Buddhassa Nando nām' āsi sāvako  /
tam abbhakkhāya niraye ciraü saüsaritam mayā.  // ApTha_39,387.7 //
Dasavassasahassāni niraye saüsariü ciraü  /
manussabhāvaü laddhāham abbhakkhānaü bahuü labhiü.  // ApTha_39,387.8 //
Tena kammā*vasesena Ci¤ca* mānavikā mamaü  /
abbhakkhāsi abhåtena janakāyassa aggato.  // ApTha_39,387.9 //
Brāhmaõo sutavā āsim ahaü sakkatapåjito  /
mahāvane pa¤casate *mante* vācemi māõave.  // ApTha_39,387.10 //
Tatthāgato Isigaõo pa¤cābhi¤¤āmahi*ddhiko* /
ta¤ cāham ā*gataü disvā abbhācikkhim adåsakaü.  // ApTha_39,387.11 //
Tato 'ham avacaü sisse: kāmabhogã ayaü isi  /
mayhaü vibhāsamānassa anumodiüsu māõavā.  // ApTha_39,387.12 //
Tato māõavakā sabbe bhikkhamānā kulākule  /
mahājanassa ahaüsu: *kāma*bhogã ayaü isi.  // ApTha_39,387.13 //


#<[page 300]>#
%<300                              Therāpadāna>%
Tena kammavipākena pa¤cabhikkhusatā ime  /
abbhakkhānaü labhuü sabbe Sundarãkāya kāraõā.  // ApTha_39,387.14 //
Dvemātā-bhātaro pubbe dhanahetu haniü ahaü /
pakkhipiü giriduggesu silāya ca apiüsayiü.  // ApTha_39,387.15 //
Tena kammavipākena Devadatto silaü khipi  /
aīguņņhaü piüsayã pāde mama pāsānasakkharā.  // ApTha_39,387.16 //
Pure 'haü dārako hutvā kãëamāno mahāpathe  /
paccekabuddhaü disvāna magge sakalikaü dahiü. // ApTha_39,387.17 //
Tena kammavipākena idha pacchimake bhave  /
vadhatthaü maü Devadatto abhimāre payojayi.  // ApTha_39,387.18 //
Hatthāroho pure āsiü paccekamunim uttamaü  /
piõķāya vicarantaü *tam* āsādesiü gajen' ahaü.  // ApTha_39,387.19 //
Tena kammavipākena bhanto Nāëāgirã gajo  /
Giribbaje puravare dāruõo mam upāgamã. // ApTha_39,387.20 //
Rājāhaü patthivo āsiü sattiyā purisaü haniü  /
tena kammavipākena niraye paccasiü bhusaü.  // ApTha_39,387.21 //
Kammuõo tassa sesena c'ādiõõaü sakalaü mama  /
pāde chaviü pakopesi na hi kammaü panassati. // ApTha_39,387.22 //
Ahaü kevaņņagāmasmim ahuü kevaņņadārako  /
macchake ghātite disvā janayiü somanassakaü.  // ApTha_39,387.23 //
Tena kammavipākena sãsadukkham ahu mama  /
Sakkesu ha¤¤amānesu yadā hani Viķuķabho. // ApTha_39,387.24 //
Phussassāhaü pāvacane sāvake paribhāsayiü /
yavaü khādatha bhu¤jatha mā ca bhu¤jatha sāliyo.  // ApTha_39,387.25 //


#<[page 301]>#
%<                 387. Pubbakammapiloti             301>%
Tena kammavipākena temāsaü khāditaü yavaü  /
nimantito brāhmaõena verajjāyaü vasiü tadā.  // ApTha_39,387.26 //
Nibbuddhe vattamānamhi Mallaputtaü nisedhayiü  /
tena kammavipākena piņņhidukkham ahu mama. // ApTha_39,387.27 //
Tikicchako aham āsiü seņņhiputtaü virecayiü  /
tena kammavipākena hoti pakkhandikā mama.  // ApTha_39,387.28 //
Avacāhaü Jotipālo sugataü Kassapaü tadā:  /
kuto nu bodhi muõķassa bodhi paramadullabhā?  // ApTha_39,387.29 //
Tena kammavipākena ācariü dukkaraü bahuü  /
chabbassān' Uruvelāyaü tato bodhim apāpuõiü.  // ApTha_39,387.30 //
Nāhaü etena maggena pāpuõiü bodhim uttamaü  /
kummaggena gavesissaü pubbakammena kārito.  // ApTha_39,387.31 //
Pu¤¤apāpaparikhãõo sabbasantāpavajjito  /
asoko anupāyāso nibbāyissam anāsavo.'  // ApTha_39,387.32 //
Evaü jino viyākāsi bhikkhusaīghassa aggato  // ApTha_39,387.33 //
     sabbābhi¤¤ābalappatto Anotatte mahāsare ti.
    Itthaü sudaü bhagavā attano pubbacaritaü
     Pubbakammapiloti nāma Buddhāpadānaü dhammapari-
     yāyam abhāsi.
     Pubbakammapiloti nāma Buddhāpadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Avaõņaü Labuja¤ c' eva Udumbara Pilakkhu ca
     Phāru-Vallã ca Kadalã Panasa-Koņivãsako.
     Pubbakammapiloti ca apadānaü mahesino
     gāthāyo ekanavuti gaõitāyo vibhāvihã.
               Avaõņaphalavaggo ekånacattāriüso.


#<[page 302]>#
%<302                   Therāpadāna>%

                    [388. Pilindavaccha.]
Nagare Haüsavatiyā āsiü dovāriko ahaü  /
akkhobhaü amitabhogaü ghare sannicitaü mamaü.  // ApTha_40,388.1 //
Rahogato nisãditvā sampahaüsitvā mānasaü  /
nisajja pāsādavare evaü cintes' ahan tadā:  // ApTha_40,388.2 //
Bahå me 'dhigatā bhogā: phãtam antepuraü mama  /
rājāpi sannimantesi ânando puthuvissaro. // ApTha_40,388.3 //
Aya¤ ca Buddho uppanno adhiccuppattiko muni  /
saüvijjanti ca me bhogā; dānaü dassāmi satthuno.  // ApTha_40,388.4 //
Padume rājaputtena dinnaü dānaü varaü jine  /
hatthināge ca pallaīke appassena¤ c' anappakaü.  // ApTha_40,388.5 //
Aham pi dānaü dassāmi saīghe guõavaruttame  /
adinnapubbaü dānavaraü bhavissam ādikammiko.  // ApTha_40,388.6 //
Cintetvāhaü bahuvidhaü yāge yassa sukhaü phalaü  /
parikkhāradānam addakkhiü mama saīkappapåraõaü.  // ApTha_40,388.7 //
Parikkhārāna dassāmi saīghe guõavaruttame  /
adinnapubbam a¤¤esaü bhavissam ādikammiko.  // ApTha_40,388.8 //
Naëakāre upāgamma chattaü kāresiü tāvade  /
chattasatasahassāni ekato sannipātayiü.  // ApTha_40,388.9 //
Dussasatasahassāni ekato sannipātayiü  /
vāsiyo satthake cāpi såciyo nakhacchedane.  // ApTha_40,388.10 //
Heņņhā chatte laggāpesiü kāretvā tadanucchave  /
vidhåpane tālavaõņe morahatthe ca cāmare.  // ApTha_40,388.11 //
Parissāvane teladhāre kārayiü tadanuccha*ve  /
såcighare aüsabaddhe atho* pi kāyabandhane.  // ApTha_40,388.12 //
âdhārake ca sukate kārayiü tadanucchave  /
paribhogabhājane ca atho pi lohathālake.  // ApTha_40,388.13 //


#<[page 303]>#
%<                   388. Pilindavaccha                 303>%
Bhesajjaü pårayitvāna heņņhā chatte ņhapes' ahaü  /
vacam usãram laņņhimadhuü pipphalã maricāni ca  // ApTha_40,388.14 //
Harã*ņakiü siīgiveraü sabbaü påresi bhājane*  /
upāhanā pādukāyo atho udakapu¤chane. // ApTha_40,388.15 //
Kattaradaõķe sukate kārayiü tadanucchave  /
osadhaü jananāliü ca salākā dhammakuttarā.  // ApTha_40,388.16 //
Ku¤cikā pa¤cavaõõehi sibbite ku¤cikāghare  /
āyoge dhåmanette ca atho pi dãpadhārake. // ApTha_40,388.17 //
Tumbake ca karaõķe ca kārayiü tadanucchave  /
saõķāse pipphale c' eva atho pi malahārake. // ApTha_40,388.18 //
Bhesajjathavike c' eva kārayiü tadanucchave  /
āsandiyo pãņhake ca pallaīke caturomaye  // ApTha_40,388.19 //
tadanucchave kāretvā heņņhā chatte ņhapes' ahaü.  /
Unnābhisã tålabhisã atho pi pãņhikābhisã  // ApTha_40,388.20 //
bimbohane ca sukate kārayiü tadanucchave  /
kuruvinde madhusitthe telahatthappatāpakaü // ApTha_40,388.21 //
Sipāņiphalake sucã ma¤cam attharaõena ca  /
senāsane pādapu¤che sayanāsanadaõķake.  // ApTha_40,388.22 //
Dantapoõe ca pāņalã sãsālepanagandhake  /
araõã palālapãņhe ca pattapidhānadhārake. // ApTha_40,388.23 //
Udakassa katacchu¤ ca cuõõakam rajanammanaü /
sammajjanaü uda vatthaü tathā vassikasāņakaü  // ApTha_40,388.24 //
nisãdanaü kaõķucchādi atha antaravāsakaü  /
uttarāsaīghasaīghāņiü natthukaü mukhasodhanaü  // ApTha_40,388.25 //
bilaīgaloõaü bhåtaü ca madhu¤ ca dadhipānakaü  /
pupphaü sitthaü piloti¤ ca mukhapu¤chanasuttakaü.  // ApTha_40,388.26 //
Dātabbaü nāma yam atthi ya¤ ca kappati satthuno  /
sabbam etam samānetvā ânandam upasaīkamiü.  // ApTha_40,388.27 //


#<[page 304]>#
%<304                 Therāpadāna>%
Upasaīkamma rājānaü janetāraü mahāyasaü /
sirasā abhivādetvā imaü vacanam abraviü:  // ApTha_40,388.28 //
Ekato jātasaüvaddhā ubhinnam ekato yasaü /
sādhāraõā sukkhadukkhe ubho ca anuvattakā.  // ApTha_40,388.29 //
Atthi cetasikaü dukkhaü tavāddheyyam arindama  /
yadi sakkosi naü dukkhaü vinodeyyāsi khattiya.  // ApTha_40,388.30 //
Tava dukkhaü mama dukkham ubhinnam ekato manaü  /
niņņhitan ti vijānāhi mamādheyyaü sace tuvaü.  // ApTha_40,388.31 //
Jānāhi kho mahārāja dukkhaü me dubbinodayaü  /
bahussamāno gajjassu etaü te duccajjaü dhanaü. // ApTha_40,388.32 //
Yāvatā vijitaü atthi yāvatā mama jãvitaü  /
etehi yadi te attho dassāmi avikampito.  // ApTha_40,388.33 //
Gajjitaü kho tayā deva micchā taü bahugajjitaü  /
jānissāmi tavaü ajja sabbadhamme patiņņhitaü.  // ApTha_40,388.34 //
Atibāëhaü nipãëesi dadamānassa me sato  /
kin te palapite n' attho; patthitaü te kathehi me.  // ApTha_40,388.35 //
Icchām' ahaü mahārāja Buddhaseņņham anuttaraü  /
bhojayissāmi sambuddhaü vajjaü me p' āhu jãvitaü. // ApTha_40,388.36 //
A¤¤am te 'haü varaü dammi; ayācittho Tathāgataü /
adeyyo kassaci Buddho maõijotiraso yathā.  // ApTha_40,388.37 //
Nanu te gajjitaü deva yāvajãvitam atthikaü /
jivitaü dadamānena yuttaü dātuü Tathāgataü.  // ApTha_40,388.38 //
ōhapanãyo mahāvãro adeyyo kassaci jino  /
na me *paņissuto* Buddho varassu amitaü dhanaü.  // ApTha_40,388.39 //
Vinicchayam pāpuõāma pucchissāma vinicchaye  /
yathāsaõhaü kathessanti paņipucchāma taü tathā.  // ApTha_40,388.40 //
Ra¤¤o hatthe gahetvāna agamāsiü vinicchayaü  /
purato akkhadassānam idaü vacanam abraviü:  // ApTha_40,388.41 //


#<[page 305]>#
%<                    388. Pilindavaccha               305>%
Sunaõtu me akkhadassā rājā varam adāsi me  /
na ki¤ci ņhapayitvāna jãvitam pi pavārayi. // ApTha_40,388.42 //
Tassa me varadinnassa Buddhaseņņhaü varim ahaü  /
sudinno hoti me Buddho athavā saüsayaü mama. // ApTha_40,388.43 //
Sussāma tava vacanaü bhåmipālassa rājino  /
ubhinnaü vacanaü sutvā chindissām' ettha saüsayaü.  // ApTha_40,388.44 //
Sabbaü deva tayā dinnaü imassa sabbagāhikaü /
na ki¤ci ņhapayitvāna jãvitam pi pavārayi?  // ApTha_40,388.45 //
Kicchapatto va hutvāna yācã varam anuttaraü /
imaü sudukkhitaü ¤atvā adāsiü sabbagāhikaü. // ApTha_40,388.46 //
Parājayo tavaü deva assa deyyo Tathāgato  /
ubhinnaü saüsayo chinno yathāsaõņhamhi tiņņhatha.  // ApTha_40,388.47 //
Rājā tatth' eva ņhatvāna akkhadasse tad abravi:  /
sammā mayhaü pi deyyātha puna Buddhaü labhām' ahaü.  // ApTha_40,388.48 //
Påretvā tava saīkappaü bhojayitvā Tathāgataü  /
puna deyyāsi sambuddham ânandassa yasassino.  // ApTha_40,388.49 //
Akkhadasse 'bhivādetvā ânanda¤ cāpi khattiyaü  /
tuņņho pamudito hutvā sambuddham upasaīkamiü.  // ApTha_40,388.50 //
Upasaīkamma sambuddham oghatiõõam anāsavaü  /
sirasā abhivādetvā idaü vacanam abraviü:  // ApTha_40,388.51 //
`Vasãsatasahassehi adhivāsehi cakkhumā  /
hāsayanto mamaü cittaü nivesanam upehi me.'  // ApTha_40,388.52 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mama saīkappam a¤¤āya adhivāsesi cakkhumā.  // ApTha_40,388.53 //
Adhivāsanam a¤¤āya abhivādiya satthuno  /
haņņho udaggacitto 'haü nivesanam upāgamiü.  // ApTha_40,388.54 //
Mittāmacce samānetvā idaü vacanam abraviü:  /
sudullabho mayā laddho maõijotiraso yathā.  // ApTha_40,388.55 //
Kena taü påjayisāma? appameyyo anupamo  /
atulo asamo vãro jino appaņipuggalo.  // ApTha_40,388.56 //
Tathā samasamo c' eva adutiyo narāsabho  /
dukkaram adhikāram hi Buddhānucchavikaü tayā. // ApTha_40,388.57 //


#<[page 306]>#
%<306                Therāpadāna>%
Nānāpupphe samānetvā karoma pupphamaõķapaü  /
Buddhānucchavikaü etaü sabbapåjā bhavissati.  // ApTha_40,388.58 //
Uppalaü paduma¤ cāpi vassikam atimuttakaü /
campakaü nāgap*uppha¤ ca ma*õķapaü kārayim ahaü.  // ApTha_40,388.59 //
Satāsanasahassāni chattacchāyāya pa¤¤apiü /
pacchimam āsanaü mayham adhikaü satam agghati  // ApTha_40,388.60 //
Satāsanasahassāni . . . pe . . .  /
paņiyādetvā annapānaü kālam arocayiü ahaü.  // ApTha_40,388.61 //
*ârocitamhi kālamhi* Padumuttaro mahāmuni  /
vasãsatasahassehi nivesanam upesi me.  // ApTha_40,388.62 //
Dhārentam uparicchattaü suphullapupphamaõķape  /
vasãsatasahassehi nisãdi purisuttamo.  // ApTha_40,388.63 //
Chattasatasahassāni satasahassa-m-āsanaü /
ka*ppiyam anavajja¤ ca paņiga*õhāhi cakkhumā.  // ApTha_40,388.64 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
maman tāretukāmo so sampaņicchi mahāmuni.  // ApTha_40,388.65 //
Bhikkhussa ekam ekassa paccekaü patt' adās' ahaü  /
jahiüsu pupphakaü pattaü lohaü pattam adhārayuü. // ApTha_40,388.66 //
Sattarattindivaü *Buddho ni*sãdi pupphamaõķape  /
bodhayanto bahu satte dhammacakkaü pavattayi. // ApTha_40,388.67 //
Dhammacakkaü pavattento heņņhato pupphamaõķape  /
cullāsãtisahassānaü dhammābhisamayo ahu.  // ApTha_40,388.68 //
Sattame divase patte Padumuttaro mahāmunã  /
chattacchāyāya*m āsã*no imā gāthā abhāsathā:  // ApTha_40,388.69 //
Anånakaü dānavaraü yo me pādāsi māõavo  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,388.70 //
Hatthã assā rathā pattã senā ca caturaīginã  /
parivāressanti taü niccaü sabbadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.71 //
Hatthiyānam assayānaü sivikaü sandamānikaü /
upaņņhissant' imaü niccaü sabbadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.72 //
Saņņhirathasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
parivāressant' imaü niccaü sabbadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.73 //


#<[page 307]>#
%<                      388. Pilindavaccha              307>%
Saņņhituriyasahassāni bheriyo samalaīkatā  /
vajjayissant' imaü niccaü sabbadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.74 //
Chalāsãtisahassāni nāriyo samalaīkatā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā.  // ApTha_40,388.75 //
Aëārapamhāhasulā suso¤¤ā tanumajjhimā  /
parivāressant' imaü niccaü sabbadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.76 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü devindo devarajjaü karissati.  // ApTha_40,388.77 //
Sahassakkhattuü rājā *ca* cakkavattã bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_40,388.78 //
Devaloke vasantassa pu¤¤akammasamaīgino  /
devalokānupariyante ratanachattaü dharissati. // ApTha_40,388.79 //
Icchissati yadā cāyaü chadanaü dussapupphajaü  /
imassa cittam a¤¤āya nibaddhaü chādayissati.  // ApTha_40,388.80 //
Devalokā cavitvāna sukkamålena codito  /
pu¤¤akammena saüyutto brahmabandhu bhavissati.  // ApTha_40,388.81 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma gottena satthā loke bhavissati.  // ApTha_40,388.82 //
Sabbam etam abhi¤¤āya Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapessati.  // ApTha_40,388.83 //
Pilindavaccho nām*ena* hessati satthu sāvako  /
devānam asurāna¤ ca gandhabbāna¤ ca sakkato.  // ApTha_40,388.84 //
Bhikkhånaü bhikkhunãna¤ ca gihãna¤ ca tath' eva so  /
piyo hutvāna sabbesaü viharissat' anāsavo. // ApTha_40,388.85 //
Satasahasse kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto saravego ca kilese jhāpayissati.  // ApTha_40,388.86 //
Aho me sukataü kammaü pu¤¤akkhette anuttare  /
yatthakāraü karitvāna patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_40,388.87 //
Anånakaü dānavaram adāsi yo hi māõavo  /
ādipubbaīgamo āsiü tassa dānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.88 //
Chatte sugate datvāna saīghe {guõavaruttame} /
aņņhānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.89 //


#<[page 308]>#
%<308                 Therāpadāna>%
Sãtaü uõhaü na jānāmi rajojallaü na lippati  /
anupaddavo anãtã ca homi apacito sadā. // ApTha_40,388.90 //
Sukhumacchaviko homi visadaü hoti mānasaü  /
chattasatasahassāni bhave saüsarato mama.  // ApTha_40,388.91 //
Sabbālaīkārayuttāni tassa kammassa vāhasā  /
idaü jātiü ņhapetvāna matthake dhārayanti me.  // ApTha_40,388.92 //
Tasmā imāya jātiyā n' atthi me chattadhāraõā  /
mama sabbaü kataü kammaü vimutticchattapattiyā. // ApTha_40,388.93 //
Dussāni sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
aņņhānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.94 //
Suvaõõavaõõo virajo sappabhāso patāpavā  /
siniddhaü hoti me gattaü bhave saüsarato mamaü.  // ApTha_40,388.95 //
Dussasatasahassāni setā pãtā ca lohitā  /
dhārenti matthake mayhaü dussadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.96 //
Koseyyakambalãyāni khomakappāsikāni ca  /
sabbattha paņilābhāmi tesaü nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.97 //
Patte sugate datvāna saīghe guõavaruttame  /
dasānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.98 //
Suvaõõathāle maõithāle rajate pi ca thālake  /
lohitaīkamaye thāle paribhu¤jāmi sabbadā.  // ApTha_40,388.99 //
Anupaddavo anãtã ca homi apacito sadā  /
lābhã annassa pānassa vatthassa sayanassa ca.  // ApTha_40,388.100 //
Na vinassanti me bhogā; ņhitacitto bhavām' ahaü  /
dhammakāmo sadā bhomi 'ppakileso anāsavo.  // ApTha_40,388.101 //
Devaloke manusse vā anubaddhā ime guõā  /
chāyā yathāpi rukkhassa sabbattha na jahanti maü  // ApTha_40,388.102 //
Cittabandhanasambaddhā sukatā vāsiyo bahå  /
datvāna Buddhaseņņhassa saīghassa ca tath' ev' ahaü  /
aņņhānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.103 //


#<[page 309]>#
%<                     388. Pilindavaccha               309>%
Såro homi visālã ca vesārajjesu pāramã  /
dhitiviriyavā homi paggahãtamano sadā.  // ApTha_40,388.104 //
Kilesacchedanaü ¤āõam sukhumam atulaü suciü  /
sabbattha paņilābhāmi tassa nissandato mama.  // ApTha_40,388.105 //
Aka*kkase apha*ruse adhote satthake bahå  /
pasannacitto datvāna Buddhasaīghe tath' eva ca  /
pa¤cānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.106 //
Kalyāõacittaü viriyaü khanti¤ ca mettasatthakaü /
taõhāsallassa chinnattā pa¤*¤āsattham anuttaraü  /
vaji*rena samaü ¤āõaü tesaü nissandato labhe.  // ApTha_40,388.107 //
Såciyo sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
pa¤cānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.108 //
Namassiyo kaīkhachedo abhiråpo ca bhogavā  /
tikkhapa¤¤o *sadā homi saüsaranto bhavābhave.*  // ApTha_40,388.109 //
Gambhãraü nipuõaü ņhānam attha-¤āõena passayiü /
vajiraggasamaü ¤āõaü hoti me tamaghāņanaü.  // ApTha_40,388.110 //
Nakhacchedane sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
pa¤cānisaüse anubhomi kammānucchavike mamaü.  // ApTha_40,388.111 //
Dāsidāse gavasse ca bhata*ke ārakkhe bahå*  /
nahāpite bhatake såde sabbatth' eva labhām' ahaü.  // ApTha_40,388.112 //
Vidhåpane sugate datvā tālavaõņe ca sobhane  /
aņņhānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.113 //
Sãtam uõhaü na jānāmi pariëāho na vijjati  /
darathaü nābhijānāmi cittasantāpanaü mama.  // ApTha_40,388.114 //
*Rāgaggi do*samohaggi mānaggi diņņhiaggi ca  /
sabbaggã nibbutā mayhaü tassa nissandato mamaü. // ApTha_40,388.115 //
Morahatthe cāmariyo datvā saīghe gaõuttame  /
upasantakileso 'haü viharāmi anaīgaõo.  // ApTha_40,388.116 //


#<[page 310]>#
%<310                    Therāpadāna>%
Parissāvane sugate datvā saīghe gaõuttame  /
pa¤cānisaüse anubhomi kammānucchavike mamaü. // ApTha_40,388.117 //
Sabbesaü samatikkamma dibbam āyuü labhām' ahaü  /
appasayho sadā homi corapaccatthikehi vā.  // ApTha_40,388.118 //
Satthena vā visena vā vihesam pi na kubbate  /
antarāmāraõaü n' atthi tesaü nissandato mamaü. // ApTha_40,388.119 //
Teladhāre sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
pa¤cānisaüse anubhomi kammānucchavike mamaü.  // ApTha_40,388.120 //
Sucāruråpo sugato susamuggatamānaso  /
avikkhittamano homi sabbārakkhehi rakkhito.  // ApTha_40,388.121 //
Såcighare sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
tãõānisaüse anubhomi kammānucchavike mamaü. // ApTha_40,388.122 //
Cetosukhaü kāyasukham iriyāpathajaü sukhaü  /
ime guõe paņilabhāmi tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.123 //
Aüsabaddhe jine datvā saīghe guõavaruttame  /
tãõānisaüse anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.124 //
Saddhamme gādhaü vindāmi sarāmi dutiyaü bhavaü /
sabbattha succhavã homi tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.125 //
Kāyabandhe sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
chānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.126 //
Samādhisu na kaīkhāmi vasã homi samādhisu  /
abhejjapariso homi ādeyyavacano sadā.  // ApTha_40,388.127 //
Upaņņhitasatã homi tāso mayhaü na vijjati  /
devaloke manusse vā anubaddhā ime guõā.  // ApTha_40,388.128 //
âdhārake jine datvā saīghe guõavaruttame  /
pa¤cavaõõehi dāyādo acalo homi kenaci.  // ApTha_40,388.129 //


#<[page 311]>#
%<                     388. Pilindavaccha                 311>%
Ye keci me sutā dhammā sati¤āõappabodhanā  /
*va*tā me na vinassanti bhavanti suvinicchitā.  // ApTha_40,388.130 //
Bhājane paribhoge ca datvā Buddhegaõuttame  /
tãõānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.131 //
Sovaõõamaye maõimaye atho pi phalikāmaye  /
lohitaīkamaye c' eva labhāmi bhājane ahaü.  // ApTha_40,388.132 //
Bhariyā dāsadāsã ca hatthassarathapattike  /
itthã patibbatā c' eva paribhogādisampadā. // ApTha_40,388.133 //
Vijjā mantapade c' eva vividhe āgame bahå  /
sabbaü sippan nisāmemi paribhogādisampadā. // ApTha_40,388.134 //
Thālake sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
tãõānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.135 //
Sovaõõamaye maõimaye atho pi phalikāmaye  /
lohitaīkamaye c' eva labhāmi thālake ahaü.  // ApTha_40,388.136 //
Assatthake phalamaye atho pokkharapattake  /
madhupānakasaīkhe ca labhāmi thālake ahaü.  // ApTha_40,388.137 //
Vatte guõe paņilabhe ācārakiriyāsu ca  /
ime guõe paņilabhe tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.138 //
Bhesajje sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
dasānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.139 //
âyuvā balavā vãro vaõõavā yasavā sukhã  /
anupaddavo anãtã ca bhomi cāpacito sadā.  /
Na me piyaviyog' atthi tassa nissandato mama.  // ApTha_40,388.140 //
Upāhane jine datvā saīghe guõavaruttame  /
tãõānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.141 //
Hatthiyānam assayānaü sivikaü sandamānikaü  /
saņņhiü satasahassāni parivārenti maü sadā.  // ApTha_40,388.142 //
Maõimayā maõķalakā sovaõõarajatapādukā  /
nibbattanti paduddhāre bhave saüsarato mama.  // ApTha_40,388.143 //


#<[page 312]>#
%<312                  Therāpadāna>%
Niyamaü paņidhāvanti ācāraguõasodhanaü /
ime guõe paņilabhe tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.144 //
Pāduke sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
iddhipādukam āruyha viharāmi yadicchakaü.  // ApTha_40,388.145 //
Mukhapu¤chanacole ca datvā Buddhe gaõuttame  /
pa¤cānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.146 //
Suvaõõavaõõo virajo sappabhāso patāpavā  /
siniddhaü hoti me gattaü rajojallaü na lippati. /
Ime guõe paņilabhe tassa nissandato ahaü  // ApTha_40,388.147 //
Kattaradaõķe sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
chānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.148 //
Puttā mayhaü bahå honti tāso mayhaü na vijjati  /
appasayho sadā homi sabbārakkhehi rakkhito  /
calitaü maü *na jānāmi* āgataü mānasaü mamaü. // ApTha_40,388.149 //
Osadham a¤janaü datvā Buddhe saīghe gaõuttame  /
aņņhānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.150 //
Visālanayano homi seta-pãta-salohito  /
anāvilapasannakkho sabbaro*gavivajjito*  // ApTha_40,388.151 //
labhāmi dibbanayanaü pa¤¤ācakkhum anuttaraü  /
ime guõe paņilabhe tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.152 //
Ku¤cike sugate datvā saīghe guõavaruttame  /
dhammadvāravivaraõaü labhāmi ¤āõaku¤cikaü.  // ApTha_40,388.153 //
Ku¤cikānaü ghare datvā *Buddhe saīghe . . . pe . . .*  /
dvānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.154 //
     appakodho anāyāso saüsaranto bhave ahaü.
âyoge sugate datvā saīghe . . . pe . . .  /
pa¤cānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.155 //
Samādhisu na *kampāmi vasã homi* samādhisu  /
abhejjapariso homi ādeyyavacano sadā  /
Jāticca bhogasampatti bhave saüsarato mamaü.  // ApTha_40,388.156 //
Dhåmanette jine datvā saīghe . . . pe . . .  /
tãõānisaüsā . . . pe . . .  // ApTha_40,388.157 //


#<[page 313]>#
%<                   388. Pilindavaccha                 313>%
Sati *me ujukā hoti susa*mbaddhā ca nahāruyo  /
labhāmi dibbanayanaü tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.158 //
Dãpathāle jine datvā saīghe . . . pe . . .  /
tãõānusaüsānubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.159 //
Jātimā aīgasampanno pa¤¤a*vā Bu*ddhasammato  /
ime guõe paņilabhe tassa nissandato ahaü.  // ApTha_40,388.160 //
Tumbake ca karaõķe ca datvā Buddhe gaõuttame  /
dasānisaüsānubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.161 //
Sadā gutto sukhasamaīgã mahāyasavā tathāgattã  /
bhattikato sukhumālo sabbãtiparivajjito. // ApTha_40,388.162 //
Vipule ca guõe lābhã samāvacaraõā mama  /
suvivajjitaubbego tumbake ca karaõķake.  // ApTha_40,388.163 //
Labhāmi caturo vaõõe hatthassā ratanāni ca  /
tāni me na vinassanti tumbadāne idaü phalaü.  // ApTha_40,388.164 //
Hatthã lãlaīgake datvā Buddhe saīghe . . . pe . . .  /
pa¤cānisaüsānubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.165 //
Sabbalakkhaõasampanno āyupa¤¤āsamāhito  /
sabbāyāsavinimutto kāyo me hoti sabbadā.  // ApTha_40,388.166 //
Tanudhāre sunisite saīghe datvāna pipphale  /
kilesakantanaü ¤āõaü labhāmi atulaü suciü // ApTha_40,388.167 //
Saõķāse sugate datvā saīghe . . . pe . . .  /
kilesalu¤canaü ¤āõaü labhāmi atulaü suciü.  // ApTha_40,388.168 //
Natthuke sugate datvā . . . pe . . .  /
aņņhānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.169 //
Saddhaü sãlaü hiri¤ cāpi atho ottappiyaü guõaü  /
sukha¤ cāga¤ ca khanti¤ ca pa¤¤aü me aņņhamaü guõaü.  // ApTha_40,388.170 //


#<[page 314]>#
%<314                    Therāpadāna>%
Pãņhake sugate datvā . . . pe . . .  /
pa¤cānisaüsānubhomi . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,388.171 //
Ucce kule pajāyāmi mahābhogo bhavām' ahaü  /
sabbe mam apacāyanti kitti abbhuggatā mamaü.  // ApTha_40,388.172 //
Kappasatasahassāni pallaīkā caturassarā  /
parivāressanti maü niccaü saüvibhāgarato ahaü.  // ApTha_40,388.173 //
Bhisiyo sugate datvā . . . pe . . .  /
chānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.174 //
samaü sambhatto 'pacito muduko cārudassano  /
labhāmi ¤āõaparivāraü bhisidānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.175 //
Tålikā vikatikāyo kaņņhissā cittikā bahå  /
varapotthake kambale ca labhāmi vividhe ahaü.  // ApTha_40,388.176 //
Pāvārike ca muduke mudukā jinaveõiyo  /
labhāmi vividhatthāre bhisidānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.177 //
Yato sarāmi attānaü yato patto 'smi vi¤¤utaü  /
atucchojjhānama¤¤o 'mhi bhisidānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.178 //
Bimbohane jine datvā . . . pe . . .  /
chānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.179 //
Uõõike padumake ca atho lohitacandane  /
bimbohane uppādemi uttamaīgaü sadā mamaü. // ApTha_40,388.180 //
Aņņhaīgike maggavare sāma¤¤e caturo phale  /
tesu ¤āõaü upānetvā vihāre niccakālikaü.  // ApTha_40,388.181 //
Dāne dame sa¤¤ame ca appama¤¤esu råpisu  /
tesu ¤āõam upānetvā vihāre sabbakālikaü.  // ApTha_40,388.182 //
Vatte guõe ca pa¤came ācārakiriyāsu ca  /
¤āõaü uppādayitvāna vihāre sabbadā ahaü.  // ApTha_40,388.183 //
Caīkame vā padhāne vā viriye bodhapakkhike  /
tesu ¤āõam upānetvā viharāmi yadicchakaü.  // ApTha_40,388.184 //


#<[page 315]>#
%<                     388. Pilindavaccha               315>%
Sãlaü samādhi pa¤¤ā ca vimutti ca anuttarā  /
tesu ¤āõam upānetvā viharāmi sukham ahaü.  // ApTha_40,388.185 //
Palālapãņhe jine datvā . . . pe . . .  /
caturānisaüse . . . pe . . .  // ApTha_40,388.186 //
Sovaõõamaye maõimaye dantasāramaye bahå  /
pallaīkaseņņhe vindāmi palālapãņhass' idaü phalaü. // ApTha_40,388.187 //
Pādapãņhe jine datvā . . . pe . . .  /
dvānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.188 //
Labhāmi bahuke yāne pādapãņhass' idaü phalaü  /
dāsidāsā ca bhariyā ye c' a¤¤e anujãvino  /
Sammā paricarante maü pādapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.189 //
Telān' abbha¤jane datvā . . . pe . . .  /
pa¤cānisaüse . . . pe . . .  // ApTha_40,388.190 //
Abyādhitā råpavatā khippaü dhammanisantitā  /
lābhitā annapānassa āyu pa¤camakaü mama  // ApTha_40,388.191 //
Sappitela¤ ca datvāna saīghe . . . pe . . .  /
pa¤cānisaüse . . . pe . . .  // ApTha_40,388.192 //
Thāmavā råpasampanno pahaņņhatanujo sadā  /
avyādhã visajã homi sappitelass' idaü phalaü.  // ApTha_40,388.193 //
Mukhadhovanakaü datvā Buddhe saīghe . . . pe . . .  /
pa¤cānisaüsānubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.194 //
Visuddhakaõņho madhurassaro kāsassāsavivajjito  /
upphalagandho mukhato upavāyati me sadā.  // ApTha_40,388.195 //
Dadhiü datvāna sampannaü Buddhe saīghe . . . pe . . .  /
bhu¤jāmi *amataü cittaü varakāy*agataü satiü // ApTha_40,388.196 //
Vaõõagandharasopetaü madhuü datvā jine gaõe  /
Anupamam atuliyam pive muttirasam ahaü.  // ApTha_40,388.197 //


#<[page 316]>#
%<316                   Therāpadāna>%
Yathābhåtaü rasaü datvā Buddhe saīghe . . . pe . . .  /
caturo phale anubhomi kammānucchavike mama.  // ApTha_40,388.198 //
Annapāna¤ ca datvāna saīghe . . . pe . . .  /
dasānisaüse anubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.199 //
âyuvā balavā vãro vaõõavā yasavā sukhã  /
lābhã annassa pānassa såro pa¤¤āõavā tathā  /
ime guõe paņilabhe saüsaranto bhave ahaü.  // ApTha_40,388.200 //
Dhåmaü datvā sugate saīghe . . . pe . . .  /
dasānisaüsānubhomi . . . pe . . .  // ApTha_40,388.201 //
Sugandhadeho yasavā sãghapa¤¤o ca kittimā  /
tikkhapa¤¤o bhåripa¤¤o bhāsagambhãrapa¤¤avā. // ApTha_40,388.202 //
Vepullajavanappa¤¤o saüsaranto bhavābhave  /
tass' eva vāhasā dāni patto santisukhaü sivaü.  // ApTha_40,388.203 //
Sāgataü vata me āsi mama Buddhassa santike  /
tisso vijjā anuppatto kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_40,388.204 //
Kilesā jhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_40,388.205 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  // ApTha_40,388.206 //
        Itthaü sudam āyasmā Pilindavaccho thero i. g. a-ti.
         *Pilindavacchattherassa apadānaü samattaü.*

                         [389. Sela.]
Nagare Haüsavatiyā vãthisāmi ahos' ahaü  /
mamaü ¤ātã samānetvā imaü vacanam abraviü:  // ApTha_40,389.1 //
Buddho loke samuppanno pu¤¤akhettam anuttaraü  /
ādhāro sabbalokassa ā*hu*tãnaü paņiggaho.  // ApTha_40,389.2 //
Khattiyā negamā c' eva mahāsālā ca brāhmaõā  /
pasannacittā sumanā pågadhammam akaüsu te.  // ApTha_40,389.3 //
Hatthāråëhā anãkaņņhā rathikā pattikārakā  /
pasannacittā sumanā pågadhammam akaüsu te.  // ApTha_40,389.4 //


#<[page 317]>#
%<                          389. Sela                 317>%
Uggā ca rājaputtā ca vesiyānā ca brāhmaõā  /
pasannacittā . . . pe . . .  // ApTha_40,389.5 //
âëārikā kappakā ca nahāpakā mālakārakā  /
pasannacittā . . . pe . . .  // ApTha_40,389.6 //
*Rajakā pesakārā ca cammakārā ca nhāpikā  /
pasannacittā . . . pe . . .  // ApTha_40,389.7 //
Usukārā cammikā ca tacchakārā ca soõõakārā ca  /
tipulopā kaņā tathā puggadhammaü . . . pe* . . .  // ApTha_40,389.8 //
Bhatakā gãtakā c' eva dāsakammakārā bahå  /
Yathā sakena thāmena pågadhammaü pe  // ApTha_40,389.9 //
Udahārā kaņņhahārā kasikā tiõahārakā  /
yathā sakena . . . pe . . .  // ApTha_40,389.10 //
Pupphikā mālikā c' eva paõõikā phalahārikā  /
yathā . . . pe . . .  // ApTha_40,389.11 //
Gaõikā kumbhadāsã ca påvikā macchakāyikā  /
yathā . . . pe . . .  // ApTha_40,389.12 //
Ete sabbe samāgantvā gaõaü bandhāma ekato  /
adhikāraü karissāma pu¤¤akkhette anuttare.  // ApTha_40,389.13 //
Te me sutvā*na vacan*aü gaõaü bandhiüsu tāvade  /
upaņņhānasālaü sukataü bhikkhusaīghassa kārayuü.  // ApTha_40,389.14 //
Niņņhāpetvāna taü sālam udaggo tuņņhamānaso  /
pareto tehi sabbehi sambuddham upasaīkamiü.  // ApTha_40,389.15 //
Upasaīkamma sambuddhaü lokanāthaü narāsabhaü  /
vanditvā satthuno pāde idaü vacanam abraviü:  // ApTha_40,389.16 //
Ime tãõisatā vãra purisā ekato gaõā  /
upaņņhānasālaü sukataü niyyātenti tavaü muni  // ApTha_40,389.17 //
Bhikkhusaīghassa purato sampaņicchatu cakkhumā  /
tãõi-satānaü purato imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_40,389.18 //
Tisatāpi ca jeņņho ca anuvattiüsu ekato  /
sampattiü hi karitvāna sabbe anubhavissatha.  // ApTha_40,389.19 //


#<[page 318]>#
%<318                Therāpadāna>%
Pacchime bhave sampatte sãtibhāvam anuttaraü  /
ajaram amaraü santiü nibbānaü phusayissatha. // ApTha_40,389.20 //
Evaü Buddho viyākāsi sabba¤¤u samaõuttaro  /
buddhassa vacanaü sutvā somanassaü pavedayiü. // ApTha_40,389.21 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramim ahaü  /
devādhipo pa¤casataü devarajjam akārayiü.  // ApTha_40,389.22 //
Sahassakkhattuü rājā ca cakkavatti ahos' ahaü  /
devarajjaü karontassa mahādevā avandisu. // ApTha_40,389.23 //
Idha mānusake rajje parisā honti bandhavā  /
pacchime bhavasampatte Vāseņņho nāma brāhmaõo.  // ApTha_40,389.24 //
Asãtikoņinicayo tassa putto ahos' ahaü  /
Selo iti mamaü nāmaü chalaīge pāramiīgato  // ApTha_40,389.25 //
Jaīghāvihāraü vicaraü sasissehi purakkhato  /
jaņābhābhārabharitaü Keniyaü nāma tāpasaü.  // ApTha_40,389.26 //
Paņiyattāhutaü disvā imaü vacanam abruviü:  /
āvāho vā vivāho vā rājā vā te nimantito?  // ApTha_40,389.27 //
âhutãyiņņhukāmo haü brāhmaõe devasammate  /
na nimantemi rājānam āhutã me na vijjati.  // ApTha_40,389.28 //
*Na c' atthi mayham āvāho vivāho me na vijjati.*  /
Sakyānaü nandijanano seņņho loke sadevake  // ApTha_40,389.29 //
sabbalokahitatthāya sattasukhāvaho  /
so me nimantito ajja tass' etaü paņiyātanaü.  // ApTha_40,389.30 //
Timbaråsakavaõõābho appameyyo anupamo  /
råpenāsadiso Buddho svātanāya nimantito.  // ApTha_40,389.31 //
Ukkāmukhapahaņo va khadiraīgārasannibho  /
*vijjupamo* mahāvãro so me Buddho nimantito.  // ApTha_40,389.32 //
Pabbatagge yathā aggi punnamāse va candimā  /
naëaggivaõõasaīkāso so me Buddho nimantito.  // ApTha_40,389.33 //
Asambhãto bhayātãto bhavantakaraõo muni  /
sãhåpamo mahāvãro so me Buddho nimantito.  // ApTha_40,389.34 //


#<[page 319]>#
%<                      389. Sela                  319>%
Kusalo Buddhadhamme hi appasayho parehi so  /
nāgupamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.35 //
Saddhammacārakusalo Buddhanāgo asādiso  /
u*sa*bhåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.36 //
Anantavaõõo amitayaso vicittasabbalakkhaõo  /
Sakkupamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.37 //
Vasãgaõã patāpã ca tejasã ca durāsado  /
brahm*åpa*mo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.38 //
Mahantadhammo dasabalo balātibalapārago  /
dharaõåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.39 //
Sãlavãcisamākiõõo dhammavi¤¤ānakhobhito  /
udadhåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.40 //
*Durāsado duppasaho* acalo uggato brahā  /
nāgåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.41 //
Ananta¤āõo asamasamo atulo aggataü gato  /
gaganåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.42 //
Patiņņhā bhayabhãtānaü tāõo saraõagāminaü /
assāsako mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.43 //
âsayo Buddhimantānaü pu¤¤akhettaü sukhesinaü  /
ratanākaro mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.44 //
Assāsako vedakaro sāma¤¤aphaladāyako  /
meghåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.45 //
Loke samussito vãro sabbantamavinodano  /
suriyåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.46 //
ârammaõavimuttãsu sabhāva-rasako muni  /
candåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.47 //
Yassa ¤āõam appameyyaü sãlaü yassa anåpamaü  /
vimutti asadisā yassa so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.48 //
Yassa pãti asadisā thāmo yassa acintiyo  /
Yassa parakkamo seņņho so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.49 //
Rago doso ca moho ca visā sabbe samåhatā  /
agaråpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.50 //


#<[page 320]>#
%<320                    Therāpadāna>%
Kilesavyādhibahådukkhāsabbantamavinodako  /
vijjåpamo mahāvãro so . . . pe . . .  // ApTha_40,389.51 //
Buddho ti bho yaü vadesi ghoso p' eso sudullabho  /
Buddho Buddho ti sutvāna pãti me udapajjatha. // ApTha_40,389.52 //
Abbhantaram agaõhantaü pãti me bahinicchare  /
so 'haü pãtimano santo imaü vacanam abraviü:  // ApTha_40,389.53 //
Kahaü nu kho so bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
kattha gantvāna passissaü sāma¤¤aphaladāyakaü.  // ApTha_40,389.54 //
Paggayha dakkhiõaü bahuü vedajāto kata¤jalã  /
ācikkha me dhammarājaü sokasallavinodanaü.  // ApTha_40,389.55 //
Udentaü va mahāmeghaü nãlaü a¤janasannibhaü  /
sāgaraü viya dissantaü passass' etaü mahāvanaü.  // ApTha_40,389.56 //
Ettha so vasate Buddho adantadamako muni  /
vinayanto ca veneyye bodhento bodhapakkhiye.  // ApTha_40,389.57 //
Pipāsito va udakaü bhojanaü va jigacchito  /
gāvã yathā vacchagiddhā evāhaü viciniü jinaü.  // ApTha_40,389.58 //
âcāra-upacāra¤¤å dhammānucchavasaüvaraü  /
sikkhāpesiü sake sisse gacchanto jinasantikaü.  // ApTha_40,389.59 //
Durāsadā hi bhagavanto sãhā va ekacārakā  /
pāde pādaü nikkhipantā āgaccheyyātha māõavā.  // ApTha_40,389.60 //
âsãviso yathā ghoro migarājā va kesarã  /
matto va ku¤jaro dantã evaü Buddhā durāsadā.  // ApTha_40,389.61 //
Ukkāsitaü va khipitam ajjupekkhāya mānavā  /
pade padaü nikkhipantā upetha Buddhasantikaü.  // ApTha_40,389.62 //
Paņisallāõagarukā appasaddā durāsadā  /
duråpasaīkamā Buddhā garå honti sadevake.  // ApTha_40,389.63 //
Yāvāhaü pa¤haü pucchāmi paņisammodiyāmi vā  /
appasaddā tadā hotha munibhåtā va tiņņhatha  // ApTha_40,389.64 //


#<[page 321]>#
%<                             389. Sela                     321>%
Yaü so desesi saddhammaü khemaü nibbānapattiyā  /
tam ev' atthaü nisāmetha saddhammasavanaü sukhaü. // ApTha_40,389.65 //
Upasaīkamma sambuddhaü sammodiü muninā ahaü  /
taü kathaü vãtisāretvā lakkhaõe upadhārayiü.  // ApTha_40,389.66 //
Lakkhaõe dve va kaīkhāmi passāmi tiüsalakkhaõe  /
kosohitaü vatthaguyham itthiyā dassayi muni.  // ApTha_40,389.67 //
Jãvhaü ninnāmayitvā ca kaõõasote ca nāsike  /
paņimasanalāņan taü kevalaü chādayã jino.  // ApTha_40,389.68 //
Tassāhaü lakkhaõe disvā paripuõõe savya¤jane  /
Buddho ti niņņhaü gantvāna saha sissehi pabbajiü. // ApTha_40,389.69 //
Satehi tãhi sahito pabbajim anagāriyaü  /
aņņhamāse asampatte sabbe patt' amha nibbutiü.  // ApTha_40,389.70 //
Ekato kammaü katvāna pu¤¤akkhette anuttare  /
ekato saüsaritvāna ekato vinivaņņayuü.  // ApTha_40,389.71 //
Gopānasãyo datvāna pågadhamme vasiü ahaü  /
tena kammena sukatena aņņhahetå labhām' ahaü.  // ApTha_40,389.72 //
Disāsu påjito homi bhogā ca amitā mama  /
patiņņhā bhosiü sabbesaü tāso mama na vijjati.  // ApTha_40,389.73 //
Vyādhiyo me na vijjanti dãghāyuü pālayāmi ca  /
sukhumacchaviko homi āvāse patthite vase. // ApTha_40,389.74 //
Aņņha gopānasã datvā pågadhamme vasiü ahaü  /
paņisambhidā 'rahatta¤ ca etaü me aparaņņhamaü. // ApTha_40,389.75 //
Sabbavosita vosāno katakicco anāsavo  /
Aņņhagopānasã nāma tava putto mahāmuni.  // ApTha_40,389.76 //
Pa¤ca thambhāni datvāna pågadhamme vasiü ahaü  /
tena kammena sukatena pa¤cahetå labhām' ahaü.  // ApTha_40,389.77 //
Acalo homi mettāya anånabhogavā-m-ahaü /
ādeyyavacano homi na dhaüsemi yathā ahaü.  // ApTha_40,389.78 //
Abhantaü hoti me cittam acalo homi kassaci  /
tena kammena sukatena vimalo homi sāsane.  // ApTha_40,389.79 //


#<[page 322]>#
%<322                     Therāpadāna>%
Sagāravo sappaņisso katakicco anāsavo  /
sāvako te mahāvãra bhikkhu taü vandate mune. // ApTha_40,389.80 //
Katvā sukatapallaīkaü sālāyaü pa¤¤apes' ahaü  /
tena kammena sukatena pa¤ca hetå labhām' ahaü.  // ApTha_40,389.81 //
Ucce kule pajāyāmi mahābhogo bhavām' ahaü  /
sabbasampattiko homi maccheraü me na vijjati.  // ApTha_40,389.82 //
Gamane patthite mayhaü pallaīko upatiņņhati  /
saha pallaīkaseņņhena gacchāmi mama patthitaü.  // ApTha_40,389.83 //
Tena pallaīkadānena tamaü sabbaü vinodayiü  /
*sabbābhi¤¤ā-balappatto* thero vandati taü mune.  // ApTha_40,389.84 //
Parakiccattakiccāni sabbakiccāni sādhayiü  /
tena kammena sukatena pāvisim abhayaü puraü.  // ApTha_40,389.85 //
Pariniņņhitasālam pi paribhogam adās' ahaü  /
tena kammena sukatena seņņhan tam ajjhupāgato. // ApTha_40,389.86 //
Ye keci damakā loke hatthã asse damenti 'me  /
karetvā kāraõā nānā dārune na damenti te.  // ApTha_40,389.87 //
Na heva tvaü mahāvãra damesi naranāriyo  /
adaõķena asatthena damesi *uttame dame.*  // ApTha_40,389.88 //
*Dāna*ssa vaõõaü kittento desanākusalo muni  /
ekapa¤he kathento va mocesi tisate muni.  // ApTha_40,389.89 //
Dantā mayaü sārathinā suvimuttā anāsavā  /
sabbābhi¤¤ā-balappattā nibbutā upadhikkhaye.  // ApTha_40,389.90 //
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
atikkantā bhayā sabbe sāladānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,389.91 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,389.92 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,389.93 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,389.94 //
        Itthaü sudam āyasmā Selo sapariso bhagavato
     santike imā gāthāyo abhāsitthāti.
             *Selattherassa apadānaü samattaü.*


#<[page 323]>#
%<                         390. Sabbakittika                 323>%

                         [390. Sabbakittika.]
Kanikāraü va jalitaü dãparukkhaü va jotitaü  /
osadhiü va virocantaü vijjuü abbhaghane yathā  // ApTha_40,390.1 //
Asambhãtam anuttāsiü migarājaü va kesariü  /
¤āõālokaü pakāsentaü maddantaü titthiye gaõe  // ApTha_40,390.2 //
Uddharantam imaü lokaü chindantaü sabbasaüsayaü  /
lasantaü migarājaü va addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_40,390.3 //
Jaņājinadharo āsiü brahā uju patāpavā  /
*vā*kacãraü gahetvāna pādamåle apatthariü. // ApTha_40,390.4 //
Kāëānusārikaü gayha anulimpin Tathāgataü  /
sambuddham anulimpitvā santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_40,390.5 //
Samuddharas' imaü lokam oghatiõõa mahāmuni  /
¤āõālokena jotesi vajira¤āõam uttamaü.  // ApTha_40,390.6 //
Dhammacakkaü pavattesi maddase paratitthiye  /
usabho jitasaīgāme sampakampesi mediniü.  // ApTha_40,390.7 //
Mahāsamudde åmã va velantamhi pabhijjare  /
tath' eva tava ¤āõamhi sabbā diņņhã pabhijjare. // ApTha_40,390.8 //
Sukhumacchikajāle va saramhi sampatānite  /
antojāligatā pāõā pãëitā honti tāvade.  // ApTha_40,390.9 //
Tath' eva titthiyā loke phuņā saccavinissitā  /
anto ¤āõavare tuyhaü parivattanti mārisa.  // ApTha_40,390.10 //
Patiņņhā vuyhataü oghe tvam hi nātho abandhanaü  /
bhayāņņitānaü saraõo muttatthãnaü parāyano.  // ApTha_40,390.11 //
Ekavãro asadiso mettākāruõādisa¤cayo  /
susãlo asamo santo vasitavijita¤jayo. // ApTha_40,390.12 //


#<[page 324]>#
%<324                 Therāpadāna>%
Dhãro vigatasammoho anejo akathaü kathã  /
vusito vantadoso 'si nimmalo payato suci.  // ApTha_40,390.13 //
Saīgh' ātãto gatamado tevijjo tibhavantago  /
sãmātigo dhammagarå katattho hitadhammato. // ApTha_40,390.14 //
Tārako tvaü yāthā nāvā nidhi v' assāsakārako  /
asambhãto yathā sãho gajarājā va dammito.  // ApTha_40,390.15 //
Thometvā dasagāthāhi Padumuttaraü mahāyasaü  /
vanditvā satthuno pāde tuõhã aņņhās' ahaü tadā.  // ApTha_40,390.16 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
bhikkhusaīghe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_40,390.17 //
Yo me sãla¤ ca ¤āõa¤ ca dhamman cāpi pakittayi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,390.18 //
Saņņhiü kappasahassāni devaloke ramissati  /
a¤¤e deve adhibhotvā isseraü kārayissati.  // ApTha_40,390.19 //
So pacchā pabbajitvāna sukkamålena codito  /
Gotamassa bhagavato sāsane pabbajissati.  // ApTha_40,390.20 //
Pabbajitvāna kāyena pāpakammaü vivajjiya  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_40,390.21 //
Yathāpi megho thanayaü tappeti medinim imaü  /
tath' eva tvaü mahāvãra thanena tappayã mamaü.  // ApTha_40,390.22 //
Sãlaü pa¤¤aü ca dhamman ca thavitvā lokanāyakaü  /
patto 'mhi paramaü santiü nibbānaü padaü accutaü.  // ApTha_40,390.23 //
Api nån' esa bhagavā ciraü tiņņheyya cakkhumā  /
a¤¤āta¤ ca vijāneyyaü phasseyyam amataü padaü.  // ApTha_40,390.24 //
Ayaü me pacchimā jāti bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_40,390.25 //
Satasahasse ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_40,390.26 //


#<[page 325]>#
%<                         391. Madhudāyaka                325>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,390.27 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,390.28 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,390.29 //
        *Itthaü sudam āyasmā Sabbakittiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.
          Sabbakittikattherassa apadānaü samattaü.*

                         [391. Madhudāyaka.]
*Sindhuyā nadiyā tãre sukato assamo mama  /
tassa vācem' ahaü sisse itihāsaü salakkhaõaü.  // ApTha_40,391.1 //
Dhammakāmā vinãtā te sotukāmā pi sāsanaü*  /
Chalaīge pāramiü pattā Sindhukåle vasanti te.  // ApTha_40,391.2 //
Uppādāgamane c' eva lakkhaõesu ca kovidā  /
uttamatthaü gavesantā vasanti pavane tadā. // ApTha_40,391.3 //
Sumedho nāma sambuddho loke uppajji tāvade  /
amhākam anukampanto upagacchi vināyako.  // ApTha_40,391.4 //
Upāgataü mahāvãraü Sumedhaü lokanāyakaü  /
tiõasantharakaü katvā lokajeņņhass' adās' ahaü.  // ApTha_40,391.5 //
Pavanāto madhuü gayha Buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
sambuddho paribh*u¤jitvā idaü vacanam abravi:*  // ApTha_40,391.6 //
Yan taü adāsi madhuü me pasanno sehi pānihi  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,391.7 //
Iminā madhudānena tiõasanthārakena ca  /
tiüsakappasahassāni devaloke ramissati.  // ApTha_40,391.8 //
Tiüsakappasahassāni *Okkākakula*sambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_40,391.9 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissati 'nāsavo.  // ApTha_40,391.10 //
Devalokā idhāgantvā mātukucchim upāgato  /
madhuvasso pavassittha chādayaü madhunā mahiü.  // ApTha_40,391.11 //
Mama nikkhantamattamhi kumbhiyā vasuduttarā  /
tatrāpi madhuvasso me vassate niccakālikaü.  // ApTha_40,391.12 //


#<[page 326]>#
%<326                 Therāpadāna>%
Agārā abhinikkhamma pabbajjim anagāriyaü  /
lābhã annassa pānassa madhudānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,391.13 //
Sabbakāmasamiddho 'haü bhavitvā devamānuse  /
ten' eva madhudānena patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_40,391.14 //
Vuņņhamhi deve caturaīgule tiõe  /
samphãte dharaõãruhe ca chappade  // ApTha_40,391.15 //
Su¤¤e ghare maõķaparukkhamålake  /
vasāmi niccaü sukhito anāsavo.  // ApTha_40,391.16 //
Majjhe mayhaü bhavā assu ye bhave samatikkamiü /
ajja me āsavā khãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_40,391.17 //
Tiüsakappasahassamhi yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi madhudānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,391.18 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,391.19 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,391.20 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,391.21 //
        Itthaü sudam āyasmā Madhudāyako thero i. g. a-ti.
         *Madhudāyakattherassa apadānaü samattaü.*

                 [392. Padumakåņāgāriya.]
Piyadassã nāma bhagavā sayambhå lokanāyako  /
vivekakāmo sambuddho samādhikusalo muni.  // ApTha_40,392.1 //
Vanasaõķaü samoggayha Piyadassã mahāmuni  /
paüsukålaü pattharitvā nisãdi purisuttamo.  // ApTha_40,392.2 //
Migaluddo pure āsiü iriõe kānane ahaü  /
pasadaü migam esanto ahiõķāmi ahaü tadā.  // ApTha_40,392.3 //
Tatth' addasāsiü sambuddham oghatiõõam anāsavaü  /
pupphitaü sālarājaü va sataraüsãva uggataü.  // ApTha_40,392.4 //
Disvān' ahaü devadevaü Piyadassi-mahāyasaü /
jātassaraü samoggayha padumam āhariü tadā. // ApTha_40,392.5 //
âharitvāna padumaü satapattaü manoramaü  /
kåņāgāraü karitvāna chādayiü padumen' ahaü.  // ApTha_40,392.6 //


#<[page 327]>#
%<                       392. Padumakåņāgāriya               327>%
Anukampako kāruõiko Piyadassã mahāmunã  /
sattarattindivaü Buddho kåņāgāre vasã jino.  // ApTha_40,392.7 //
Purāõaü chaķķayitvāna navena cchādayim ahaü  /
a¤jaliü paggahetvāna aņņhāsiü tāvade ahaü.  // ApTha_40,392.8 //
Vuņņhahitvā samādhimhā Piyadassã mahāmuni  /
disā anuvilokento nisãdi lokanāyako.  // ApTha_40,392.9 //
Tadā Sudassano nāma upaņņhāko mahiddhiko  /
cittam a¤¤āya Buddhassa Piyadassissa satthuno  // ApTha_40,392.10 //
Asãtiyā sahassehi bhikkhåhi parivārito  /
vanante sukham āsãnam upesi lokanāyakaü.  // ApTha_40,392.11 //
Yāvatā vanasaõķamhi adhivatthā ca devatā  /
Buddhassa cittam a¤¤āya sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_40,392.12 //
Samāgatesu yakkhesu kumbhaõķe saha rakkhase  /
bhikkhusaīghe ca sampatte gāthā m' avyāharã jino:  // ApTha_40,392.13 //
Yo maü sattāhaü påjesi āvāsa¤ ca akāsi me  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,392.14 //
Sududdasaü sunipuõaü gambhãraü suppakāsitaü  /
¤āõena kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,392.15 //
Catuddasāni kappāni devarajjaü karissati  /
kåņāgāraü brahan tassa padumapupphehi chāditaü  /
ākāse dhārayissanti pubbakammass' idaü phalaü.  // ApTha_40,392.16 //
Catubbise kappasate vokiõõaü saüsarissati  /
tattha pupphamayaü vyamham ākāse dhārayissati.  // ApTha_40,392.17 //
Yathā padumapattamhi toyaü na upalippati  /
tath' ev' imassa ¤āõamhi kilesā nopalippare  /
manasā vinivaņņetvā pa¤canãvaraõe ayaü  // ApTha_40,392.18 //
Cittaü janetvā nikkhamma agārā pabbajissati  /
tato pupphamayaü vyamhaü dhārentaü nikkhamissati.  // ApTha_40,392.19 //
Rukkhamåle vasantassa nipakassa satãmato  /
tattha pupphamayaü vyamhaü matthake dhārayissati.  // ApTha_40,392.20 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
daditvā bhikkhusaīghassa nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_40,392.21 //
Kåņāgārena caraõā pabbajjaü abhinikkhamiü /
rukkhamåle vasantamhi kåņāgāraü dhariyyati. // ApTha_40,392.22 //


#<[page 328]>#
%<328                    Therāpadāna>%
Cãvare piõķapāte ca cetanā me na vijjati  /
pu¤¤akammena saüyutto labhāmi pariniņņhitaü.  // ApTha_40,392.23 //
Gaõanāto asaīkheyyā kappakoņã bahå mama  /
rittakā te atikkantā pavuttā lokanāyinā. // ApTha_40,392.24 //
Aņņhārase kappasate Piyadassã vināyako  /
tam ahaü payiråpāsitvā imaü yoniü upāgato.  // ApTha_40,392.25 //
Tam addassāsiü sambuddham Anomaü nāma cakkhumaü  /
tam aham upagantvāna pabbajjim anagāriyaü.  // ApTha_40,392.26 //
Dukkhass' antakaro Buddho maggaü me desayã jino  /
tassa dhammaü suõitvāna patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_40,392.27 //
Tosayitvāna sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_40,392.28 //
Aņņhārase kappasate yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_40,392.29 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,392.30 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,392.31 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,392.32 //
        Itthaü sudam āyasmā Padumakåņāgāriyo th. i. g. a-ti.
     *Padumakåņāgāriyattherassa apadānaü samattaü.*

                     [393. Bakkula.]
*Himavantass'* avidåre Sobhito nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü sakasissehi māpito.  // ApTha_40,393.1 //
Maõķapā ca bahå tatthā pupphitā sindhuvāritā  /
kapiņņhaü ca bahuü tatthā pupphitā jãvajãvakā. // ApTha_40,393.2 //
Nigguõķiyo bahå tatthā badarā malakāni *ca  /
Phārusakā alābå* ca puõķarãkā ca pupphitā.  // ApTha_40,393.3 //
âëakā beluvā tattha kadalã mātuluīgakā  /
mahānāmā bahå tattha ajjunā ca piyaīgukā.  // ApTha_40,393.4 //


#<[page 329]>#
%<                           393. Bakkula                    329>%
Kosumbhā salaëā nãpā nigrodhā ca kapitthanā  /
ediso assamo mayhaü sasisso 'haü tadā vasiü.  // ApTha_40,393.5 //
Anomadassã bhagavā sayambhå lokanāyako  /
gavesaü paņisallāõaü mam assamam upāgami.  // ApTha_40,393.6 //
Upeta¤ ca mahāvãram Anomadassi-mahāyasaü  /
khaõena lokanāthassa vātābādho samuņņhahi  // ApTha_40,393.7 //
Vicaranto ara¤¤amhi addasaü lokanāyakaü  /
upagantvāna sambuddhaü cakkhumantam mahāyasaü  // ApTha_40,393.8 //
Iriya¤ cāpi disvāna upalakkhes' ahan tadā  /
asaüsayaü hi Buddhassa vyādhino udapajjatha.  // ApTha_40,393.9 //
Khippam assamam āgacchiü mama sissāna santike  /
bhesajjaü kattukāmo 'haü sisse āmantayiü tadā.  // ApTha_40,393.10 //
Paņissutvāna me vākyaü sissā sabbe sagāravā  /
ekajjhaü sannipātiüsu satthu gāravatā mama.  // ApTha_40,393.11 //
Khippaü pabbatam āruyha sabbosadham akās ahaü  /
pānãyayogaü katvāna Buddhaseņņhass' adās' ahaü.  // ApTha_40,393.12 //
Paribhutto mahāvãro sabba¤¤å lokanāyako  /
khippaü vāto våpasami sugatassa mahesino.  // ApTha_40,393.13 //
Passaddhadarathaü disvā Anomadassã mahāyaso  /
sakāsane nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_40,393.14 //
Yo me pādāsi bhesajjaü vyādhi¤ ca samayã mayã  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,393.15 //
Kappasatasahassāni devaloke ramissati  /
vādite turiye tattha modissati sadā ayaü.  // ApTha_40,393.16 //
Manussalokam āgantvā sukkamålena codito  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_40,393.17 //
Pa¤capa¤¤āsakappamhi Anoma-nāma khattiyo  /
cāturanto vijitāvã jambusaõķassa issaro.  // ApTha_40,393.18 //
Sattaratanasampanno cakkavattã mahabbalo  /
Tāvatiüse 'to khobhetvā isseraü kārayissati.  // ApTha_40,393.19 //


#<[page 330]>#
%<330                      Therāpadāna>%
Devabhåto manusso vā appābādho bhavissati  /
pariggahaü vivajjetvā vyādhiü loke tarissati.  // ApTha_40,393.20 //
Aparimeyye ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_40,393.21 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_40,393.22 //
Kilesā jhāpayitvāna taõhāsotaü tarissati  /
Bakkulo nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_40,393.23 //
Idaü sabbam abhi¤¤āya Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapessati.  // ApTha_40,393.24 //
Anomadassã bhagavā sayambhå lokanāyako  /
vivekānuvilokento mam assamam upāgamã.  // ApTha_40,393.25 //
Upāgataü mahāvãraü sabba¤¤uü lokanāyakaü  /
sabbosadhena tappesiü pasanno sehi pānihi.  // ApTha_40,393.26 //
Tassa me sukataü kammaü sukhette bãjasampadā  /
khepetuü n' eva sakkomi tadā hi sukataü mama.  // ApTha_40,393.27 //
Lābhā mama suladdhaü me yo 'haü addakkhi nāyakaü  /
tena kammāvasesena patto 'mhi acalaü padaü  // ApTha_40,393.28 //
Sabbam etam abhi¤¤āya Gotamo Sakyapuīgavo  /
bhikkhusaīghe nisãditvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_40,393.29 //
Aparimeyye ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhesajjass' idaü phalaü.  // ApTha_40,393.30 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,393.31 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,393.32 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,393.33 //
        Itthaü sudam āyasmā Bakkulo thero i. g. a-ti.
              Bakkulattherassa apadānaü samattaü.

                     [394. Girimānanda.]
Bhariyā me kālakatā putto sãvathikaü gato  /
mātā pitā ca bhātā ca ekacitakamhi ķayhare.  // ApTha_40,394.1 //
Tena sokena santatto kiso paõķu ahos' ahaü  /
cittakkhepa¤ ca me āsi tena sokena cakkhumā.  // ApTha_40,394.2 //


#<[page 331]>#
%<                     394. Girimānanda                  331>%
Sokasallapareto 'haü vanantam upasaīkamiü  /
pavattaphalabhu¤jitvā rukkhamåle vasām' ahaü.  // ApTha_40,394.3 //
Sumedho nāma sambuddho dukkhass' antakaro jino  /
mam uddharitukāmo so agacchi mama santike.  // ApTha_40,394.4 //
Padasaddaü suõitvāna Sumedhassa mahesino  /
paggahetvāna 'haü sãsam ullokesi mahāmuni.  // ApTha_40,394.5 //
Upagacchi mahāvãro pãti me udapajjatha  /
tadāsi me p' aggamano disvā taü lokanāyakaü.  // ApTha_40,394.6 //
Satiü paņilabhitvāna paõõamuņņhim adās' ahaü  /
nisãdi bhagavā tattha anukampāya cakkhumā.  // ApTha_40,394.7 //
Nisajja tattha bhagavā Sumedho lokanāyako  /
dhammam me kathayã Buddho sokasallavinodanaü:  // ApTha_40,394.8 //
Anavhātā tato āguü nānu¤¤ātā ito gatā  /
yathāgatā tathāgatā: tattha kā paridevanā?  // ApTha_40,394.9 //
Yathāpi pathikā sattā vassamānāya vuņņhiyā  /
sabhaõķā upagacchanti vassass' āpatanāya te. // ApTha_40,394.10 //
Vasse ete oramite sampayanti yadicchakaü  /
evaü mātā pitā tuyhaü: tattha kā paridevanā?  // ApTha_40,394.11 //
âgantukā pāhuõakā caliteritakampitā  /
evaü mātā pitā tuyhaü: tattha kā paridevanā?  // ApTha_40,394.12 //
Yathāpi *urago jiõõaü hitvā ga*cchati saü tanuü /
evaü mātā pitā tuyhaü saü tanuü idha hiyyare.  // ApTha_40,394.13 //
Buddhassa giram a¤¤āya sokasallaü vivajjayiü /
pāmujjaü janayitvāna Buddhasettham avandi 'haü.  // ApTha_40,394.14 //
Vanditvāna mahānāgaü girapa¤jaliü påjayiü  /
dibbagandhena sampannaü Sumedhaü lokanāyakaü.  // ApTha_40,394.15 //
Påjayitvāna sambuddhaü sire katvāna a¤jaliü  /
anussaraü guõaggāni santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_40,394.16 //


#<[page 332]>#
%<332                    Therāpadāna>%
Nitthiõõo 'si mahāvãra sabba¤¤å lokanāyako  /
sabbe satte uddharesi ¤āõena tvaü mahāmune. // ApTha_40,394.17 //
Vimatiü dveëhaka¤ cāpi sacchindasi mahāmune  /
paņipādesi me maggaü tava ¤āõena cakkhumā.  // ApTha_40,394.18 //
Arahā siddhipattā ca chaëabhi¤¤ā mahiddhikā  /
antalikkhe carā dhãrā parivārenti tāvade.  // ApTha_40,394.19 //
Paņipannā ca sekhā ca phalaņņhā santi sāvakā.  /
sårodaye va padumā pupphanti tava sāvakā.  // ApTha_40,394.20 //
Mahāsamuddo vākkhobbho atulo pi duruttaro  /
evaü ¤āõena sampanno appameyyo 'si cakkhumā.  // ApTha_40,394.21 //
Vanditvāhaü lokajinaü cakkhumantam mahāyasaü  /
puthudisā namassanto paņikuņiko agacch' ahaü.  // ApTha_40,394.22 //
Devalokā cavitvāna sampajāno paņissato  /
okkami mātuyā kucchiü sandhāvanto bhavābhave.  // ApTha_40,394.23 //
Agārā abhinikkhamma pabbajim anagāriyaü  /
ātāpã nipako cāpi paņisallāõagocaro.  // ApTha_40,394.24 //
Padhānaü padahitvāna tosayitvā mahāmuniü  /
cando v' abbhaghanā mutto vicarāmi ahaü tadā.  // ApTha_40,394.25 //
Vivekam anuyutto 'mhi upasanto niråpadhi  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_40,394.26 //
Tiüsakappasahassamhi yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_40,394.27 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,394.28 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,394.29 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,394.30 //
        Itthaü sudam āyasmā Girimānando thero i. g. a-ti.
          *Girimānandattherassa apadānaü samattaü.*


#<[page 333]>#
%<                         396. Sabbadāyaka                333>%

                       [395. Salaëamaõķapiya.]
Nibbute Kakusandhamhi brāhmaõamhi vusãmati  /
gahetvā salaëaü mālaü maõķapaü kārayim ahaü.  // ApTha_40,395.1 //
Tāvatiüsagato santo labhāmi vyamham uttamaü  /
a¤¤e deve 'tirocāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_40,395.2 //
Divā vā yadi vā rattiü caīkamanto ņhito c'ahaü  /
channo salaëapupphehi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_40,395.3 //
Imasmiü yeva kappamhi yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_40,395.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,395.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,395.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,395.7 //
Itthaü sudam āyasmā Salaëamaõķapiyo thero i. g. a-ti.  /
*Salaëamaõķapiyattherassa apadānaü samattaü.*  // ApTha_40,395.8 //

                         [396. Sabbadāyaka.]
Mahāsamuddam ogayha bhavanam me sunimmitaü  /
sunimmitā pokkharaõã cakkavākā pakåjitā. // ApTha_40,396.1 //
Mandālakehi sa¤channā padumupphalakehi ca  /
nadã ca sandate tattha såpatitthā manoramā.  // ApTha_40,396.2 //
Macchakacchapa*sa¤*channā nānāmigasamotthatā  /
mayurako¤cā bhãrujā kokilādihi vagguhi. // ApTha_40,396.3 //
Pārevaņā ravihaüsā cakkavākā nadãcarā  /
dindibhā sāëikā c' ettha pampakā jãvajãvakā.  // ApTha_40,396.4 //
Haüsā ko¤cābhināditā kosikā piīgalā bahå  /
sattaratanasampannā maõimuttikavālukā.  // ApTha_40,396.5 //
Sabbe sovaõõayā rukkhā nānāgandhā sameritā  /
ujjotanti divā rattiü bhavanaü sabbakālikaü.  // ApTha_40,396.6 //


#<[page 334]>#
%<334                    Therāpadāna>%
Saņņhiü turiyasahassāni sāyapāto pavajjare  /
soëasitthisahassāni parivārenti maü sadā.  // ApTha_40,396.7 //
Abhinikkhamma bhavanā Sumedhaü lokanāyakaü  /
pasannacitto sumano vandissan taü mahāyasaü.  // ApTha_40,396.8 //
Sambuddham abhivādetvā sasissaü taü nimantayiü /
adhivasesi so vãro Sumedho lokanāyako.  // ApTha_40,396.9 //
Mamaü dhammakathaü katvā uyyojesi mahāmuni  /
sambuddham abhivādetvā bhavanam me upāgamiü.  // ApTha_40,396.10 //
âmantayiü parijanaü sabbe sannipatātha vo  /
pubbaõhasamayaü Buddho bhavanam āgamissati.  // ApTha_40,396.11 //
Lābhā amhaü suladdhaü no y' esāma tava sa*ntike*  /
mayam pi buddhaseņņhassa påjaü karissāma satthuno.  // ApTha_40,396.12 //
Annaü pānaü paņņhapetvā kālam arocayim ahaü  /
vasãsatasahassehi upesi lokanāyako.  // ApTha_40,396.13 //
Sataīgikehi turiyehi paccuggaman akās' ahaü  /
sabbasovaõõaye pãņhe nisãdi purisuttamo.  // ApTha_40,396.14 //
Uparicchannam akāsiü sabbasovaõõayaü tadā  /
vãjanãyā pavāyanti bhikkhusaīghassa antare.  // ApTha_40,396.15 //
Bahuken' annapānena bhikkhusaīgham atappayiü.  /
paccekadussayugale bhikkhusaīghass adās' ahaü.  // ApTha_40,396.16 //
Yaü vadanti Samedho ti lokāhutipaņiggahaü  /
bhikkhusaīghe nisãditvā *imā gāthā abhāsatha:*  // ApTha_40,396.17 //
Yo me anna¤ ca pāna¤ ca saīgham etena tappayi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,396.18 //
Aņņhārase kappasate devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_40,396.19 //
Upapajjati yaü yo*niü devattam atha mānusaü  /
sabbadā* sabbasovaõõaü chadanaü dhārayissati.  // ApTha_40,396.20 //
Tiüsakappasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_40,396.21 //


#<[page 335]>#
%<                            397. Ajita                   335>%
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_40,396.22 //
Bhikkhusaīghe nisãditvā sãhanādaü nadissati  /
citake chattaü dhāreti heņņhā chattamhi ķayhatha.  // ApTha_40,396.23 //
Sāma¤¤aü me anuppattaü kilesā jhāpitā mayā  /
maõķape rukkhamåle vā santāpo me na vijjati.  // ApTha_40,396.24 //
Tiüsakappasahassamhi yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi sabbadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,396.25 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,396.26 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,396.27 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,396.28 //
        Itthaü sudam āyasmā Sabbadāyako thero i. g. a-ti.
         *Sabbadāyakattherassa apadānaü samattaü.*

                            [397. Ajita.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ajjhogāhetvā Himavantaü nisãdi lokanāyako.  // ApTha_40,397.1 //
Nāham addakkhiü sambuddhaü na pi saddaü suõom' ahaü  /
mamaü bhikkhaü gavesanto āhiõķāmi vane ahaü.  // ApTha_40,397.2 //
Tatth' addasāsiü sambuddhaü dvattiüsavaralakkhaõaü  /
disvāna cittam āpajjiü: satto ko nām' ayaü bhave?  // ApTha_40,397.3 //
Lakkhaõāni viloketvā mama vijjam anussariü  /
sutaü hi me taü Buddhānaü paõķitānaü subhāsitaü.  // ApTha_40,397.4 //
Tesaü tathā taü vacanam: ayaü Buddho bhavissati  /
yannunāhaü sakkareyyaü gatiü me sodhayissati.  // ApTha_40,397.5 //
Khippam assamam āgantvā dumatelaü gahim ahaü  /
kolambakaü gahetvāna upagacchiü vināyakaü.  // ApTha_40,397.6 //
Tidaõķake gahetvāna abbhokāse ņhapes' ahaü  /
padãpaü pajjaletvāna aņņhakkhattum avand' ahaü. // ApTha_40,397.7 //


#<[page 336]>#
%<336                       Therāpadāna>%
Sattarattindivaü Buddho nisãdi purisuttamo  /
tato ratyā vivasane vuņņhāsi lokanāyako.  // ApTha_40,397.8 //
Pasannacitto sumano sabbarattindivam ahaü  /
dãpaü Buddhassa pādāsiü pasanno sehi pānihi.  // ApTha_40,397.9 //
Sabbe vanā gandhamayā pabbate Gandhamādane  /
Buddhass' ānubhāvena upagacchuü tadā jinaü.  // ApTha_40,397.10 //
Ye keci pupphagandhā ye pupphitā dharaõãruhā  /
Buddhass' ānubhāvena sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_40,397.11 //
Yāvatā Himavantamhi nāgā ca garuëā ubho  /
dhamma¤ va sotukāmā te āgacchuü Buddhasantike.  // ApTha_40,397.12 //
Devalo nāma samaõo Buddhassa aggasāvako  /
vasãsatasahassehi Buddhasantik' upāgami. // ApTha_40,397.13 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_40,397.14 //
Yo me dãpaü padãpesi pasanno sehi pānihi  /
tam ahaü kittayissāmi: suõotha mama bhāsato:  // ApTha_40,397.15 //
Saņņhiü kappasahassāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_40,397.16 //
Chattiüsakkhattuü devindo devarajjaü karissati  /
pathaviyaü sattasataü vipulaü rajjaü karissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü. // ApTha_40,397.17 //
Iminā dãpadānena dibbacakkhu bhavissati  /
samantato aķķhakosaü passissati ayaü sadā.  // ApTha_40,397.18 //
Devalokā cavantassa nibbattantassa jantuno  /
divā vā yadi vā rattiü padãpaü dhārayissati  /
jāyamānassa santassa pu¤¤akammasamaīgiõo.  // ApTha_40,397.19 //
Yāvatā nagaram āsi tāvatā jotayissati  /
upapajjati yaü yoniü devattam atha mānusaü.  // ApTha_40,397.20 //
Ass' eva dãpadānassa aņņhadãpaphalena hi  /
*na* jahissant' imaü jantuü dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,397.21 //


#<[page 337]>#
%<                            397. Ajita                   337>%
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_40,397.22 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo. // ApTha_40,397.23 //
Tosayitvāna sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
Ajito nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_40,397.24 //
Saņņhiü kappasahassāni devaloke ramim ahaü  /
tatrāpi me dãpasataü jotare niccakālikaü.  // ApTha_40,397.25 //
Devaloke manusse vā niddhāvanti pabhā mama  /
Buddhasetthaü saritvāna bhiyyo bhāsaü janes' ahaü.  // ApTha_40,397.26 //
Tusitāhaü cavitvāna okkamiü mātukucchiyā  /
jāyamānassa santassa āloko vipulo ahu.  // ApTha_40,397.27 //
Agārā abhinikkhamma pabbajim anagāriyaü  /
Bāvarim upasaīkamma sissattham ajjhupāgamiü.  // ApTha_40,397.28 //
Himavante vasanto 'haü assosiü lokanāyakaü  /
uttamatthaü gavesanto upagacchiü vināyakaü.  // ApTha_40,397.29 //
Danto Buddho ca medhāvã oghatiõõo niråpadhã  /
nibbānaü kathayi Buddho sabbadukkhappamocanaü.  // ApTha_40,397.30 //
Tam me āgamanaü siddhaü tosito 'haü mahāmuniü /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_40,397.31 //
Satasahasse ito kappe yaü dãpam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dãpadānass' idaü phalaü.  // ApTha_40,397.32 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,397.33 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,397.34 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_40,397.35 //
        Itthaü sudam āyasmā Ajito thero i. g. a-ti.
               *Ajitattherassa apadānaü samattaü.*
    *Uddānaü:*
     Pilindavaccho Selo ca Sabbakittã Madhundado
     Kåņāgārã Ba*kulo ca Giri*-Salaëasavhayo.


#<[page 338]>#
%<338                 Therāpadāna>%
     Sabbado Ajito c' eva gāthāyo gaõitā-v-iha
     satāni pa¤ca gāthānaü vãsati ca taduttarãti.
                     Pilindavaggo cattāriüso.
     *Atha vagg' Uddānaü:
     Padumārakkhado c' eva Ummā Gandhodakena ca
     Ekapaduma Saddasa¤¤ã Mandhāraü Bodhivandako
     Avaõņaü ca Pilindã ca gāthāyo gaõitāpi ca
     catusattati gāthāyo ekadasasatāni ca.
                       Catutthaü satakaü.*


#<[page 339]>#
%<                                 339>%
                              APADâNA
                                 XLI.

                        [398. Tissametteyya.]
Pabbhārakuņaü nissāya Sobhito nāma tāpaso  /
pavattaphalaü bhu¤jitvā vasati pabbatantare.  // ApTha_41,398.1 //
Aggidārum āharitvā ujjālesim ahaü tadā  /
uttamatthaü gavesanto brahmalokupattiyā.  // ApTha_41,398.2 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mam uddharitukāmo so āgacchi mama santike.  // ApTha_41,398.3 //
Kiü karohi mahāpu¤¤aü dehi me aggidārukaü  /
aham aggiü paricare tato me suddhi hehiti. // ApTha_41,398.4 //
Subhaddako tvaü manuja deva te tvaü pajānasi  /
tuvam aggim paricara handa te aggidārukaü.  // ApTha_41,398.5 //
Tato kaņņhaü gahetvāna aggim ujjālayã jino  /
na tattha kaņņhaü pajjhāyi: pāņihãraü mahesino.  // ApTha_41,398.6 //
Na te aggi pajjalati āhutã te na vijjati  /
niratthakaü vataü tuyham aggiü paricarassu me.  // ApTha_41,398.7 //
Kãdiso so mahāvãra aggi tava pavuccati  /
mayham pi kathayass' etam ubho paricarāmase.  // ApTha_41,398.8 //
Hetudhammanirodhāya kilesājhāpanāya ca  /
issāmacchariyaü hitvā: tayo ete mam' āhutã.  // ApTha_41,398.9 //
Kãdiso tvaü mahāvãra katham gotto 'si mārisa  /
ācārapaņipatti te bāëham kho mama ruccati.  // ApTha_41,398.10 //


#<[page 340]>#
%<340                      Therāpadāna>%
Khattiyamhi kåle jāto abhi¤¤āpāramiīgato  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_41,398.11 //
Yadi Buddho 'si sabba¤¤å pabhaīkara tamonuda  /
namassissāmi taü deva dukkhass' antakaro tuvaü.  // ApTha_41,398.12 //
Pattharitvājina¤ cammaü nisãdanam adās' ahaü  /
nisãda tattha sabba¤¤å upaņņhissām' ahaü tavaü.  // ApTha_41,398.13 //
Nisãdi bhagavā tattha ajinamhi suvitthate  /
nimantayitvā sambuddhaü pabbatam agamās' ahaü.  // ApTha_41,398.14 //
Khāribhāra¤ ca påretvā tindukaü phalam āhariü /
madhunā yojayitvāna phalaü Buddhass' adās' ahaü.  // ApTha_41,398.15 //
Mama nijjhāyamānassa paribhu¤ji tadā jino  /
tattha cittaü pasādesiü pekkhanto lokanāyakaü.  // ApTha_41,398.16 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mam' assame nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,398.17 //
`Yo me phalena tappesi pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_41,398.18 //
Pa¤cavãsatikkhattuü so devarajjaü karissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_41,398.19 //
Tassa saīkappam a¤¤āya pubbakammasamaīgino  /
annaü pāna¤ ca vattha¤ ca sayana¤ ca mahārahaü  // ApTha_41,398.20 //
Pu¤¤akammena saüyuttā nibbattissanti tāvade  /
sadā pamudito cāyaü bhavissati anāmayo. // ApTha_41,398.21 //
Upapajjati yaü yoniü devattam atha mānusaü  /
sabbattha sukhito hutvā manussattaü bhavissati.  // ApTha_41,398.22 //
Ajjhāyako mantadharo tiõõavedāna pāragå  /
sambuddham upagantvāna arahā so bhavissati.'  // ApTha_41,398.23 //
Yato sarāmi attānaü yato patto 'smi vi¤¤utaü  /
bhoge me ånatā n' atthi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,398.24 //
Varadhammam anuppatto rāgadose samåhaniü  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_41,398.25 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,398.26 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,398.27 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,398.28 //

           Itthaü sudam āyasmā Tissametteyyo thero i. g. a-ti.
              Tissametteyyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 341]>#
%<                          399. Puõõaka                  341>%

                          [399. Puõõaka.]
Pabbhārakuņaü nissāya sayambhå aparājito  /
ābādhiko va yo Buddho vasati pabbatantare.  // ApTha_41,399.1 //
Mama assamasāmantā panādo āsi tāvade  /
Buddhe nibbāyamānamhi āloko āsi tāvade.  // ApTha_41,399.2 //
Yāvatā vanasaõķasmiü acchakokataracchayo  /
vālā ca kesarã sabbe abhigajjiüsu tāvade.  // ApTha_41,399.3 //
Uppādaü tam ahaü disvā pabbhāram agamās' ahaü  /
tatth' addasāsiü sambuddhaü nibbutam aparājitaü.  // ApTha_41,399.4 //
Suphullaü sālarājaü va sataraüsãva uggataü  /
vãtaccikaü va aīgāraü nibbutam aparājitaü.  // ApTha_41,399.5 //
Tãõaü kaņņha¤ ca påretvā citakaü tatth' akās ahaü  /
citakaü sukataü katvā sarãraü jhāpayim ahaü.  // ApTha_41,399.6 //
Sarãraü jhāpayitvāna gandhatoyaü samokiriü  /
antalikkhe ņhito yakkho nāmam aggahi tāvade.  // ApTha_41,399.7 //
Taü påritaü tayā kiccaü sayambhussa mahesino  /
Puõõako nāma nāmena sadā hohi tuvaü mune.  // ApTha_41,399.8 //
Tamhā kāyā cavitvāna devalokam agacch ahaü  /
tattha divyamayo gandho antalikkhe pavāyati. // ApTha_41,399.9 //
Tatrāpi nāmadheyyaü me Puõõako ti ahå tadā.  /
devabhåto manusso vā saīkappaü pårayām ahaü.  // ApTha_41,399.10 //
Idaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
idhāpi Puõõako nāma nāmaü mayhaü pa¤¤āyati. // ApTha_41,399.11 //
Tosayitvāna sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_41,399.12 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi tanukiccass' idaü phalaü.  // ApTha_41,399.13 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,399.14 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,399.15 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,399.16 //
          Itthaü sudam āyasmā Puõõako thero i. g. a-ti.
                 Puõõakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 342]>#
%<342                      Therāpadāna>%

                         [400. Mettagå.]
Himavantass' avidåre Asoko nāma pabbato  /
tatthāsi assamo mayhaü Vissakammena māpito.  // ApTha_41,400.1 //
Sumedho nāma sambuddho aggo kāruõiko muni  /
nivāsayitvā pubbanhe piõķāya me upāgami.  // ApTha_41,400.2 //
Upāgataü mahāvãram Sumedhaü lokanāyakaü  /
paggayha subhakaü pattaü sappitelam apårayiü.  // ApTha_41,400.3 //
Datvān' ahaü Buddhaseņņhe Sumedhe lokanāyake  /
a¤jaliü paggahetvāna bhãyyo hāsaü janes' ahaü.  // ApTha_41,400.4 //
Iminā sappidānena cetanāpanidhãhi ca  /
devabhåto manusso vā labhāmi vipulaü sukhaü.  // ApTha_41,400.5 //
Vinipātaü vivajjetvā {saüsarāmi} bhavābhave  /
tattha cittaü paõidhitvā labhāmi acalaü padaü.  // ApTha_41,400.6 //
Lābhā tuyhaü suladdhan te yaü mam addakkhi brāhmaõo  /
mama dassanam āgamma arahā tvaü bhavissasi. // ApTha_41,400.7 //
Vissaņņho hohi; mā bhāyi adhigantvā mahāyasaü  /
mamaü hi sappiü datvāna parimokkhasi jātiyā.  // ApTha_41,400.8 //
Iminā sappidānena mettacittavatāya ca  /
aņņhārase kappasate devaloke ramissasi. // ApTha_41,400.9 //
Aņņhārase ca kkhattuü tvaü devarājā bhavissasi  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_41,400.10 //
Ekapa¤¤āsakkhattuü ca cakkavattã bhavissasi  /
caturanto vijitāvã jambusaõķassa issaro.  // ApTha_41,400.11 //
Mahāsamuddo va 'kkhobho duddharo pathavã yathā  /
evameva ca te bhogā appameyyā bhavissare.  // ApTha_41,400.12 //
Saņņhikoņã hira¤¤assa datvāna pabbajiü ahaü  /
kiü kusalaü gavesanto Bāvarim upasaīkamiü.  // ApTha_41,400.13 //


#<[page 343]>#
%<                         400. Mettagå                       343>%
Tattha mante adhãyāmi chalaīgaü nāma lakkhaõaü  /
tam andhakāraü vidhamam uppajji tvaü mahāmuni.  // ApTha_41,400.14 //
Tava dassanakāmo 'haü āgato 'mhi mahāmune  /
tava dhammaü suõitvāna patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_41,400.15 //
Tiüsakappasahassamhi sappiü Buddhass'adās' ahaü  /
etthantare nābhijāne sappiü vi¤¤āpitaü mayā.  // ApTha_41,400.16 //
Mama saīkappam a¤¤āya uppajjati yadicchakaü  /
cittam a¤¤āya nibbattaü sabbe santappayām' ahaü.  // ApTha_41,400.17 //
Aho Buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
thokaü hi sappiü datvāna appameyyaü labhām' ahaü.  // ApTha_41,400.18 //
Mahāsamudde udakaü yāvatā Nerupassato  /
mama sappim upādāya kalabhāgaü na hessati.  // ApTha_41,400.19 //
Yāvatā cakkavālassa kayiraütassa rāsito  /
mayā nivatthavatthānam okāso so na sammati.  // ApTha_41,400.20 //
Pabbatarājā Himavā pavaro pi siluccayo  /
mamānulittagandhassa upanãyaü na hessati. // ApTha_41,400.21 //
Vatthaü gandha¤ ca sappi¤ ca a¤¤aü vā diņņhadhammikaü  /
asaīkhataü ca nibbānaü sappidānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,400.22 //
Satipaņņhānasayano samādhijjhānagocaro  /
bhojjhaīgabhojano ajja sappidānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,400.23 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,400.24 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,400.25 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,400.26 //
           Itthaü sudam āyasmā Mettagå thero i. g. a-ti.
                 Mettagåtherassa apadānaü samattaü.

                           [401. Dhotaka.]
Gaīgā Bhāgãrasã nāma Himavantā pabhāvitā  /
Haüsavatiyā dvārena anusandati tāvade.  // ApTha_41,401.1 //
Sobhito nāma *ārāmo* Gaīgākåle sumāpito  /
tattha Padumuttaro Buddho vāsate lokanāyako.  // ApTha_41,401.2 //


#<[page 344]>#
%<344                    Therāpadāna>%
Tidasehi yathā Indo manujehi purakkhato  /
nisãdi tattha bhagavā asambhãto va kesarã.  // ApTha_41,401.3 //
Nagare Haüsavatiyā vasāmi brāhmaõo ahaü  /
Chalaīgo nāma nāmena evaü nāma ahaü muni. // ApTha_41,401.4 //
Aņņhārasaü sissasatā parivārenti maü tadā  /
tehi sissehi samito Gaīgātãram upāgamiü.  // ApTha_41,401.5 //
Tatth' addasāsiü samaõe nikkuhe dhotapāpake  /
Bhāgãrasim taranto 'haü evaü cintesiü tāvade:  // ApTha_41,401.6 //
Sāyapātaü tarantā 'me Buddhaputtā mahāyasā  /
viheņhayanti attānaü tesaü attā viha¤¤ati.  // ApTha_41,401.7 //
Sadevakassa lokassa Buddho aggaü pavuccati  /
n' atthi me dakkhiõe kāraü gatimaggavisodhanaü.  // ApTha_41,401.8 //
Yannåna Buddhaseņņhassa setuü Gaīgāya kāraye  /
kārāpetvā imaü kammaü saüsarāmi imaü bhavaü.  // ApTha_41,401.9 //
Satasahassaü datvāna setuü kārāpayim ahaü  /
saddahanto kataü kāraü vipulam me bhavissati.  // ApTha_41,401.10 //
Kārāpetvāna 'haü setum upesiü lokanāyakaü  /
sirasi a¤jaliü katvā imaü vacanam abraviü:  // ApTha_41,401.11 //
Satasahassassa v' ayam katvā kārāpito mayā  /
tavatthāya mahāsetuü paņigaõha mahāmune.  // ApTha_41,401.12 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,401.13 //
"Yo me setum akāresi pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_41,401.14 //
Dālito pabbatato vā rukkhato patito pi 'yaü  /
cuto pi lacchati ņņhānaü setudānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,401.15 //
Viråëhamålasantānaü Nigrodham iva māluto  /
amittā na sahissanti setudānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,401.16 //
Nāssa corā sahissanti nātima¤¤ati khattiyo  /
sabbe atikkamm' āmitte setudānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,401.17 //


#<[page 345]>#
%<                          401. Dhotaka            345>%
Abbhokāsagataü santaü kaņhinātapatāpitaü /
pu¤¤akammena saüyuttaü na bhavissati vedanā.  // ApTha_41,401.18 //
Devaloke manusse vā hatthiyānaü sunimmitaü  /
tassa saīkappam a¤¤āya nibbattissati tāvade.  // ApTha_41,401.19 //
Sahass' assā vā*tajavā* sindhavā sãghavāhanā  /
sāyaüpātaü upessanti setudānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,401.20 //
âgantvāna manussattaü sukhito 'yaü bhavissati  /
ihāpi manujass' *eva* hatthiyānaü bhavissati.  // ApTha_41,401.21 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena*satthā loke* bhavissati.  // ApTha_41,401.22 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito.  /
Sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo." // ApTha_41,401.23 //
Aho me sukataü kammaü jaladuttamanāmake  /
tattha kāraü karitvāna patto 'haü āsavakkhayaü.  // ApTha_41,401.24 //
Padhānaü pahittatto 'mhi upasanto niråpadhi  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_41,401.25 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,401.26 //
. Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,401.27 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,401.28 //
     Itthaü sudam āyasmā Dhotako thero i. g. a-ti.
               Dhotakattherassa apadānaü samattaü.

                      [402. Upasãva.]
Himavantass' avidåre Anomo nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü paõõasālā sumāpitā  // ApTha_41,402.1 //
Nadã ca sandate tattha supatitthā manoramā  /
anåpatitthe jāyanti padumuppalakā bahå.  // ApTha_41,402.2 //
Pāthãõā pāvusā macchā jalajā mu¤jarohitā  /
macchakacchapasa¤channā nadikā sandate tadā.  // ApTha_41,402.3 //
Timirā pupphitā tattha asokā khuddamālakā  /
punnāgā giripunnāgā sampavanti mam assamaü.  // ApTha_41,402.4 //


#<[page 346]>#
%<346                      Therāpadāna>%
Kuņajā pupphitā tattha tiõasålavanāni ca  /
sālā ca salaëā tattha campakā pupphitā bahå  // ApTha_41,402.5 //
Ajjunā atimuttā ca mahānāmā ca pupphitā  /
asanā madhugandhã ca pupphitā te mam *assa*me.  // ApTha_41,402.6 //
Uddālakā pāņalikā yåthikā ca piyaīgukā  /
bimbijālakasa¤channā samantā aķķhayojanaü.  // ApTha_41,402.7 //
Mātaīgā vā sattaliyo pāņalã sindhuvāritā  /
aīkolakā bahå tattha tāla-kuņņhā ca pupphitā.  // ApTha_41,402.8 //
Sāleyyakā bahå tattha pupphitā mama assame  /
etesu pupphamānesu sobhanti pādapā bahå.  // ApTha_41,402.9 //
Samantā tena gandhena vāyate mama assame  /
harãņakā āmalakā ambā jambå vibhãtakā.  // ApTha_41,402.10 //
Kolā bhallāņakā bellā phārusakaphalāni ca  /
tindukā ca piyālā ca madhukā kāsumāriyo. // ApTha_41,402.11 //
Labujā panasā tattha kadalã candarãphalā  /
ambāņakā bahå tattha vallikāraphalāni ca.  // ApTha_41,402.12 //
Viņapā ca sapākā ca phalitā mama assame  /
ālakā isimuggā ca tato coraphalā bahå.  // ApTha_41,402.13 //
Avaņā pakkabharitā pilakkh' udumbarāni ca  /
pipphalã maricā tattha nigrodhā ca kapitthanā.  // ApTha_41,402.14 //
Udumbarakā bahavo kaõķapakkā ca pāriyo  /
ete c' a¤¤e ca bahavo phalino mama assame.  // ApTha_41,402.15 //
Puppharukkhā pi bahavo pupphitā mama assame  /
āluvā ca kaëambā ca biëāli-takkaëāni ca.  // ApTha_41,402.16 //
âlakā tālakā c' eva vijjanti mama assame  /
assamassāvidåre me mahājātassaro ahå. // ApTha_41,402.17 //
Acchodako sãtajalo såpatittho manoramo  /
padumupphalā bahå tattha puõķarãkasamāyutā. // ApTha_41,402.18 //


#<[page 347]>#
%<                          402. Upasãva                  347>%
Mandālakehi sa¤channā nānāgandhasameritā  /
gabbhaü gaõhanti padumā a¤¤e pupphanti kesarã.  // ApTha_41,402.19 //
Opupphapattā tiņņhanti padumā-kaõõikā bahå  /
madhu bhisamhā savati khãraü sappi muëālibhi. // ApTha_41,402.20 //
Samantā tena gandhena nānāgandhasameritā  /
kumudā ambagandhã ca nayitā dissare bahå.  // ApTha_41,402.21 //
Jātassarassānukålā ketakā pupphitā bahå  /
suphullā bandhujãvā ca setavārã sugandhikā.  // ApTha_41,402.22 //
Kumbhãlā suüsumārā ca gahakā tattha jāyare  /
uggāhakā ajagarā tattha jātassare bahå.  // ApTha_41,402.23 //
Pāņhãnā pāvusā macchā jalajā mu¤jarohitā  /
macchakacchapasa¤channā atho pappaņakehi ca.  // ApTha_41,402.24 //
Pārevaņā ravihaüsā kutthakā ca nadãcarā  /
tiņibhā cakkavākā ca pampakā jãvajãvakā.  // ApTha_41,402.25 //
Kalandakā ukkusā ca senakā uddharā bahå  /
koņņhakā sukkapotā ca kuëãrā camarā bahå.  // ApTha_41,402.26 //
Kāreriyo ca tilakā upajãvanti taü saraü  /
sãhā vyagghā ca dãpã ca acchakokataracchayo.  // ApTha_41,402.27 //
Vānarā kinnarā c' eva dissanti mama assame  /
tāni gandhāni ghāyanto bhakkhayanto phalān' ahaü.  // ApTha_41,402.28 //
Gandhodakaü pivanto ca nivasāmi mam' assame  /
enã migā varāhā ca pasadā khuddaråpakā.  // ApTha_41,402.29 //
Aggikā jotikā c' eva vasanti mama assame  /
haüsā ko¤cā mayårā ca sahitā pi ca kokilā.  // ApTha_41,402.30 //
Ma¤jarikā bahå tattha kosikā poņņhasãsikā  /
pisācā dānavā c' eva kumbhaõķā rakkhasā bahå.  // ApTha_41,402.31 //
Garuëā pannagā c' eva vasanti mama assame  /
mahānubhāvā isayo santacittā samāhitā.  // ApTha_41,402.32 //


#<[page 348]>#
%<348                      Therāpadāna>%
Kamaõķaludharā sabbe ajinuttaravāsino  /
te jaņābhārabharitā vasanti mama assame.  // ApTha_41,402.33 //
Yugamatta¤ ca pekkhantā nipakā santavuttino  /
lābhālābhena santuņņhā vasanti mama assame.  // ApTha_41,402.34 //
Vākacãraü dhunantā te poņhentā ajinacammakaü  /
sabalehi upatthaddhā gacchanti ambare tadā.  // ApTha_41,402.35 //
Na te dakam āharanti kaņņham vā aggidārukaü  /
ayam ca upasampanno pāņihãrass' idaü phalaü.  // ApTha_41,402.36 //
Lohadoõiü gahetvāna vanamajjhe vasanti te  /
ku¤jarā va mahānāgā asambhãtā va kesarã.  // ApTha_41,402.37 //
A¤¤e gacchanti Goyānam a¤¤e Pubbavidehanaü /
a¤¤e ca Uttarakuruü sakaü balam apassitā. // ApTha_41,402.38 //
Tato piõķam āharitvā paribhu¤janti ekato  /
sabbesaü pakkamantānam uggatejana-tādinaü  // ApTha_41,402.39 //
Ajinacammasaddena vanaü sadd' āyate tadā  /
*edisā te mahāvãra sissā* uggatapā mama.  // ApTha_41,402.40 //
Parivuto ahaü tehi vasami mama assame  /
tositā sakakammena vinãtāpi samāgatā.  // ApTha_41,402.41 //
ârādhayiüsu mam ete sakakammābhilābhino  /
sãlavantā ca nipakā appama¤¤āsu kovidā.  // ApTha_41,402.42 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
samayaü saüviditvāna upagacchi vināyako.  // ApTha_41,402.43 //
Upagantvāna sambuddho ātāpi nipako muni  /
pattaü paggayha sambuddho bhikkhāya mam' upāgami. // ApTha_41,402.44 //
Upāgataü mahāvãraü jalajuttamanāyakaü  /
tiõattharaü pa¤¤āpetvā sālapuppehehi okiriü.  // ApTha_41,402.45 //
Nisãditvāna sambuddho haņņho saüviggamānaso  /
khippaü pabbatam āruyha agalum agahiü ahaü.  // ApTha_41,402.46 //
Kumbhamattaü gahetvāna vanasaõķe va gandhikaü /
khandhe āropayitvāna upagacchiü vināyakaü.  // ApTha_41,402.47 //


#<[page 349]>#
%<                         402. Upasãva                  349>%
Phalaü Buddhassa datvāna agalum anulimp' ahaü /
pasannacitto sumano buddhasettham a vandi 'haü  // ApTha_41,402.48 //
Paķumuttaro lokavidå āhutãnaü patiggaho  /
isimajjhe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,402.49 //
Yo me phala¤ cāgalu¤ ca āsana¤ ca adāsi me  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_41,402.50 //
Game vā yadi vāra¤¤e pabbhāresu guhāsu vā  /
imassa cittam a¤¤āya nibbattissati bhojanaü.  // ApTha_41,402.51 //
Devaloke manusse vā upapanno ayaü naro  /
bhojanehi ca vatthehi parisaü tappayissati.  // ApTha_41,402.52 //
Upapajjati yaü yoniü devattam atha mānusaü  /
akkhobhabhogo hutvāna saüsarissat' ayaü naro.  // ApTha_41,402.53 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_41,402.54 //
Ekasattatikkhattu¤ ca devarajjaü karissati.  /
Padesarajjaü vipulaü gananāto asaīkhiyaü.  // ApTha_41,402.55 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_41,402.56 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya viharissat' anāsavo.  // ApTha_41,402.57 //
Suladdhalābho laddho me yo 'haü addakkhi nāyakaü  /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_41,402.58 //
Gāme vā yadi vāra¤¤e pabbhāresu guhāsu vā  /
mama saīkappam a¤¤āya bhojanaü hoti me sadā.  // ApTha_41,402.59 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,402.60 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,402.61 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,402.62 //
           Itthaü sudam āyasmā Upasãvo thero i. g. a-ti.
                      Upasãvattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 350]>#
%<350                         Therāpadāna>%

                               [403. Nanda.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
pasadamigaü gavesanto sayambhum addasam ahaü.  // ApTha_41,403.1 //
Anuruddho nāma sambuddho sayambhå aparājito  /
vivekakāmo so vãro vanamajjh' ogahiü tadā  // ApTha_41,403.2 //
Catudaõķe gahetvāna catuņņhāne ņhapes' ahaü  /
maõķapaü sukataü katvā padumapupphehi chādayiü.  // ApTha_41,403.3 //
Maõķapaü chādayitvāna sayambhum abhivādayiü  /
dhanuü tatth' eva nikkhippa pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_41,403.4 //
Naciraü pabbajitassa vyādhi me udapajjatha  /
pubbakammaü saritvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_41,403.5 //
Pubbakammena saüyutto Tusitam agamās' ahaü  /
tattha sovaõõayaü vyamhaü nibbattati yadicchakaü.  // ApTha_41,403.6 //
Sahassayuttaü hayavāhiü dibbaü yānam adhiņņhito  /
ārohitvāna taü yānaü gacchām' ahaü yadicchakaü.  // ApTha_41,403.7 //
Tato me niyyamānassa devabhåtassa me sato  /
samantā yojanasataü maõķapo me dhariyyati. // ApTha_41,403.8 //
Sayane so tuvaņņhāmi accanta-pupphasanthate  /
antalikkhā ca padumā vassante niccakālikaü.  // ApTha_41,403.9 //
Marãcike phandamāne *tappamāne* ca ātape  /
na maü tapati ātapo maõķapassa idaü phalaü.  // ApTha_41,403.10 //
Duggatiü samatikkanto apāyā pihitā mama  /
maõķape rukkhamåle vā santāpo me na vijjati.  // ApTha_41,403.11 //
Mahãsa¤¤am adhiņņhāya loõatoyaü tarām' ahaü  /
tassa me sukataü kammaü Buddhapåjāy idaü phalaü.  // ApTha_41,403.12 //
Apatham pi pathaü katvāna gacchāmi anila¤jase  /
aho me sukataü kammaü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_41,403.13 //


#<[page 351]>#
%<                               403. Nanda.              351>%
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
āsavā me parikkhãõā Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_41,403.14 //
Jahitā purimā jāti Buddhassa oraso ahaü  /
dāyādo' mhi ca saddhamme Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_41,403.15 //
ârādhito 'mhi sugataü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
dhammaddhajo dhammadāyādo Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_41,403.16 //
Upaņņhitvāna sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
pāraü gamaniyaü maggam apucchiü lokanāyakaü.  // ApTha_41,403.17 //
Ajjhiņņho kathayã Buddho gambhãraü nipuõaü padaü  /
tassāhaü dhammaü sutvāna patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_41,403.18 //
Aho me sukataü kammaü parimutto 'mhi jātiyā  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_41,403.19 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,403.20 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,403.21 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,403.22 //
          Itthaü sudam āyasmā Nando thero i. g. a-ti.
                      Nandattherassa apadānaü samattaü.

                                   [404. Hemaka.]
Pabbhārakuņaü nissāya Anomo nāma tāpaso  /
assamaü sukataü katvā paõõasāle vasã tadā.  // ApTha_41,404.1 //
Siddhaü tassa tapokammaü siddhipatto sake *phale*  /
sakaü sā*ma¤¤avikkanto ātāpi nipako muni.  // ApTha_41,404.2 //
Visārado sasamaye paravāde ca kovido  /
paņņho bhumm' antalikkhasmiü uppādamhi ca kovido.  // ApTha_41,404.3 //
Vãtasoko nirārambho appāhāro alolupo  /
lābhālābhena santuņņho jhāyã jhānarato muni.  // ApTha_41,404.4 //
Piyadassã nāma sambuddho aggo kāruõiko muni  /
satte tāretukāmo so karuõāya pharã tadā.  // ApTha_41,404.5 //


#<[page 352]>#
%<352                            Therāpadāna>%
Bodhaneyyaü pajaü disvā Piyadassã mahāmuni  /
cakkavālasahassamhi gantvā ovadate muni.  // ApTha_41,404.6 //
Mam uddharitukāmo so mam assamam upāgami  /
na diņņho me jino pubbe na ssuto pi ca kassaci.  // ApTha_41,404.7 //
Uppādā supinā mayhaü lakkhaõā suppakāsitā  /
paņņho bhumm' antalikkhasmiü nakkhattapadakovido.  // ApTha_41,404.8 //
So 'haü Buddhassa sutvāna tattha cittaü pasādayiü  /
bhu¤janto vā nisinno vā sarāmi niccakālikaü.  // ApTha_41,404.9 //
Mayi evaü sarantamhi bhagavā pi anussari  /
Buddham anussarantassa pãti me hoti tāvade.  // ApTha_41,404.10 //
Kāla¤ ca punar āgamma upesi maü mahāmuni  /
sampatto pi na jānāmi ayaü Buddho mahāmuni.  // ApTha_41,404.11 //
Anukampako kāruõiko Piyadassã mahāmuni  /
sa¤jānāpesi attānaü: ahaü Buddho sadevake.  // ApTha_41,404.12 //
Sa¤jānitvāna sambuddhaü Piyadassiü mahāmuniü  /
sakaü cittaü pasādetvā imaü vacanam abraviü:  // ApTha_41,404.13 //
A¤¤e piņņhe ca pallaīke āsandisu nisãdare  /
tuvaü' si sabbadassāvã nisãda ratanāsane.  // ApTha_41,404.14 //
Sabbaratanamayaü pãņhaü nimminitvāna tāvade  /
Piyadassissa munino āsanam iddhinimmitaü.  // ApTha_41,404.15 //
Ratane ca nisinnassa pãņhake iddhinimmite  /
kumbhamattaü jambuphalam adāsi tāvade ahaü.  // ApTha_41,404.16 //
Mama hāsaü janetvāna paribhu¤ji mahāmuni  /
tadā cittaü pasādetvā satthāram abhivādayiü.  // ApTha_41,404.17 //
Piyadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
ratanāsanam āsãno imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,404.18 //
Yo me ratanamayaü pãņham amata¤ ca phalam adā  /
tam ahaü kittayissāmi: suõotha mama bhāsato:  // ApTha_41,404.19 //
Sattasattatikappāni devaloke ramissati  /
pa¤casattatikkhattu¤ ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_41,404.20 //
Dvattiüsakkhattuü devindo devarajjaü karissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_41,404.21 //


#<[page 353]>#
%<                             404. Hemaka                   353>%
Sovaõõayaü råpimayaü pallaīkaü sukataü bahuü  /
lohitaīkamaya¤ c' eva lacchati ratanāsanaü. // ApTha_41,404.22 //
Caīkamantam pi manujaü pu¤¤akammasamaīginaü  /
pallaīkāni anekāni parivāressare sadā  // ApTha_41,404.23 //
Kåņāgārā ca pāsādā sayana¤ ca mahārahaü  /
imassa cittam a¤¤āya nibbattissanti tāvade.  // ApTha_41,404.24 //
Saņņhiü nāgasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
suvaõõakacchā mātaīgā hemakappanavāsasā  // ApTha_41,404.25 //
âråëhā gāmanãyehi tomaraīkusapāõihi  /
imaü paricarissanti ratanapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_41,404.26 //
Saņņhiü assasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
ājāniyā va jātiyā sindhavā sãghavāhanā.  // ApTha_41,404.27 //
âråëhā gāmanãyehi cāpahatthehi vammihi  /
te pi 'maü paricarissanti ratanapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_41,404.28 //
Saņņhiü rathasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
dãpā atho pi veyyagghā sannaddhā ussitaddhajā.  // ApTha_41,404.29 //
âråëhā gāmaõãyehi cāpahatthehi vammihi  /
parivāressanti 'maü niccaü ratanapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_41,404.30 //
Saņņhiü dhenusahassāni roha¤¤ā puīgavåsabhā  /
vacchake janayissanti ratanapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_41,404.31 //
Soëasitthisahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā.  // ApTha_41,404.32 //
âëārapamhā hasuëā suso¤¤ā tanumajjhimā  /
parivāressanti 'maü niccaü ratanapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_41,404.33 //
Aņņhārase kappasate Gotamo nāma cakkhumā  /
tam andhakāraü vidhametvā Buddho loke bhavissati.  // ApTha_41,404.34 //
Tassa dassanam āgamma pabbajissat' aki¤cano  /
tosayitvāna satthāraü sāsane hi ramissati.  // ApTha_41,404.35 //


#<[page 354]>#
%<354                      Therāpadāna>%
Tassa dhammaü suõitvāna kilese jhāpayissati  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.'  // ApTha_41,404.36 //
Viriyam me dhuradhorayhaü yogakkhemādhivāhanaü  /
uttamatthaü patthayanto sāsane viharām' ahaü.  // ApTha_41,404.37 //
Idaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_41,404.38 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,404.39 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,404.40 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,404.41 //
            Itthaü sudam āyasmā Hemako thero i. g. a-ti.
                 Hemakattherassa apadānaü samattaü.

                           [405. Todeyya.]
Rājā Jita¤jayo nāma Ketumati-puruttame  /
såro vikkamasampanno puram ajjhāvasã tadā.  // ApTha_41,405.1 //
Tassa ra¤¤o pamattassa aņaviyo samuņņhahuü  /
ocarā tuõķikā c' eva raņņhaü vidhaüsayaü tadā.  // ApTha_41,405.2 //
Paccante kupite khippaü sannipātes' arindamo  /
bhaņe c' eva balatthe ca ariü niggāhayiü tadā.  // ApTha_41,405.3 //
Hatthāråëhā anãkaņņhā sårā ca cammayodhino  /
dhanuggahā ca uggā ca sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.4 //
âëārikā kappakā ca nhāpakā mālakārakā  /
sårā vijitasaīgāmā sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.5 //
Khaggahatthā ca purisā cāpahatthā ca vammino  /
luddā vijitasaīgāmā sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.6 //
Tidhāppabhinnā mātaīgā ku¤jarā saņņhihāyanā  /
suvaõõakacchālaīkārā sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.7 //
Khamā sãtassa uõhassa ukkāråharaõassa ca  /
yodhājãvā katakammā sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.8 //


#<[page 355]>#
%<                             405. Todeyya                   355>%
Saīkhasaddaü bherisaddaü atho uddhavasaddakaü /
etehi te hāsayantā sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.9 //
Tisålakontimantehi kavacatomarehi ca  /
koņņentānaü nivattantā sabbe sannipatuü tadā.  // ApTha_41,405.10 //
Kavacāni nivāsetvā sarājā Ajita¤jayo  /
saņņhiü pāõasahassāni såle uttāsayiü tadā.  // ApTha_41,405.11 //
Saddam amānus' ākāsuü aho rājā adhammiko  /
niraye paccamānassa kadā anto bhavissati?  // ApTha_41,405.12 //
Sayane 'haü tuvaņņento vasāmi niraye tadā  /
na supāmi divā rattiü sålato tajjayanti maü.  // ApTha_41,405.13 //
Kiü pamādena rajjena vahanena balena ca  /
na te pahonti dhāretuü tāsayanti mamaü sadā.  // ApTha_41,405.14 //
Kim me puttehi dārehi rajjena sakalena ca  /
yannåna pabbajeyy' āhaü gatimaggaü visodhaye.  // ApTha_41,405.15 //
Saņņhināgasahassāni sabbālaīkārabhåsite  /
suvaõõakacchāmātaīge hemakappanivāsase  // ApTha_41,405.16 //
âråëhe gāmanãyehi tomaraīkusapāõihi  /
saīgāmāvacare heva anapekho vihāy' ahaü. // ApTha_41,405.17 //
Sakakammena santatto nikkhamiü anagāriyaü  /
saņņhiü assasahassāni sabbālaīkārabhåsite  // ApTha_41,405.18 //
âjāniye va jātiyā sindhave sãghavāhino  /
āråëhe gāmanãyehi cāpahatthehi vammihi  // ApTha_41,405.19 //
Pahāyitvāna te sabbe nikkhamiü anagāriyaü  /
saņņhiü rathasahassāni sabbālaīkārabhåsite  // ApTha_41,405.20 //
Dãpe atho pi veyyagghe sannaddhe ussitaddhaje  /
te sabbe parihāyitvā pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_41,405.21 //


#<[page 356]>#
%<356                           Therāpadāna>%
Saņņhiü dhenusahassāni sabbā kaüsåpadhāraõā  /
tāyo pi chaķķayitvāna pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_41,405.22 //
Saņņhiü itthisahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā  // ApTha_41,405.23 //
âëārapamhā hasulā suso¤¤ā tanumajjhimā  /
tā hitvā kandamānāyo pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_41,405.24 //
Saņņhigāmasahassāni paripuõõāni sabbaso  /
chaķķayitvāna taü rajjaü pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_41,405.25 //
Nagarā nikkhamitvāna Himavantam upāgamiü  /
Bhāgãrasãnadãtãre assamaü māpayim ahaü.  // ApTha_41,405.26 //
Paõõasālaü karitvāna agyāgāram akās' ahaü  /
āraddhaviriyo pahitatto vasāmi assame ahaü.  // ApTha_41,405.27 //
Maõķape rukkhamåle vā su¤¤āgāre va jhāyato  /
na uppajjatha tāso me na passe bhayabheravaü.  // ApTha_41,405.28 //
Sumedho nāma sambuddho aggo kāruõiko muni  /
¤āõālokena jotento loke uppajji tāvade.  // ApTha_41,405.29 //
Mama assamasāmantā yakkho āsi mahiddhiko  /
Buddhaseņņhamhi uppanne ārocesi mamaü tadā:  // ApTha_41,405.30 //
`Buddho loke samuppanno Sumedho nāma cakkhumā  /
tāreti janataü sabbaü tvam pi so tārayissati.'  // ApTha_41,405.31 //
Yakkhassa vacanaü sutvā saüviggo āsi tāvade  /
Buddho *Buddho* ti cintento assamaü paņisāmayiü.  // ApTha_41,405.32 //
Aggidāru¤ ca chaķķetvā saüsāmetvāna santhataü  /
assamam abhivanditvā nikkhamiü pavanā ahaü.  // ApTha_41,405.33 //
Tato candanam ādāya gāmāgāmaü purāpuraü  /
devadevaü gavesanto upagacchiü vināyakaü.  // ApTha_41,405.34 //
Bhagavā tamhi samaye Sumedho lokanāyako  /
catusaccaü pakāsento bodheti janataü tadā. // ApTha_41,405.35 //
A¤jaliü paggahetvāna sãse katvāna candanaü  /
sambuddham abhivādetvā imā gāthā abbāsatha:  // ApTha_41,405.36 //
Vassike pupphamānamhi santike upavāyati  /
tvaü vãra guõagandhena disā sabbā pavāyasi.  // ApTha_41,405.37 //
Campake nāgavanike atimuttakakeņake  /
sālesu pupphamānesu anuvātaü pavāyati.  // ApTha_41,405.38 //


#<[page 357]>#
%<                               405. Todeyya                 357>%
Tava gandhaü suõitvāna Himavantā idhāgamiü  /
påjemi taü mahāvãra lokajeņņha mahāyasa.  // ApTha_41,405.39 //
Varacandanen' ānulimpiü Sumedhaü lokanāyakaü  /
sakaü cittaü pasādetvā tuõhi aņņhāsi tāvade.  // ApTha_41,405.40 //
Sumedho nāma bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,405.41 //
`Yo me guõe pakittesi candana¤ ca apåjayi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_41,405.42 //
âdeyyavākyavacano brahmā ujupatāpavā  /
pa¤cavãsatikappāni sappabhāso bhavissati.  // ApTha_41,405.43 //
Chavãsatikappasate devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_41,405.44 //
Tettiüsakkhattuü devindo devarajjaü karissati  /
padesarajjaü vipulaü gananāto asaīkhiyaü.  // ApTha_41,405.45 //
Tato cuto 'yaü manujo manussattaü gamissati  /
pu¤¤akammena saüyutto brahmabandhu bhavissati.  // ApTha_41,405.46 //
Ajjhāyako mantadharo tiõõavedāna pāragå  /
tãõilakkhaõasampanno Bāvarã nāma brāhmaõo.  // ApTha_41,405.47 //
Tassa sisso bhavitvāna hessati mantapāragå  /
upagantvāna sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  // ApTha_41,405.48 //
Pucchitvā nipuõe pa¤he bhāvayitvāna {a¤jasaü} /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissati 'nāsavo.  // ApTha_41,405.49 //
Tivaggã nibbutā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_41,405.50 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,405.51 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,405.52 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,405.53 //
            Itthaü sudaü āyasmā Todeyyo thero i. g. a-ti.
                      Todeyyattherassa apadānaü samattaü.

                           [406. Jatukaõõika.]
Nagare Haüsavatiyā seņņhiputto ahos' ahaü  /
samappito kāmaguõe parivārem' ahaü tadā.  // ApTha_41,406.1 //


#<[page 358]>#
%<358                        Therāpadāna>%
Tato pāsādam āruyha ubbiddhā gehala¤chakā  /
tattha naccehi gãtehi parivārem' ahaü tadā.  // ApTha_41,406.2 //
Turiyā āhatā mayhaü samatālasamāhitā  /
naccantā itthiyo sabbā haranti ¤eva me mano.  // ApTha_41,406.3 //
Velāmikā vāmanikā kujjā vā sãhi-majjhikā  /
laīghikā sokajjhāyã ca parivārenti maü sadā.  // ApTha_41,406.4 //
Vetālino kumbhaņhåõã naņā ca naccakā bahå  /
naņakā nāņakā c' eva parivārenti maü sadā.  // ApTha_41,406.5 //
Kappakā nhāpakā sådā mālākārā sumāpakā  /
jallā mallā ti sabbe 'va parivārenti maü sadā. // ApTha_41,406.6 //
Etesu kãëamānesu sikkhite katupāsane  /
rattindivaü na jānāmi Indo va Tidasaügaõe.  // ApTha_41,406.7 //
Aņņhikā pathikā sabbe yācakā carakā bahå  /
upagacchanti te niccaü bhikkhayantā mamaü ghare.  // ApTha_41,406.8 //
Samaõā brāhmaõā c' eva pu¤¤akhettā anuttarā  /
vaddhayantā mamaü pu¤¤aü āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.9 //
Padakā laņukā sabbe Nigaõņhā pupphasāņakā  /
tedaõķikā ekasikhā āgacchanti mamaü gharaü. // ApTha_41,406.10 //
âjãvikā viluttāvã Gotamā devadhammikā  /
rajojalladharā ete āgacchanti mamaü gharaü. // ApTha_41,406.11 //
Parivattakā siddhipattā koõķa-puggalikā bahå  /
tapassã vanacārã ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.12 //
Oķķakā Damiëā c' eva Sākuëā Malayāëakā  /
Sabarā Yonakā c' eva āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.13 //


#<[page 359]>#
%<                          406. Jatukaõõika              359>%
Andhakā Muõķakā sabbe Kolakā sānuvindakā  /
ārā va Cãnaraņņhā ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.14 //
Alasandakā Pallavakā Babbarā Bhagga-Kārusā  /
bāhikā Cetaputtā ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.15 //
Madhurakā Kosalakā Kāsikā Hatthiporikā  /
Isiõķā Matthalā c' eva āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.16 //
Velāvakā Arammā ca Okkalā Mekalā bahå  /
Khuddakā Suddakā c' eva āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.17 //
Rohanā Sindhavā c' eva cittā va ekakaõõikā  /
Suraņņhā Aparantā ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.18 //
Suppārikā Kikumārā ca Malayā Soõõabhåmakā  /
Vajjihārā ca te sabbe āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.19 //
Nalakārā pesakārā ca cammakārā ca tacchakā  /
kammārā kumbhakārā ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.20 //
Maõikārā lohakārā soõõakārā ca dussikā  /
tipukārā ca te sabbe āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.21 //
Usukārā cāpakārā ca pesakārā ca gandhikā  /
rajakārā tunnavāyā ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.22 //
Telikā kaņņhahārā ca udahārā ca pessikā  /
såpikā rådasakkā ca āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.23 //


#<[page 360]>#
%<360                         Therāpadāna>%
Dovārikā anãkaņņhā sandhikā pupphachaķķhakā  /
hatthāruhā hatthipālā āgacchanti mamaü gharaü.  // ApTha_41,406.24 //
Arindamā-nāma ra¤¤o pamattassa adās' ahaü /
Sattavaõõena ratanena ånattaü pårayām' ahaü.  // ApTha_41,406.25 //
Ye mayā kittitā sabbe nānāvaõõa-bahåjanā  /
tesāhaü cittam a¤¤āya tappayiü ratanen' ahaü.  // ApTha_41,406.26 //
Vaggåsu bhāsamānāsu vajjamānāsu bherisu  /
saīkhesu dhamayantesu sake gehe ramām' ahaü.  // ApTha_41,406.27 //
Bhagavā tamhi samaye Padumuttaranāyako  /
sahasatasahassehi parikkhãõāsavehi so.  // ApTha_41,406.28 //
Bhikkhuhi sahito vãthiü paņipajjittha cakkhumā  /
obhāsento disā sabbā dãparukkho va jotati.  // ApTha_41,406.29 //
Vajjanti bheriyo sabbā gacchante lokanāyake  /
pabhā niddhāvate tassa sataraüsãva-m-uggato.  // ApTha_41,406.30 //
Kavāņ' antarikāyam pi paviņņhe na ca rasminā  /
antogharesu vipulo āloko āsi tāvade.  // ApTha_41,406.31 //
Pabhaü disvāna Buddhassa pārisajje avoc' ahaü  /
nissaüsayaü Buddhaseņņho imaü vãthim upāgato.  // ApTha_41,406.32 //
Khippam oruyha pāsādā agamiü antarāpaõaü  /
sambuddham abhivādento imaü vacanam abraviü.  // ApTha_41,406.33 //
Anukampatu me Buddho jalajuttamanāyako  /
vasãsatasahassehi adhivāsesi so muni.  // ApTha_41,406.34 //
Nimantayitvā sambuddham atinesiü sakaü gharaü  /
tattha annena pānena santappesiü mahāmuniü.  // ApTha_41,406.35 //
Bhuttāvikālam a¤¤āya Buddhaseņņhassa tādino  /
sataīgikena turiyena Buddhaü seņņhaü upaņņh' ahaü.  // ApTha_41,406.36 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
antoghare nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,406.37 //


#<[page 361]>#
%<                         406. Jatukaõõika                  361>%
Yo maü turiyeh' upaņņhāsi annapānaü c' adāsi me  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhasato.  // ApTha_41,406.38 //
Pahåtabhakkho hutvāna sahira¤¤o sabhojano  /
catuddãpe ekarajjaü kārayissat' ayaü naro.  // ApTha_41,406.39 //
Pa¤casãle samādāya dasakammapathe tato  /
samādāya pavattanto parisaü sikkhapessati. // ApTha_41,406.40 //
Turiyasatasahassāni nariyo samalaīkatā  /
vajjayissanti 'maü niccam upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,406.41 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati.  /
catusaņņhikkhattuü devindo devarajjaü karissati  // ApTha_41,406.42 //
Catusattatikkhatu¤ ca cakkavattã bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gananāto asaīkhiyaü. // ApTha_41,406.43 //
Kappasatasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_41,406.44 //
Upapajjati yaü yoniü devattam atha mānusaü  /
anånabhogo hutvāna manussattaü gamissati.  // ApTha_41,406.45 //
Ajjhāyako bhavitvāna tiõõavedāna pāragå  /
uttamatthaü gavesanto carissati mahiü imaü. // ApTha_41,406.46 //
So ca pacchā pabbajitvā sukkhamålena codito  /
Gotamassa bhagavato sāsane 'bhiramissati. // ApTha_41,406.47 //
ârādhayitvā sambuddhaü Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
kilesā jhāpayitvāna arahā' yaü bhavissati.  // ApTha_41,406.48 //
Pavane vyaggharājā va migarājā va kesarã  /
abhãto viharām' ajja Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_41,406.49 //
Devaloke manusse vā dalidde duggatimhi vā  /
nibbattiü me na passāmi upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_41,406.50 //
Vivekam anuyutto 'mhi upasanto niråpadhã  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_41,406.51 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,406.52 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,406.53 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,406.54 //
            Itthaü sudam āyasmā Jatukaõõiko thero i. g. a-ti.
                 Jatukaõõikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 362]>#
%<362                      Therāpadāna>%

                          [407. Udena.]
Himavantassa avidåre Padumo nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü paõõasālā sumāpitā.  // ApTha_41,407.1 //
Nadiyo sandare tattha såpatitthā manoramā  /
acchodakā sãtajalā sundarã nadiyo sadā.  // ApTha_41,407.2 //
Pāņhãnā pāvusā macchā jalajā mu¤jarohitā  /
sobhanti nadiyā ete vahanti nadiyo tadā. // ApTha_41,407.3 //
Ambajambåhi sa¤channā kareri-tilakā tathā  /
uddālakā pāņaliyo sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.4 //
âkolakā bimbijālā māyācārā ca pupphitā  /
gandhena upavāyantā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.5 //
'timuttakā sattalikā nāgāsālā ca pupphitā  /
dibbagandhasampannā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.6 //
Kosumbhā saëalā nãpā kaņņhaīgā ca supupphitā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.7 //
Harãtakā āmalakā ambā jambå vibhãņakā  /
kolā bhallātakā bellā phalāni bahå assame.  // ApTha_41,407.8 //
Kadambā kadalã tattha pupphanti mama assame  /
dibbā gandhā sampavantā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.9 //
Asokapiõķã ca vārã nãparukkhā ca pupphitā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.10 //
Punnāgā giripunnāgā timirā tatthā pupphitā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhenti mama assamaü. // ApTha_41,407.11 //
Nigguõķã sirinigguõķã camparukkh' ettha pupphitā  /
dibbā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,407.12 //
Avidåre pokkharaõã cakkavākapakåjitā  /
mandālake*hi* sa¤channā padumupphalakehi ca.  // ApTha_41,407.13 //


#<[page 363]>#
%<                              407. Udena                  363>%
Acchodakā sãtajalā supatitthā manoramā  /
acchā phalikasamānā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.14 //
Padumā pupphare tattha puõķarãkā ca uppalā  /
mandālakehi sa¤channā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.15 //
Pāņhãõā pāvusā macchā jalajā mu¤jarohitā  /
vicarantā 'va te tattha sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.16 //
Kumbhãlā suüsumārā ca kacchapā ca gahā bahå  /
oguhā ajagarā 'va sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.17 //
Pārevaņā ravihaüsā cakkavākā nadãcarā  /
dindibhā sālikā c' ettha sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.18 //
Nayitā ambagandhã ca ketakā tattha pupphitā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.19 //
Sãhā vyagghā ca dãpã ca acchakokataracchayo  /
anusa¤carantā pavane sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.20 //
Te jaņābhārabharitā ajinuttaravāsino  /
anusa¤carantā pavane sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.21 //
Ajināni dharā ete nipakā santavuttino  /
appāhārā ca te sabbe sobhenti mama assamaü.  // ApTha_41,407.22 //
Khāribhāriü gahetvāna ajjhogayha vanan tadā  /
målaphalāni bhu¤jantā vasante assame tadā.  // ApTha_41,407.23 //
Na te dārum āharanti udakaü vā pādadhovanaü  /
sabbesam ānubhāvena sayam evāhariyyati. // ApTha_41,407.24 //
Cullāsãtisahassāni isayo tattha samāgatā  /
sabbe ca jhāyino ete uttamatthaü gavesakā. // ApTha_41,407.25 //
Tapassino brahmacārã coditā appanāvate  /
ambarāvacarā sabbe vasante assame tadā.  // ApTha_41,407.26 //
Pa¤cāhaü sannipatanti ekaggā santavuttino  /
a¤¤o¤¤am abhivādetvā pakkamanti disāmukhā.  // ApTha_41,407.27 //
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
tam andhakāraü vidhamaü uppajji tāvade jino.  // ApTha_41,407.28 //


#<[page 364]>#
%<364                           Therāpadāna>%
Mama assamasāmantā yakkho āsi mahiddhiko  /
so me pasaüsi sambuddhaü jalajuttamanāyakaü:  // ApTha_41,407.29 //
`Esa Buddho samuppanno Padumuttaro mahāmuni  /
khippaü gantvāna sambuddhaü payirupāsassu tam muni.' // ApTha_41,407.30 //
Yakkhassa vacanaü sutvā vippasannena cetasā  /
assamaü saüsāmetvāna nikkhamiü pavanā tadā.  // ApTha_41,407.31 //
Cele va ķayhamānamhi nikkhamitvāna assamā  /
ekarattiü nivāsetvā upagacchiü vināyakaü.  // ApTha_41,407.32 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
catusaccaü pakāsento deseti amataü padaü.  // ApTha_41,407.33 //
Suphullapadumaü gayha upagantvā mahesino  /
pasannacitto sumano Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_41,407.34 //
Påjayitvāna sambuddhaü jalajuttamanāyakaü /
ekaüsaü ajinaü katvā santhaviü lokanāyakaü.  // ApTha_41,407.35 //
Yena ¤āõena sambuddho vasatãha anāsavo  /
taü ¤āõaü kittayissāmi; suõotha mama bhasato:  // ApTha_41,407.36 //
Saüsārasotaü chinditvā tāresi sabbapāõinaü  /
tava dhammaü suõitvāna taõhāsotaü taranti te.  // ApTha_41,407.37 //
Tuvaü satthā ca ketu cca dhajo yåpo ca pāõinaü  /
parāyaõo patiņņhā ca dãpo ca dipaduttama.  // ApTha_41,407.38 //
Yāvatā gaõino loke satthavāhā pavuccare  /
tuvaü aggo 'si sappa¤¤o tava antogadhā va te. // ApTha_41,407.39 //
Tava ¤āõena sappa¤¤o tāresi janataü bahuü  /
tava dassanam āgamma dukkhass' antaü karissare.  // ApTha_41,407.40 //
Ye kec' ime gandhajātā loke vāyanti cakkhumā  /
tava gandhasamo n' atthi pu¤¤akkhette mahāmune. // ApTha_41,407.41 //
Tiracchayoniü nirayaü parimocesi cakkhumā  /
asaīkhataü padaü santaü desesi tvaü mahāmune.  // ApTha_41,407.42 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_41,407.43 //


#<[page 365]>#
%<                               407. Udena                 365>%
Yo me ¤āõam apåjesi pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_41,407.44 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_41,407.45 //
Suladdhalābhaü laddho 'mhi tosayitvāna subbataü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_41,407.46 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,407.47 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,407.48 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_41,407.49 //
            Itthaü sudam āyasmā Udeno thero i. g. a-ti.
                 Udenattherassa apadānaü samattaü.
            Udānaü:
                 Metteyyo Puõõako thero Mettagå Dhovako pi ca
                 Upasãvo ca Nando ca Hemako sattamo tahiü.
                 Todeyyo Jatukaõõã ca Udeno ca mahāyaso
                 tãõi gāthā satān' ettha asãti tãõi c' uttariü.
                           Metteyyavaggo ekacattārãso.
                                  XLII

                           [408. Bhaddāli.]
Sumedho nāma sambuddho aggo kāruõiko muni  /
vivekakāmo lokaggo Himavantam upāgami.  // ApTha_42,408.1 //
Ajjhogahetvā Himavaü Sumedho lokanāyako  /
pallaīkam ābhujitvāna nisãdi purisuttamo.  // ApTha_42,408.2 //
Samādhiü so samāpanno Sumedho lokanāyako  /
sattarattindivaü Buddho nisãdi purisuttamo.  // ApTha_42,408.3 //
Khārikājaü gahetvāna vanamajjh' ogahim ahaü  /
tatth' addasāsiü sambuddham oghatiõõam anāsavaü.  // ApTha_42,408.4 //
Sammajjaniü gahetvāna sammajjitvāna assamaü  /
catudaõķe ņhapetvāna akāsiü maõķapaü tadā.  // ApTha_42,408.5 //


#<[page 366]>#
%<366                      Therāpadāna>%
Sālapuppham āharitvā maõķapaü chādayim ahaü  /
pasannacitto sumano abhivandiü Tathāgataü.  // ApTha_42,408.6 //
Yaü vadanti Sumedho ti bhåripa¤¤aü sumedhasaü  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_42,408.7 //
Buddhassa giram a¤¤āya sabbe devā samāgamuü  /
asaüsayaü Buddhaseņņho dhammaü deseti cakkhumā.  // ApTha_42,408.8 //
Sumedho nāma sambuddho āhutãnaü paņiggaho  /
devasaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_42,408.9 //
Yo me sattāham maõķapaü dhārayã sālachāditaü  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_42,408.10 //
Devabhåto manusso vā hemavaõõo bhavissati  /
pahåtabhogo hutvāna kāmabhogi bhavissati.  // ApTha_42,408.11 //
Saņņhiü nāgasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
suvaõõakacchā mātaīgā hemakappanivāsasā  // ApTha_42,408.12 //
âråëhā gāmānãyehi tomaraīkusapāõihi  /
sāyapāto upaņņhānam āgamissant' imaü naraü  /
tehi nāgehi parivuto ramissati ayaü naro.  // ApTha_42,408.13 //
Saņņhiassasahassāni sabbālaīkārabhåsitā  /
ājānãyā va jātiyā sindhavā sãghavāhino. // ApTha_42,408.14 //
âråëhā gāmanãyehi illiyā cāpadhārihi  /
parivāressanti 'maü niccaü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,408.15 //
Saņņhirathasahassāni sabbālaīkārabhusitā  /
dãpā atho pi veyyagghā sannaddhā ussitaddhajā  // ApTha_42,408.16 //
âråëhā gāmanãyehi cāpahatthehi vammihi  /
parivāressanti'maü niccaü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,408.17 //
Saņņhigāmasahassāni paripuõõāni sabbaso  /
pahåtadhanadha¤¤āni susamiddhāni sabbaso  /
sadā pātubhavissanti Buddhapåjāy' idaü phalaü  // ApTha_42,408.18 //
Hatthã assā rathā pattã senā ca caturaīginã  /
parivāressanti 'maü niccaü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,408.19 //
Aņņhārasaü kappasataü devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_42,408.20 //


#<[page 367]>#
%<                             408. Bhaddāli                367>%
Satānaü tãõikkhattu¤ ca devarajjaü karissati  /
padesarajjaü vipulaü gananāto asaīkhiyaü.  // ApTha_42,408.21 //
Tiüsakappasahassamhi Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_42,408.22 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya viharissat' anāsavo.  // ApTha_42,408.23 //
Tiüsakappasahassamhi addasaü lokanāyakaü  /
etthantaram upādāya gavesiü amataü padaü.  // ApTha_42,408.24 //
Lābhā mayhaü suladdham me yam ahaü ¤āsi sāsanaü  /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_42,408.25 //
Namo te purisāja¤¤a namo te purisuttama!  /
tava ¤āõaü pakittetvā patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_42,408.26 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
sabbattha sukhito homi phalaü me ¤āõakittane. // ApTha_42,408.27 //
Idaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_42,408.28 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,408.29 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,408.30 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,408.31 //
            Itthaü sudam āyasmā Bhaddāli thero i. g. a-ti.
                 Bhaddālittherassa apadānaü samattaü.

                             [409. Ekachattiya.]
Candabhāgā nadãtãre assamo sukato mama  /
susuddhapuëinākiõõo paõõasālāsumāpitā.  // ApTha_42,409.1 //
Uttānakålā nadikā supatitthā manoramā  /
macchakacchapasampannā suüsumāranisevitā.  // ApTha_42,409.2 //
Acchā mayårā dãpã ca karavãkā ca sālikā  /
kåjanti sabbadā ete sobhayantā mama assamaü.  // ApTha_42,409.3 //
Kokilā ma¤jubhāõã ca haüsā ca madhurassarā  /
abhikåjanti te tattha sobhayantā mama assamaü.  // ApTha_42,409.4 //
Sãhā vyagghā varāhā ca vakākoka-taracchayo  /
giriduggaü pi nādenti sobhayantā mama assamaü.  // ApTha_42,409.5 //


#<[page 368]>#
%<368                      Therāpadāna>%
Eõã migā ca sarabhā bheraõķā såkarā bahå  /
giriduggaü pi nādenti sobhayantā mama assamaü.  // ApTha_42,409.6 //
Uddālakā campakā ca pāņalã sindhuvāritā. /
atimuttā asokā ca pupphanti mama assame.  // ApTha_42,409.7 //
Aīkolā yåthikā ceva sattalã bimbijālikā  /
kaõõikā kaõõikārā ca pupphanti mama assame.  // ApTha_42,409.8 //
Nāgā sālā ca saëalā puõķarãk' ettha pupphitā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhayanti mam' assamaü.  // ApTha_42,409.9 //
Ajjunā asanā c' ettha mahānāmā ca pupphitā  /
sālā ca kaīgupupphā ca sobhayanti mam' assamaü.  // ApTha_42,409.10 //
Ambā jambå ca tilakā nãpā ca sāla-kalyāõã  /
dibbā gandhā sampavantā sobhayanti mama assamaü.  // ApTha_42,409.11 //
Asokā ca kapitthā ca bhaginimāl' ettha pupphitā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.12 //
Kadambā kadalã c' eva isimuggā ca ropitā  /
dhuvaü phalāni dhārenti sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.13 //
Harãtakā āmalakā ambā jambå vibhãtakā  /
kolā bhallātakā bellā phalino mama assame.  // ApTha_42,409.14 //
Avidåre pokkharaõã supatitthā manoramā  /
mandālakehi sa¤channā padumupphalakehi ca.  // ApTha_42,409.15 //
Gabbhaü ganhanti padumā a¤¤e pupphanti kesarã  /
opattakaõõikā c' eva pupphanti mama assame.  // ApTha_42,409.16 //
Pāņhãnā pāvusā macchā jalajā mu¤jarohitā  /
acchodakamhi vicaraü sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.17 //
Nayitā ambagandhã ca anukålā ca ketakā  /
dibbā gandhā sampavantā sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.18 //
Madhu bhisamhā savatã khãrasappi muëālibhi  /
dibbā gandhā sampavantā sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.19 //
Puëinā sobhanā tattha ākiõõā jalasevitā  /
ovaņņā pupphitā santi sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.20 //


#<[page 369]>#
%<                           409. Ekachattiya                 369>%
Te jaņābhārabharitā ajinuttaravāsino  /
vākacãradharā sabbe sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.21 //
Yugamattaü pekkhamānā nipakā santavuttino  /
kāmagedhe anapekkhā vasanti mama assame.  // ApTha_42,409.22 //
Paråëhakacchanakhalomā paīkadantā rajassirā  /
rajojalladharā sabbe vasanti mama assame.  // ApTha_42,409.23 //
Abhi¤¤āpāramãpattā antalikkhacarā va te  /
uggacchantā nabhaü ete sobhayanti mam assamaü.  // ApTha_42,409.24 //
Tehi sissehi parivuto vasāmi pavane tadā  /
rattindivaü na jānāmi sadā jhānasamappito.  // ApTha_42,409.25 //
Bhagavā ca tamhi samaye Atthadassã mahāmuni  /
tam andhakāraü nāsento uppajji lokanāyako.  // ApTha_42,409.26 //
Atha a¤¤ataro sisso āgacchi mama santike  /
mante ajjhetukāmo so chalaīgaü nāma lakkhaõaü.  // ApTha_42,409.27 //
Buddho loke samuppanno Atthadassã mahāmuni  /
catusaccaü pakāsento deseti amataü padaü.  // ApTha_42,409.28 //
Tuņņhahaņņho pamudito dhammantaragatāsayo  /
assamā abhinikkhamma imaü vacanam abraviü:  // ApTha_42,409.29 //
Buddho loke samuppanno dvattiüsavaralakkhaõo  /
etha sabbe gamissāma sammāsambuddhasantikaü. // ApTha_42,409.30 //
Ovādappaņikārā te saddhamme pāramiīgatā  /
`sādhå' ti saüpaņicchiüsu uttamatthaü gavesakā. // ApTha_42,409.31 //
Jaņābhārabharitā te ajinuttaravāsino  /
uttamatthaü gavesantā nikkhamuü pavanā tadā.  // ApTha_42,409.32 //
Bhagavā tamhi samaye Atthadassã mahāyaso  /
catusaccaü pakāsento deseti amataü padaü.  // ApTha_42,409.33 //
Setacchattaü gahetvāna Buddhaseņņhassa dhārayiü  /
ekāhaü dhārayitvāna buddhaseņņham avandi 'haü  // ApTha_42,409.34 //
Atthadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_42,409.35 //
Yo me chattam adhāresi pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_42,409.36 //
Imassa jāyamānassa devatte atha mānuse  /
dhārissati sadā chattaü chattadānass' idaü phalaü.  // ApTha_42,409.37 //


#<[page 370]>#
%<370                      Therāpadāna>%
Sattasattatikappāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati.  // ApTha_42,409.38 //
Sattasattatikkhattu¤ ca devarajjaü karissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_42,409.39 //
Aņņhārase kappasate Gotamo Sakyapuīgavo  /
tam andhakāraü nāsento uppajjissati cakkhumā.  // ApTha_42,409.40 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_42,409.41 //
Yato ahaü kammakaü taü chattaü buddhassa dhārayiü  /
etthantare na jānāmi setacchattaü adhāritaü.  // ApTha_42,409.42 //
Imaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
chattadhāranam ajjā pi vattate niccakālikaü.  // ApTha_42,409.43 //
Aho me sukataü kammaü Atthadassissa tādino  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_42,409.44 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,409.45 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,409.46 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,409.47 //
           Itthaü sudam āyasmā Ekachattiyo thero i. g. a-ti.
                 Ekachattiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [410. Tiõasålakachādaniya.]
Jātijara¤ ca maraõaü paccavekkhiü ahaü tadā  /
ekato abhinikkamma pabbajim anagāriyaü.  // ApTha_42,410.1 //
Caramānānupubbena Gaīgātãram upāgamiü  /
tatth' addasāsiü paņhaviü Gaīgātãre supuõõataü. // ApTha_42,410.2 //
Assamaü tattha māpetvā vasāmi assame ahaü  /
sukato caīkamo mayhaü nānādijagaõāyuto. // ApTha_42,410.3 //
Mam upenti ca vissatthā kåjanti ca manoharaü  /
ramamāõo saha tehi vasāmi assame ahaü.  // ApTha_42,410.4 //
Mama assamasāmantā migarājā catukkamo  /
āsayā abhinikkhamma gajji so medinã viya.  // ApTha_42,410.5 //


#<[page 371]>#
%<                         410. Tiõasålakachādaniya            371>%
Nadite migarāje va hāso me udapajjatha  /
migarājaü gavesanto addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_42,410.6 //
Disvān' ahaü devadevaü Tissaü lokagganāyakaü  /
haņņho haņņhena cittena påjayiü nāgakesaraü.  // ApTha_42,410.7 //
Uggacchantaü va suriyaü sālarājaü pa pupphitaü  /
osadhiü va virocantaü santhaviü lokanāyakaü:  // ApTha_42,410.8 //
`Tava ¤āõena sabba¤¤å jotesi 'maü sadevakaü  /
tvaü hi ārādhayitvāna jātiyā parimuccare. // ApTha_42,410.9 //
Adassanena sabba¤¤å Buddhānaü sabbadassinaü  /
patantyavãcinirayaü rāgadosehi ophuņā. // ApTha_42,410.10 //
Tava dassanam āgamma sabba¤¤å lokanāyaka  /
pamuccanti bhavā sabbe phusanti amataü padaü.  // ApTha_42,410.11 //
Yadā Buddhā cakkhumantā uppajjanti pabhaīkarā  /
kilese jhāpayitvāna ālokaü dassayanti te.'  // ApTha_42,410.12 //
Kittayitvāna sambuddhaü Tissaü lokagganāyakaü  /
haņņho haņņhena cittena tiõasålam apåjayiü.  // ApTha_42,410.13 //
Mama saīkappam a¤¤āya Tisso lokagganāyako  /
Sakāsane nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_42,410.14 //
Yo maü pupphehi chādesi pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_42,410.15 //
Pa¤cavãsatikkhattuü so devarajjaü karissati  /
pa¤casattatikkhattu¤ ca cakkavattã bhavissati  // ApTha_42,410.16 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü /
tassa kammassa nissando pupphāna påjanāya so.  // ApTha_42,410.17 //
Sãsaü nhāto c' ayaü poso puppham ākaīkhate c' ayaü /
pu¤¤akammena saüyutto purato pātubhavissati.  // ApTha_42,410.18 //
Yaü yaü icchati kāmehi taü taü pātubhavissati  /
saīkappaü paripåritvā nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_42,410.19 //
Kilesā jhāpayitvāna sampajāno patissato  /
ekāsane nisãditvā arahattam apāpuõiü.  // ApTha_42,410.20 //


#<[page 372]>#
%<372                     Therāpadāna>%
Caīkamanto nipajjanto nisinno uda vā ņhito  /
Buddhaseņņhaü saritvāna viharāmi ahaü tadā.  // ApTha_42,410.21 //
Cãvare *piõķapāte ca paccaye* sayanāsane  /
tattha me åõatā n' atthi buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,410.22 //
So dāni patto amataü santaü padam anuttaraü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_42,410.23 //
Dvenavute ito kappe yaü buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,410.24 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,410.25 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,410.26 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,410.27 //
            Itthaü sudam āyasmā Tiõasålakachādaniyo th. i. g. a-ti.
                 Tiõasålakachādaniyattherassa apadānaü samattaü.

                        [411. Madhumaüsadāyaka.]
Nagare Bandhumatiyā såkariko ahos' ahaü  /
ukkoņakaü randhayitvā madhusappimhi ākiriü. // ApTha_42,411.1 //
Sannipātam ahaü gantvā ekaü pattaü gahes' ahaü /
pårayitvāna taü pattaü bhikkhusaīghassa dās' ahaü.  // ApTha_42,411.2 //
Yo 'ttha therataro bhikkhu niyyātesi mamaü tadā:  /
iminā pattapårena labhassu vipulaü sukhaü.  // ApTha_42,411.3 //
Dve sampattiyo bhutvā sukkamålena codito  /
pacchime vattamānamhi kilese jhāpayissati.  // ApTha_42,411.4 //
Tattha cittaü pasādetvā Tāvatiüsam agacch' ahaü  /
tattha bhutvā ca pitvā ca labhāmi vipulaü sukhaü.  // ApTha_42,411.5 //
Maõķape rukkhamåle vā pubbakammam anussariü  /
annapānābhivasso me abhivassati tāvade.  // ApTha_42,411.6 //
Idaü pacchimakaü mayhaü carimo vattate bhavo  /
idhāpi annapānam me vassate sabbakālikaü.  // ApTha_42,411.7 //
Ten' eva maüsadānena sandhāvitvā bhave ahaü  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_42,411.8 //


#<[page 373]>#
%<                          412. Nāgapallavaka                373>%
Ekanavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi madhudānass' idaü phalaü.  // ApTha_42,411.9 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,411.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,411.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,411.12 //
            Itthaü sudam āyasmā Madhumaüsadāyako th. i. g. a-ti.
            Madhumaüsadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                           [412. Nāgapallavaka.]
Nagare Bandhumatiyā rājuyyāne vasām' ahaü  /
mama assamasāmantā nisãdi lokanāyako.  // ApTha_42,412.1 //
Nāgapallavam ādāya Buddhassa abhiropayiü  /
pasannacitto sumano sugatam abhivādayiü. // ApTha_42,412.2 //
Ekanavute ito kappe yaü pallavam apåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,412.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,412.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,412.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,412.6 //
            Itthaü sudam āyasmā Nāgapallavako thero i. g. a-ti.
                 Nāgapallavattherassa apadānaü samattaü.

                           [413. Ekadãpiya.]
Parinibbutamhi sugate Siddhatthe lokanāyak  /
sadevamanusā sabbe påjenti dipaduttamaü.  // ApTha_42,413.1 //
âropite ca citake Siddhatthe lokanāyake  /
yathāsakena thāmena citaü påjenti satthuno.  // ApTha_42,413.2 //
Avidåre citakassa dãpam ujjālayim ahaü /
yāva udeti suriyo dãpam me tāva ujjali. // ApTha_42,413.3 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_42,413.4 //
Tattha me sukataü vyamhaü Ekadãpã ti ¤āyati  /
dãpasatasahassāni vyamhe pajjalare mama.  // ApTha_42,413.5 //


#<[page 374]>#
%<374                      Therāpadāna>%
Udayanto va suriyo deho me rājate sadā  /
sabb'ābhāhi sarãrassa āloko hoti me sadā.  // ApTha_42,413.6 //
Tirokuķķaü tiroselaü samatiggayha pabbataü  /
samantā yojanasataü passāmi cakkhunā ahaü.  // ApTha_42,413.7 //
Sattasattatikkhattu¤ ca devaloke ramiü ahaü  /
ekatiüsakkhattu¤ ca devarajjam akārayiü.  // ApTha_42,413.8 //
Aņņhavãsatikkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_42,413.9 //
Devalokā cavitvāna nibbattiü mātukucchiyaü  /
mātukucchigatassāpi akkhi me na nimãlati. // ApTha_42,413.10 //
Jātiyā catuvasso' haü pabbajiü anagāriyaü  /
aķķhamāse asampatte arahattam apāpuõiü.  // ApTha_42,413.11 //
Dibbaü cakkhuü visodhesiü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbe kilesā sa¤chinnā ekadãpass' idaü phalaü.  // ApTha_42,413.12 //
Tirokuķķhaü tiroselaü pabbata¤ cāpi kevalaü  /
samatikkamma passāmi ekadãpass' idaü phalaü.  // ApTha_42,413.13 //
Visamā me samā honti andhakāro na vijjati  /
nāhaü passāmi timiram ekadãpass' idaü phalaü.  // ApTha_42,413.14 //
Catunavute ito kappe yaü dãpam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ekadãpass' idaü phalaü.  // ApTha_42,413.15 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,413.16 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,413.17 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,413.18 //
            Itthaü sudam āyasmā Edakãpiyo th. i. g. a-ti.
                Ekadãpiyattherassa apadānaü samattaü.

                           [414. Ucchaīgapupphiya.]
Nagare Bandhumatiyā ahosiü māliko tadā  /
ucchaīgaü pårayitvāna āgamam antarāpaõaü. // ApTha_42,414.1 //
Bhagavā ca tamhi samaye bhikkhusaīghapurakkhato  /
mahatā ānubhāvena niyyāti lokanāyako.  // ApTha_42,414.2 //


#<[page 375]>#
%<                             415. Yāgudāyaka                            375>%
Disvāna lokapajjotaü Vipassiü lokatāraõaü  /
pupphaü paggayha ucchaīgā Buddhaseņņham apåjayiü.  // ApTha_42,414.3 //
Ekanavute ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_42,414.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,414.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,414.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,414.7 //
            Itthaü sudam āyasmā Ucchaīgapupphiyo th. i. g. a-ti.
              Ucchaīgapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                           [415. Yāgudāyaka.]
Atithiü me gahetvāna āgacchiü gāmakam tadā  /
sampuõõa-nadikaü disvā saīghārāmam upāgamiü.  // ApTha_42,415.1 //
âra¤¤akā dhåtavādā jhāyino lukhacãvarā  /
vivekābhiratā dhãrā saīghārāme vasanti te.  // ApTha_42,415.2 //
Gati tesam upacchinnā suvimuttāna tādinaü  /
piõķāya te na gacchanti oruddhanadikā yadi.  // ApTha_42,415.3 //
Pasannacitto sumano vedajāto kata¤jalã  /
taõķulam me gahetvāna yāgudānam akās' ahaü.  // ApTha_42,415.4 //
Pa¤cannaü yāguü datvāna pasanno sehi pāõihi  /
sakakammābhiraddho 'haü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_42,415.5 //
Maõimaya¤ ca me vyamhaü nibbattan Tidase gaõe  /
nārãgaõehi sahito modāmi vyamha-m-uttame. // ApTha_42,415.6 //
Tettiüsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü /
tiüsakkhattuü cakkavattã mahārajjam akārayiü. // ApTha_42,415.7 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
devaloke manusse vā anubhotvā yasam ahaü.  // ApTha_42,415.8 //
Pacchime bhave sampatte pabbajim anagāriyaü  /
saha oropite kese sabbasampattivijjh' ahaü. // ApTha_42,415.9 //
Khayato vayato cāpi sammasanto kalebaraü  /
*pure si* kkhāpadādāne arahattam apāpuõiü.  // ApTha_42,415.10 //


#<[page 376]>#
%<376                      Therāpadāna>%
Sudinnam me dānavaraü vānijjaü suppayojitaü /
ten' eva yāgudānena patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_42,415.11 //
Sokaü pariddavaü vyādhiü darathaü cittatāpanaü  /
nābhijānāmi uppannaü yāgudānass' idaü phalaü.  // ApTha_42,415.12 //
Yāguü saīghassa datvāna pu¤¤akkhette anuttare  /
pa¤cānisaüse anubhom' aho yāgu-suyiņņhatā. // ApTha_42,415.13 //
Avyādhitā råpavatā khippaü dhammanisantitā  /
lābhitā annapānassa āyu pa¤camakaü mama.  // ApTha_42,415.14 //
Yo koci vedaü janayaü saüghe yāguü *dadey*ya so  /
imāni pa¤caņhānāni patigaõheyya paõķito.  // ApTha_42,415.15 //
Karaõãyaü kataü sabbaü bhavā ugghāņitā mayā  /
sabbāsavaparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_42,415.16 //
So haü vicarissāmi gāmā gāmaü purā puraü  /
namassamāno sambuddhaü dhammassa ca sudhammataü.  // ApTha_42,415.17 //
Tiüsakappasahassāni yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi yāgudānass' idaü phalaü.  // ApTha_42,415.18 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,415.19 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,415.20 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,415.21 //
            Itthaü sudam āyasmā Yāgudāyako thero i. g. a-ti.
                 Yāgudāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [416. Patthodanadāyaka.]
Vanacārã pure āsiü satataü vanakammiko  /
patthodanaü gahetvāna kammantam agamās' ahaü.  // ApTha_42,416.1 //
Tatth' addasāsiü sambuddhaü sayambhum aparājitaü  /
vanā piõķāya nikkhantaü disvā cittaü pasādayiü.  // ApTha_42,416.2 //
Parakammāyane yutto pu¤¤a¤ ca me na vijjati  /
ayaü patthodanam atthi bhojayissām' ahaü muniü.  // ApTha_42,416.3 //
Patthodanaü gahetvāna sayambhussa adās' ahaü  /
mama nijjhāyamānassa paribhu¤ji tadā muni.  // ApTha_42,416.4 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_42,416.5 //


#<[page 377]>#
%<                       417. Patthodanadāyaka                377>%
Chattiüsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü  /
tettiüsakkhattuü rājā ca cakkavattã ahos' ahaü.  // ApTha_42,416.6 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
sukhito yasavā homi patthodanass' idaü phalaü.  // ApTha_42,416.7 //
Bhavābhave saüsaranto labhāmi amitaü dhanaü  /
bhoge me ånatā n' atthi patthodanass' idaü phalaü.  // ApTha_42,416.8 //
Nadãsotapaņibhāgā bhogā nibbattare mama  /
parimetuü na sakkomi patthodanass' idaü phalaü.  // ApTha_42,416.9 //
Imaü khāda imaü bhu¤ja imamhi sayane saya  /
tenāhaü sukhito homi patthodanass' idaü phalaü. // ApTha_42,416.10 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi patthodanass' idaü phalaü.  // ApTha_42,416.11 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,416.12 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,416.13 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,416.14 //
            Itthaü sudam āyasmā Patthodanadāyako th. i. g. a-ti.
                 Patthodanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                           [417. Ma¤cadāyaka.]
Parinibbute kāruõike Siddhatthe lokanāyake  /
vitthārike pāvacane devamānusasakkate. // ApTha_42,417.1 //
Caõķālo ās' ahaü tattha āsandipãņhakārako  /
tena kammena jãvāmi tena posemi dārake.  // ApTha_42,417.2 //
âsandiü sukataü katvā pasanno sehi pāõihi  /
sayam eva upāgantvā bhikkhusaīghass adās' ahaü.  // ApTha_42,417.3 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_42,417.4 //
Devalokagato santo modāmi Tidasaügaõe  /
sayanāni mahagghāni nibbattanti yadicchakaü.  // ApTha_42,417.5 //
Pa¤¤āsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü  /
asãtikkhattuü rājā ca cakkavattã ahos' ahaü.  // ApTha_42,417.6 //


#<[page 378]>#
%<378                         Therāpadāna>%
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
sukhito yasavā homi ma¤cadānass' idaü phalaü.  // ApTha_42,417.7 //
Devalokā cavitvāna emi ce mānusaü bhavaü  /
mahārahā su-sayanā sayam eva bhavanti me.  // ApTha_42,417.8 //
Ayaü pacchimako mayhaü carimo vattate bhavo  /
ajjāpi sayane kāle sayanam upatiņņhati.  // ApTha_42,417.9 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ma¤cadānass' idaü phalaü.  // ApTha_42,417.10 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,417.11 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,417.12 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_42,417.13 //
            Itthaü sudam āyasmā Ma¤cadāyako thero i. g. a-ti.
                Ma¤cadāyakattherassa apadānaü samattaü.
            Uddānaü:
                 Bhaddāli Ekacchatto ca Tiõasålo ca Maüsado
                 Nāgapallavi*ko Dãpi* Ucchaīgã Yāgudāyako
                 Patthodanã Ma¤cadado gāthāyo gaõitā v-iha
                 dvesatāni ca gāthānaü gāthā c' ekā taduttarãti
                           Bhaddālivaggo dvācattārãso.
                                     XLIII

                           [418. Sakiüsammajjaka.]
Vipassino bhagavato pāņalibodhiü *uttamaü  /
disvā va taü pā*dapaggaü tattha cittaü pasādayiü.  // ApTha_43,418.1 //
Sammajjaniü gahetvāna bodhiü sammajji tāvade  /
sammajjitvāna taü bodhim avandiü pāņaliü ahaü.  // ApTha_43,418.2 //
Tattha cittaü pasādetvā sire katvāna a¤jaliü  /
namassamāno taü bodhiü gacchiü *paņikuņim aham.  // ApTha_43,418.3 //
Cārima-maggena* gacchāmi saranto bodhim uttamaü  /
ajagaro maü pãëesi gho*ra*råpo mahābalo.  // ApTha_43,418.4 //


#<[page 379]>#
%<                        419. Ekadussadāyaka                 379>%
âsanne me kataü kammaü phalena tosayã mamaü  /
kalebaraü me gilati devaloke ramām' ahaü.  // ApTha_43,418.5 //
Anāvilaü mama cittaü vi*suddhaü paõķaraü sadā  /
sokasallaü* na jānāmi cittasantāpanaü mama.  // ApTha_43,418.6 //
Kuņņhaü gaõķo kilāso ca apamāro vitacchikā  /
daddu kaõķu ca me n' atthi phalaü sammajjanāy' idaü.  // ApTha_43,418.7 //
Soko ca paridevo ca hadaye me na vijjati  /
asattam ujukaü cittaü phalaü sammajjanāy' idaü.  // ApTha_43,418.8 //
*Samādhisu na sajjā*mi visuddhaü hoti mānasaü  /
yaü yaü samādhim icchāmi so so sampajjate mama.  // ApTha_43,418.9 //
Rajanãye na rajjāmi atho dosaniyesu ca  /
mohanãye na muyhāmi phalaü sammajjanāy' idaü.  // ApTha_43,418.10 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam ākariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phalaü *sammaj*janāy' idaü.  // ApTha_43,418.11 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,418.12 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,418.13 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,418.14 //
            Itthaü sudam āyasmā Sakiüsammajjako thero i. g. a-ti.
             Sakiüsammajjakattherassa apadānaü samattaü.

                           [419. Ekadussadāyaka.]
Nagare Haüsavatiyā āhosiü tiõahārako  /
tiõahārena jãvāmi tena posemi dārake.  // ApTha_43,419.1 //
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
tam andhakāraü nāsetvā uppajji lokanāyako.  // ApTha_43,419.2 //
Sake ghare nisãditvā evaü cintesi tāvade:  /
buddho loke samuppanno deyyadhammo na vijjati.  // ApTha_43,419.3 //
Idaü me sāņakam ekaü n' atthi me koci dāyako  /
dukkho nirayasamphasso ropayissāmi dakkhiõaü.  // ApTha_43,419.4 //
Evāhaü cintayitvāna sakaü cittaü pasādayiü  /
ekaü dussaü gahetvāna buddhaseņņhassa dās' ahaü.  // ApTha_43,419.5 //


#<[page 380]>#
%<380                     Therāpadāna>%
Ekaü dussaü daditvāna ukkuņņhiü sampavattayiü  /
`Yadi Buddho tuvaü vãra tārehi maü mahāmuni.'  // ApTha_43,419.6 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mama dānaü pakittento akā me anumodanaü:  // ApTha_43,419.7 //
`Iminā ekadussena cetanāpaõidhãhi ca  /
kappasatasahassāni vinipātaü na gacchasi. // ApTha_43,419.8 //
Chattiüsakkhattuü devindo devarajjaü karissasi  /
tettiüsakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissasi  // ApTha_43,419.9 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
devaloke manusse vā saüsaranto tuvaü bhave.  // ApTha_43,419.10 //
Råpavā guõasampanno anupakkantadehavā  /
akkhobhaü amitaü dussaü labhissasi yadicchakaü.'  // ApTha_43,419.11 //
Idaü vatvāna sambuddho jalajuttamanāyako  /
nabham abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_43,419.12 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattam atha mānusaü  /
bhoge me ånatā n' atthi ekadussass' idaü phalaü.  // ApTha_43,419.13 //
*Pāduddhāre pāduddhāre dussaü nibbattate mama  /
heņņhā dussamhi tiņņhāmi uparicchadanaü mama.  // ApTha_43,419.14 //
Cakkavālam upādāya sakānanaü sapabbataü  /
icchamāno v' aham ajja dusseh' acchādayeyya taü. // ApTha_43,419.15 //
Ten' eva ekadussena saüsaranto bhavābhave.  /
suvaõõavaõõo hutvāna saüsarāmi bhavābhave.  // ApTha_43,419.16 //
Vipākaü ekadussassa nājjhagaü katthaci kkhayaü  /
ayam me pacchimā jāti vipaccati idhāpi me.  // ApTha_43,419.17 //
Satasahasse ito kappe yaü dussam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ekadussass' idaü phalaü.  // ApTha_43,419.18 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,419.19 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,419.20 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,419.21 //
            Itthaü sudam āyasmā Ekadussadāyako th. i. g. a-ti.
              Ekadussadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 381]>#
%<                           420. Ekāsanadāyaka               381>%

                           [420. Ekāsanadāyaka.]
Himavantass' avidåre Kosiko nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü paõõasālā sumāpitā.  // ApTha_43,420.1 //
Nārado nāma nāmena Kassapo iti maü vidå  /
suddhimaggaü gavesanto vasāmi Kosike tadā.  // ApTha_43,420.2 //
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
vivekakāmo sambuddho āgacchi anila¤jasā. // ApTha_43,420.3 //
Vanagge gacchamānassa disvā raüsiü mahesino  /
kaņņhama¤caü pa¤¤apetvāna ajina¤ ca apatthariü. // ApTha_43,420.4 //
âsanaü pa¤¤apetvāna sire katvāna a¤jaliü  /
somanassaü pavedetvā imaü vacanam abraviü:  // ApTha_43,420.5 //
Sallakatto tuvaü vãra āturānaü tikicchako  /
mamaü rogaparetassa tikicchaü dehi nāyaka. // ApTha_43,420.6 //
Kallaņņhikā ye passanti Buddhaseņņha tavam mune  /
dhuvaü ti siddhiü papponti etesaü jajjaro bhavo. // ApTha_43,420.7 //
Na me deyyaü tavam atthi pavattaphalabhoji 'haü  /
idaü me āsanam atthi nisãda kaņņhama¤cake.  // ApTha_43,420.8 //
Nisãdi tattha bhagavā asambhãto va kesarã  /
muhuttaü vãtināmetvā imaü vacanam abravi:  // ApTha_43,420.9 //
`Vissaņņho hohi; mā bhāyi; laddho jotiraso tayā  /
yaü tuyhaü patthitaü sabbaü paripåressati 'nāgate. // ApTha_43,420.10 //
Na thokaü taü kataü tuyhaü pu¤¤akkhette anuttare  /
sakkā uddharitum attā yassa cittaü paõãhitaü. // ApTha_43,420.11 //
Iminā āsanadānena cetanāpanidhãhi ca  /
kappasatasahassāni vinipātaü na gacchasi.  // ApTha_43,420.12 //
Pa¤¤āsakkhattuü devindo devarajjaü karissasi  /
āsãtikkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissasi. // ApTha_43,420.13 //


#<[page 382]>#
%<382                           Therāpadāna>%
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
sabbattha sukhito hutvā saüsāre saüsarissasi.' // ApTha_43,420.14 //
Idaü vatvāna sambuddho jalajuttamanāyako  /
nabham abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_43,420.15 //
Hatthiyānam assayānaü sarathaü sandamānikaü  /
labhāmi sabbam ev' etam ekāsanass' idan phalaü.  // ApTha_43,420.16 //
Kānanaü pavisitvā pi yadā icchāmi āsanaü  /
mama saīkappam a¤¤āya pallaīko upatiņņhati.  // ApTha_43,420.17 //
Vārimajjhe gato santo yadā icchāmi āsanaü  /
mama saīkappam a¤¤āya pallaīko upatiņņhati.  // ApTha_43,420.18 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattam atha mānusaü  /
pallaīkā satasahassāni parivārenti maü sadā.  // ApTha_43,420.19 //
Duve bhave saüsarāmi devatte atha mānuse  /
duve kule pajāyāmi khattiye atha brāhmaõe  // ApTha_43,420.20 //
ekāsanaü daditvāna pu¤¤akkhette anuttare  /
dhammapallaīkam ādāya viharāmi anāsavo.  // ApTha_43,420.21 //
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ekāsanass' idaü phalaü.  // ApTha_43,420.22 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,420.23 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,420.24 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,420.25 //
            Itthaü sudam āyasmā Ekāsanadāyako th. i. g. a-ti.
                 Ekāsanadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [421. Sattakadambapupphiya.]
Himavantass' avidåre Kadambo nāma pabbato  /
tasmiü pabbatapassamhi satta Buddhā vasiüsu te.  // ApTha_43,421.1 //
Kadambaü pupphitaü disvā paggahetvāna a¤jaliü  /
satta mālā gahetvāna pu¤¤acittena okiriü.  // ApTha_43,421.2 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_43,421.3 //


#<[page 383]>#
%<                          422. Koraõķapupphiya               383>%
Catunavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_43,421.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,421.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,421.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,421.7 //
            Itthaü sudam āyasmā Sattakadambapupphiyo th. i. g. a-ti.
            Sattakadambapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                           [422. Koraõķapupphiya.]
Vanakammiko pure āsiü pitupetāmahen' ahaü  /
pararuhirena jãvāmi kusalaü me na vijjati.  // ApTha_43,422.1 //
Mama āsayasāmantā Tisso loka*gganāya*ko  /
padāni tãõi dassesi anukampāya cakkhumā.  // ApTha_43,422.2 //
Akkante ca pade disvā Tissanāmassa satthuno  /
haņņho haņņhena cittena pade cittaü pasādayiü.  // ApTha_43,422.3 //
Koraõķaü pupphitaü disvā pādapaü dharaõãruhaü  /
sakoņakaü gahetvāna padaseņņhe apåjayiü. // ApTha_43,422.4 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_43,422.5 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattam atha mānusaü  /
koraõķavaõõako yeva sappabhāso bhavām' ahaü.  // ApTha_43,422.6 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi padapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_43,422.7 //
Kilesā . . . pe . . .  // ApTha_43,422.8 //
Sāgataü . . . pe . . .  // ApTha_43,422.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . .  // ApTha_43,422.10 //
            Itthaü sudam āyasmā Koraõķapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Koraõķapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [423. Ghatamaõķadāyaka.]
Sucintitaü bhagavantaü lokajeņņhaü narāsabhaü  /
upaviņņhaü mahāra¤¤aü vātābādhena pãëitaü  /
disvā cittaü pasādetvā ghatamaõķaü upānayiü.  // ApTha_43,423.1 //


#<[page 384]>#
%<384                        Therāpadāna>%
Katattā ācitattā ca GaīgāBhāgãrasã 'va 'yaü /
mahāsamuddā cattāro ghataü sampajjare mama.  // ApTha_43,423.2 //
Aya¤ ca paņhavã ghorā appamāõā asaīkhiyā  /
mama saīkappam a¤¤āya bhavate madhusakkarā.  // ApTha_43,423.3 //
Cātuddãpā ime rukkhā pādapā dharaõãruhā  /
mama saīkappam a¤¤āya kapparukkhā bhavanti te.  // ApTha_43,423.4 //
Pa¤¤āsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü  /
ekapa¤¤āsakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_43,423.5 //
Catunavute ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ghatamaõķass' idaü phalaü.  // ApTha_43,423.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,423.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,423.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,423.9 //
            Itthaü sudam āyasmā Ghatamaõķadāyako th. i. g. a-ti.
                 Ghatamaõķadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                           [424. Ekadhammasavanãya.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
catusaccam pakāsento santāreti bahåjanaü.  // ApTha_43,424.1 //
Ahaü tena samayena jaņilo uggatāpano  /
dhunanto vākacãrāni gacchāmi ambare tadā.  // ApTha_43,424.2 //
Buddhaseņņhassa upari gantuü na visahām' ahaü  /
pakkhã va selam āsajja gamanaü na labhām' ahaü.  // ApTha_43,424.3 //
Udake vomisitvāna evam gacchāmi ambare  /
na me idaü bhåtapubbam iriyāpathavikopanaü.  // ApTha_43,424.4 //
Handa me taü gavesissam appev' atthaü labheyy' ahaü  /
orohanto antalikkhā saddam assosi satthuno.  // ApTha_43,424.5 //
Sarena rajanãyena savanãyena vaggunā  /
aniccataü kathentassa ta¤ ¤eva uggahiü tadā.  // ApTha_43,424.6 //


#<[page 385]>#
%<                         424. Ekadhammasavanãya               385>%
Aniccasa¤¤am uggayha agamāsiü mam assamaü  /
yāvatāyuü vasitvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_43,424.7 //
Carime vattamānamhi saddhammasavanaü sariü /
tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_43,424.8 //
Tiüsakappasahassāni devaloke ramim ahaü  /
ekapa¤¤āsakkhattu¤ ca devarajjam akārayiü.  // ApTha_43,424.9 //
Ekavãsatikkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_43,424.10 //
Anubhosiü sakaü pu¤¤aü sukhito 'haü bhavābhave  /
anussarāmi taü sa¤¤aü saüsaranto bhavābhave  /
na koņipaņivijjhāmi nibbānam accutaü padaü.  // ApTha_43,424.11 //
Pitugehe nisãditvā samaõo bhāvitindriyo  /
kathāyaü paridãpento aniccaü vatthudāhariü.  // ApTha_43,424.12 //
Aniccā vata saīkhārā uppādavayadhammino  /
uppajjitvā nirujjhanti tesaü våpasamo sukho.  // ApTha_43,424.13 //
Saha gāthaü suõitvāna pubbasa¤¤ām anussariü /
ekāsane nisãditvā arahattam apāpuõiü.  // ApTha_43,424.14 //
Jātiyā sattavassena arahattam apāpuõiü  /
upasampādayã Buddho dhammasavanass' idaü phalaü.  // ApTha_43,424.15 //
Satasahasse ito kappe yaü dhammam asuõiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi dhammasavanass' idaü phalaü.  // ApTha_43,424.16 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,424.17 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,424.18 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,424.19 //
            Itthaü sudam āyasmā Ekadhammasavanãyo th. i. g. a-ti.
            Ekadhammasavanãyattherassa apadānaü samattaü.

                           [425. Sucintita.]
Nagare Haüsavatiyā ahosiü kassako tadā  /
kasikammena jãvāmi tena posemi dārake.  // ApTha_43,425.1 //


#<[page 386]>#
%<386                      Therāpadāna>%
Susampannaü tadā khettaü dha¤¤aü me phalitam ahu  /
pākakāle ca sampatte evaü cintes' ahaü tadā:  // ApTha_43,425.2 //
Nacchannaü nappaņiråpaü jānantassa guõā*gu*õaü  /
yo 'haü saīghe adatvāna aggaü bhu¤jeyya 'maü tadā.  // ApTha_43,425.3 //
Ayaü Buddho asamasamo battiüsavaralakkhaõo  /
tato pabhāvito saīgho pu¤¤akkhetto anuttaro.  // ApTha_43,425.4 //
Tattha dassām' ahaü dānaü navasassaü pure pure  /
evāhaü cintayitvāna haņņho pãõitamānaso. // ApTha_43,425.5 //
Khettato dha¤¤am āharitvā sambuddham upasaīkamiü  /
upasaīkamma sambuddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü  /
vanditvā satthuno pāde imaü vacanam abraviü:  // ApTha_43,425.6 //
Navasassa¤ ca sampannam āyāgo pi ca taü mune  /
anukampam upādāya adhivāsehi cakkhumā.  // ApTha_43,425.7 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mamaü saīkappam a¤¤āya imaü vacanam abraviü:  // ApTha_43,425.8 //
Cattāro ca paņipannā cattāro ca phale ņhitā  /
esa saīgho ujubhåto pa¤¤ā-sãla-samāhito  // ApTha_43,425.9 //
Yajantānaü manussānaü pu¤¤apekkhāna pāõinaü  /
karontaü opadhikaü pu¤¤aü saīghe dinnaü mahapphalaü.  // ApTha_43,425.10 //
Tasmiü saīghe ca dātabbaü navasassaü tathetaraü  /
saīghato uddisitvāna bhikkhå netvāna saü gharaü  /
paņiyattaü ghare yan te bhikkhusaīghassa dehi tvaü'  // ApTha_43,425.11 //
Saīghato uddisitvāna bhikkhå netvāna 'haü gharaü  /
yaü ghare paņiyattaü me bhikkhusaīghassa dās' ahaü.  // ApTha_43,425.12 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsam agacch' ahaü.  // ApTha_43,425.13 //
Tattha me sukataü vyamhaü sovaõõaü sappabhassaraü  /
saņņhiyojanam ubbiddhaü tiüsayojanavitthataü.  // ApTha_43,425.14 //
âkiõõaü bhavanaü mayhaü nārãgaõasamākulaü  /
tattha bhutvā pivitvā ca vasāmi Tidase ahaü.  // ApTha_43,425.15 //
Satānaü tãõikkhattu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_43,425.16 //


#<[page 387]>#
%<                            425. Sucintita                387>%
Bhavābhave saüsaranto labhāmi amitaü dhanaü  /
bhoge me ånatā n' atthi navasassass' idaü phalaü.  // ApTha_43,425.17 //
Hatthiyānaü assayānaü sivikaü sandamānikaü  /
labhāmi sabbam ev' etaü navasassass' idaü phalaü.  // ApTha_43,425.18 //
Navavatthaü navaphalaü nav' agga-rasa-bhojanaü  /
labhāmi sabbam ev' etaü navasassass' idaü phalaü.  // ApTha_43,425.19 //
Koseyyakambaliyyāni khomakappāsikāni ca  /
labhāmi sabbam ev' etaü navasassass' idaü phalaü.  // ApTha_43,425.20 //
Dāsãgaõaü dāsagaõaü nāriyo ca alaīkatā  /
labhāmi . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,425.21 //
Na maü sãtaü vā uõhaü vā pariëāho na vijjati  /
atho cetasikaü dukkaü hadaye me na vijjati.  // ApTha_43,425.22 //
Imaü khāda imaü bhu¤ja imamhi sayane saya  /
labhāmi . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,425.23 //
Ayaü pacchimako dāni carimo vattate bhavo  /
ajjāpi deyyadhamme me phalaü toseti sabbadā.  // ApTha_43,425.24 //
Navasassaü daditvāna saīghe guõavaruttame  /
aņņhānisaüse anubhom' kammānucchavike mama. // ApTha_43,425.25 //
Vaõõavā yāsavā homi mahābhogo anãtiko  /
mahāpakkho sadā homi abhejjapariso sadā.  // ApTha_43,425.26 //
Sabbe mam apacāyanti ye keci paņhaviü-sitā  /
deyyadhammā ca ye keci pure pure labhām' ahaü.  // ApTha_43,425.27 //
Bhikkhusaīghassa vā majjhe Buddhaseņņhassa sammukhā  /
sabbe pi samatikkamma denti mayh' eva dāyakā.  // ApTha_43,425.28 //
Paņhamaü navasassam hi datvā saīghe gaõuttame  /
imānisaüse anubhom' navasassass' idaü phalaü.  // ApTha_43,425.29 //
Satasahass' ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatim nābhijānāmi navasassass' idaü phalaü.  // ApTha_43,425.30 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,425.31 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,425.32 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,425.33 //
            Itthaü sudam āyasmā Sucintito thero i. g. a-ti.
                 Sucintitattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 388]>#
%<388                         Therāpadāna>%

                      [426. Sovaõõakiīkhaniya.]
Saddhāya abhinikkhamma pabbajim anagāriyaü  /
vākacãradharo āsiü tapokammam apassito.  // ApTha_43,426.1 //
Atthadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
uppajji tamhi samaye tārayanto mahājanaü.  // ApTha_43,426.2 //
Bala¤ ca vata me khãõaü vyādhinā paramen' ahaü  /
Buddhaseņņhaü saritvāna puline thåpam uttamaü,  // ApTha_43,426.3 //
Karitvā haņņhacitto 'haü sahassena samokiriü /
soõõakiīkhanipupphāni uddaggamanaso ahaü.  // ApTha_43,426.4 //
Sammukhā viya sambuddhaü thåpaü paricarim ahaü  /
tena cetopasādena Atthadassissa tādino  // ApTha_43,426.5 //
Devalokagato santo labhāmi vipulaü sukhaü  /
suvaõõavaõõo tatthāsiü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_43,426.6 //
Asãtikoņiyo mayhaü nāriyo samalaīkatā  /
sadā mayham upaņņhanti Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_43,426.7 //
Saņņhiü turiyasahassāni bheriyo paõavāni ca  /
saīkhā ca deõķimā tattha vaggu vadati dundubhi. // ApTha_43,426.8 //
Cullāsãtisahassāni hatthino samalaīkatā  /
tidhappabhinnamātaīgā ku¤jarā saņņhihāyanā  // ApTha_43,426.9 //
Hemajālābhisa¤channā upaņņhānaü karonti me  /
balakāye gaje c' eva ånatā me na vijjati.  // ApTha_43,426.10 //
Soõõakiīkhanipupph*ānaü* vipākam anubhon' ahaü  /
aņņhapa¤¤āsakkhattu¤ ca devarajjam akārayiü.  // ApTha_43,426.11 //
Ekasattatikkhāttu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü  /
pathavyā rajjam ekasataü mahiyā kārayim ahaü.  // ApTha_43,426.12 //
So dāni patto amatam asaīkhataü sududdasaü  /
*saüyojan* aparikkhãõo n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_43,426.13 //
Aņņhārase kappasate yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_43,426.14 //


#<[page 389]>#
%<                         427. Sovaõõakattarika               389>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,426.15 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,426.16 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,426.17 //
            Itthaü sudam āyasmā Sovaõõakiīkhaniyo thero i. g. a-ti.
            Sovaõõakiīkhaniyattherassa apadānaü samattaü.

                      [427. Sovaõõakattarika.]
Manobhāvaniyaü Buddham attadantaü samāhitaü  /
iriyamānaü brahmapathe citta-våpasame rataü  // ApTha_43,427.1 //
Nittiõõa-oghaü sambuddhaü jhāyi-jhānarataü muniü  /
upaviņņhaü samāpannam indãvaradalappabhaü  // ApTha_43,427.2 //
Alābun' odakaü gayha Buddhaseņņham upāgamiü  /
Buddhassa pāde dhovitvā alābukam adās' ahaü.  // ApTha_43,427.3 //
âõāpesi ca sambuddho Padamuttaranāyako  /
imin' odakam āhatvā pādamåle ņhapehi me.  // ApTha_43,427.4 //
Sādhåti 'haü paņissutvā satthu gāravatāya ca  /
udakaü lābun' āhatvā Buddhaseņņham upānayiü.  // ApTha_43,427.5 //
Anumodi mahāvãro cittaü nibbāpayaü mamaü:  /
`iminā lābudānena saīkappo te samijjhatu.' // ApTha_43,427.6 //
Pannarasesu kappesu devaloke ramiü ahaü  /
tiüsatikkhattuü rājā ca cakkavattã ahos' ahaü.  // ApTha_43,427.7 //
Diva vā yadi vā rattiü caīkamantassa tiņņhato  /
sovaõõaü kattaraü gayha tiņņhati purato mama.  // ApTha_43,427.8 //
Buddhassa datvāna lābuü labhāmi soõõakattaraü /
appakampikataü kāraü vipulaü hoti tādisaü. // ApTha_43,427.9 //
Satasahasse ito kappe yam alābum adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi alābussa idaü phalaü.  // ApTha_43,427.10 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,427.11 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,427.12 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_43,427.13 //
            Itthaü sudaü āyasmā Sovaõõakattariko th. i. g. a-ti.
              Sovaõõakattarikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 390]>#
%<390                           Therāpadāna>%
     Uddānaü:
            Sakiüsammajjako thero Ekadussã tath' âsanã
            Kadamba-Koraõķa tadā Ghataü Savaniko pi ca
            Sucintito Kiīkhaniko Soõõa-kattariko pi ca
            ekaü gāthāsata¤ c' ettha ekasattati-m-eva ca.
                      Sakiüsammajjakavaggo tecattāriso.
                                   XLIV

                            [428. Ekavihāriya.]
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma gottena uppajji vadataü varo.  // ApTha_44,428.1 //
Nippapa¤co nirālambo ākāsasamamānaso  /
pu¤¤atā-bahulo tādi animittarato vasã  // ApTha_44,428.2 //
Asaīgacitto nikleso asaüsaņņho kule gaõe  /
mahākāruõiko vãro vinayopāyakovido.  // ApTha_44,428.3 //
Uyyutto parakiccesu vinayanto sadevake  /
nibbānagamanaü maggaü gatipaīkavisosanaü // ApTha_44,428.4 //
Amataü param-assādaü jarāmaccunivāraõaü  /
mahāparisamajjhe so nisinno lokatāraõo.  // ApTha_44,428.5 //
Karavãkarudo nātho brahmaghoso Tathāgato  /
uddharanto mahāduggā vippanaņņhe anāyake.  // ApTha_44,428.6 //
Desento virajaü dhammaü diņņho me lokanāyako  /
tassa dhammaü suõitvāhaü pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_44,428.7 //
Pabbajitvā tadā vāhaü cintento jinasāsanaü  /
ekako pavane ramme vasiü saüsaggapãëito.  // ApTha_44,428.8 //
Savkāyaåpakaņņho me hetubhåto mam āgami  /
manaso våpakaņņhassa saüsaggabhayadassino.  // ApTha_44,428.9 //


#<[page 391]>#
%<                          429. Ekasaīkhiya                    391>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,428.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,428.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,428.12 //
            Itthaü sudaü āyasmā Ekavihāriyo thero i. g. a-ti.
              Ekavihāriyattherassa apadānaü samattaü.

                           [429. Ekasaīkhiya.]
Vipassino bhagavato mahābodhimaho ahå  /
mahājanā samāgamma påjenti bodhim uttamaü.  // ApTha_44,429.1 //
Na hi taü orakaü ma¤¤e Buddhaseņņho bhavissati  /
yassāyam edisā bodhi påjanãyā va satthuno.  // ApTha_44,429.2 //
Tato saīkhaü gahetvāna bodhirukkhaü upaņņhahaü  /
dhamento sabbadivasaü avandiü bodhim uttamaü.  // ApTha_44,429.3 //
âsannake kataü kammaü devalokaü a*pāpayiü*  /
kalebaraü me patitaü devaloke ramām' ahaü.  // ApTha_44,429.4 //
Saņņhituriyasahassāni tuņņhahaņņhapamoditā  /
sadā mayhaü upaņņhanti Buddhapåjāy' idam phalaü.  // ApTha_44,429.5 //
Ekasattat' ime kappe rājā āsi Sudassano  /
cāturanto vijitāvã *jambåsaõķa*ssa issaro.  // ApTha_44,429.6 //
Tato aīgasatā turyā parivārenti maü sadā  /
anubhomi sakaü kammaü upaņņhānass' idaü phalaü.  // ApTha_44,429.7 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
mātukucchigatassāpi vajjare bheriyo sadā.  // ApTha_44,429.8 //
Upaņņhahitvā *sambuddhaü* anubhotvāna sampadā  /
sivaü sukhemaü amataü patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_44,429.9 //
Ekanavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_44,429.10 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,429.11 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,429.12 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,429.13 //
            Itthaü sudaü āyasmā Ekasaīkhiyo thero i. g. a-ti.
              Ekasaīkhiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 392]>#
%<392                         Therāpadāna>%

                        [430. Pāņihãrasa¤¤aka.]
Padumuttaro nāma jino āhutãnaü paņiggaho  /
vasãsatasahassehi nagaraü pāvisã tadā.  // ApTha_44,430.1 //
Nagaraü pavisantassa upasantassa tādino  /
ratanāni panādiüsu nigghoso āsi tāvade.  // ApTha_44,430.2 //
Buddhassa ānubhāvena bherivajjanaghaņņitā  /
sayaü vãõā pavajjanti Buddhassa pavisato puraü.  // ApTha_44,430.3 //
Buddhaseņņhaü namassāmi Padumuttaraü mahāmuniü /
pāņihãra¤ ca passitvā tattha cittaü pasādayiü. // ApTha_44,430.4 //
Aho Buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
acetanā pi turiyā sayam eva pavajjare.  // ApTha_44,430.5 //
Satasahasse ito kappe yaü sa¤¤aü alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_44,430.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,430.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,430.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,430.9 //
            Itthaü sudaü Pāņihãrasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
              Pāņihãrasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                          [431. Nāõathavika.]
Kanikāraü va jalitaü dãparukkhaü va jotitaü /
ka¤canaü va virocantaü addasaü dipaduttamaü.  // ApTha_44,431.1 //
Kamaõķaluü ņhapetvāna vā* kacãra¤ ca kuõķikaü*  /
ekaüsaü ajinaü katvā buddhaseņņhaü thaviü ahaü:  // ApTha_44,431.2 //
`Tam andhakāraü vidhamaü mohajālaü samākulaü /
¤āõalokaü dassayitvā nittiõõo 'si mahāmuni.  // ApTha_44,431.3 //
Samuddharasi 'maü lokaü sabbāvantaü a*nuttaraü  /
¤āõe te upamā n' atthi* yāvatā ca gato gati. // ApTha_44,431.4 //
Tena ¤āõena sabba¤¤å iti bhotvā pavuccati  /
vandāmi taü mahāvãra sabba¤¤åtam anāsavaü. // ApTha_44,431.5 //


#<[page 393]>#
%<                          432. Ucchukaõķika               393>%
Satasahasse ito kappe Buddhaseņņhaü thaviü ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi ¤āõatthavanāy' idaü phalaü.  // ApTha_44,431.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,431.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,431.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,431.9 //
            Itthaü sudaü āyasmā Ĩāõathaviko thero i. g. a-ti.
                 Ĩāõathavikattherassa apadānaü samattaü.

                            [432. Ucchukaõķika.]
Nagare Bandhumatiyā dvārapālo ahos' ahaü  /
addasaü virajaü Buddhaü sabbadhammāna pāraguü.  // ApTha_44,432.1 //
Ucchukaõķikam ādāya buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
pasannacitto sumano Vipassissa mahesino.  // ApTha_44,432.2 //
Ekanavute ito kappe yaü ucchum adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ucchukaõķass' idaü phalaü.  // ApTha_44,432.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,432.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,432.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,432.6 //
            Itthaü sudaü āyasmā Ucchukaõķiko thero i. g. a-ti.
            Ucchukaõķikattherassa apadānaü samattaü.

                      [433. Kalambadāyaka.]
Romaso nāma sambuddho vasati pabbatantare  /
kalambaü tassa pādāsiü pasanno sehi pāõihi.  // ApTha_44,433.1 //
Catunavute ito kappe yaü dānaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi kalambassa idaü phalaü.  // ApTha_44,433.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,433.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,433.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,433.5 //
            Itthaü sudaü āyasmā Kalambadāyako thero i. g. a-ti.
              Kalambadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 394]>#
%<394                      Therāpadāna>%

                      [434. Ambāņaka.]
Pavane Bu*ddhaü disvāna sa*yambhuü aparājitaü  /
ambāņakaü gahetvāna sayambhussa adās' ahaü.  // ApTha_44,434.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_44,434.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,434.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,434.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,434.5 //
            Itthaü sudaü āyasmā Ambāņako thero i. g. a-ti.
              Ambāņakadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                          [435. Harãņakadāyaka.]
Harãņakaü āmalakaü amba-jambu-vibhãņakaü /
kolaü bhallātakaü bellaü sayam ev' āharām' ahaü.  // ApTha_44,435.1 //
Disvāna pabbhāragataü jhāyiü jhānarataü muniü  /
ābādhena papãëentaü adutiyaü mahāmuniü.  // ApTha_44,435.2 //
Harãņakaü gahetvāna sayambhussa adās ahaü  /
khādamattamhi bhesajje vyādhi passambhi tāvade.  // ApTha_44,435.3 //
Pahãnadaratho Buddho anumodaniyaü akā:  /
`Bhesajjadānen' iminā vyādhivupasamena ca  // ApTha_44,435.4 //
Devabhåto manusso vā jāto vā a¤¤ajātiyā  /
sabbattha sukhito hohi mā ca te vyādhi āgamā.'  // ApTha_44,435.5 //
Idaü vatvāna sambuddho sayambhu aparājito  /
nabhaü abbhuggamã vãro haüsarājā va ambare.  // ApTha_44,435.6 //
Yato harãņakam adaü sayambhussa mahesino  /
imaü jātiü upādāya vyādhi me n' upapajjatha.  // ApTha_44,435.7 //
Ayaü pacchimako mayhaü carimo vattate bhavo  /
tisso vijjā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApTha_44,435.8 //
Catunavute ito kappe bhesajjam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhesajjassa idaü phalaü.  // ApTha_44,435.9 //


#<[page 395]>#
%<                          436. Ambapiõķiya                   395>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,435.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,435.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,435.12 //
            Itthaü sudam āyasmā Harãņakadāyako thero i. g. a-ti.
            Harãņakadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                           [436. Ambapiõķiya.]
Hatthirājā tadā āsiü ãsādanto uråëhavo  /
vicaranto brahmāra¤¤e addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_44,436.1 //
Ambapiõķiü gahetvāna adāsiü satthuno ahaü  /
paņigaõhi mahāvãro Siddhattho lokanāyako.  // ApTha_44,436.2 //
Mamaü nijjhāyamānassa paribhu¤ji tadā jino  /
tattha cittaü pasādetvā Tusitam upapajj' ahaü.  // ApTha_44,436.3 //
Tato ahaü cavitvāna cakkavatti ahos' ahaü  /
eten' eva upāyena an*ubhutvāna* sampadā  // ApTha_44,436.4 //
pa*dhānaü pahitatto 'haü upasanto niråpadhi  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_44,436.5 //
Catunavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_44,436.6 //
Kilesa . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,436.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,436.8 //
Paņisambhida . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,436.9 //
            Itthaü sudam āyasmā Ambapiõķiyo thero i. g. a-ti.
              Ambapiõķiyattherassa apadānaü samattaü.

                           [437. Jambuphaliya.]
Padumuttarabuddhassa lokajeņņhassa tādino  /
piõķāya vicarantassa dhārato uttamaü yasaü  // ApTha_44,437.1 //
Aggaphalaü gahetvāna vippasannena cetasā  /
dakkhiõeyyassa vãrassa adāsiü satthuno ahaü.  // ApTha_44,437.2 //
Tena kammena dipadinda lokajeņņha narāsabha  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_44,437.3 //


#<[page 396]>#
%<396                           Therāpadāna>%
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi aggadānass' idaü phalaü.  // ApTha_44,437.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,437.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,437.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_44,437.7 //
            Itthaü sudam āyasmā Jambuphaliyo thero i. g. a-ti.
                 Jambuphaliyattherassa apadānaü samattaü.
            Uddānaü:
                 Thero-Ekavihārã ca Saīkhiko Pāņihãrako
                 Thaviko Ucchukaõķã ca Kalamb' Ambāņakapadā
                 Harãņak' Ambapiõķã ca Jambudo dasamo yati
                 chalāsãti¤ ca gāthāyo gaõitāyo vibhāvihãti.
                           Ekavihārivaggo catucattāriso.
                                     XLV

                           [438. Vibhãņakami¤jiya.]
Kakusandho mahāvãro sabbadhammāna pāragå  /
gaõamhā vupakaņņho so agamāsi vanantaraü.  // ApTha_45,438.1 //
Bãjabãjaü gahetvāna latāya āvuõiü ahaü  /
bhagavā ca tamhi samaye jhāyate pabbatantare.  // ApTha_45,438.2 //
Disvān' ahaü devadevaü vippasannena cetasā  /
dakkhiõeyyassa vãrassa bãjabãjaü *padās' ahaü*  // ApTha_45,438.3 //
Imasmiü ¤eva kappasmiü yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bãjabãjass' idaü phalaü.  // ApTha_45,438.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,438.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,438.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,438.7 //
            Itthaü sudam āyasmā Vibhãņakami¤jiyo th. i. g. a-ti.
                Vibhãņakami¤jiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 397]>#
%<                             439. Koladāyaka                 397>%

                            [439. Koladāyaka.]
Ajinena nivattho 'haü vākacãradharo tadā  /
khāribhāraü haritvāna kolam āharim assamaü.  // ApTha_45,439.1 //
Tamhi kāle Sikhã buddho eko adutiyo ahå  /
mam assamaü upagacchi jotento sabbakālikaü.  // ApTha_45,439.2 //
Sakaü cittaü pasādetvā vanditvāna ca subbataü  /
ubho hatthehi paggayha kolaü Buddhass' adās' ahaü.  // ApTha_45,439.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi koladānass' idaü phalaü.  // ApTha_45,439.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,439.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,439.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,439.7 //
            Itthaü sudam āyasmā Koladāyako thero i. g. a-ti.
                 Koladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                           [440. Billaphaliya.]
Candabhāgānadãtãre assamo sukato mama  /
belurukkhehi ākiõõo nānādumanisevito. // ApTha_45,440.1 //
Sugandham beluvaü disvā Buddhaseņņham anussariü  /
khāribhāraü pårayitvā tuņņho saüviggamānaso  // ApTha_45,440.2 //
Kakusandham upāgamma billapakkam adās' ahaü  /
pu¤¤akkhettassa vãrassa vippasannena cetasā.  // ApTha_45,440.3 //
Imasmiü yeva kappasmiü yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_45,440.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,440.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,440.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,440.7 //
            Itthaü sudam āyasmā Billaphaliyo thero i. g. a-ti.
                Billaphaliyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 398]>#
%<398                        Therāpadāna>%

                      [441. Bhallātakadāyaka.]
Suvannavaõõaü sambuddhaü dvattiüsavaralakkhaõaü /
pavanaggena gacchantaü sālarājaü va *phullitaü  // ApTha_45,441.1 //
Tiõattharaü pa¤*¤āpetvā Buddhaseņņham ayāc' ahaü:  /
anukampatu maü Buddho bhikkham icchāmi dātuye. // ApTha_45,441.2 //
Anukampako kāruõiko Atthadassã mahāyaso  /
mama saīkappam a¤¤āya oruhi mama assame.  // ApTha_45,441.3 //
Oruhhitvāna sambuddho n*isãdi paõõasanthare  /
bhallā*takaü gahetvāna Buddhaseņņhass' adās' ahaü.  // ApTha_45,441.4 //
Mama nijjhāyamānassa paribhu¤ji tadā jino  /
tattha cittaü pasādetvā abhivandiü tadā jinaü.  // ApTha_45,441.5 //
Aņņhārase kappasate yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_45,441.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,441.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,441.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,441.9 //
            Itthaü sudam āyasmā Bhallātakadāyako th. i. g. a-ti.
                 Bhallātakadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                           [442. Utuëhipupphiya.]
Nigrodhe haritobhāse saüviråëhamhi pādape  /
utuëhimālaü paggayha bodhiyā abhiropayiü.  // ApTha_45,442.1 //
Imasmiü yeva kappamhi yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi bodhipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_45,442.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,442.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,442.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,442.5 //
            Itthaü sudam āyasmā Utuëhipupphiyo th. i. g. a-ti.
                 Utuëhipupphiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 399]>#
%<                               444. Sãhāsanika                    399>%

                              [443. Ambāņakiya.]
Supupphitaü sālavanam ogayha Vessabhå muni  /
nisãdi giriduggesu abhijāto va kesarã.  // ApTha_45,443.1 //
Pasannacitto sumano ambāņakam apåjayiü  /
pu¤¤akkhettaü mahāvãraü pasanno sehi pāõihi. // ApTha_45,443.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_45,443.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,443.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,443.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,443.6 //
            Itthaü sudam āyasmā Ambāņakiyo thero i. g. a-ti.
                 Ambāņakiyattherassa apadānaü samattaü.

                           [444. Sãhāsanika.]
Padumuttarassa bhagavato sabbabhåtahitesino  /
pasannacitto sumano sãhāsanam adās' ahaü.  // ApTha_45,444.1 //
Devaloke manusse vā yattha yattha vasām' ahaü  /
labhāmi vipulaü vyamhaü sãhāsanass' idaü phalaü  // ApTha_45,444.2 //
Sovaõõamayā råpimayā lohitaīkamayā bahå  /
maõimayā ca pallaīkā nibbattanti mamaü sadā.  // ApTha_45,444.3 //
Bodhiyā āsanaü katvā jalajuttamanāmino  /
ucce kule pajāyāmi aho dhammasudhammatā.  // ApTha_45,444.4 //
Satasahasse ito kappe sãhāsanam akās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi sãhāsanass' idaü phalaü.  // ApTha_45,444.5 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,444.6 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,444.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,444.8 //
            Itthaü sudaü āyasmā Sãhāsaniko thero i. g. a-ti.
                 Sãhāsanikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 400]>#
%<400                           Therāpadāna>%

                           [445. Pādapãņhiya.]
Sumedho nāma sambuddho aggo kāruõiko muni  /
tārayitvā bahå satte nibbuto so mahāyaso.  // ApTha_45,445.1 //
Sãhāsanassa *sā*mantā Sumedhassa mahesino  /
pasannacitto sumano pādapãņham akārayiü.  // ApTha_45,445.2 //
Katvāna kusalaü kammaü sukhapākaü sukhindriyaü /
pu¤¤akammena *sam*yutto Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_45,445.3 //
Tattha me vasamānassa pu¤¤akammaü samaīgino  /
pādāni uddharantassa soõõapãņhā bhavanti me.  // ApTha_45,445.4 //
Lābhā tesaü suladdhaü te ye labhanti upassutiü  /
nibbute kāraü katvāna labhanti vipulaü sukhaü.  // ApTha_45,445.5 //
Mayāpi sukataü kammaü vānijjaü suppayojitaü  /
pādapãņhaü karitvāna soõõapãņhaü labhām' ahaü.  // ApTha_45,445.6 //
Yaü yaü disaü pakkamāmi kenaci paccayen' ahaü  /
soõõapãņhe akkamāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü.  // ApTha_45,445.7 //
Tiüsakappasahassamhi yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pādapãņhass' idaü phalaü.  // ApTha_45,445.8 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,445.9 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,445.10 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,445.11 //
            Itthaü sudam āyasmā Pādapãņhiyo thero i. g. a-ti.
                Pādapãņhiyattherassa apadānaü samattaü.

                           [446. Vedikāraka.]
Padumuttarabuddhassa bodhiyā pāda-m-uttame  /
vediyaü sukataü katvā sakaü cittaü pasādiyiü.  // ApTha_45,446.1 //
*Atholārāõi* bhaõķāni katāni akatāni ca  /
antalikkhā pavassanti vedikāya-m-idaü phalaü.  // ApTha_45,446.2 //
Ubhato byåëhasaīgāme pakkhandanto bhayānake  /
bhayabheravaü na passāmi vedikāya idaü phalaü.  // ApTha_45,446.3 //


#<[page 401]>#
%<                        447. Bodhighariya                   401>%
Mama saīkappam a¤¤āya vyamhaü nibbattate subhaü  /
sayanāni mahagghāni vedikāya idaü phalaü.  // ApTha_45,446.4 //
Satasahasse ito kappe yaü vedikam akārayiü  /
duggatiü nābhijānāmi vedikāya idaü phalaü.  // ApTha_45,446.5 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,446.6 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,446.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,446.8 //
        Itthaü sudam āyasmā Vedikārako thero i. g. a-ti.
           Vedikārakattherassa apadānaü samattaü.

                        [447. Bodhighariya.]
Siddhatthassa bhagavato dipadindassa tādino  /
pasannacitto sumano bodhigharam akārayiü.  // ApTha_45,447.1 //
Tusitaü upapanno 'mhi vasāmi ratane ghare  /
na me sãtaü vā uõhaü vā vāto gatte na samphuse. // ApTha_45,447.2 //
Pa¤casaņņhimh' ito kappe cakkavattã ahos' ahaü  /
Kāsikaü nāma nagaraü Vissakammena māpitaü  // ApTha_45,447.3 //
dasayojana-āyāmaü aņņhayojana-vitthataü  /
na tamhi nagare atthi kaņņhaü vallã ca mattikā.  // ApTha_45,447.4 //
Tiriyaü yojanaü āsi addhayojana-vitthataü  /
Maīgalo nāma pāsādo Vissakammena māpito.  // ApTha_45,447.5 //
Cullāsãtisahassāni thambhā sovaõõayā ahuü /
maõimayā ca niyyuhā chadanaü råpiyaü ahå.  // ApTha_45,447.6 //
Sabbasovaõõayaü gharaü Vissakammena māpitaü  /
ajjhāvutthaü mayā etaü gharadānass' idaü phalaü.  // ApTha_45,447.7 //
Te sabbe anubhotvāna devamānusake bhave  /
ajja patto 'mhi nibbānaü santipadam anuttaraü.  // ApTha_45,447.8 //
Catunavute ito kappe bodhigharam akārayiü  /
duggatiü nābhijānāmi gharadānass' idaü phalaü.  // ApTha_45,447.9 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,447.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,447.11 //


#<[page 402]>#
%<402                         Therāpadāna>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_45,447.12 //
        Itthaü sudam āyasmā Bodhighariyo thero i. g. a-ti.
           Bodhighariyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Vibhãtakã Kolaphalã Billa-Bhallāņaka-ppadā
    Nigrodh' Ambāņakã c' eva âsanã Pādapãņhako
     Vediko Bodhighariko gāthāyo gaõitā-v-iha
     ekånāsãtikā sabbā asmiü vagge pakittitā.
              Vibhãņakivaggo pa¤cacattārãso.
                                XLVI

                        [448. Jagatidāyaka.]
Dhammadassissa munino bodhiyā pāda-m-uttame  /
pasannacitto sumano jagatiü kārayiü ahaü.  // ApTha_46,448.1 //
Darito pabbatato vā rukkhato patito ahaü  /
cuto patiņņhaü labhāmi jagatiyā idaü phalaü.  // ApTha_46,448.2 //
Na me corā pasahanti nātima¤¤ati khattiyo  /
sabbāmitte 'tikkamāmi jagatiyā idaü phalaü.  // ApTha_46,448.3 //
Yaü yaü yon' upapajjāmi devattam atha mānusaü  /
sabbattha påjito homi jagatiyā idaü phalaü.  // ApTha_46,448.4 //
Atthārase kappasate jagatiü kārayim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi jagatidānass' idaü phalaü.  // ApTha_46,448.5 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,448.6 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,448.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,448.8 //
        Itthaü sudam āyasmā Jagatidāyako thero i. g. a-ti.
           Jagatidāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 403]>#
%<                         449. Morahatthiya                      403>%

                        [449. Morahatthiya.]
Morahatthaü gahetvāna upesiü lokanāyakaü  /
pasannacitto sumano morahattham adās' ahaü.  // ApTha_46,449.1 //
Iminā morahatthena cetanāpaõidhãhi ca  /
nibbanti me tayo aggã labhāmi vipulaü sukhaü.  // ApTha_46,449.2 //
Aho Buddhā aho dhammā aho no satthu sampadā  /
datvān' ahaü morahatthaü labhāmi vipulaü sukhaü.  // ApTha_46,449.3 //
Tivaggã nibbutā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_46,449.4 //
Ekatiüse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi morahatthass' idaü phalaü.  // ApTha_46,449.5 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,449.6 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,449.7 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,449.8 //
        Itthaü sudaü āyasmā Morahatthiyo thero i. g. a-ti.
           Morahatthiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [450. Sãhāsanavãjanãya.]
Tissassāhaü bhagavato bodhirukkham a*vandi 'haü*  /
paggayha vãjaniü tattha sãhāsanam avãj' ahaü.  // ApTha_46,450.1 //
Dvenavute ito kappe sãhāsanam avãj' ahaü /
duggatiü nābhijānāmi vãjanāya idaü phalaü.  // ApTha_46,450.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,450.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,450.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,450.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sãhāsanavãjanãyo th. i. g. a-ti.
         Sãhāsanavãjaniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 404]>#
%<404                        Therāpadāna>%

                       [451. Tiõukkadhāriya.]
Padumuttarassa Buddhassa bodhiyā pāda-v-uttame  /
pasannacitto sumano tayo ukke adhārayiü.  // ApTha_46,451.1 //
Satasahasse ito kappe yo 'haü ukkam adhārayiü  /
duggatiü nābhijānāmi ukkadānass' idaü phalaü.  // ApTha_46,451.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,451.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,451.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,451.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tiõukkadhāriyo thero i. g. a-ti.
            Tiõukkadhāriyattherassa apadānaü samattaü.

                       [452. Akkamanadāyaka.]
Kakusandhassa munino brāhmaõassa vusãmato  /
divāvihāraü vajato akkamanam adās' ahaü.  // ApTha_46,452.1 //
Imasmiü yeva kappasmiü yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi akkamanass' idaü phalaü.  // ApTha_46,452.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,452.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,452.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,452.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Akkamanadāyako thero i. g. a-ti.
             Akkamanadāyakattherassa {apadanaü} samattaü.

                       [453. Vanakoraõķiya.]
Siddhatthassa bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
vanakoraõķam ādāya Buddhassa abhiropayiü.  // ApTha_46,453.1 //
Catunavute ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_46,453.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,453.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,453.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,453.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Vanakoraõķiyo th. i. g. a-ti.
            Vanakoraõķiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 405]>#
%<                         454. Ekachattiya                        405>%

                         [454. Ekachattiya.]
Aīgārajātā puthuvã kukkulānugatā mahã  /
Padumuttaro bhagavā abbhokāsamhi caīkami.  // ApTha_46,454.1 //
Paõķaraü chattaü ādāya addhānaü paņipajj' ahaü  /
tattha disvāna sambuddhaü vitti me upapajjatha.  // ApTha_46,454.2 //
Marãcivophuņā bhåmi aīgārā va mahã ayaü  /
upavāyanti mahāvātā sarãrass' ānukhepanā  // ApTha_46,454.3 //
Sãtaü uõhaü viharanti; vātātapanivāraõaü  /
patigaõha imaü chattaü phassayissāmi nibbutiü.  // ApTha_46,454.4 //
Anukampako kāruõiko Padumuttaro mahāyaso  /
mama saīkappam a¤¤āya patigaõhi tadā jino.  // ApTha_46,454.5 //
Tiüsakappāni devindo devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü  // ApTha_46,454.6 //
Padesarajjaü vipulaü gaõahāto asaīkhiyaü  /
anubhomi sakaü kammaü pubbe sukatam attano.  // ApTha_46,454.7 //
Ayaü me pacchimā jāti carimo vattate bhavo  /
ajjāpi setacchattaü me sabbakālaü dhariyyati. // ApTha_46,454.8 //
Satasahasse ito kappe yaü chattam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi chattadānass' idaü phalaü.  // ApTha_46,454.9 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,454.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,454.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,454.12 //
        Itthaü sudam āyasmā Ekachattiyo thero i. g. a-ti.
            Ekachattiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [445. Jātipupphiya.]
Parinibbute bhagavati Padumuttare mahāyase  /
pupphaü caīgoņake katvā sarãram abhiropayiü.  // ApTha_46,455.1 //
Tattha cittaü pasādetvā Nimmānam agamās' ahaü  /
devalokagato santo pu¤¤akammaü sarām' ahaü.  // ApTha_46,455.2 //


#<[page 406]>#
%<406                        Therāpadāna>%
Ambarā pupphavasso me sabbakālam pavassati  /
saüsarāmi manusse ce rājā homi mahāyaso.  // ApTha_46,455.3 //
Tahiü kusumavasso me abhivassati sabbadā  /
tāy' eva pupphapåjāya vāhasā sabbadassino.  // ApTha_46,455.4 //
Ayaü pacchimako mayhaü carimo vattate bhavo  /
ajjāpi pupphavasso me abhivassati sabbadā.  // ApTha_46,455.5 //
Satasahasse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi dehapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_46,455.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,455.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,455.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,455.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Jātipupphiyo thero i. g. a-ti.
             Jātipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [456. Sattipaõõiya.]
Niharante sarãramhi vajjamānāsu bherisu  /
pasannacitto sumano sattipuppham apåjayiü.  // ApTha_46,456.1 //
Satasahasse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi dehapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_46,456.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,456.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,456.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,456.5 //
        Itthaü sudam āyasmā sattipaõõiyo thero i. g. a-ti.
            Sattipaõõiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [457. Gandhapåjaka.]
Citesu kiramānesu nānāgandhe samāgate  /
pasannacitto sumano gandhamuņņhim apåjayiü.  // ApTha_46,457.1 //
Satasahasse ito kappe citakaü yam apåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi citapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_46,457.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,457.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,457.4 //


#<[page 407]>#
%<                         458. Sālakusumiya                     407>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_46,457.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Gandhapåjako thero i. g. a-ti.
          Gandhapåjakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Jagatã Morahatthã ca âsanã Ukkadhārako
     Akkamã Vanakoraõķã Chattado Jātipåjako
     Sattipaõõã ca yo thero dasamo Gandhapåjako
     sattasaņņhã ca gāthāyo gaõitāyo vibhāvihi.
              Jagatidāyakavaggo chacattārãso.
                                XLVII

                        [458. Sālakusumiya.]
Parinibbute bhagavati jalajuttamanāmake  /
āropitamhi citake sālapuppham apåjayiü.  // ApTha_47,458.1 //
Satassahasse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi citapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_47,458.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,458.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,458.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,458.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sālakusumiyo th. i. g. a-ti.
          Sālakusumiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [459. Citapåjaka.]
Jhāyamānassa bhagavato Sikhino lokabandhuno  /
aņņhacampakapupphāni citakam abhiropayiü.  // ApTha_47,459.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggataü nāghijānāmi citapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_47,459.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,459.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,459.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,459.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Citapåjako thero i. g. a-ti.
           Citapåjakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 408]>#
%<408                         Therāpadāna>%

                       [460. Citakanibbāpaka.]
ôayhamāne sarãramhi Vessabhussa mahesino  /
gandhodakaü gahetvāna citaü nibbāpayim ahaü.  // ApTha_47,460.1 //
Ekatiüse ito kappe citaü nibbāpayim ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi gandhodakass' idaü phalaü.  // ApTha_47,460.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,460.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,460.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,460.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Citakanibbāpako th. i. g. a-ti.
         Citakanibbāpakattherassa apadānaü samattaü.

                         [461. Setudāyaka.]
Vipassino bhagavato caīkamantassa sammukhā  /
pasannacitto sumano setuü kārāpayim ahaü.  // ApTha_47,461.1 //
Ekanavute ito kappe yaü setuü kārayiü ahaü.  /
duggatiü nābhijānāmi setudānass' idaü phalaü.  // ApTha_47,461.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,461.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,461.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,461.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Setudāyako thero i. g. a-ti.
           Setudāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [462. Sumanatālavaõņiya.]
Siddhatthassa bhagavato tālavaõņam adās' ahaü  /
sumanehi paņicchannaü dhārayāmi mahāyasaü.  // ApTha_47,462.1 //
Catunavute ito kappe tālavaõņam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi tālavaõņass' idaü phalaü.  // ApTha_47,462.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,462.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,462.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,462.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sumanatālavaõņiyo th. i. g. a-ti.
         Sumanatālavaõņiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 409]>#
%<                         464. Labujadāyaka               409>%

                        [463. Avaņaphaliya.]
Sataraüsã nāma bhagavā sayambhå aparājito  /
vivekakāmo sambuddho gocarāyābhinikkhami  // ApTha_47,463.1 //
Phalahattho ahaü disvā upagacchiü narāsabhaü  /
pasannacitto sumano adāsim avaņaü phalaü.  // ApTha_47,463.2 //
Catunavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_47,463.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,463.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,463.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,463.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Avaņaphaliyo th. i. g. a-ti.
           Avaņaphaliyattherassa apadānaü samattaü.

                        [464. Labujadāyaka.]
Nagare Bandhumatiyā ārāmiko ahaü tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü gacchantam anila¤jase.  // ApTha_47,464.1 //
Labujaphalam ādāya Buddhasetthass' adās' ahaü  /
ākāse va ņhito santo patigaõhi mahāyaso  /
vittiü sa¤janano mayhaü diņņhadhammasukhāvaho.  // ApTha_47,464.2 //
Phalaü Buddhassa datvāna vippasannena cetasā  /
adhigacchiü tadā påtiü vipulaü sukham uttamaü  /
uppajjate 'va ratanaü nibbattassa yahiü yahiü. // ApTha_47,464.3 //
Ekanavute ito kappe yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_47,464.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,464.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,464.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,464.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Labujadāyako th. i. g. a-ti.
          Labujadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 410]>#
%<410                      Therāpadāna>%

                     [465. Pilakkhuphaladāyaka.]
Vanante Buddhaü disvāna Atthadassiü mahāyasaü  /
pasannacitto sumano pilakkhussa phalaü adaü.  // ApTha_47,465.1 //
Aņņhārase kappasate yaü phalam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_47,465.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,465.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,465.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,465.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Pilakkhuphaladāyako th. i. g. a-ti.
     Pilakkhuphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [466. Sayampaņibhāniya.]
Kakudhaü vilasantaü va devadevaü narāsabhaü  /
rathiyaü paņipajjantaü ko disvā nappasãdati?  // ApTha_47,466.1 //
Tam andhakāraü nāsetvā santāretvā bahåjanaü  /
¤āõālokena jotentaü ko disvā nappasãdati?  // ApTha_47,466.2 //
Vasãsatasahassehi niyyantan lokanāyakaü  /
uddharantaü bahå satte ko disvā nappasãdati?  // ApTha_47,466.3 //
âhanantaü dhammabheriü maddantaü titthiye gaõe  /
sãhanādaü vinādantaü ko disvā na ppasãdati?  // ApTha_47,466.4 //
Yāvatā brahmalokato āgantvāna sabrahmakā  /
pucchanti nipuõe pa¤he ko disvā na ppasãdati?  // ApTha_47,466.5 //
Yass' a¤jaliü karitvāna āyācanti sadevakā  /
tena pu¤¤am anubhonti ko disvā na ppasãdati?  // ApTha_47,466.6 //
Sabbe janā samāgantvā sampavārenti cakkhumaü  /
na vikampati ajjhiņņho ko disvā na ppasãdati?  // ApTha_47,466.7 //
Nagaraü pavisato yassa ra*va*nte *bheriyo bahå  /
vinadanti* anugajjā ko disvā nappasãdati?  // ApTha_47,466.8 //
Vãthiyā gacchato yassa sabbābhā jotate sadā  /
abbhuõõatā samā honti ko disvā na ppasãdati?  // ApTha_47,466.9 //


#<[page 411]>#
%<                      467. Nimittavyākaraõãya                    411>%
Vyāharante ca Buddhassa cakkavāëamhi suyyati  /
sabbe satte vi¤¤āpeti ko disvā nappasãdati?  // ApTha_47,466.10 //
Satasahasse ito kappe yaü Buddham abhikittayiü  /
duggatiü nābhijānāmi kittannāya idaü phalaü.  // ApTha_47,466.11 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,466.12 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,466.13 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,466.14 //
        Itthaü sudam āyasmā Sayaüpaņibhāniyo th. i. g. a-ti.
         Sayampaņibhāniyātherassa apadānaü samattaü.

                     [467. Nimittavyākaraõãya.]
Ajjhogahetvā Himavaü mante vācem' ahaü tadā  /
catupa¤¤āsasahassāni sissā mayham upaņņhahuü.  // ApTha_47,467.1 //
Adhãtā vedagå sabbe chalaīge pāramiīgatā  /
sakavijjāh' upatthaddhā Himavante vasanti te.  // ApTha_47,467.2 //
Cavitvā Tusitākāyā devaputto mahāyaso  /
uppajji mātukucchismiü sampajāno paņissato.  // ApTha_47,467.3 //
Sambuddhe upapajjante dasasahassã pakampatha  /
andhā cakkhuü alatthaüsu uppajjantamhi nāyake.  // ApTha_47,467.4 //
Chabbikāraü pakampittha kevalā vasudhā ayaü  /
nigghosasaddaü sutvāna ubbijjiüsu mahājanā.  // ApTha_47,467.5 //
Sabbe janā samāgamma āgacchuü mama santikaü  /
`vasudhāyaü pakampittha kiü vipāko bhavissati?'  // ApTha_47,467.6 //
Avacāsi tadā tesaü, mā bhetha n' atthi vo bhayaü  /
vissatthā hotha sabbe pi, uppādo 'yaü sukhatthiko.  // ApTha_47,467.7 //
Aņņhahetuhi samphassa vasudhāyaü pakampati  /
tathā nimittā dissanti obhāso vipulo mahā.  // ApTha_47,467.8 //
Asaüsayaü Buddhaseņņho uppajjissati cakkhumā  /
sa¤¤āpetvāna janataü pa¤casãle kathem' ahaü // ApTha_47,467.9 //


#<[page 412]>#
%<412                      Therāpadāna>%
Sutvāna pa¤casãlāni Buddhuppāda¤ ca dullabhaü  /
ubbegajātā sumanā tuņņhahaņņhā āsiüsu te. // ApTha_47,467.10 //
Dvenavute ito kappe yaü nimittaü viyākariü  /
duggatiü nābhijānāmi vyākaraõāy' idaü phalaü.  // ApTha_47,467.11 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,467.12 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,467.13 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_47,467.14 //
        Itthaü sudam āyasmā Nimittavyākaraõãyo th. i. g. a-ti.
         Nimittavyākaraõãyattherassa apadāmaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sālapupphã ca yo thero Påjā Nibbāpako pi ca
     Setudo Tālavaõņã ca Avaņaü-Labuja-ppado.
     Pilakkhu Paņibhānã ca Veyyakaraõako dijo
     dvesata¤ c' eva gāthāyo gaõitāyo vibhāvihi.
              Sālapupphiyavaggo sattacattārãso.
                               XLVIII

                         [468. Naëamāliya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddham ahutãnaü paņiggahaü  /
pavanaggena gacchantaü addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_48,468.1 //
*Naëamālaü gahetvāna nikkhamanto va tāvade  /
tatth' addasāsiü sambuddhaü oghatiõõaü aõāsavaü.  // ApTha_48,468.2 //
Pasannacitto sumano naëamālaü apåjayiü  /
dakkhiõeyyaü mahāvãraü sabbalokānukampakaü.*  // ApTha_48,468.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhiropayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_48,468.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,468.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,468.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,468.7 //
        Itthaü sudam āyasmā Naëamāliyo thero i. g. a-ti.
           Naëamāliyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 413]>#
%<                          469. Maõipåjaka                       413>%

                         [469. Maõipåjaka.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
vivekakāmo sambuddho gacchate anila¤jase. // ApTha_48,469.1 //
Avidåre Himavato mahājātassaro ahå  /
tattha me bhavanaü āsi pu¤¤akammena *saü*yutaü.  // ApTha_48,469.2 //
Bhavanā abhinikkhamma addasaü lokanāsanaü  /
indãvaraü va jalitam ādittaü va hutāsanaü.  // ApTha_48,469.3 //
Vicinaü nāddasaü pupphaü påjayissan ti nāyakaü  /
Sakaü cittaü pasādetvā avandiü satthuno ahaü.  // ApTha_48,469.4 //
Mama sãse maõiü gayha påjayiü lokanāyakaü  /
imāya maõipåjāya vipāko *hotu bhadda*ko.  // ApTha_48,469.5 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
antalikkhe ņhito satthā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_48,469.6 //
`So te ijjhatu saīkappo labhassu vipulaü sukhaü  /
imāya maõipåjāya anubhohi mahāyasaü.'  // ApTha_48,469.7 //
Idaü *vatvāna* bhagavā jalajuttamanāmako  /
agamāsi Buddhaseņņho yattha cittaü paõãhitaü.  // ApTha_48,469.8 //
Saņņhikappāni devindo devarajjam akārayiü  /
anekasatakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü.  // ApTha_48,469.9 //
Pubbakammaü sarantassa devabhåtassa me sato  /
maõi nibbattate mayhaü ālokakaraõo mama.  // ApTha_48,469.10 //
Chalāsãtisahassāni nariyo me pariggahā  /
vicittavatthābharaõā āmuttamaõikuõķalā  // ApTha_48,469.11 //
Aëārapamhā hasulā suso¤¤ā tanumajjhimā  /
parivārenti maü niccaü maõipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_48,469.12 //
Sovaõõamayā maõimayā lohitaīkamayā tathā  /
bhaõķā katākatā bhonti yadicchāya pilandhanā.  // ApTha_48,469.13 //
Kåņāgārā guhā rammā sayana¤ ca mahārahaü  /
mama saīkappam a¤¤āya nibbattanti yadicchakaü.  // ApTha_48,469.14 //
Lābhā tesaü suladdhaü va ye labhanti upassutiü  /
pu¤¤akkhettaü manussānam osadhaü sabbapāõinaü.  // ApTha_48,469.15 //


#<[page 414]>#
%<414                          Therāpadāna>%
Mayham pi sukataü kammaü yo 'haü addakkhi nāyakaü  /
vinipātā pamutto 'mhi patto ca acalaü padaü.  // ApTha_48,469.16 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
samantā sattaratanā āloko hoti me sadā.  // ApTha_48,469.17 //
Tāy' eva maõipåjāya anubhotvāna sampadā  /
¤āõāloko mayā diņņho patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_48,469.18 //
Satasahasse ito kappe yaü maõim abhipåjayuü  /
duggatiü nābhijānāmi maõipåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_48,469.19 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,469.20 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,469.21 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,469.22 //
        Itthaü sudam āyasmā Maõipåjako thero i. g. a-ti.
           Maõipåjakattherassa apadānaü samattaü.

                         [470. Ukkāsatika.]
Kosiko nāma bhagavā Cittakuņe vasã tadā  /
jhāyã jhānarato Buddho vivekābhirato muni.  // ApTha_48,470.1 //
Ajjhogahetvā Himavantaü nārãgaõapurakkhato  /
addasaü Kosikaü Buddhaü puõõamāse va candimaü.  // ApTha_48,470.2 //
Ukkāsate gahetvāna parivāres' ahaü tadā  /
sattarattindivaü ņhatvā aņņhamena agacch' ahaü.  // ApTha_48,470.3 //
*Vuņņhi*taü Kosikaü Buddhaü sayambhum aparājitaü  /
pasannacitto vanditvā ekaü bhikkhaü adās' ahaü.  // ApTha_48,470.4 //
Tena kammena dipadindaü lokajāņņhaü narāsabhaü  /
uppajjiü Tusite kāye ekabhikkhass' idaü phalaü.  // ApTha_48,470.5 //
Divasa¤ c' eva ratti¤ ca āloko hoti me sadā  /
samantā yojanasataü obhāsena pharām' ahaü.  // ApTha_48,470.6 //
Pa¤capa¤¤āsakappamhi cakkavattã ahos' ahaü  /
cāturanto vijitā*vã* jambusaõķassa issaro.  // ApTha_48,470.7 //
Tadā me nagaraü āsi iddhaü phãtaü sunimmitaü  /
tiüsayojana-āyāmaü vitthārena ca vãsati.  // ApTha_48,470.8 //
Sobhanaü nāma nagaraü Vissakammena mapitaü  /
dasasaddāvivittan taü samatālasamāhitaü.  // ApTha_48,470.9 //


#<[page 415]>#
%<                          470. Ukkāsatika                          415>%
Na tasmiü nagare atthi valli-kaņņha¤ ca mattikā  /
sabbasovaõõayaü yeva jotate niccakālikaü.  // ApTha_48,470.10 //
Catupākāraparikkhittaü tayo āsuü maõimayā  /
vemajjhe tālapattã ca Vissakammena māpitā.  // ApTha_48,470.11 //
Dasasahassā pokkhara¤¤o padumuppalachāditā  /
puõķarãkehi sa¤channā nānāgandhasameritā.  // ApTha_48,470.12 //
Catunavute ito kappe yaü ukkaü dhārayiü ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi ukkādhārass' idaü phalaü.  // ApTha_48,470.13 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,470.14 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,470.15 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,470.16 //
        Itthaü sudam āyasmā Ukkāsatiko thero i. g. a-ti.
           Ukkāsatikattherassa apadānaü samattaü.

                       [471. Sumanavãjaniya.]
Vipassino bhagavato bodhiyā pāda-m-uttame  /
sumanavãjaniü gayha avãjiü bodhim uttamaü.  // ApTha_48,471.1 //
Ekanavute ito kappe avãjiü bodhim uttamaü  /
duggatiü nābhijānāmi vãjanāya idaü phalaü.  // ApTha_48,471.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,471.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,471.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,471.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Sumanavãjaniyo thero i. g. a-ti.
          Sumanavãjaniyattherassa apadānaü samattaü.

                        [472. Kummāsadāyaka.]
Esanāya carantassa Vipassissa mahesino  /
rittakaü pattaü disvāna kummāsaü pårayim ahaü.  // ApTha_48,472.1 //
Ekanavute ito kappe yaü bhikkh*am adadiü tadā*  /
duggatiü nābhijānāmi kummāsassa idaü phalaü.  // ApTha_48,472.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,472.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,472.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,472.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Kummāsadāyako thero i. g. a-ti.
         Kummāsadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 416]>#
%<416                          Therāpadāna>%

                      [473. Kusaņņhakadāyaka.]
Kassapassa bhagavato brāhmaõassa vusãmato  /
pasannacitto sumano kusaņņhakam adās' ahaü.  // ApTha_48,473.1 //
Imasmiü yeva kappasmiü kasaņņhakam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi kusaņņhakass' idaü phalaü.  // ApTha_48,473.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,473.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,473.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,473.5 //
        Itthaü sudam āyasmā Kusaņņhakadāyako th. i. g. a-ti.
          Kusaņņhadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [474. Giripunnāgiya.]
Sobhito nāma sambuddho Cittakuņe vasã tadā  /
gahetvā giripunnāgaü sayambhum abhipåjayiü  // ApTha_48,474.1 //
Catunavute ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_48,474.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,474.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,474.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,474.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Giripunnāgiyo thero i. g. a-ti.
            Giripunnāgiyattherassa apadānaü samattaü.

                    [475. Vallikaraphaladāyaka.]
Sumano nāma sambuddho Takkarāya vasã tadā  /
vallikaraphalaü gayha sayambhussa adās' ahaü.  // ApTha_48,475.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phalānass' idaü phalaü.  // ApTha_48,475.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,475.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,475.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,475.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Vallikaraphaladāyako th. i. g. a-ti.
            Vallikaraphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 417]>#
%<                        476. Pānadhidāyaka           417>%

                        [476. Pānadhidāyaka.]
Anomadassã bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
divāvihārā nikkhamma patham āruhi cakkhumā.  // ApTha_48,476.1 //
Pānadhiü sukataü gayha addhānaü paņipajj' ahaü  /
tatth' addasāsiü sambuddhaü pattika¤ cārudassanaü.  // ApTha_48,476.2 //
Sakaü cittaü pasādetvā nãharitvāna pānadhiü /
pādamåle ņhapetvāna idaü vacanam abraviü:  // ApTha_48,476.3 //
Abhiråha mahāvãra sugat-inda vināyaka  /
ito phalaü labhissāmi yo me attho samijjhatu.  // ApTha_48,476.4 //
Anomadassã bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
pānadhim abhiråhitvā imaü vacanam abravi:  // ApTha_48,476.5 //
Yo pānadhim me adadā pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApTha_48,476.6 //
Buddhassa giram a¤¤āya sabbe devā samāgatā  /
udaggacittā sumanā vedajātā kata¤jalã.  // ApTha_48,476.7 //
Pānadhãnaü padānena sukhito 'yaü bhavissati  /
pa¤capa¤¤āsakkhattu¤ ca devarajjaü karissati.  // ApTha_48,476.8 //
Sahassakkhattuü rājā ca cakkavattã bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_48,476.9 //
Aparimeyye ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_48,476.10 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_48,476.11 //
Devaloke manusse vā nibbattissati pu¤¤avā  /
devayānapaņibhāgaü yānaü paņilabhissati.  // ApTha_48,476.12 //
Pāsādā sivikā mayhaü hatthino samalaīkatā  /
rathā c' āja¤¤a-saüyuttā sadā pātubhavanti me.  // ApTha_48,476.13 //
Agārā nikkhamanto pi rathena nikkhamām' ahaü  /
kesesu chijjamānesu arahattam apāpuõiü.  // ApTha_48,476.14 //
Lābhā mayhaü suladdham me vānijjaü suppayojitaü  /
datvāna pānadhiü ekaü patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_48,476.15 //
Aparimeyy' ito kappe yaü pānadhim adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi pānadhissa idaü phalaü.  // ApTha_48,476.16 //


#<[page 418]>#
%<418                      Therāpadāna>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,476.17 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,476.18 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,476.19 //
        Itthaü sudam āyasmā Pānadhidāyako thero i. g. a-ti.
           Pānadhidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [477. Pulinacaīkamiya.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
vātamigaü gavesanto caīkamaü addasaü ahaü.  // ApTha_48,477.1 //
Ucchaīgapulinaü gayha caīkame okiriü ahaü  /
pasannacitto sumano sugatassa sirãmato.  // ApTha_48,477.2 //
Ekatiüse ito kappe pulinaü okiriü ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi puëinassa idaü phalaü.  // ApTha_48,477.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,477.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,477.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_48,477.6 //
        Itthaü sudam āyasmā Pulinacaīkamiyo th. i. g. a-ti.
          Pulinacaīkamiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Naëamālã Maõidado Ukkāsatika Vãjanã
     Kummāso ca Kusaņņho ca Giripunnāgiyo pi ca
     Valliīkaro Pānadhido atha Pulinacaīkamo
     gāthāyo pa¤canavuti gaõitāyo vibhāvihi.
               Naëamālãvaggo aņņhacattālãso
                                XLIX

                      [478. Paüsukålasa¤¤ika.]
Tisso nāmāsi bhagavā syambhå aggapuggalo  /
paüsukålaü ņhapetvāna vihāraü pāvisã jino.  // ApTha_49,478.1 //
Tiyantaü dhanuü ādāya akkhitto yamaliü ahaü  /
maõķalaggaü gahetvāna kānanaü pāvisiü ahaü.  // ApTha_49,478.2 //


#<[page 419]>#
%<                        479. Buddhasa¤¤aka                        419>%
Tatth' addasaü paüsukålaü dumagge laggitaü tadā  /
cāpaü tatth' eva nikkhippa sire katvāna a¤jaliü.  // ApTha_49,478.3 //
Pasannacitto sumano vipulāya ca pãtiyā  /
Buddhaseņņhaü saritvāna paüsukålaü avandi 'haü  /
duggatiü nābhijānāmi vandanāya idaü phalaü.  // ApTha_49,478.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,478.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,478.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,478.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Paüsukålasa¤¤ako th. i. g. a-ti.
             Paüsukålasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                        [479. Buddhasa¤¤aka.]
Ajjhāyako mantadharo tiõõaü vedānapāragå  /
lakkhaõe *itihāse ca sanighaõķu-sa*keņubhe.  // ApTha_49,479.1 //
Nadãsotapaņibhāgā sissā āyanti me tadā  /
tesāhaü mante vācemi rattindivam atandito.  // ApTha_49,479.2 //
Siddhattho nāma sambuddho loke uppajji tāvade  /
tam andhakāraü nāsetvā ¤āõalokaü pavattayi.  // ApTha_49,479.3 //
Mama a¤¤ataro sisso sissānaü so kathesi me  /
sutvāna te etam atthaü ārocesuü maman tadā:  // ApTha_49,479.4 //
"Buddho loke samuppanno sabba¤¤å lokanāyako  /
tassānuvattati jano lābho amhaü na hessati." // ApTha_49,479.5 //
Adhiccuppattikā Buddhā cakkhumanto mahāyasā  /
yannånāhaü Buddhaseņņhaü passeyyaü lokanāyakaü.  // ApTha_49,479.6 //
Ajinam me gahetvāna vākacãraü kamaõķaluü  /
assamā abhinikkhamma sisse āmantayiü ahaü.  // ApTha_49,479.7 //
Odumbarakapupphaü va candamhi sasakaü yathā  /
vāyasānaü yathā khãraü dullabhaü lokanāyakaü.  // ApTha_49,479.8 //
Buddho lokamhi uppanno manussattam pi dullabhaü  /
ubhosu vijjamānesu savana¤ ca sudullabhaü.  // ApTha_49,479.9 //
Buddho loke samuppanno cakkhuü lacchāma no bhavaü /
etha sabbe gamissāma sammāsambuddhasantikaü. // ApTha_49,479.10 //


#<[page 420]>#
%<420                           Therāpadāna>%
Kamaõķaluddharā sabbe kharājinanivāsino  /
Je jaņābhārabharitā nikkhamuü pavanā tadā.  // ApTha_49,479.11 //
Yugamattaü pekkhamānā utthamatthaü gavesino  /
āyanti nāgapotā va asambhãtā va kesarã.  // ApTha_49,479.12 //
Appabhāsā alãlatā nipakā santavuttino  /
u¤chāya caramānā te Buddhaseņņhaü upāgamuü.  // ApTha_49,479.13 //
Diyaķķhayojane sese vyadhi me udapajjatha  /
Buddhaseņņhaü saritvāna tattha kālakato ahaü.  // ApTha_49,479.14 //
Catunavute ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi buddhasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_49,479.15 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,479.16 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,479.17 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,479.18 //
        Itthaü sudam āyasmā Buddhasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
          Buddhasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.

                         [480. Bhisadāyaka.]
Ogayhāhaü pokkharaõiü nānāku¤jarasevitaü  /
uddharāmi bhisaü tattha ghāsahetu ahaü tadā.  // ApTha_49,480.1 //
Bhagavā ca tamhi samaye Padumuttara*savhayo  /
rattam*baradharo Buddho gacchati anila¤jase. // ApTha_49,480.2 //
Dhunanto paüsukålāni saddam assos' ahaü tadā  /
uddhaü nijjhāyamāno 'haü addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_49,480.3 //
Tatth' eva ņhitako santo āyāciü lokanāyakaü  /
*madhu bhisehi savati khirasa* ppi muëālibhi  /
paņigaõhātu me Buddho anukampāya cakkhumā.  // ApTha_49,480.4 //
Tato kāruõiko satthā orohitvā mahāyaso  /
patigaõhi mamaü bhikkhaü anukampāya cakkhumā.  // ApTha_49,480.5 //
Patiggahetvā sambuddho akā me anumodanaü:  /
`Sukhã hohi mahāpu¤¤a gati tuyhaü samijjhatu  /
iminā bhisadānena labhassu vipulaü sukhaü.'  // ApTha_49,480.6 //


#<[page 421]>#
%<                        480. Bhisadāyaka                        421>%
Idaü vatvāna sambuddho jalajuttamanāmako  /
bhikkham ādāya sambuddho ambarena gami jino.  // ApTha_49,480.7 //
Tato bhisaü gahetvāna āgacchiü mama assamaü  /
bhisaü rukkhe lagetvāna mama dānaü anussariü.  // ApTha_49,480.8 //
Mahāvāto vuņņhahitvā sa¤jālesi vanan tadā  /
ākāso abhinādittha asaniyā phalantiyā.  // ApTha_49,480.9 //
Tato me asanipāto matthake nipatã tadā  /
so haü nisinnako santo tattha kālakato ahaü.  // ApTha_49,480.10 //
Pu¤¤akammena saüyutto Tusitaü upapajj' ahaü  /
kalebaraü me patitaü devaloke ramām' ahaü.  // ApTha_49,480.11 //
Chaëāsãtisahassāni nāriyo samalaīkatā  /
sāyapātaü upaņņhanti bhisadānass' idaü phalaü.  // ApTha_49,480.12 //
Manussayoniü āgantvā sukhito hom' ahan tadā  /
bhoge me ånatā n' atthi bhisadānass' idaü phalaü.  // ApTha_49,480.13 //
Anukampitattā tena devadevena tādinā  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo  // ApTha_49,480.14 //
Satasahasse ito kappe yaü bhikkham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhisadānass' idaü phalaü.  // ApTha_49,480.15 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,480.16 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,480.17 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,480.18 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bhisadāyako thero i. g. a-ti.
           Bhisadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [481. Ĩāõatthavika.]
Dakkhiõe Himavantassa sukato assamo mama  /
uttamatthaü gavesanto vasāmi pavane tadā.  // ApTha_49,481.1 //
Lābhālābhena santuņņho målena ca phalena ca  /
anomasanto cariyaü vasāmi ekato ahaü.  // ApTha_49,481.2 //
Sumedho nāma sambuddho loke uppajji tāvade  /
catusaccaü pakāseti uddharanto mahājanaü.  // ApTha_49,481.3 //
Nāhaü suõomi sambuddhaü na pi me koci sāsati  /
aņņhavasse atikkante assosiü lokanāyakaü.  // ApTha_49,481.4 //


#<[page 422]>#
%<422                         Therāpadāna>%
Aggidāruü nãharitvā sammajjitvāna assamaü  /
khāribhāraü gahetvāna nikkhamiü pavanā ahaü.  // ApTha_49,481.5 //
Ekarattiü vasanto 'haü gāmesu nigamesu ca  /
anupubbena Candavatiü tadā 'haü upasaīkamiü.  // ApTha_49,481.6 //
Bhagavā ca tamhi samaye Sumedho lokanāyako  /
uddharanto bahå satte deseti amataü padaü.  // ApTha_49,481.7 //
Janakāyam atikkamma vanditvā jinasāsanaü /
ekaüsaü ajinaü katvā santhaviü lokanāyakaü:  // ApTha_49,481.8 //
`Tuvaü satthā ca ketu ca dhajo yåpo ca pāõinaü  /
parāyaõo patiņņhā ca dãpo ca dãpaduttamo.  // ApTha_49,481.9 //
Nepu¤¤o dassane vãro tāresi janataü tuvaü  /
n' atth' a¤¤o tārako loke tav' uttaritaro mune.  // ApTha_49,481.10 //
Sakkā ha ve kusaggena pametuü sāgaruttamo  /
na tveva tava sabba¤¤å ¤āõaü sakkā pametave.  // ApTha_49,481.11 //
Tulamaõķale ņhapetvāna mahã sakkā dharetave  /
na tveva tava pa¤¤āya pamāõaü atthi cakkhumā.  // ApTha_49,481.12 //
âkāso minituü sakkā rajjuya aīgulena pi  /
na tveva tava sabba¤¤å sãlaü sakkā pametave.  // ApTha_49,481.13 //
Mahāsamudde udakaü ākāso ca vasundharā  /
parimeyyāni etāni appameyyo 'si cakkhumā.' // ApTha_49,481.14 //
Chahi gāthāhi sabba¤¤uü kittayitvā mahāyasaü  /
a¤jaliü paggahetvāna tuõhã aņņhās' ahaü tadā.  // ApTha_49,481.15 //
Yaü vadanti Sumedho ti bhåripa¤¤aü sumedhasaü  /
bhikkhusaīghe nisãditvā imā gāthā abhāsatha:  // ApTha_49,481.16 //
`Yo me ¤aõaü pakittesi pasanno sehi pāõihi  /
tam ahaü kittayissāmi suõotha mama bhāsato:  // ApTha_49,481.17 //
Sattasattatikappāni devaloke ramissati  /
sahassakkhattuü devindo devarajjaü karissati.  // ApTha_49,481.18 //
Anekasatakkhattu¤ ca cakkavatti bhavissati  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_49,481.19 //


#<[page 423]>#
%<                         481. Ĩāõatthavika                     423>%
Devabhåto manusso vā pu¤¤akammasamāhito  /
anånamatasaīkappo tikkhapa¤¤o bhavissati  // ApTha_49,481.20 //
Tiüsakappasahassamhi Okkākakulasambhavo.  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_49,481.21 //
Agārā abhinikkhamma pabbajjissati 'ki¤cano  /
jātiyā sattavassena arahattaü phusissati. // ApTha_49,481.22 //
Yato sarāmi attānaü yato patto 'mhi sāsanaü  /
etth' antare na jānāmi cetanaü amanoramaü. // ApTha_49,481.23 //
Saüsaritvā bhave sabbe sampatt' anubhaviü ahaü  /
bhoge me ånatā n' atthi phalaü ¤āõassa thomane.  // ApTha_49,481.24 //
Tivaggã nibbutā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
sabbāsavaparikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApTha_49,481.25 //
Tiüsakappasahassāni yaü ¤āõaü abhithom' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi phalaü ¤āõassa thomane.  // ApTha_49,481.26 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,481.27 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,481.28 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,481.29 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ĩāõatthaviko thero i. g. a-ti.
             Ĩāõatthavikattherassa apadānaü samattaü.

                        [482. Candanamāliya.]
Pa¤cakāmaguõe hitvā piyaråpe manorame  /
asãtikoņiyo hitvā pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_49,482.1 //
Pabbajitvāna kāyena pāpakammaü vivajjayiü /
vacãduccaritaü hitvā nadãkåle vasām' ahaü.  // ApTha_49,482.2 //
Ekakammaü vihāraü taü Buddhaseņņho upāgamã  /
nāhaü jānāmi Buddho ti akāsiü paņisantharaü. // ApTha_49,482.3 //
Karitvā paņisanthāraü nāmagottaü apucch' ahaü:  /
devatā nu 'si gandhabbo uda Sakko Purindado?  // ApTha_49,482.4 //
Ko vā tvaü kassa vā putto mahābrahmā idhāgato  /
virocesi disā sabbā udayaü suriyo yathā.  // ApTha_49,482.5 //


#<[page 424]>#
%<424                        Therāpadāna>%
Sahassarāõi cakkāni pāde dissanti mārisa  /
ko va tvaü kassa vā putto kathaü jānemu taü mayaü?  /
nāmagottaü pavedehi saüsayaü apanehi me!  // ApTha_49,482.6 //
`N' amhi devo na gandhabbo n' amhi Sakko Purindado  /
brahmā bhāvo ca me n' atthi etesaü uttamo ahaü  // ApTha_49,482.7 //
Atãto visayaü tesaü dālayiü kāmabandhanaü  /
sabbe kilese jhāpetvā patto sambodhim uttamaü.'  // ApTha_49,482.8 //
Tassa vācaü suõitvāhaü imaü vacanam abraviü:  /
yadi Buddho ' si sabba¤¤å nisãda tvaü mahāmune  /
tam ahaü påjayissāmi dukkass' antakaro tuvaü.  // ApTha_49,482.9 //
Pattharitvā 'jinaü cammaü adāsiü satthuno ahaü  /
nisãdi tattha bhagavā sãho va girigabbhare.  // ApTha_49,482.10 //
Khippaü pabbatam āruyha ambassa phalam aggahiü /
sālakalyāõikaü pupphaü candana¤ ca mahārahaü.  // ApTha_49,482.11 //
Khippaü paggayha taü sabbaü upesiü lokanāyakaü  /
phalaü Buddhassa datvāna sālapupphaü apåjayiü.  // ApTha_49,482.12 //
Candanaü anulimpitvā avandi satthuno ahaü  /
pasannacitto sumano vipulāya ca pãtiyā.  // ApTha_49,482.13 //
Ajinamhi nisãditvā Sumedho lokanāyako  /
mama kammaü pakittesi hāsayanto mamaü tadā:  // ApTha_49,482.14 //
`Iminā phaladānena gandhamālehi cåbhayaü  /
pa¤cavãsakappasate devaloke ramissati  /
anånamanasaīkappo Vasavatti bhavissati.  // ApTha_49,482.15 //
Chabbãsatikappasate manussattaü gamissati  /
bhavissati cakkavattã cāturanto mahiddhiko.  // ApTha_49,482.16 //
Vebhāraü nāma nagaraü *Vissakammena māpitaü*  /
hessati sabbasovaõõaü nānāratanabhåsitaü.  // ApTha_49,482.17 //
Eten' eva upāyena saüsarissati yoniso  /
sabbattha sukhito hutvā devatte atha mānuse  /
pacchime bhave sampatte brahmabandhu bhavissati.  // ApTha_49,482.18 //
Agārā abhinikkhamma anāgārã bhavissati  /
avi¤¤attipaccayo hutvā nibbāyissat' anāsavo.'  // ApTha_49,482.19 //


#<[page 425]>#
%<                        482. Candanamāliya                    425>%
Idaü vatvāna sambuddho Sumedho lokanāyako  /
mama nijjhāyamānassa pakkāmi anila¤jase.  // ApTha_49,482.20 //
Tusitāto cavitvāna nibbattiü mātukucchiyaü  /
bhoge me ånatā n' atthi yamhi gabbhe vasām' ahaü.  // ApTha_49,482.21 //
Mātukucchigate mayhaü annapāna¤ ca bhojanaü  /
mātuyā mama chandena nibbattati yadicchakaü.  // ApTha_49,482.22 //
Jātiyā pa¤cavassena pabbajiü anagāriyaü  /
oropitamhi kesamhi arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_49,482.23 //
Pubbakammaü gavesanto orena nāddasaü ahaü  /
tiüsakappasahassamhi mama kammaü anussariü. // ApTha_49,482.24 //
Namo te purisāja¤¤a! Namo te purisuttama!  /
tava sāsanam āgamma patto 'mhi acalam padaü.  // ApTha_49,482.25 //
Tiüsakappasahassamhi yam Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_49,482.26 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,482.27 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,482.28 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,482.29 //
        Itthaü sudaü āyasmā Candanamāliyo thero i. g. a-ti.
             Candanamāliyattherassa apadānaü samattaü.

                         [483. Dhātupåjaka.]
Nibbute lokanāthamhi Siddhatthe lokanāyake  /
mama ¤ātã samānetvā dhātupåjaü akās' ahaü  // ApTha_49,483.1 //
Catunavute ito kappe yaü dhātuü abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi dhātupåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_49,483.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,483.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,483.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,483.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Dhātupåjako thero i. g. a-ti.
             Dhātupåjakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 426]>#
%<426                          Therāpadāna>%

                        [484. Puëinuppādaka.]
*Pabbate Himavantamhi Devalo nāma tāpaso  /
tattha me caīkamo* āsi amānussikamāpito. // ApTha_49,484.1 //
Jaņābhārena bharito kamaõķaludharo tadā  /
uttamatthaü gavesanto pavanā abhinikkhamiü. // ApTha_49,484.2 //
Cullāsãtisahassāni *sissā mayhaü upaņņhahuü  /
sakakammāni pasutā vasanti pavane tadā.  // ApTha_49,484.3 //
Assamā* abhinikkhamma akaü pulinacetiyaü /
nānāpupphaü samānetvā taü cetiyam apåjayiü.  // ApTha_49,484.4 //
Tattha cittaü pasādetvā assamaü pavisām' ahaü  /
sabbe sissā samāgantvā etam atthaü pucchiüsu maü. // ApTha_49,484.5 //
Puëinena kato thåpo yaü tvaü *devam namassasi  /
mayaü pi ¤ā*tum icchāma puņņho ācikkha 'ma tuvaü.  // ApTha_49,484.6 //
Niddhiņņhā no mantapade cakkhumanto mahāyasā  /
te kho ahaü namassāmi Buddhaseņņhamahāyase.  // ApTha_49,484.7 //
Kãdisā te mahāvirā sabba¤¤å lokanāyakā  /
kathaü vaõõakathaü sãlā kãdisā te mahāyasā?  // ApTha_49,484.8 //
Battiüsalakkhaõā Buddhā cattārãsaddijāpi ca  /
nettā go-pamukhā tesaü ji¤jukaphalasannibhā. // ApTha_49,484.9 //
Gacchamānā ca te Buddhā yugamatta¤ ca pekkhare  /
na tesaü jānu nadati sandhisaddo na suyyati. // ApTha_49,484.10 //
Gacchamānā ca sugatā uddharantā va gacchare  /
paņhamaü dakkhiõaü pādaü; Buddhānaü esa dhammatā.  // ApTha_49,484.11 //
Asambhãtā ca te Buddhā migarājā va kesarã  /
nev' ukkaüsenti attānaü no ca vambhenti pāõinaü. // ApTha_49,484.12 //
Mānāvamānato muttā samā sabbesu pāõisu  /
anattukkaüsakā Buddhā, Buddhānaü esa dhammatā.  // ApTha_49,484.13 //
Uppajjantā ca sambuddhā ālokaü dassayanti te  /
chabbikāraü pakampenti kevalaü vasudhaü imaü.  // ApTha_49,484.14 //


#<[page 427]>#
%<                        484. Puëinuppādaka                        427>%
Passanti nirayaü c' ete nibbāti nirayo tadā  /
pavassati mahāmegho, Buddhānaü esa dhammatā.  // ApTha_49,484.15 //
Edisā te mahānāgā atulyā ca mahāyasā  /
vaõõato anatikkantā appameyyā Tathāgatā.  // ApTha_49,484.16 //
Anumodiüsu me vākyaü sabbe sissā sagāravā  /
tathā va paņipajjiüsu yathāsatti yathābalaü.  // ApTha_49,484.17 //
Paņipåjenti pulinaü sakakammābhilāsino  /
saddahantā mamaü vākyaü Buddhattaggatamānasā.  // ApTha_49,484.18 //
Tadā cavitvā Tusitā devaputto mahāyaso  /
uppajji mātukucchismiü dasasahassã pakampatha.  // ApTha_49,484.19 //
Assamassāvidåramhi caīkamamhi ņhito ahaü  /
sabbe sissā samāgantvā āgacchuü mama santikaü.  // ApTha_49,484.20 //
`Usabho va mahã nadati migarājā va ku¤jati  /
suüsumāro va saddati; kiü vipāko bhavissati?'  // ApTha_49,484.21 //
Yaü pakittemi sambuddhaü sikatā-thåpasantike  /
so dāni bhagavā satthā mātukucchim upāgami.  // ApTha_49,484.22 //
Tesaü dhammakathaü katvā kittayitvā mahāmuniü  /
uyyojetvā sake sisse pallaīkaü ābhujiü ahaü.  // ApTha_49,484.23 //
Bala¤ ca vata me khãõaü vyādhito paramen' ahaü  /
Buddhaseņņhaü saritvāna tattha kālakato ahaü  // ApTha_49,484.24 //
Sabbe sissā samāgantvā akaüsu citakaü tadā  /
kalebara¤ ca me gayha citakaü abhiropayuü.  // ApTha_49,484.25 //
Citakaü parivāretvā sãse katvāna a¤jaliü  /
sokasallaparetā te vikkandiüsu samāgatā.  // ApTha_49,484.26 //
Tesaü lālappamānānaü agamāsiü citan tadā  /
ahaü ācariyo tuyhaü mā socittha sumedhasā.  // ApTha_49,484.27 //
Sadatthe vāyameyyātha rattindivam atanditā  /
mā vo pamattā ahuttha khaõo vo paņipādito.  // ApTha_49,484.28 //
Sake sisse 'nusāsitvā devalokaü punāgamiü /
aņņhārasāhaü kappāni devaloke ramiü ahaü.  // ApTha_49,484.29 //


#<[page 428]>#
%<428                          Therāpadāna>%
Satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavattã ahos ahaü  /
anekasatakkhattu¤ ca cakkavatti ahos ahaü  /
anekasatakkhattu¤ ca devarajjam akārayiü  // ApTha_49,484.30 //
Avasesesu kappesu vokiõõo saüsariü ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi uppādassa idaü phalaü.  // ApTha_49,484.31 //
Yathā komudike māse bahå pupphanti pādapā  /
tath' evāham pi samaye pupphito 'mhi mahesino. // ApTha_49,484.32 //
Viriyaü me dhuradhorayhaü yogakkhemādhivāhanaü  /
nāgo va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApTha_49,484.33 //
Satasahasse ito kappe yaü Buddham abhikittayiü  /
duggatiü nābhijānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_49,484.34 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,484.35 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,484.36 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,484.37 //
        Itthaü sudaü āyasmā Puliõuppādako thero i. g. a-ti.
            Puëinuppādakattherassa apadānaü samattaü.

                          [485. Taraõiya.]
Atthadassã tu bhagavā sayambhå lokanāyako  /
Cinatā nadiyā tãre upāgacchi Tathāgato.  // ApTha_49,485.1 //
Udakā abhinikkhamma kacchapo vārigocaro  /
Buddhaü taritukāmo 'haü upesiü lokanāyakaü  // ApTha_49,485.2 //
Abhiråhatu maü Buddho Atthadassã mahāmuni  /
ahaü taü tārayissāmi dukkhass' antakaro tuvaü.  // ApTha_49,485.3 //
Mama saükappam a¤¤āya Atthadassã mahāyaso  /
ārohitvāna me piņņhiü aņņhāsi lokanāyako.  // ApTha_49,485.4 //
Yato sarāmi attānaü yato patto 'smi vi¤¤utaü  /
sukhaü me tādisaü n' atthi yathā pādatale muni. // ApTha_49,485.5 //
Uttaritvāna sambuddho Atthadassã mahāyaso  /
nadã *tãramhi ņhatvāna imā gāthā abhā*satha:  // ApTha_49,485.6 //


#<[page 429]>#
%<                           485. Taraõiya                      429>%
Yāvatā vattate cittaü kaīkhāsotaü tarām' ahaü  /
ayaü hi kacchapo rājā tāreti mama pu¤¤avā.  // ApTha_49,485.7 //
Iminā Buddhataraõena mettacittavatāya ca  /
aņņhārase kappasate devaloke ramissati.  // ApTha_49,485.8 //
*Devalokā idhāgantvā* sukkamålena codito  /
ekāsane nisãditvā kaīkhāsotaü tarissati.  // ApTha_49,485.9 //
Yathāpi bhaddake khette bãjaü appam pi ropitaü  /
sammādhāre pavassante phalaü toseti kassake  // ApTha_49,485.10 //
Tath ev' idaü Buddhakhettaü sammāsambuddhadesitaü  /
sammādhāre pavecchante phalam maü tosayissati.  // ApTha_49,485.11 //
Padhānaü pahitatto 'mhi upasanto niråpadhã  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_49,485.12 //
Aņņhārase kappasate yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi taraõāya idaü phalaü.  // ApTha_49,485.13 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,485.14 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,485.15 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,485.16 //
        Itthaü sudaü āyasmā Taraõiyo thero i. g. a-ti.
              Taraõiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [486. Dhammaruci.]
Yadā Dipaīkaro Buddho Sumedhaü vyākarã jino:  /
`Aparimeyye ito kappe ayaü Buddho bhavissati.  // ApTha_49,486.1 //
Imassa janikā mātā Māyā nāma bhavissati  /
pitā Suddhodano nāma, ayaü hessati Gotamo.  // ApTha_49,486.2 //
Padhānaü padahitvāna katvā dukkarakārikaü  /
assatthamåle sambuddho bujjhissati mahāyaso.  // ApTha_49,486.3 //
Upatisso Kolito ca aggā hessanti sāvakā  /
ânando nāma nāmena upaņņhissat' imaü jinaü.  // ApTha_49,486.4 //
Khemā Uppalavaõõā ca aggā hessanti sāvikā  /
Citto âlavako c' eva aggā hessant' upāsakā  // ApTha_49,486.5 //
Khujjuttarā Nandamātā aggā hessant' upāsikā  /
bodhi imassa vãrassa assattho ti pavuccati.'  // ApTha_49,486.6 //


#<[page 430]>#
%<430                          Therāpadāna>%
Idaü sutvāna vacanaü asamassa mahesino  /
āmoditā naramarå namassanti kata¤jalã.  // ApTha_49,486.7 //
Tadāhaü mānavo āsiü Megho nāma susikkhito  /
sutvā vyākaraõaü seņņhaü Sumedhassa mahāmune.  // ApTha_49,486.8 //
Saüvissattho bhavitvāna Sumedhe karuõāsaye  /
pabbajanta¤ ca taü vãraü sah' eva anupabbajiü // ApTha_49,486.9 //
Saüvuto pātimokkhasmiü indriyesu ca pa¤casu  /
suddhājivo sato vãro jinasāsanakārako.  // ApTha_49,486.10 //
Evaü viharamāno 'haü pāpamittena kenaci  /
niyojito anācāre sumaggā paridhaüsito.  // ApTha_49,486.11 //
Vitakkavasago hutvā sāsanato apakkamiü /
pacchā tena kumittena payutto mātughātanaü  // ApTha_49,486.12 //
Akarim anantariya¤ ca ghātayiü duņņhamānaso  /
tato cuto mahāvãciü upapanno sudāruõaü.  // ApTha_49,486.13 //
Vinipātagato santo saüsariü dukkhito ciraü  /
na puno addasaü vãraü Sumedhaü narapuīgavaü.  // ApTha_49,486.14 //
Asmiü kappe samuddamhi maccho āsiü timiīgalo  /
disvāhaü sāgare nāvaü gocarattham upāgamiü.  // ApTha_49,486.15 //
Disvā maü vānijā bhãtā Buddhaseņņhaü anussaruü  /
Gotamo ti mahāghosaü sutvā tehi udãritaü  // ApTha_49,486.16 //
Pubbasa¤¤aü saritvāna tato kālakato ahaü.  /
Sāvatthiyaü kule ucce jāto brāhmaõajātiyā  // ApTha_49,486.17 //
âsiü Dhammarucã nāma sabbapāpajigucchako. /
disvāhaü lokapajjotaü jātiyā sattavassiko.  // ApTha_49,486.18 //
Mahā-Jetavanaü gantvā pabbajiü anagāriyaü  /
upemi Buddhaü tikkhattuü rattiyā divasassa ca  // ApTha_49,486.19 //
Disvā disvā muni āha ciraü Dhammarucãti maü  /
tato 'haü avacaü Buddhaü pubbakammapabhāvitaü:  // ApTha_49,486.20 //
Suciraü satapu¤¤alakkhaõaü patipubbe na visuddhapaccayaü.  /


#<[page 431]>#
%<                        487. Sālamaõķapiya                        431>%
Ahaü ajja supekkhaõaü vata tava passāmi niråpamaü viggahaü // ApTha_49,486.21 //
Suciraü vihatatamo mayā sucirakkhena nadã visositā  /
Suciraü amalaü visodhitaü nayanaü ¤āõamayaü mahāmune  // ApTha_49,486.22 //
Cirakālaü samāgato tayā na vinaņņho punarantaraü ciraü /
Punar ajjasamāgato tayā na hi nassanti katāni Gotama.  // ApTha_49,486.23 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,486.24 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,486.25 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,486.26 //
        Itthaü sudaü āyasmā Dhammaruci thero i. g. a-ti.
            Dhammaruciyattherassa apadānaü samattaü.

                        [487. Sālamaõķapiya.]
Ajjhogahetvā sālavanaü sukato assamo mama  /
sālapupphehi sa¤channo vasāmi pavane tadā.  // ApTha_49,487.1 //
Piyadassã ca bhagavā sayambhå aggapuggalo  /
vivekakāmo sambuddho sālavanam upāgami.  // ApTha_49,487.2 //
Assamā abhinikkhamma pavanaü agamās' ahaü  /
målaphalaü gavesanto *āhiõķāmi vane tadā.  // ApTha_49,487.3 //
Tatthā*ddasāsiü sambuddhaü Piyadassiü mahāyasaü  /
sunisinnaü samāpannaü virocantaü mahāvane.  // ApTha_49,487.4 //
Catudaõķe ņhapetvāna Buddhassa uparã ahaü  /
maõķapaü sukataü katvā sālap*upphehi chādayiü*  // ApTha_49,487.5 //
Sattā*haü dhārayitvāna maõķapaü sālachāditaü  /
tattha* cittaü pasādetvā Buddhaseņņhaü avandi 'haü.  // ApTha_49,487.6 //


#<[page 432]>#
%<432                          Therāpadāna>%
Bhagavā tamhi samaye vuņņhahitvā samādhino  /
yugamattaü pekkhamāno nisãdi purisuttamo.  // ApTha_49,487.7 //
Sāvako Varuõo nāma Piyadassissa satthuno  /
vasãsatasahassehi upāgacchi vināyakaü.  // ApTha_49,487.8 //
Piyadassã tu bhagavā lokajeņņho narāsabho  /
bhikkhusaīghe nisãditvā sitaü pātukarã jino.  // ApTha_49,487.9 //
Anuruddho upaņņhāko Piyadassissa satthuno  /
ekaüsaü cãvaraü katvā apucchittha mahāmuniü:  // ApTha_49,487.10 //
`Ko nu kho bhagavā hetu sitakammassa satthuno  /
kāraõe vijjamānamhi satthā pātukaresi taü?'  // ApTha_49,487.11 //
Sattāhaü pupphachadanaü yo me dhāresi māõavo  /
tassa kammaü saritvāna sitaü pātukariü ahaü.  // ApTha_49,487.12 //
Okāsāhaü na passāmi yan taü pu¤¤aü vipaccati  /
devaloke manusse vā okāso ca na sammati.  // ApTha_49,487.13 //
Devaloke vasantassa pu¤¤akammasamaīgino  /
yāvatā parisā tassa sālacchannā bhavissati.  // ApTha_49,487.14 //
Tattha dibbehi naccehi gãtehi vāditehi ca  /
ramissati tadā santo pu¤¤akammasamāhito.  // ApTha_49,487.15 //
Yāvatā parisā tassa gandhagandhã bhavissati  /
sālassa pupphavasso ca pavassissati tāvade.  // ApTha_49,487.16 //
Tato cuto yaü manujo mānusaü agamissati  /
idhāpi sālacchadanaü sabbakālaü dhariyyati  // ApTha_49,487.17 //
Idha nacca¤ ca gãta¤ ca samatālasamāhitaü  /
parivāressant' imaü niccaü Buddhapåjāy' idaü phalaü  // ApTha_49,487.18 //
Uggacchante ca suriye sālavassaü pavassati  /
pu¤¤akammena sanyuttaü vassate sabbakālikaü.  // ApTha_49,487.19 //
Aņņhārase kappasate Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_49,487.20 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_49,487.21 //
Dhammaü abhisamentassa sālacchadanaü bhavissati  /
citake jhāyamānassa chadanaü tattha hessati  // ApTha_49,487.22 //
Vipākaü kittayitvāna Piyadassã mahāmuni  /
parisāya dhammaü desesi tappento dhammavuņņhiyā.  // ApTha_49,487.23 //


#<[page 433]>#
%<                        487.  Sālamaõķapiya                      433>%
Tiüsakappāni devesu devarajjam akārayiü  /
saņņhi¤ ca catukkhattu¤ ca cakkavattã ahos' ahaü  // ApTha_49,487.24 //
Devalokā idhāgantvā labhāmi vipulaü sukhaü  /
idhāpi sālacchadanaü maõķapassa idaü phalaü.  // ApTha_49,487.25 //
Ayaü pacchimako mayhaü carimo vattate bhavo  /
idhāpi sālacchadanaü hessati sabbakālikaü.  // ApTha_49,487.26 //
Mahāmuniü tosayitvā Gotamaü Sakyapuīgavaü  /
patto 'mhi acalaü ņhānaü hitvā jayaparājayaü.  // ApTha_49,487.27 //
*Aņņhārase* kappasate yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_49,487.28 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,487.29 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,487.30 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_49,487.31 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sālamaõķapiyo thero i. g. a-ti.
            Sālamaõķapiyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Paüsukåla-Buddhasa¤¤ã Bhisado Ĩāõakittako
     Candanã Dhātupåjã ca Puliõuppādako pi ca.
     Taraõo Dhammaruciko Sālamaõķapiyo tathā
     gāthā satāni dve honti ånavãsatimeva ca.
               Paüsukålavaggo ekånapa¤¤āso.
                                  L

                    [488. Tãõikiīkhanipupphiya.]
Kanikāraü va jotentaü nisinnaü pabbatantare  /
addasaü virajaü Buddhaü Vipassim lokanāyakaü.  // ApTha_50,488.1 //
Tãõi kiīkhanipupphāni paggayha abhiropayiü  /
sambuddhaü abhipåjitvā gacchāmi dakkhiõāmukho.  // ApTha_50,488.2 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā manusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_50,488.3 //
Ekanavute ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_50,488.4 //


#<[page 434]>#
%<434                          Therāpadāna>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,488.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,488.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,488.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tãõikiīkhanipupphiyo th. i. g. a-ti.
            Tãõikiīkhanipupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [489. Paüsukålapåjaka.]
Himavantass' avidåre Udako nāma pabbato  /
tatth' addasaü paüsukulaü dumaggamhi vilambitaü. // ApTha_50,489.1 //
Tãõikiīkhanipupphāni ocinitvāna 'haü tadā  /
haņņho haņņhena cittena paüsukålaü apåjayiü  // ApTha_50,489.2 //
Tena kammena sukatena *cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā* mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_50,489.3 //
Ekanavut' ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi påjitvā arahaddhajaü. // ApTha_50,489.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,489.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,489.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,489.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Paüsukålapåjako th. i. g. a-ti.
            Paüsukålapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                       [490. Koraõķapupphiya.]
Vanakammiko påre āsiü pitupitāmahen' ahaü  /
pararuhireõa jãvāmi kusalam me na vijjati.  // ApTha_50,490.1 //
Mama āsayasāmantā Tisso lokagganāyako  /
tãõi padāni dassesi anukampāya cakkhumā.  // ApTha_50,490.2 //
Akkante ca pade disvā Tissa-nāmassa satthuno  /
haņņho haņņhena cittena pade cittaü pasādayiü.  // ApTha_50,490.3 //
Koraõķaü pupphitaü disvā pādapaü dharaõãruhaü  /
caīgoņakaü gahetvāna padaseņņhe apåjayiü. // ApTha_50,490.4 //


#<[page 435]>#
%<                       491. Kiüsukapupphiya                     435>%
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü aga¤ch' ahaü.  // ApTha_50,490.5 //
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
koraõķakachavã homi sappabhāso bhavām' ahaü.  // ApTha_50,490.6 //
Dvenavute ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pādapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_50,490.7 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,490.8 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,490.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,490.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Koraõķapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Koraõķapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [491. Kiüsukapupphiya.]
Kiüsukaü pupphitaü disvā paggahetvāna a¤jaliü  /
Buddhaseņņhaü saritvāna ākāse abhipåjayiü.  // ApTha_50,491.1 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü aga¤ch' ahaü.  // ApTha_50,491.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü  // ApTha_50,491.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,491.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,491.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,491.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kiüsukapupphiyo th. i. g. a-ti.
            Kiüsukapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                     [492. Upaķķhadussadāyaka.]
Padumuttarassa bhagavato Sujāto nāma sāvako  /
paüsukålaü gavesanto saīkāre carate sadā. // ApTha_50,492.1 //
Nagare Haüsavatiyā paresaü bhatako ahaü  /
upaķķhadussaü datvāõa sirasā abhivādayiü.  // ApTha_50,492.2 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_50,492.3 //


#<[page 436]>#
%<436                          Therāpadāna>%
Tettiüsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü  /
sattasattatikkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü.  // ApTha_50,492.4 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
upaķķhadussadānena modāmi akutobhayo.  // ApTha_50,492.5 //
Icchamāno c' ahaü ajja sakānanaü sapabbataü  /
khomadussehi chādeyyaü aķķhadussass' idaü phalaü  // ApTha_50,492.6 //
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi aķķhadussass' idaü phalaü.  // ApTha_50,492.7 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,492.8 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,492.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,492.10 //
        Itthaü sudaü āyasmā Upaķķhadussadāyako th. i. g. a-ti.
             Upaķķhadussadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [493. Ghatamaõķadāyaka.]
Sucintitaü bhagavantaü lokajeņņhaü narāsabhaü  /
upaviņņhaü mahāra¤¤aü vātābādhena pãëitaü  /
disvā cittaü pasādetvā ghatamaõķaü upānayiü.  // ApTha_50,493.1 //
Katattā ācitattā ca Gaīgā Bhagãrasã c' ayaü  /
mahāsamuddā cattāro ghataü sampajjare mama.  // ApTha_50,493.2 //
Aya¤ ca paņhavã ghorā appamāõā asaīkhiyā  /
mama saīkappam a¤¤āya bhavate madhusakkarā.  // ApTha_50,493.3 //
Cātuddãpā ime rukkhā pādapā dharaõãruhā  /
mama saīkappam a¤¤āya kapparukkhā bhavanti te.  // ApTha_50,493.4 //
Pa¤¤āsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü  /
ekapa¤¤āsakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_50,493.5 //
Catunavute ito kappe yaü *dānaü adadiü tadā*  /
duggatiü nābhijānāmi ghatamaõķass' idaü phalaü.  // ApTha_50,493.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,493.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,493.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,493.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ghatamaõķadāyako th. i. g. a-ti.
            Ghatamaõķadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 437]>#
%<                        495. Puëinathåpiya                       437>%

                         [494. Udakadāyaka.]
Padumuttara-Buddhassa bhikkhusaīghe anuttare  /
pasannacitto sumano pānãyaghaņam apårayiü.  // ApTha_50,494.1 //
Pabbatagge dumagge vā ākāse v'ātha bhåmiyaü  /
yadā pānãyam icchāmi khippaü nibbattate mama.  // ApTha_50,494.2 //
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi udakadānass' idaü phalaü.  // ApTha_50,494.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,494.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,494.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,494.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Udakadāyako thero i. g. a-ti.
             Udakadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [495. Puëinathåpiya.]
Himavantass' avidåre Samaīgo nāma pabbato  /
assamo sukato mayhaü paõõasālā sumāpitā.  // ApTha_50,495.1 //
Nārado nāma nāmena jaņilo uggatāpano  /
catuddasaü sahassānaü sissā paricaranti maü.  // ApTha_50,495.2 //
Paņisallãnako santo evaü cintes' ahaü tadā:  /
sabbajano maü påjeti nāhaü påjemi ka¤cinaü.  // ApTha_50,495.3 //
Na me ovādako atthi vattā koci na vijjati  /
anācariyupajjhāyo vane vāsaü upem' ahaü.  // ApTha_50,495.4 //
Upāsamāno yam ahaü garucittaü upaņņhahe  /
so me ācariyo n' atthi vanavāso niratthako.  // ApTha_50,495.5 //
âyāgam me gavesissaü garubhāvaniyaü tatha  /
sāvassayo vasissāmi na koci garahissati.  // ApTha_50,495.6 //
Uttānakålā nadikā supatitthā manoramā  /
susuddhapuëinākiõõā avidåre mam' assamaü.  // ApTha_50,495.7 //
Nadã-Amarikaü nāma upagantvā ahaü tadā  /
saüvaķķhayitvā pulinaü akaü pulinacetiyaü.  // ApTha_50,495.8 //


#<[page 438]>#
%<438                          Therāpadāna>%
Ye te ahesuü sambuddhā bhavantakaraõā munã  /
tesaü etādiso thåpo taü nimittaü karom' ahaü.  // ApTha_50,495.9 //
Karitvā puline thåpaü sovaõõaü māpayiü ahaü  /
sovaõõakiīkhanipupphānaü sahasse tãõi påjayiü.  // ApTha_50,495.10 //
Sāya-pātaü namassāmi vittijāto kata¤jalã  /
sammukhā viya sambuddhaü vandiü pulinacetiyaü.  // ApTha_50,495.11 //
Yadā kilesā jhāyanti vitakkā gehanissitā  /
sarāmi sukataü thåpaü paccavekkhāmi tāvade.  // ApTha_50,495.12 //
Upanissāya viharam satthavāhaü vināyakaü  /
kilese saüvaseyyāsi na yuttaü tava marisa. // ApTha_50,495.13 //
Saha āvajjite thåpe gāravaü hoti me tadā  /
kuvitakkaü vinodemi nāgo tuttaddito yathā.  // ApTha_50,495.14 //
Evaü viharamānaü maü Maccurājā 'bhimaddatha  /
tattha kālakato santo brahmalokaü aga¤ch' ahaü.  // ApTha_50,495.15 //
Yavatāyuü vasitvāna tidase upapajj' ahaü  /
asãtikkhattuü devindo devarajjam akārayiü.  // ApTha_50,495.16 //
Satānaü tãõikkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_50,495.17 //
Tesaü kiīkhanipupphānaü vipākaü anubhom' ahaü  /
dvāvãsatisahassāni parivārenti maü bhave.  // ApTha_50,495.18 //
Thåpassa pariciõõattā rajojallaü na limpati  /
gatte sedā na muccanti sappabhāso bhavām' ahaü.  // ApTha_50,495.19 //
Aho me sukato thåpo sudiņņhā 'Marikā nadã  /
thåpaü katvāna puline patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_50,495.20 //
Kusalaü kattukāmena jantunā pāragāminā  /
n' atthi khettaü akhettaü vā paņipatti va sārikā. // ApTha_50,495.21 //
Yathāpi balavā poso aõõavaü taritussahe  /
parittaü kaņņham ādāya pakkhandeyya mahāsaraü  // ApTha_50,495.22 //
Imāhaü kaņņhaü nissāya tarissāmi mahodadhiü  /
ussāhena viriyena tareyya udadhiü naro.  // ApTha_50,495.23 //


#<[page 439]>#
%<                        495. Puëinathåpiya                    439>%
Tath' eva me kataü kammaü parittaü thokaka¤canaü  /
kataü kammaü upanissāya saüsāraü samatikkamiü.  // ApTha_50,495.24 //
Pacchime bhave sampatte sukkamålena codito  /
Sāvatthiyaü pure jāto mahāsāle su-aķķhake.  // ApTha_50,495.25 //
Saddhā mātāpitā mayhaü Buddhassa saraõaü gatā  /
ubho diņņhapadā ete anuvattanti sāsanaü.  // ApTha_50,495.26 //
Bodhipapaņikaü gayha soõõathåpaü akārayuü  /
sāyapātaü namassanti Sakyaputtassa sammukhā.  // ApTha_50,495.27 //
Uposathamhi divase soõõathåpaü vinãharuü /
Buddhassa vaõõaü kittentā tiyāmaü vãtināmayuü.  // ApTha_50,495.28 //
Sahā disvāna 'haü thåpaü sariü pulinacetiyaü  /
ekāsane nisãditvā arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_50,495.29 //
Gavesamāno taü vãraü dhammasenāpat' addasaü /
agārā nikkhamitvāna pabbajiü tassa santike.  // ApTha_50,495.30 //
Jātiyā sattavassena arahattaü apāpuõiü  /
upasampādayã Buddho guõaü a¤¤āya cakkhumā.  // ApTha_50,495.31 //
Dāraken' eva santema kiriyaü niņņhitaü mayā  /
*kata*m me karaõãy' ajja Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_50,495.32 //
Sabbaverabhayātãto sabbasaīgātigo isi  /
sāvako te mahāvãra soõõathåpass' idaü phalaü.  // ApTha_50,495.33 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,495.34 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,495.35 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,495.36 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pulinathåpiyo thero i. g. a-ti.
             Puëinathåpiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 440]>#
%<440                          Therāpadāna>%

                      [496. Naëakuņikadāyaka.]
Himavantass' avidåre Bhāriko nāma pabbato  /
sayambhå Nārado nāma rukkhamåle vasã tadā.  // ApTha_50,496.1 //
Naëāgāraü karitvāna tiõena chādayiü ahaü  /
caīkamaü sodhayitvāna sayambhussa adās' ahaü.  // ApTha_50,496.2 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü aga¤ch' ahaü.  // ApTha_50,496.3 //
Tattha me sukataü vyamhaü naëakuņikāya nimmitaü  /
saņņhiyojanam ubbiddhaü tiüsayojanavitthataü.  // ApTha_50,496.4 //
Catuddasesu kappesu devaloke ramiü ahaü  /
ekasattatikkhattu¤ ca devarajjam akārayiü.  // ApTha_50,496.5 //
Catuttiüsakkhattu¤ c' eva cakkavatti ahos' ahaü  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_50,496.6 //
Dhammapāsādam āruyha sabbāgāravaråpamaü /
yadicchakāhaü vihareyy' Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_50,496.7 //
Ekatiüse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi naëakuņikāy' idaü phalaü.  // ApTha_50,496.8 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,496.9 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,496.10 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,496.11 //
        Itthaü sudaü āyasmā Naëakuņikadāyako thero i. g. a-ti.
             Naëakuņikadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [497. Piyālaphaladāyaka.]
Migaluddo pure āsiü vãcine vicaran tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü sabbadhammāna pāraguü.  // ApTha_50,497.1 //
Piyālaphalam ādāya Buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
pu¤¤akkhettassa vãrassa pasanno sehi pāõihi. // ApTha_50,497.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_50,497.3 //


#<[page 441]>#
%<                      497. Piyālaphaladāyaka                      441>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,497.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,497.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_50,497.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Piyālaphaladāyako th. i. g. a-ti.
            Piyālaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
    Kiīkhani-Paüsukåla¤ ca Koraõķapupphi Kiüsukhaü
     Upaķķhadussã Ghatado Udakaü-Thåpakārako
     Naëāgārã ca navamo Piyālaphaladāyako
     sataü eka¤ ca gāthānaü navaka¤ ca taduttariü.
               Kiīkhanipupphiyavaggo pa¤¤āso.
     Atha vaggUddānaü:
     Metteyya-Bhaddālivaggo Sakiüsammajjako pi ca
     eko Vibheņakã vaggo Jagati Sālapupphiyo
     Naëamālaü Paüsukålaü Kiīkhaõipupphiyo tadā
     asãti dve ca gāthāyo catuddasasatāni ca.
                                 LI

                    [498. Tãõikaõikārapupphiya.]
Sumedho nāma sambuddho dvattiüsavaralakkhaõo  /
vivekakāmo sambuddho Himavantaü upāgami.  // ApTha_51,498.1 //
Ajjhogahetvā Himavaü aggo kāruõiko muni  /
pallaīkaü ābhujitvāna nisãdi purisuttamo.  // ApTha_51,498.2 //
Vijjādharo tadā āsiü antalikkhacaro ahaü  /
tisålaü sukataü gayha gacchāmi ambare tadā.  // ApTha_51,498.3 //
Pabbatagge yathā acci pu¤¤amāse va candimā  /
vane obhāsate Buddho sālarājā va phullito.  // ApTha_51,498.4 //


#<[page 442]>#
%<442                          Therāpadāna>%
Vanaggā nikkhamitvāna Buddharaüs' ābhidhāvare  /
nalaggivaõõasaīkāsā disvā cittaü pasādayiü.  // ApTha_51,498.5 //
Vicinaü addasaü pupphaü kaõikāraü devagandhikaü  /
tãõipupphāni ādāya Buddhaseņņhaü apåjayiü.  // ApTha_51,498.6 //
Buddhassa ānubhāvena tãõi pupphāni me tadā  /
uddhavaõņā adhopattā chāyaü kubbanti satthuno.  // ApTha_51,498.7 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_51,498.8 //
Tattha me sukataü vyamhaü Kaõikārãti ¤āyati  /
saņņhiyojanam ubbiddhaü tiüsayojanavitthataü. // ApTha_51,498.9 //
Sahassakaõķo satageõķu dhajālu haritāmayo  /
satasahassa-niyyåhā vyamhe pātubhaviüsu me.  // ApTha_51,498.10 //
Sovaõõamayā maõimayā lohitaīkamayā pi ca  /
phalikāpi ca pallaīkā yenicchakā yadicchakā.  // ApTha_51,498.11 //
Ma*hāraha¤ ca sayanaü tå*likāvikatãyutaü /
uddhalomika-ekantaü bimbohanasamāyutaü.  // ApTha_51,498.12 //
Bhavanā nikkhamitvāna caranto devacārikaü  /
yadā icchāmi gamanaü devasaīghapurakkhato.  // ApTha_51,498.13 //
Pupphassa heņņhā tiņņhāmi uparicchadanaü mama  /
samantā yojanasataü kanikārehi chāditaü.  // ApTha_51,498.14 //
Saņņhituriyasahassāni sāyaü pātaü upaņņhahuü  /
parivārenti maü niccaü rattindivaü atanditā.  // ApTha_51,498.15 //
Tattha naccehi gãtehi *tā*lehi vāditehi ca  /
ramāmi khiķķāratiyā modāmi kāmakāmi 'haü.  // ApTha_51,498.16 //
Tattha bhutvā ca pitvā ca modāmi Tidase tadā  /
nārãgaõehi sahito modāmi vyamha-m-uttame. // ApTha_51,498.17 //
Satānaü pa¤cakkhattu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü tãõikkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü.  /
padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü.  // ApTha_51,498.18 //
Bhavābhave saüsaranto mahābhoge labhām' ahaü.  /
bhoge me ånatā n' atthi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.19 //


#<[page 443]>#
%<                     498. Tãõikaõikārapupphiya                    443>%
Duve bhave saüsarāmi devatte atha mānuse  /
a¤¤aü gatiü na jānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.20 //
Duve kule pajāyāmi khattiye cāpi brāhmaõe  /
nãce kule na jānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.21 //
Hatthiyānaü assayānaü sivikaü sandamānikaü /
labhāmi sabbam ev' etaü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.22 //
Dāsãgaõaü dāsagaõaü nāriyo ca alaīkatā  /
labhāmi sabbam ev' etaü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.23 //
Koseyyakambalãyāni khomakappāsikāni ca  /
labhāmi sabbam ev' etaü . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,498.24 //
Navavatthaü navaphalaü nav'-agga-rasa-bhojanaü  /
labhāmi . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,498.25 //
Ime khāda ime bhu¤ja imamhi sayane saya  /
labhāmi . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,498.26 //
Sabbattha påjito homi yaso accuggato mama  /
mahāpakkho sadā homi abhejjapariso tadā.  /
¤ātãnaü uttamo homi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.27 //
Sãtaü uõhaü na jānāmi pariëāho na vijjati  /
atho cetasikaü dukkhaü hadaye me na vijjati.  // ApTha_51,498.28 //
Suvaõõavaõõo hutvāna saüsarāmi bhavābhave  /
duvaõõikaü na jānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.29 //
Devalokā cavitvāna sukkamålena codito  /
Savatthiyaü pure jāto mahāsāle su-aķķhake.  // ApTha_51,498.30 //
Pa¤cakāmaguõe hitvā pabbajiü anagāriyaü  /
jātiyā sattavasso 'va arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_51,498.31 //
upasampādayã Buddho guõaü a¤¤āya cakkhumā  /
taruõo påjanãyo 'haü Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.32 //
Dibbaü cakkhuü visuddham me samādhikusalo ahaü  /
abhi¤¤āpāramippatto Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.33 //
Paņisambhidā anuppatto iddhipādesu kovido  /
saddhamme pāramippatto Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.34 //


#<[page 444]>#
%<444                           Therāpadāna>%
Tiüsakappasahassamhi yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,498.35 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,498.36 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,498.37 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,498.38 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tãõikaõikārapupphiyo th. i. g. a-ti.
            Tãõikaõikārapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [499. Ekapattadāyaka.]
Nagare Haüsavatiyā kumbhakāro ahos' ahaü  /
addasaü virajaü Buddhaü oghatiõõam anāsavaü.  // ApTha_51,499.1 //
Sukataü mattikāpattaü Buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
pattaü datvā bhagavato ujubhåtassa tādino  // ApTha_51,499.2 //
Bhave nibbattamāno 'haü sovaõõathāle labhām' ahaü  /
råpimaye ca sovaõõe taņņake ca maõãmaye  // ApTha_51,499.3 //
Pātiyo paribhu¤jāmi pu¤¤akammass' idaü phalaü  /
yasāna¤ ca dhanāna¤ ca pattabhåto ca hom' ahaü.  // ApTha_51,499.4 //
Yathāpi bhaddake khette bãjam appam pi ropitaü /
sammādhāre pavecchante phalaü toseti kassakaü.  // ApTha_51,499.5 //
Tath ev' imaü pattadānaü Buddhakhettamhi ropitaü  /
pãtidhāre pavassante phalaü me tosayissati.  // ApTha_51,499.6 //
Yāvatā khettā vijjanti saīghāpi ca gaõāpi ca  /
buddhakhettasamo n' atthi sukhadānatthā pāõinaü.  // ApTha_51,499.7 //
Namo te purisāja¤¤a! Namo te purisuttamo!  /
ekapattaü daditvāna patto 'mhi acalaü padaü.  // ApTha_51,499.8 //
Ekanavute ito kappe yaü pattam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_51,499.9 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,499.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,499.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,499.12 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ekapattadāyako thero i. g. a-ti.
           Ekapattadāyakattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 445]>#
%<                        501. Avaņaphaliya                       445>%

                     [500. Kāsumāraphaladāyaka.]
Kaõikāraü va jotantaü nisinnaü pabbatantare  /
addasaü virajaü Buddhaü lokajeņņhaü narāsabhaü.  // ApTha_51,500.1 //
*Pasannacitto sumano sire* katvāna a¤jaliü  /
kāsumārikam ādāya Buddhaseņņhass' adas' ahaü.  // ApTha_51,500.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,500.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,500.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,500.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,500.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kāsumāraphaladāyako thero i. g. a-ti.
           Kāsumāraphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [501. Avaņaphaliya.]
Sahassaraüsã bhagavā sayambhå aparājito  /
vivekā vuņņhahitvāna gocarāyābhinikkhami. // ApTha_51,501.1 //
Phalahattho ahaü disvā upagacchiü narāsabhaü  /
pasannacitto sumano avaņaü adadaü phalaü.  // ApTha_51,501.2 //
Catunavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,501.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,501.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,501.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,501.6 //
        Ittham sudaü āyasmā Avaņaphaliyo thero i. g. a-ti.
          Avaņaphaliyattherassa apadānaü samattaü.

                         [502. Pāraphaliya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü āhutãnaü paņiggahaü  /
rathiyaü patipajjantaü pāraphalam adās' ahaü.  // ApTha_51,502.1 //
Ekanavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,502.2 //


#<[page 446]>#
%<446                          Therāpadāna>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,502.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,502.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,502.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pāraphaliyo thero i. g. a-ti.
           Pāraphaliyattherassa apadānaü samattaü.

                    [503. Mātuluīgaphaladāyaka.]
Kaõikāraü va jalitaü puõõamāse va candimaü  /
jalantaü dãparukkhaü va addasaü lokanāyakaü.  // ApTha_51,503.1 //
Mātuluīgaphalaü gayha adāsiü satthuno ahaü  /
dakkhiõeyyassa *vãrassa pasa*nno sehi pāõihi. // ApTha_51,503.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,503.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,503.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,503.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,503.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mātuluīgaphaladāyako th. i. g. a-ti.
              Mātuluīgaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                      [504. Ajelaphaladāyaka.]
Ajjuno nāma sambuddho Himavante vasã tadā  /
caraõena ca sampanno samādhikusalo muni.  // ApTha_51,504.1 //
Kumbhamattaü gahetvāna ajelam jãvajãvakaü /
chattapaõõaü gahetvāna adāsiü satthuno ahaü.  // ApTha_51,504.2 //
Catunavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,504.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,504.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,504.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,504.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ajelaphaladāyako thero i. g. a-ti.
           Ajelaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü


#<[page 447]>#
%<                        506. Tālaphaliya                           447>%

                        [505. Amoraphaliya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü āhutãnaü paņiggahaü  /
rathiyaü paņipajjantaü amoram adadaü phalaü.  // ApTha_51,505.1 //
Ekanavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,505.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,505.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,505.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,505.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Amoraphaliyo thero i. g. a-ti.
           Amoraphaliyattherassa apadānaü samattaü.

                         [506. Tālaphaliya.]
Sataraüsi nāma bhagavā sayambhå aparājito  /
vivekā vuņņhahitvāna gocarā*yābhinikkha*mi. // ApTha_51,506.1 //
Phalahattho ahaü disvā upagacchiü narāsabhaü  /
pasannacitto sumano tālaphalam adās' ahaü.  // ApTha_51,506.2 //
Catunavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,506.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,506.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,506.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,506.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tālaphaliyo thero i. g. a-ti.
           Tālaphaliyattherassa apadānaü samattaü.

                       [507. Nāëikeradāyaka.]
Nagare Bandhumatiyā ārāmiko ahaü tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü gacchantaü anila¤jase. // ApTha_51,507.1 //
Nāëikeraphalaü gayha Buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
ākāse ņhitako santo patigaõhi mahāyaso  // ApTha_51,507.2 //


#<[page 448]>#
%<448                          Therāpadāna>%
Vittisa¤janano mayhaü diņņhadhammasukhāvaho  /
phalaü Buddhassa datvāna vippasannena cetasā.  // ApTha_51,507.3 //
Adhigacchiü tadā pãtiü vipula¤ ca sukhuttamaü  /
uppajjate va ratanaü nibbattassa yahiü tahiü. // ApTha_51,507.4 //
Ekanavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,507.5 //
Dibbaü cakkhuü visuddham me samādhikusalo ahaü  /
abhi¤¤āpāramippatto phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_51,507.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,507.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,507.8 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_51,507.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nāëikaradāyako th. i. g. a-ti.
           Nālikeradāyakattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Kaõikār'-Ekapatto ca Kāsumārã tath' âvaņaü
     Pāra¤ ca Mātuluīga¤ ca Ajel' âmoram-eva ca
     Tālaü tathā Nāëikeraü gāthāyo gaõitā-v-iha
     ekaü gāthā sataü hoti ånādhika-vivajjitaü.
                Kaõikāravaggo ekapa¤¤āso.
                                 LII

                    [508. Kure¤jiyaphaladāyaka.]
Migaluddo pure āsiü vivane vicaraü ahaü  /
addasaü virajaü Buddhaü sabbadhammāna pāraguü.  // ApTha_52,508.1 //
Kure¤jiyaphalaü gayha Buddhaseņņhass' adās ahaü  /
pu¤¤akkhettassa vãrassa pasanno sehi pāõihi. // ApTha_52,508.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,508.3 //


#<[page 449]>#
%<                      509. Kapiņņhaphaladāyaka              449>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,508.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,508.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,508.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kure¤jiyaphaladāyako th. i. g. a-ti.
            Kure¤jiyaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                     [509. Kapiņņhaphaladāyaka.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü āhutãnaü paņiggahaü  /
rathiyaü paņipajjantaü kapiņņhaü adadaü phalaü.  // ApTha_52,509.1 //
Ekanavute ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,509.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,509.3 //
Sagataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,509.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . .pe . . .  // ApTha_52,509.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kapiņņhaphaladāyako th. i. g. a-ti.
            Kapiņņhaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [510. Kosumbaphaliya.]
Kakudhaü vilasantaü va devadevaü narāsabhaü  /
rathiyaü paņipajjantaü kosumbham adadam phalaü.  // ApTha_52,510.1 //
Ekatiüse ito kappe . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,510.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,510.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,510.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,510.5 //
    Itthaü sudaü āyasmā Kosumbaphaliyo thero i. g. a-ti.
         Kosumbaphaliyattherass apadānaü samattaü.

                       [511. Ketakapupphiya.]
Vitthāya nadiyā tãre vihāsi purisuttamo  /
addasaü virajaü Buddhaü ekaggaü susamāhitaü.  // ApTha_52,511.1 //
Madhugandhassa pupphena ketakassa ahan tadā  /
pasannacitto sumano Buddhaseņņhaü apåjayiü.  // ApTha_52,511.2 //


#<[page 450]>#
%<450                          Therāpadāna>%
Ekanavute ito . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,511.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,511.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,511.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,511.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ketakapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Ketakapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                      [512. Nāgapupphiya.]
Suvaõõavaõõaü sambuddhaü āhutãnaõ paņiggahaü  /
rathiyaü paņipajjantaü nāgapupphaü apåjayiü.  // ApTha_52,512.1 //
Ekanavute ito . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,512.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,512.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,512.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,512.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nāgapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Nāgapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [513. Ajjunapupphiya.]
Candabhāgā-nadãtãre ahosiü kinnaro tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü sayambhuü aparājitaü.  // ApTha_52,513.1 //
Pasannacitto sumano vedajāto kata¤jalã  /
gahetvā ajjunaü pupphaü sayambhuü abhipåjayiü.  // ApTha_52,513.2 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā kinnaraü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_52,513.3 //
Chattiüsakkhattuü devindo devarajjam akārayiü.  /
dasakkhattu¤ ca cakkavatti mahārajjam akārayiü  // ApTha_52,513.4 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
sukhette va phãtaü bãjaü sayambhusmiü aho mamaü. // ApTha_52,513.5 //
Kusalaü vijjate mayhaü pabbajiü anagāriyaü  /
påjāraho ahaü ajja Sakyaputtassa sāsane.  // ApTha_52,513.6 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,513.7 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,513.8 //


#<[page 451]>#
%<                        514. Kuņajapupphiya                      451>%
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,513.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ajjunapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Ajjunapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [514. Kuņajapupphiya.]
Himavantass' avidåre Cāvalo nāma pabbato  /
Buddho Sudassano nāma vasate pabbatantare.  // ApTha_52,514.1 //
Pupphaü hemavataü gayha vehāsaü agamās' ahaü  /
tatth' addasāsiü sambuddhaü oghatiõõam anāsavaü.  // ApTha_52,514.2 //
Pupphaü kuņajam ādāya sire katvān' ahan tadā  /
Buddhassa abhiropesiü sayambhussa mahesino.  // ApTha_52,514.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü pupphaü abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_52,514.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,514.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,514.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,514.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kuņajapupphiyo thero i. g. a-ti.
            Kuņajapupphiyattherassa apadānaü samattaü.

                       [515. Ghosasa¤¤aka.]
Migaluddo pure āsiü ara¤¤e vivane ahaü  /
addasaü virajaü Buddhaü devasaīghapurakkhataü  // ApTha_52,515.1 //
Catusaccaü pakāsentaü desantaü amataü padaü  /
assosiü madhuraü dhammaü Sikhino lokabandhuno.  // ApTha_52,515.2 //
Ghose cittaü pasādesiü asamappaņipuggalaü /
tatth cittaü pasādetvā atariü duttaraü bhavaü.  // ApTha_52,515.3 //
Ekatiüse ito kappe yaü sa¤¤am alabhiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ghosasa¤¤āy' idaü phalaü.  // ApTha_52,515.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,515.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,515.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,515.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ghosasa¤¤ako thero i. g. a-ti.
            Ghosasa¤¤akattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 452]>#
%<452                          Therāpadāna>%

                      [516. Sabbaphaladāyaka.]
Varuõo nāma nāmena brāhmaõo mantapāragå  /
chaķķetvā dasaputtāni vanam ajjhogahiü tadā.  // ApTha_52,516.1 //
Assamaü sukataü katvā *suvibhattaü monoramaü  /
paõõa*sālaü karitvāna vasāmi pavane ahaü.  // ApTha_52,516.2 //
Padumuttaro lokavidå āhutãnaü paņiggaho  /
mam uddharitukāmo so agacchi mam 'assamaü.  // ApTha_52,516.3 //
Yāvatā vanasaõķasmiü obhāso vipulo ahu  /
Buddhas*sa ānubhāvena pajjali pavanaü tadā.  // ApTha_52,516.4 //
Disvān' ahaü pāņihãraü Buddhaseņņhassa tadino  /
pattapuņaü gahetvāna phalena pårayiü ahaü.  // ApTha_52,516.5 //
Upagantvāna taü Buddhaü sākhārikaü adās' ahaü  /
anukampāya me Buddho imaü vacanam abravã:  // ApTha_52,516.6 //
Khāribhāraü gahetvāna pacchato ehi me tuvaü  /
paribhutte ca saīghamhi pu¤¤aü taü va bhavissati.  // ApTha_52,516.7 //
Puņakantaü gahetvāna bhikkhusaīghass' adās ahaü  /
tattha cittaü pasādetvā Tusitaü upapajj' ahaü.  // ApTha_52,516.8 //
Tattha naccehi gãtehi dibbehi vāditehi ca  /
pu¤¤akammena saüyutto anubhomi sadā ahaü.  // ApTha_52,516.9 //
Yaü yaü yon' upapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
bhoge me ånatā n' atthi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.10 //
Yāvatā caturo dãpā sasamuddā sapabbatā  /
phalaü Buddhassa datvāna issaraü kārayām' ahaü.  // ApTha_52,516.11 //
Yāvatā ye pakkhigaõā ākāse uppatanti te  /
te pi maü vasam anventi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.12 //
Yāvatā vanasaõķamhi yakkhā bhutā ca rakkhasā  /
kumbhaõķā garulā cāpi pāricariyaü upenti me.  // ApTha_52,516.13 //


#<[page 453]>#
%<                       516. Sabbaphaladāyaka               453>%
Kumbhasoõā madhukarā ķaüsā ca makasā ubho  /
te pi maü vasam anventi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.14 //
Supaõõā nāma sakuõā pakkhijātā mahābalā  /
te pi maü saraõaü yanti phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.15 //
Ye pi dãghāyukā nāgā iddhimanto mahāyasā  /
te pi maü vasam anventi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.16 //
Sãhā vyagghā ca dãpã ca acchakokataracchayo  /
te pi maü vasam anventi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.17 //
Osadhã-tiõa-vāsā ca ye ca ākāsavāsino  /
sabbe maü saraõaü yanti phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.18 //
Sududdasaü sunipuõaü gambhãraü suppakāsitaü  /
passitvāna viharāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.19 //
Vimokhe aņņha passitvā viharāmi anāsavo  /
ātāpã nipako cāhaü phaladānass' idaü phalaü  // ApTha_52,516.20 //
Ye phalaņņhā Buddhaputtā khãõadosā mahāyasā  /
aham a¤¤ataro tesaü phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.21 //
Abhi¤¤āpāramiü gantvā sukkamålena codito  /
sabbāsave pari¤¤āya viharāmi anāsavo.  // ApTha_52,516.22 //
Tevijjā iddhippattā ca Buddhaputtā mahāyasā  /
dibbasotaü samāpannā tesaü a¤¤ataro ahaü.  // ApTha_52,516.23 //
Satasahasse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi phaladānass' idaü phalaü.  // ApTha_52,516.24 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,516.25 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,516.26 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,516.27 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sabbaphaladāyako thero i. g. a-ti.
            Sabbaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [517. Padumadhāriya.]
Himavantass' avidåre Romaso nāma pabbato  /
Buddho pi Sambhavo nāma abbhokāse vasã tadā.  // ApTha_52,517.1 //
Bhavanā nikkhamitvāna padumaü dhārayiü ahaü  /
ekāhaü dhārayitvāna bhavanaü punar āgamiü.  // ApTha_52,517.2 //


#<[page 454]>#
%<454                          Therāpadāna>%
Ekatiüse ito kappe yaü Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_52,517.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,517.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,517.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_52,517.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Padumadhāriyo thero i. g. a-ti.
            Padumadhāriyattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Kure¤jika Kapiņņha¤ ca Kosumbhaü atha Ketakaü
     Nāgapupph' Ajjuna¤ c' eva Kuņajã Ghosasa¤¤ako
     Thero ca Sabbaphalado tathā Padumadhāriko
     asãti c' ettha gāthāyo tisso gāthā taduttariü.
          Kure¤jiyaphaladāyakavaggo dvepa¤¤āso.
                                LIII

                      [518. Tiõamuņņhidāyaka.]
Himavantass' avidåre Lambako nāma pabbato  /
tatth' Opatisso sambuddho abbhokāsamhi caīkami.  // ApTha_53,518.1 //
Migaluddo tadā āsiü ara¤¤e kānane ahaü  /
disvān' ahaü devadevaü tiõamuņņhim adās' ahaü.  // ApTha_53,518.2 //
Nisãdanatthaü Buddhasa datvā cittaü pasādayiü  /
sambuddhaü abhivādetvā pakkāmiü uttarāmukho.  // ApTha_53,518.3 //
Aciragatamattassa migarājā aheņhayi  /
sãhena patito santo tattha kālakato ahaü.  // ApTha_53,518.4 //
âsanne me kataü kammaü Buddhaseņņhe anāsave  /
sumutto saravego ca devalokaü agacch ahaü.  // ApTha_53,518.5 //
Yåpo tatthaü subho āsi pu¤¤akammābhinimmito  /
sahassakaõķo satageõķu dhajālu haritāmayo.  // ApTha_53,518.6 //
Pabhā niddhāvaņe tassa sataraüsãva uggato  /
ākiõõo devaka¤¤ābhi āmodiü kāmakāmi 'haü.  // ApTha_53,518.7 //


#<[page 455]>#
%<                         519. Pecchadāyaka                    455>%
Devalokā cavitvānā sukkamålena codito  /
āgantvāna manusattaü patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_53,518.8 //
Catunavute ito kappe nisãdanam adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi tiõamuņņhe idaü phalaü.  // ApTha_53,518.9 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,518.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,518.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,518.12 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tiõamuņņhidāyako th. i. g. a-ti.
           Tiõamuņņhidāyakattherassa apadānaü samattaü.

                        [519. Pecchadāyaka.]
Vipassino bhagavato lokajeņņhassa tādino  /
ekapecchaü mayā dinnaü pasannena sapāõinā.  // ApTha_53,519.1 //
Hatthiyānaü assayānaü dibbayānaü samajjhagaü /
tena pecchakadānenā patto 'mhi āsavakkhayaü.  // ApTha_53,519.2 //
Ekanavute ito kappe yaü peccham adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pecchadānass' idaü phalaü.  // ApTha_53,519.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,519.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,519.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,519.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Pecchadyako thero i. g. a-ti.
           Pecchadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [520. Saraõāgamaniya.]
âruhimha tadā nāvaü bhikkhu ca 'jãvako c' ahaü /
nāvāya bhijjamānāya bhikkhu me saraõaü adā.  // ApTha_53,520.1 //
Ekatiüse ito kappe yaü so me saraõaü adā  /
duggatiü nābhijānāmi saraõāgamane phalaü.  // ApTha_53,520.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,520.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,520.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,520.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Saraõāgamaniyo thero i. g. a-ti.
           Saraõāgamaniyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 456]>#
%<456                          Therāpadāna>%

                       [521. Abbha¤janadāyaka.]
Nāgare Bandhumatiyā rājuyyāne vasām' ahaü  /
dhammavādã tadā āsiü kamaõķaludharo ahaü.  // ApTha_53,521.1 //
Addasaü virajaü Buddhaü sayambhuü aparājitaü  /
padhānapahitattan taü jhāyiü jhānarataü vasiü. // ApTha_53,521.2 //
Sabbakāmasamiddhi¤ ca oghatiõõam anāsavaü  /
disvā pasanno sumano abbha¤janam adās ahaü  // ApTha_53,521.3 //
Ekanavute ito kappe yam abbha¤janam adās ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi abbha¤janass' idaü phalaü.  // ApTha_53,521.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,521.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,521.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,521.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā Abbha¤janadāyako thero i. g. a-ti.
           Abbha¤janadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [522. Påpapavadāyaka.]
Divāvihārā nikkhanto Vipassã lokanāyako  /
lahupåpapavaü datvā kappaü saggamhi mod' ahaü.  // ApTha_53,522.1 //
Ekanavute ito kappe påpapavaü adās' ahaü  /
duggatiü nābhijānāmi påpapavass' idaü phalaü.  // ApTha_53,522.2 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,522.3 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,522.4 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,522.5 //
        Itthaü sudaü āyasmā Påpapavadāyako thero i. g. a-ti.
           Påpapavadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                         [523. Daõķadāyaka.]
Kānanaü vanam ogayha veluü chetvān' ahaü tadā  /
ālambanaü gahetvāna saīghassa adadiü ahaü.  // ApTha_53,523.1 //
Tena cittappasādena subbate abhivādiya  /
ālambadaõķaü datvāna pakkāmi uttarāmukho.  // ApTha_53,523.2 //


#<[page 457]>#
%<                        524. Girinelapåjaka                          457>%
Catunavute ito kappe yaü daõķaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi daõķadānass' idaü phalaü.  // ApTha_53,523.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,523.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,523.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,523.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Daõķadāyaka tthero i. g. a-ti.
           Daõķadāyakattherassa apadānaü samattaü.

                       [524. Girinelapåjaka.]
Migaluddo pure āsiü vicine vicaraü ahaü  /
addasaü virajaü Buddhaü sabbadhammāna pāraguü.  // ApTha_53,524.1 //
Tasmiü mahākāruõike sabbasattahite rate  /
pasannacitto sumano nelapupphaü apåjayiü.  // ApTha_53,524.2 //
Ekatiüse ito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_53,524.3 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,524.4 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,524.5 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,524.6 //
        Itthaü sudaü āyasmā Girinelapåjako thero i. g. a-ti.
            Girinelapåjakattherassa apadānaü samattaü.

                       [525. Bodhisammajjaka.]
Ahaü pure bodhipattaü ujjhitaü cetiyaīgane  /
taü gahetvāna chaķķesiü alabhiü vãsatã gaõe  // ApTha_53,525.1 //
Tassa kammassa tejena saüsaranto bhavābhave  /
duve bhave saüsarāmi devattaü cāpi mānusaü.  // ApTha_53,525.2 //
Devalokā cavitvāna āgantvā mānusaü bhavaü  /
duve kule pajāyāmi khattiye cāpi brāhmaõe.  // ApTha_53,525.3 //
Aīgapaccaīgasampanno ārohapariõāhavā  /
abhiråpo rucã homi sampuõõaīgo anånako.  // ApTha_53,525.4 //
Devaloke manusse vā jāto vā yattha katthaci  /
bhave suvaõõavaõõo va uttattakanakåpamo.  // ApTha_53,525.5 //


#<[page 458]>#
%<458                          Therāpadāna>%
Mudukā maddavā niddhā sukhumā sukumārakā  /
chavi me sabbadā hoti bodhipatte su-chaķķite.  // ApTha_53,525.6 //
Yato kuto ca gatisu sarãre samudāgate  /
na lippati rajojallaü vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.7 //
Uõhe vātātape tassa aggitāpena vā puna  /
gatte sedā na muccanti vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.8 //
Kuņņhaü gaõķo kilāso ca tilakā piëakā tathā  /
na honti kāye daddu¤ ca vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.9 //
Aparam pi gaõaü tassa nibbattati bhavābhave  /
rogā na honti kāyasmiü vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.10 //
Aparam pi guõaü tassa nibbattati bhavābhave  /
na hoti cittajā pãëā vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.11 //
Aparam pi guõaü tassa nibbattati bhavābhave  /
āmittā na bhavant' assa vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.12 //
Aparam pi gaõaü tassa nibbattati bhavābhave  /
anånabhogo bhavati vipāko pattachaķķite.  // ApTha_53,525.13 //
Aparam pi gunaü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  /
aggi-rajjåhi corehi na hoti udake bhayaü.  // ApTha_53,525.14 //
Aparam pi . . . pe . . . pe . . . pe . . .  /
dāsã dāsā anucarā honti cittānuvattakā.  // ApTha_53,525.15 //
Yamhi āyuppamānamhi jāyate mānuse bhave  /
tato na hāyate āyu tiņņhate yāvatāyukaü.  // ApTha_53,525.16 //
Abbhantarā bahicarā negamā ca saraņņhakā  /
anuyuttā honti sabbe pi vuņņhikāmā sukhicchakā. // ApTha_53,525.17 //
Bhogavā yasavā homi sirimā ¤ātipakkhavā  /
apetabhayasantāso bhavesaü sabbato bhave.  // ApTha_53,525.18 //
Devā manussā asurā gandhabbā yakkha-rakkhasā  /
sabbe te parirakkhanti bhave saüsarato sadā. // ApTha_53,525.19 //
Devaloke manusse vā anubhotvā ubho yase  /
avasāne ca nibbānaü sivaü patto anuttaraü.  // ApTha_53,525.20 //


#<[page 459]>#
%<                      526. âmaõķaphaladāyaka                    459>%
Magge phale āgame ca jhānābhi¤¤āguõesu ca  /
a¤¤esaü adhiko hutvā nibbāyāmi anāsavo.  // ApTha_53,525.21 //
Pure 'haü bodhiyā pattaü chaķķetvā haņņhamānaso  /
imehi vãsataīgehi samaīgã homi sabbadā.  // ApTha_53,525.22 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,525.23 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,525.24 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,525.25 //
        Itthaü sudaü āyasmā Bodhisammajjako thero i. g. a-ti.
            Bodhisammajjakattherassa apadānaü samattaü.

                      [526. âmaõķaphaladāyaka.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
vuņņhahitvā samādhimhā caīkamã lokanāyako  // ApTha_53,526.1 //
Khāribhāraü gahetvāna āharanto phalaü tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü caīkamantaü mahāmuniü.  // ApTha_53,526.2 //
Pasannacitto sumano sire katvāna a¤jaliü  /
sambuddhaü abhivādetvā āmaõķam adadaü phalaü.  // ApTha_53,526.3 //
Satasahasse ito kappe yaü phalaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi āmaõķassa idaü phalaü.  // ApTha_53,526.4 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,526.5 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,526.6 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,526.7 //
        Itthaü sudaü āyasmā âmaõķaphaladāyako th. i. g. a-ti.
            âmaõķaphaladāyakattherassa apadānaü samattaü.

                          [527. Sugandha.]
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nama nāmena uppajji vadataü varo.  // ApTha_53,527.1 //
Anuvya¤janasampanno dvattiüsavaralakkhaõo  /
byāmappabhāparivuto raüsijālasamosaņo.  // ApTha_53,527.2 //
Assāsetā yathā cando suriyo va pabhaīkaro  /
nibbāpetā yathā megho sāgaro va gaõākaro. // ApTha_53,527.3 //


#<[page 460]>#
%<460                          Therāpadāna>%
Dharanã-r-iva sãlena Himavā va samādhinā  /
ākāso viya pa¤¤āya asaīgo anilo yathā.  // ApTha_53,527.4 //
Sa kadāci mahāviro parisāsu visārado  /
saccāni sampakāseti uddharanto mahājanaü.  // ApTha_53,527.5 //
Tadā hi Bārāõasiyam seņņhiputto mahāyaso  /
ās' ahaü dhanadha¤¤assa pahåtassa pahå tadā  // ApTha_53,527.6 //
Jaīghāvihāraü vicaraü Migadāyam upecc' ahaü /
addasaü tādisaü Buddhaü desentaü amataü padaü.  // ApTha_53,527.7 //
Vissaņņhakantavacanaü karavãkasamassaraü  /
haüsadundubhi-nigghosaü vi¤¤āpentaü mahājanaü  // ApTha_53,527.8 //
Disvā devātidevan taü sutvā ca madhuraü giraü  /
pahāy' ānappake bhoge pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_53,527.9 //
Evaü pabbajito cāhaü nacirena bahussuto  /
ahosiü dhammakathiko vicittapaņibhānavā.  // ApTha_53,527.10 //
Mahāparisamajjhe 'haü haņņhacitto punappunaü  /
vaõõayiü hemavaõõassa vaõõaü vaõõavisārado:  // ApTha_53,527.11 //
Esa khãõāsavo Buddho anãgho chinnasaüsayo  /
sabbakammakkhayaü patto vimutto satisaīkhaye. // ApTha_53,527.12 //
Esa so bhagavā Buddho esa sãho anuttaro  /
sadevakassa lokassa brahmacakkappavattako.  // ApTha_53,527.13 //
Danto dametā santo ca sametā nibbuto isi  /
nibbāpetā ca assattho assāsetā mahājanaü. // ApTha_53,527.14 //
Vãro suro ca dhãro ca pa¤¤o kāruõiko vasã  /
vijitāvã ca sa jino apagabbho anālayo.  // ApTha_53,527.15 //
Anejo acalo dhãmā amoho asamo muni  /
dhorayho usabho nāgo sãho sakko guråsu pi  // ApTha_53,527.16 //
Virāgo vimalo brahmā vādisuro raõa¤jaho  /
akhilo ca visallo ca asamo payato suci. // ApTha_53,527.17 //


#<[page 461]>#
%<                           527. Sugandha                          461>%
Brāhmaõo samaõo nātho bhisakko sallakattako  /
yodho Buddho suto såto acalo mudito 'sito. // ApTha_53,527.18 //
Tātā tantā ca hantā ca kattā netā pakāsitā  /
sampahaüsitā bhottā ca chettā sotā pasaüsitā  // ApTha_53,527.19 //
Akhilo ca visālo ca anãgho akathaīkathã  /
anejo virajo khattā gandhā mettā pakāsitā. // ApTha_53,527.20 //
Tāretā atha tāretā kāretā sampadāletā  /
pāpetā sahitā hantā hantā tātāpi tāpaso. // ApTha_53,527.21 //
Samacitto samasamo asahāyo dayāyaso  /
accherasanto akuho katāvãisi sattamo.  // ApTha_53,527.22 //
Nittiõõakaīkho nimmāno appameyyo anåpamo  /
sabbavākyapathātãto saccaneyyantago jino. // ApTha_53,527.23 //
Sattasāravare tasmiü pasādo amatāvaho  /
tasmā Buddhe ca dhamme ca saīghe saddhā mahiddhikā.  // ApTha_53,527.24 //
Guõehi evamādãhi tilokasaraõuttamaü  /
vaõõento parisāmajjhe akaü dhammakathaü ahaü.  // ApTha_53,527.25 //
Tato cuto 'haü Tusite anubhotvā mahāsukhaü  /
tato cuto manussesu jāto homi sugandhiko.  // ApTha_53,527.26 //
Nissāso mukhagandho ca dehagandho tath' eva me  /
sedagandho ca satatam sabbagandho ti seti me.  // ApTha_53,527.27 //
Mukhagandho sadā mayhaü padumuppalacampake  /
atisanto sadā vāti sarãro ca tath' eva me.  // ApTha_53,527.28 //
Guõatthavassapupphan taü phalan tu param abbhutaü  /
ekaggamanasā sabbe vaõõayissaü suõotha me:  // ApTha_53,527.29 //


#<[page 462]>#
%<462                          Therāpadāna>%
Guõaü Buddhassa vatvāna hitāya janasandhisu  /
sukhito homi sabbattha rasaddhovisamāyuto. // ApTha_53,527.30 //
Yasassã sukhito kanto jutimā piyadassano  /
vattā aparibhåto ca niddoso pa¤¤avā tathā.  // ApTha_53,527.31 //
Khãõ' ev' āyu pi nibbānaü sulabhaü Buddhabhattino  /
tesaü hetuü pavakkhāmi taü suõotha yathātathaü.  // ApTha_53,527.32 //
Santaü yasaü bhagavato vidhinā abhivādayaü /
yattha tatth' upapanno pi yasassã tena bhom' ahaü.  // ApTha_53,527.33 //
Dukkhantakaraõaü Buddhaü dhammaü santam asaīkhataü  /
vaõõayaü sukhado āsiü sattānaü sukhito tato.  // ApTha_53,527.34 //
Guõaü vadanto Buddhassa Buddhapãtisamāyuto  /
sakantim parakanti¤ ca janayiü tena kantimā. // ApTha_53,527.35 //
Janoghe titthikākiõõo abhibhuyya kutitthiye  /
guõaü vadanto jotesiü nāyakaü jutimā tato.  // ApTha_53,527.36 //
Piyakārijinassāpi sambuddhassa guõaü varaü /
saraü divasasaīko 'haü ten' āsiü piyadassano.  // ApTha_53,527.37 //
Yathāsattivasenāhaü sabbavācāhi santhaviü  /
sugataü tena vāgãso vicittapaņibhānavā.  // ApTha_53,527.38 //
Ye bālā vimatiü pattā paribhonti mahāmuniü  /
niggahiü te saddhammena paribhåto na ten' ahaü  // ApTha_53,527.39 //
Buddhavaõõehi sattānaü kilese apaniü ahaü  /
nikkilesamano homi tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_53,527.40 //


#<[page 463]>#
%<                           527. Sugandha                           463>%
Sotånaü Buddhim ajaniü Buddhānussatidesako  /
tenāham āsiü sappa¤¤o nipuõatthavipassako.  // ApTha_53,527.41 //
Sabbāsavaparikkhãõo tiõõasaüsārasāgaro  /
sikhã va anupādāno pāpuõissāmi nibbutiü.  // ApTha_53,527.42 //
Imasmiü yeva kappasmiü yam ahaü santhaviü jinaü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhavaõõass' idaü phalaü.  // ApTha_53,527.43 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,527.44 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,527.45 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_53,527.46 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sugandho thero i. g. a-ti.
            Sugandhattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Tiõado Pecchado c' eva Saraõ Abbha¤janappado
     Påpaņã Daõķadāyã ca Nelapåji tath' eva ca
     Bodhisammajjako 'Maõķo Sugandho dasamo dijo
     gāthā sataü satevãsaü gaõita¤ c' ettha sabbaso.
                Tiõadāyakavaggo tepa¤¤āso.

                                 LIV

                         [528. Mahākaccāna.]
Padumuttaro nāma jino anejo ajita¤jayo  /
satasahasse kappānaü ito uppajji nāyako.  // ApTha_54,528.1 //
Vãro kamalapattakkho sasaīkavimalānano  /
kanakācalasaīkāso ravidittiharippabho  // ApTha_54,528.2 //
Sattanettamanohārã varalakkhaõabhåsito  /
sabbavākyapathātãto manujāmarasakkato.  // ApTha_54,528.3 //
Sambuddho bodhayaü satte vāgãso madhurassaro  /
karuõāniķķhasantāno parisāsu visārado.  // ApTha_54,528.4 //


#<[page 464]>#
%<464                          Therāpadāna>%
Deseti madhuraü dhammaü catusaccupasaīhitaü  /
nimugge mohapaīkamhi samuddharati pāõino.  // ApTha_54,528.5 //
Tadā ekacaro hutvā tāpaso Himavālayo  /
nabhasā mānusaü lokaü gacchanto jinam addasaü.  // ApTha_54,528.6 //
Upecca santikaü tassa assosiü dhammadesanaü  /
vaõõayaü tassa vãrassa sāvakassa mahāguõaü:  // ApTha_54,528.7 //
Saīkhittena mayā vuttaü vitthārena pakāsayaü  /
parisaü ma¤ ca toseti yathā Kaccāyano ayaü.  // ApTha_54,528.8 //
Nāhaü evaü vidhaü ka¤ci a¤¤aü passāmi sāvakaü  /
tasmā 'tadagge es' aggo evaü dhāretha bhikkhavo.  // ApTha_54,528.9 //
Tadāhaü vimhito hutvā sutvā vākyamanoramaü /
Himavantaü gamitvāna āhatvā pupphasa¤cayaü  // ApTha_54,528.10 //
Påjetvā lokasaraõaü tan ņhānaü abhipatthayiü.  /
tadā mam' āsayaü ¤atvā vyāhāsi saraõa¤jaho:  // ApTha_54,528.11 //
Passath' etaü isivaraü niddhantakanakattacaü  /
uddhaggalomaü pãn' aüsaü acalaü a¤jaliü ņhitaü. // ApTha_54,528.12 //
Hāsasupuõõanayanaü Buddhavaõõagatāsayaü /
dhammapaņiggahavaraü amatāsittasannibhaü. // ApTha_54,528.13 //
Kaccānassa guõaü sutvā taü ņhānaü patthayaü ņhito  /
anāgatamhi addhāne Gotamassa mahāmune.  // ApTha_54,528.14 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Kaccāno nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,528.15 //
Bahussuto mahā¤āõã adhippāyavidå mune  /
pāpuõissati taü ņhānaü yathāyaü vyākato mayā.  // ApTha_54,528.16 //
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_54,528.17 //
Duve bhave saüsarāmi devatte atha mānuse  /
a¤¤agatiü na gacchāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_54,528.18 //
Duve kule pajāyāmi khattiye atha brāhmaõe  /
nãce kule na jāyāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_54,528.19 //


#<[page 465]>#
%<                           529. Vakkali            465>%
Pacchime ca bhave dāni jāto Ujjeniye pure  /
Pajjotassa Acaõķassa purohitadijātino. // ApTha_54,528.20 //
Putto Tirãņivacchassa nipuõo vedapāragå  /
mātā ca Candapadumā Kaccāno haü varattaco. // ApTha_54,528.21 //
Vãmaüsanatthaü Buddhassa bhåmipālena pesito  /
disvā mokkhapuradvāraü nāyakaü guõasa¤cayaü  // ApTha_54,528.22 //
Sutvā ca vimalaü vākyaü gatipaīkavisosanaü  /
pāpuõiü amataü santaü satehi saha pa¤cahi. // ApTha_54,528.23 //
Adhippāyavidå jāto sugatassa mahāmate  /
ņhapito etadagge ca susamiddhamanoratho.  // ApTha_54,528.24 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,528.25 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,528.26 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,528.27 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mahākaccāno thero i. g. a-ti.
           Mahākaccānattherassa apadānaü samattaü.

                           [529. Vakkali.]
Ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako  /
Anomā nāmo amito nāmena Padumuttaro.  // ApTha_54,529.1 //
Padumākāravadano padumāmalasucchavã  /
lokenānupalitto va toyena padumaü yathā.  // ApTha_54,529.2 //
Dhãro padumapattakkho kanto va padumaü yathā  /
padumuttaragandho 'va tasmā so Padumuttaro.  // ApTha_54,529.3 //
Lokajeņņho ca nimmāno andhānaü nayanåpamo  /
santaveso guõanidhi karuõāmatisāgaro. // ApTha_54,529.4 //
Sa kadāci mahāvãro brahmāmarasuraccito  /
sadevamanujākiõõo janamajjhe januttamo  // ApTha_54,529.5 //
Vadanena sugandhena madhurena rutena ca  /
ra¤jayaü parisaü sabbaü santhavã sāvakaü sakaü:  // ApTha_54,529.6 //


#<[page 466]>#
%<466                          Therāpadāna>%
Saddhādhimutto sumati mama dassanalālaso  /
n' atthi etādiso a¤¤o yathāyaü bhikkhu Vakkali.  // ApTha_54,529.7 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā nagare brāhmaõatrajo  /
hutvā sutvā etaü vākyaü taü ņhānam abhiropayiü // ApTha_54,529.8 //
Sasāvakan taü vimalaü nimantetvā Tathāgataü  /
sattāhaü bhojayitvāna dussehi chādayiü tadā.  // ApTha_54,529.9 //
Nipacca sirasā tassa anantaguõasāgare  /
nimuggo pãtisampuõõo imaü vacanam abraviü:  // ApTha_54,529.10 //
Yo so tayā santhavito ito sattamake 'hani  /
bhikkhusaddhāvataü aggo tādiso hom' ahaü mune. // ApTha_54,529.11 //
Evaü vutte mahāvãro anāvaraõadassano  /
imaü vākyam udãresi parisāya mahāmuni:  // ApTha_54,529.12 //
Passath' etaü māõavakaü pãtamaņņhanivāsanaü /
hemaya¤¤opacitaīgaü jananettamanoharaü.  // ApTha_54,529.13 //
Eso anāgataddhāne Gotamassa mahesino  /
aggo saddhādhimuttānaü sāvako yaü bhavissati.  // ApTha_54,529.14 //
Devabhåto manusso vā sabbasantāpavajjito  /
sabbabhogaparibbåëho sukhito saüsarissati.  // ApTha_54,529.15 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_54,529.16 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Vakkali nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,529.17 //
Tena kammavisesena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_54,529.18 //
Sabbattha sukhito hutvā saüsaranto bhavābhave  /
Sāvatthiyaü pure jāto kule a¤¤atare ahaü  // ApTha_54,529.19 //
Nonãtasukhumālaü maü jātapallavakomalaü  /
mandaü uttānasayanaü pisācabhayatajjitā  // ApTha_54,529.20 //
Pādamåle mahesissa sāyeyyuü dãnamānasā  /
idaü dadāma te nātha saraõaü hohi nāyaka.  // ApTha_54,529.21 //


#<[page 467]>#
%<                            529. Vakkali                  467>%
Tadā paņiggahã so maü bhãtāna saraõo muni  /
jālinā saīkhalaīkena mudukomalapāõinā.  // ApTha_54,529.22 //
Tadā pabhuti tenāhaü ārakkheyyena rakkhito  /
sabbåpadhivinimmutto sukhena parivaķķhito. // ApTha_54,529.23 //
Sugatena vinā bhåto ukkaõņhāmi muhuttakaü  /
jātiyā sattavasso 'haü pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_54,529.24 //
Sabbapārami-sambhåtaü nãlakkhinayanaü paraü /
råpaü sabbasubhākiõõaü atitto pihayām' ahaü. // ApTha_54,529.25 //
Buddharåparataü ¤atvā tadā ovadi maü jino:  /
alaü Vakkali kiü råpe ramase bālanandite.  // ApTha_54,529.26 //
Yo hi passati saddhammaü so maü passati paõķito  /
apassamāno saddhammaü maü passam pi na passati.  // ApTha_54,529.27 //
Anantādãnavo kāyo visarukkhasamåpamo  /
āvāso sabbarogānaü pu¤jo dukkhassa kevalo.  // ApTha_54,529.28 //
Nibbindiya tato råpe khandhānaü udayabbayaü  /
passaü sabbakilesānaü sukhen' antam gamissati.  // ApTha_54,529.29 //
Evaü tenānusiņņho 'haü nāyakena hitesinā  /
Gijjhakåņaü samāruyha jhāyāmi giriniddare. // ApTha_54,529.30 //
ōhito pabbatapādamhi mam āha sa mahāmuni  /
Vakkalã ti jino vācaü taü sutvā mudito ahaü.  // ApTha_54,529.31 //
Pakkhandiü selapabbhāre anekasataporise  /
tadā Buddhānubhāvena sukhen' eva mahiü gato. // ApTha_54,529.32 //
Puno pi dhammaü desesi khandhānaü udayavyayaü  /
tam ahaü dhammam a¤¤āya arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_54,529.33 //
Su-mahāparisāmajjhe tadā maü maraõantago  /
aggaü saddhādhimuttānaü pa¤¤āpesi mahāmati.  // ApTha_54,529.34 //
Satasahasse ito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_54,529.35 //


#<[page 468]>#
%<468                          Therāpadāna>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,529.36 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,529.37 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,529.38 //
        Itthaü sudaü āyasmā Vakkali thero i. g. a-ti.
             Vakkalittherassa apadānaü samattaü.

                         [530. Mahākappina.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
udito jaladākāse ravãva saradambare.  // ApTha_54,530.1 //
Vacanābhāya bodheti veneyyapadumāni so  /
kilesapaīkaü soseti matirasmãhi nāyako.  // ApTha_54,530.2 //
Titthiyānaü yaso hanti khajjotābhā yathā ravi  /
sabbattham sampakāseti ratanaü va divākaro.  // ApTha_54,530.3 //
Guõānaü āyati bhåto ratanānaü va sāgaro  /
pajjunno pi va bhåtāni dhammameghena vassati.  // ApTha_54,530.4 //
Akkhadasso tadā āsiü nagare Haüsasavhaye  /
upecca dhammaü assosiü jalajuttamanāmino  // ApTha_54,530.5 //
Ovādakassa bhikkhånaü sāvakassa katāvino  /
guõaü pakāsayantassa vāsayantassa me manaü.  // ApTha_54,530.6 //
Sutvā patãto sumano nimantetvā Tathāgataü  /
sasissaü bhojayitvāna taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApTha_54,530.7 //
Tadā haüsasamābhāgo haüsadundubhinãvaco  /
passath' etaü mahāmattaü vinicchayavisāradaü  // ApTha_54,530.8 //
Mama pādamåle patitaü samuggatatanåruhaü  /
jimuttavaõõaü pãn' aüsaü pasanna-nayanānanaü // ApTha_54,530.9 //
Parivārena mahatā rājāyuttaü mahāyasaü  /
eso katāvino ņhānaü pattheti muditāya so. // ApTha_54,530.10 //


#<[page 469]>#
%<                         530. Mahākappina               469>%
Iminā paõipātena cāgena paõidhãhi ca  /
kappasatasahassāni n' upapajjati duggatiü.  // ApTha_54,530.11 //
Devesu devasobhāgyaü manussesu mahantataü  /
anubhotvāna sesena nibbānaü pāpuõissati.  // ApTha_54,530.12 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_54,530.13 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Kappino nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,530.14 //
Tato 'haü sukataü kāraü katvāna jinasāsane  /
jahitvā mānusaü dehaü Tusitaü agamās' ahaü.  // ApTha_54,530.15 //
Devamānusarajjāni sutaso anusāsiya  /
Bārāõasiyaü āsanne jāto Keniyajātiyā. // ApTha_54,530.16 //
Sahassaparivārena sapajāpatiko ahaü  /
pa¤capaccekabuddhānaü satāni samupaņņhahiü.  // ApTha_54,530.17 //
Temāsaü bhojayitvāna pacchā dammi ticãvaraü  /
tato cutā mayaü sabbe ahumha Tidasåpagā  // ApTha_54,530.18 //
Puno sabbe manussattaü āgamamha tato cutā  /
Kukkuņamhi pure jāto Himavantassa passato.  // ApTha_54,530.19 //
Kappino nām' ahaü āsiü rājaputto mahāyaso  /
sesāmaccakule jātā mam eva parivārayuü.  // ApTha_54,530.20 //
Mahārajjaü sukhappatto sabbakāmasamiddhimā  /
vānijehi samakkhātaü Buddhuppādam apāpuõiü.  // ApTha_54,530.21 //
Buddho loke samuppanno asamo ekapuggalo  /
so pakāseti saddhammaü amataü sukham uttamaü.  // ApTha_54,530.22 //
Suyuttā tassa sissā ca sumuttā ca anāsavā  /
sutvān' esaü suvacanaü sakkaritvā va vānije  // ApTha_54,530.23 //
Vihāya rajjaü sāmacco nikkhamiü Buddhamāmako  /
nadiü disvā mahācandaü påritaü samatitthikaü  // ApTha_54,530.24 //
Appatiņņhaü anālambaü duttaraü sãghavāhiniü  /
guõaü saritvā Buddhassa sotthinā samatikkamiü.  // ApTha_54,530.25 //
Bhavasotaü sace Buddho tiõõo lokantago vidå  /
etena saccavajjena gamanaü me samijjhatu.  // ApTha_54,530.26 //


#<[page 470]>#
%<470                          Therāpadāna>%
Yadi santigamo maggo mokkho ca santikaü sukhaü  /
etena saccavajjena gamanam me samijjhatu.  // ApTha_54,530.27 //
Saīgho ce tiõõakantāro pu¤¤akkhetto anuttaro  /
etena saccavajjena gamanaü me samijjhatu.  // ApTha_54,530.28 //
Saha kate saccavare maggā-d-apagataü jalaü  /
tato sukhena uttiõõo nadãtãre manorame  // ApTha_54,530.29 //
Nisinnaü addasaü Buddhaü udentaü va pabhaīkaraü  /
jalantaü hemaselaü va dãparukkhaü va jotitaü.  // ApTha_54,530.30 //
Sasãva tārā sahitaü sāvakehi purakkhataü  /
Vāsavaü viya vassantaü desanājalanandanaü. // ApTha_54,530.31 //
Vanditvāna sahāmacco ekamantaü upāvisiü  /
tato no āsayaü ¤atvā Buddho dhammam adesayi.  // ApTha_54,530.32 //
Sutvāna dhammaü vimalaü avocumha mayaü jinaü  /
pabbājehi mahāvãra nibbiõõāmha bhave mayaü.  // ApTha_54,530.33 //
Svākkhāto bhikkhave dhammo dukkhantakaraõāya vo  /
caratha brahmacariyaü icc āha munisattamo.  // ApTha_54,530.34 //
Saha vācāya sabbe pi bhikkhu-vesadharā mayaü  /
ahumhā upasampannā sotāpannā ca sāsane.  // ApTha_54,530.35 //
Tato Jetavanaü gantvā anusāsi vināyako  /
anusiņņho jinenāhaü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_54,530.36 //
Tato bhikkhusahassan taü anusāsim ahan tadā  /
*ma*mānusāsanakarā te pi āsuü anāsavā.  // ApTha_54,530.37 //
Jino tasmiü guõe tuņņho etadagge ņhapesi maü  /
bhikkhu-ovādakān aggo Kappino ti mahājino. // ApTha_54,530.38 //
Satasahasse kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto saravego ca kilese jhāpayiü mama. // ApTha_54,530.39 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,530.40 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,530.41 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,530.42 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mahākappino thero i. g. a-ti.
           Mahākappinattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 471]>#
%<                          531. Dabbamalla                             471>%

                        [531. Dabbamalla.]
Padumuttaro nāma jino sabbalokavidå muni  /
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.  // ApTha_54,531.1 //
Ovādako vi¤¤āpako tārako sabbapāõinaü  /
desanākusalo Buddho tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,531.2 //
Anukampako kāruõiko hitesi sabbapāõinaü  /
sampatte titthiye sabbe pa¤casãle patiņņhapi. // ApTha_54,531.3 //
Evaü nirākulaü āsi su¤¤ataü titthiyehi ca  /
vicittaü arahantehi vasãbhåtehi tādihi.  // ApTha_54,531.4 //
Ratanānaņņhapa¤¤āsaü uggato so mahāmuni  /
ka¤canagghiyasaīkāso dvattiüsavaralakkhaõo  // ApTha_54,531.5 //
Vassasatasahassāni āyaü vijjati tāvade  /
tāvatā tiņņhamāno so tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,531.6 //
Tadāhaü Haüsavatiyaü seņņhiputto mahāyaso  /
upetvā lokapajjotaü assosiü dhammadesanaü.  // ApTha_54,531.7 //
Senāsanāni bhikkhånaü pa¤¤āpentaü sa sāvakaü /
kittayantassa vacanaü suõitvā mudito ahaü.  // ApTha_54,531.8 //
Adhikāraü sasaīghassa katvā tassa mahesino  /
nipacca sirasā pāde taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApTha_54,531.9 //
Tadahaü sa mahāvãro mama kammaü pakittayaü:  /
So yaü sasaīghaü bhojesi sattāhaü lokanāyakaü  // ApTha_54,531.10 //
So yaü kamalapattakkho sãhaüso kanakattaco  /
maü pādamåle patito patthayi ņhānam uttamaü.  // ApTha_54,531.11 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati  // ApTha_54,531.12 //
Sāvako tassa Buddhassa Dabbo nāmena vissuto  /
senāsanapa¤¤āpako aggo hessat' ayaü tadā.  // ApTha_54,531.13 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_54,531.14 //
Satānaü tãõikhattu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü.  // ApTha_54,531.15 //


#<[page 472]>#
%<472                          Therāpadāna>%
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü /
sabbattha sukhito āsiü tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_54,531.16 //
Ekanavute ito kappe Vipassã nāma nāyako  /
uppajji cārunayano sabbadhammavipassako.  // ApTha_54,531.17 //
Duņņhacitto upavadi sāvakaü tassa tādino  /
sabbāsavaparikkhãõaü `suddho' ti ca vijāniya. // ApTha_54,531.18 //
Tass' eva naravãrassa *sāvakānaü* mahesinaü  /
salākaü paggahetvāna khãrodanam adās' ahaü.  // ApTha_54,531.19 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApTha_54,531.20 //
Sāsanaü jotayitvā so abhibhuyya kutitthiye  /
veneyye vinayitvā ca nibbuto so sasāvako.  // ApTha_54,531.21 //
Sasissa-nibbute nāthe attham entamhi sāsane  /
devā kandiüsu saüviggā muttakesā rudammukhā.  // ApTha_54,531.22 //
Nibbāyissati dhammakkho na passissāma subbate  /
na suõissāma saddhammaü aho no appapu¤¤atā.  // ApTha_54,531.23 //
Tadāyaü puthavã sabbā acalā sācalācalā  /
sāgaro ca sasoko va vinadã karuõaü giraü.  // ApTha_54,531.24 //
Catuddisā dundubhiyo nādayiüsu samānusā  /
samantato asaniyo patiüsu ca bhayāvahā.  // ApTha_54,531.25 //
Ukkā patiüsu nabhasā dhåmaketu ca dissati  /
sabba-thalaja-sattā ca raviüsu karuõaü migā.  // ApTha_54,531.26 //
Uppāde dāruõe disvā sāsanattha¤ ca såcakaü /
saüviggā bhikkhavo tattha cintayimha mayaü tadā  // ApTha_54,531.27 //
Sāsanena vinā sammā jãvitena alam mayaü  /
pavisitvā mahāra¤¤aü yu¤jāma jinasāsane.  // ApTha_54,531.28 //
Addasamha tadāra¤¤e ubbiddhaü selam uttamaü  /
nisseniyā tam āruyha nisseniü pātapamhase. // ApTha_54,531.29 //


#<[page 473]>#
%<                          531. Dabbamalla                             473>%
Tadā ovadi no thero: Buddhuppādo sudullabho  /
saddhā vo sulabhā laddhā. thokasesa¤ ca sāsanaü.  // ApTha_54,531.30 //
Nipatanti khaõātãtā anante dukkhasāgare  /
tasmā payogo kattabbo yāvaü ņhāti mune mataü.  // ApTha_54,531.31 //
Arahā āsi so thero anāgāmi tadānugo  /
susãlā itare yuttā devalokam agamhase.  // ApTha_54,531.32 //
Nibbuto tiõõasaüsāro suddhāvāse ca ekako  /
aha¤ ca Pukkusātã ca Sabhiyo Bāhiyo tathā  // ApTha_54,531.33 //
Kumāra-Kassapo c' eva tattha *tatth' u*pagāmiyaü /
saüsārabandhanāmuttā Gotamen' ānukampitā.  // ApTha_54,531.34 //
Mallesu Kusinārāyaü jāto gabbhe ca me sato  /
mātā pitā cit' āråëhā tato nibbattito s' ahaü  // ApTha_54,531.35 //
Patito dabbapu¤jamhi tato Dabbo ti vissuto  /
brahmaceraphalenāhaü vimutto sattavassiko.  // ApTha_54,531.36 //
Khãrāsanaphalenāhaü pa¤caīgehi upāgato  /
khãõāsavo pavādena pāpehi bahu codito. // ApTha_54,531.37 //
Ubho pu¤¤a¤ ca pāpa¤ ca vãtivatto 'mhi dān' ahaü /
patvāna paramaü santiü viharāmi anāsavo.  // ApTha_54,531.38 //
Senāsanaü pa¤¤āpayiü hāsayitvāna subbate  /
jino tasmiü gune tuņņho etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_54,531.39 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,531.40 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,531.41 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,531.42 //
        Itthaü sudaü āyasmā Dabbamallaputto thero i. g. a-ti.
            Dabbamallaputtattherassa apadānaü samattaü.

                        [532. Kumārakassapa.]
Ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako  /
sabbalokahito vãro Padumuttaranāmako.  // ApTha_54,532.1 //
Tadā 'haü brāhmaõo hutvā va sato vedapārago  /
divāvihāraü vicaraü addasaü lokanāyakaü  // ApTha_54,532.2 //


#<[page 474]>#
%<474                          Therāpadāna>%
Catusaccaü pakāsentaü bodhayantaü sadevakaü  /
vicittakathikānaggaü vaõõayantaü mahājane.  // ApTha_54,532.3 //
Tadā muditacitto 'haü nimantetvā Tathāgataü  /
nānārattehi vatthehi alaīkatvāna maõķapaü.  // ApTha_54,532.4 //
Nānāratanapajjotaü sasaīghaü bhojayiü tahiü  /
bhojayitvāna sattāhaü nānā-'gga-rasa-bhojanaü.  // ApTha_54,532.5 //
Nānācittehi pupphehi påjayitvā sasāvakaü  /
nipacca pādamålamhi taü ņhānaü patthayiü ahaü.  // ApTha_54,532.6 //
Tadā munivaro āha karuõ' eka-ras-āsayo  /
passath' etaü dijavaraü padumānanalocanaü  // ApTha_54,532.7 //
Pãtipāmujjabahulaü samuggatatanåruhaü  /
hāsādhikaü visālakkhaü mama sāsanalālasaü  // ApTha_54,532.8 //
Maü pādamåle patitaü ekāvattasumānasaü  /
esa pattheti taü ņhānaü vicittakathikatthadaü. // ApTha_54,532.9 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_54,532.10 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Kumāra Kassapo nāma hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,532.11 //
Vicittapupphadussānaü ratanāna¤ ca vāhasā  /
vicittakathikānaü so aggataü pāpuõissati.  // ApTha_54,532.12 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch ahaü.  // ApTha_54,532.13 //
Paribbhamaü bhavākāse raīgamajjhe yathā naņo  /
sākhāmigatrajo hutvā migiya kucchim okkhamiü. // ApTha_54,532.14 //
Tadā mayi kucchigate vijjhavāraü upaņņhitā  /
sākhena cattā me mātā nigrodham saraõaü gatā.  // ApTha_54,532.15 //
Tena sā migarājena maraõā parimocitā  /
pariccajitvā saü pāõaü mam evam ovadã tadā:  // ApTha_54,532.16 //
"Nigrodham eva seveyya na Sākham upasaüvase  /
Nigrodhasmiü mataü seyyo ya¤ ce Sakhasmiü jãvitaü".  // ApTha_54,532.17 //
Tenānusi*ņņhā* miga-y-ovādena  /
*aha¤ ca mātā ca tass' ovādena*  // ApTha_54,532.18 //


#<[page 475]>#
%<                        532. Kumārakassapa                            475>%
âgamma rammaü Tusitādivāsaü  /
gato pavāsaü sagharaü yath' eva.  // ApTha_54,532.19 //
Puno Kassapavãrassa attham entamhi sāsane  /
āruyha selasikharaü yu¤jitvā jinasāsanaü.  // ApTha_54,532.20 //
Idāni 'haü Rājagahe jāto seņņhikule ahuü  /
āpannagabbhā me mātā pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_54,532.21 //
Sagabbhan taü viditvāna Devadattam upānayuü  /
so avoca: `vināsetha pāpikaü bhikkhuniü imaü.'  // ApTha_54,532.22 //
Idāni pi munindena jinena anukampitā  /
sukhinã ajanã mayhaü mātā bhikkhunupassaye.  // ApTha_54,532.23 //
Taü viditvā mahãpālo Kosalo maü aposayi  /
kumāraparihārena nāmenāha¤ ca Kassapo.  // ApTha_54,532.24 //
Mahā-Kassapam āgamma ahaü Komārakassapo  /
vammikasādisaü kāyaü sutvā Buddhena desitaü.  // ApTha_54,532.25 //
Tato cittaü vimucci me anupādāya sabbaso  /
pāyāsiü damayitvā 'haü etadaggaü apāpuõiü.  // ApTha_54,532.26 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,532.27 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,532.28 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,532.29 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kumārakassapo thero i. g. a-ti.
            Kumārakassapattherassa apadānaü samattaü.

                           [533. Bāhiya.]
Ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako  /
mahappabho tilokaggo nāmena Padumuttaro.  // ApTha_54,533.1 //
Khippābhi¤¤assa bhikkhussa guõaü kittayato mune  /
sutvā udaggacitto 'haü kāraü katvā mahesino.  // ApTha_54,533.2 //
Datvā sattāhikaü dānaü sa-sissassa mune-r-ahaü /
abhivādiya sambuddhaü taü ņhānaü patthayiü tadā.  // ApTha_54,533.3 //
Tato maü vyakarã Buddho: etaü passatha brāhmaõaü  /
patitaü pādamåle me pãn' aüsaü paccavekkhanaü  // ApTha_54,533.4 //


#<[page 476]>#
%<476                          Therāpadāna>%
Hemaya¤¤opacitaīgaü avadātaü tanuttacaü /
palambabimbatamboņņhaü sitatiõhaü samaü dijaü  // ApTha_54,533.5 //
Guõatthāmaü bahutaraü samuggatatanåruhaü  /
guõe kāyatanãbhåtaü pãtisamphullitānanaü.  // ApTha_54,533.6 //
Eso patthayato ņhānaü khippābhi¤¤assa bhikkhuno  /
anāgate mahāvãro Gotamo nāma hessati.  // ApTha_54,533.7 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Bāhiyo nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,533.8 //
Tadā hi tuņņho vuņņhāya yāvajãvaü mahāmuniü  /
kāraü katvā cuto saggaü agaü sabhavanaü yathā.  // ApTha_54,533.9 //
Devabhåto manusso vā sukhito tassa ka*mmuno  /
vā*hasā saüsaritvāna sampattiü anubhos' ahaü.  // ApTha_54,533.10 //
Puno Kassapavãrassa atthaü entamhi sāsane  /
āruyha selaü sikharaü yu¤jitvā jinasāsane  // ApTha_54,533.11 //
Visuddhasãlo sappa¤¤o jinasāsanakārako  /
tato cutā pa¤cajanā devalokaü *agamhase.*  // ApTha_54,533.12 //
Tato 'haü Bāhiko jāto Bhārukacche puruttame  /
tato nāvāya pakkanto sāgaraü appasiddhiyaü. // ApTha_54,533.13 //
Tato nāvā abhijjittha gantvāna katipāhakaü  /
tadā bhiüsanake ghore patito makarākare.  // ApTha_54,533.14 //
Tadā 'haü vāyamitvāna *santaritvā* mahodadhiü  /
Suppārapaņņanam varaü sampatto mandavedhito. // ApTha_54,533.15 //
Dārucãram nivāsetvā gāmaü piõķāya pāvisiü  /
tad' āha so jano tuņņho: "arahā 'yam idhāgato  // ApTha_54,533.16 //
Imaü annena pānena *vatthena sa*yanena ca  /
bhesajjena ca sakkatvā hessāma sukhitā mayaü".  // ApTha_54,533.17 //
Paccayānaü tadā lābhã' tehi sakkatapåjitaü  /
arahā 'yan ti saīkappaü uppādesiü ayoniso.  // ApTha_54,533.18 //


#<[page 477]>#
%<                            533. Bāhiya                               477>%
Tato me ci*ttam a¤¤āya co*dayitvā pubbadevatā:  /
`na tvaü upāyamagga¤¤å kuto hi arahā bhave.'  // ApTha_54,533.19 //
Codito tāya saüviggo tadā 'haü paripucchi taü:  /
ke vā ete kuhiü loke arahanto maruttamā?  // ApTha_54,533.20 //
*Sāvatthiyaü Ko*salamandire jino  /
pahåtapa¤¤o varabhurimedhaso  // ApTha_54,533.21 //
Sakyaputto arahā anāsavo  /
deseti dhammaü arahattapattiyā.  // ApTha_54,533.22 //
Tad' assa sutvā vacanaü supãõito  /
nidhiü va la*ddhā kappaõo va vi*mhito  // ApTha_54,533.23 //
Udaggacitto arahattam uttamaü  /
sudassanaü duņņhamanantagocaraü. // ApTha_54,533.24 //
Tadā rato nikkhamitvāna satthuno  /
sadā jinaü passāmi vimalānanaü  // ApTha_54,533.25 //
Upecca rammaü Vijitavhayaü va taü /
dije apucchiü: kuhiü Lokananda*no?  // ApTha_54,533.26 //
Tato* avocuü naradevavandito  /
puraü paviņņho asanesanāya so.  // ApTha_54,533.27 //
Saso va khippaü munidassanussuko  /
upecca vandāhi tam aggapuggalam  // ApTha_54,533.28 //
Tato 'haü tuvaņaü gantvā Sāvatthim puram uttamaü  /
vicarantan tam addakkhiü piõķattham apihāgidham  // ApTha_54,533.29 //
Pattapāõiü alolakkhaü bhājayantaü idhāmataü /
sirinilayasaīkāsa¤ ravidittiharānanaü.  // ApTha_54,533.30 //
Taü samecca nipaccāhaü imaü vacanam abraviü:  /
`kupathe vippanaņņhassa saraõaü hohi Gotama.'  // ApTha_54,533.31 //


#<[page 478]>#
%<478                          Therāpadāna>%
Pāõasantāraõatt*hāya piõķāya vicarām' ahaü*  /
na te dhammakathākālo icc āha munisattamo.  // ApTha_54,533.32 //
Tadā punappunaü Buddhaü āyāciü dhammalālaso  /
so me dhammam adesesi gambhãraü su¤¤ataü padaü  // ApTha_54,533.33 //
Tassa dhammaü suõitvānaü pāpuõiü āsavakkhayaü  /
pari*kkhãõāyuko santo atho* satthā 'nukampito. // ApTha_54,533.34 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,533.35 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,533.36 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,533.37 //
Evaü thero viyākāsi Bāhiyo Dārucãriyo  /
saükārakuņe patito bhåtādhiņņhāya gāviyā. // ApTha_54,533.38 //
*Attano pubbacaritaü ki*ttayitvā mahāmati  /
parinibbāyi so vãro Sāvatthiyaü puruttame.  // ApTha_54,533.39 //
Nagarā nikkhamanto taü disvāna isisattamo  /
dārucãradharaü dhãraü bāhikaü bāhitāgamaü // ApTha_54,533.40 //
Bhumiyaü *patitaü da*ntaü indaketuü va pātitaü  /
gatāyusaügataklesa¤ jinasāsanakārakaü.  // ApTha_54,533.41 //
Tato āmantayã satthā sāvake sāsane rate:  /
gaõhatha hutvā jhāpetha tanuü sabrahmacārino  // ApTha_54,533.42 //
*Thåpaü ka*rotha påjetha; nibbuto so mahāmati  /
khippābhi¤¤ānam es' aggo sāvako me vaco karo.  // ApTha_54,533.43 //
Sahassam api ce gāthā anatthapadasaühitā  /
ekaü gāthāpadaü seyyo yaü sutvā upasammati.  // ApTha_54,533.44 //
Yattha āpo ca pathavã ca tejo vāyo na gādhati  /
na tattha sukkā jotanti ādicco na ppakāsati.  // ApTha_54,533.45 //
Na tattha candimā bhāti tamo tattha na vijjati  /
yadā ca attanā vedã *muni mo*nena brāhmaõo.  // ApTha_54,533.46 //
Atha råpā aråpā ca sukhadukkhā vimuccati  // ApTha_54,533.47 //
     icc evaü abhaõã nātho tilokasaraõo munã ti.
        Itthaü sudaü āyasmā Bāhiyo thero i. g. a-ti.
              Bāhiyattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 479]>#
%<                         534. Mahākoņņhika                    479>%

                        [534. Mahākoņņhika.]
Padumuttaro nāma jino sabbalokavidå muni  /
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.  // ApTha_54,534.1 //
Ovādako vi¤¤āpako tārako sabbapāõinaü  /
desanākusalo Buddho tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,534.2 //
Anukampako kāruõiko hitesã sabbapāõinaü  /
sampatte titthiye sabbe pa¤casãle patiņņhapi. // ApTha_54,534.3 //
Evaü nirākulaü āsi su¤¤ataü titthiyehi ca  /
vicittaü arahantehi vasãbhåtehi tādihi. // ApTha_54,534.4 //
Ratanānaņņhapa¤*¤āsaü ugga*to so mahāmuni  /
ka¤canagghiyasaīkāso battiīsavaralakkhaõo. // ApTha_54,534.5 //
Vassasatasahassāni āyuü vijjati tāvade  /
tāvatā tiņņhamānaso tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,534.6 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā brāhmaõo vedapāragå  /
*upetvā* sattapāraīgaü assosiü dhammadesanaü.  // ApTha_54,534.7 //
Tadā so sāvakaü vãro pabhinna-mati-gocaraü  /
atthe dhamme ca nerutte paņibhāne ca kovidaü  // ApTha_54,534.8 //
ōhapesi etad aggamhi. Taü sutvā mudito ahaü  /
sasāvakaü jinavaraü sattāhaü bhojayiü tadā.  // ApTha_54,534.9 //
Dusseh' acchādayitvāna sasissaü Buddhasāgaraü /
nipacca pādamålamhi taü ņhānaü patthayiü ahaü  // ApTha_54,534.10 //
Tato avoca lokaggo: passath' etaü dijuttamaü  /
vinataü pādamåle me kamalodarasappabhaü. // ApTha_54,534.11 //
Buddhaseņņhassa bhikkhussa ņhānaü patthayate ayaü  /
tāya saddhāya cāgena tena dhammassavena ca  // ApTha_54,534.12 //
Sabbattha sukhito hutvā saüsaritvā bhavābhave  /
anāgatamhi addhāne lacchate taü manorathaü. // ApTha_54,534.13 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_54,534.14 //


#<[page 480]>#
%<480                          Therāpadāna>%
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Koņņhito nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,534.15 //
Taü sutvā mudito hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacitto paricariü sato pa¤¤āsamāhito. // ApTha_54,534.16 //
Tena kammavipākena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApTha_54,534.17 //
Satānaü tãõikkhattu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü  // ApTha_54,534.18 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
sabbattha sukhito āsiü tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_54,534.19 //
Duve bhave saüsarāmi devatte atha mānuse  /
a¤¤aü gatiü na gacchāmi suciõõassa idaü phalaü.  // ApTha_54,534.20 //
Duve kule pajāyāmi khattiye atha brāhmaõe  /
nãce kule na jāyāmi suciõõassa idaü phalaü.  // ApTha_54,534.21 //
Pacchime bhave sampatte brahmabandhu ahos' ahaü  /
Sāvatthiyaü vippakule pacchā jāto mahaddhane. // ApTha_54,534.22 //
Mātā Candavatã nāma pitā me Assalāyano  /
yadā me pitaraü Buddho vinayã sabbabuddhiyā  // ApTha_54,534.23 //
Tadā pasanno sugate pabbajiü anagāriyaü.  /
Moggallāno ācariyo upajjhāyo Sarisambhavo  // ApTha_54,534.24 //
Kesesu chijjamānesu diņņhichinnasamålikā  /
nivāsento ca kāsāvaü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_54,534.25 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne ca me mati  /
pabhinnā tena lokaggo etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_54,534.26 //
Asandiņņhaü viyākāsiü Upatissena pucchito  /
paņisambhidāsu tenāhaü aggo sambuddhasāsane.  // ApTha_54,534.27 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,534.28 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,534.29 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,534.30 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mahākoņņhiko thero i. g. a-ti.
           Mahākoņņhikattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 481]>#
%<                   535. Uruvelakassapa                           481>%

                       [535. Uruvelakassapa.]
Padumuttaro nāma jino sabbalokavidå muni  /
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā  // ApTha_54,535.1 //
Ovādako vi¤¤āpako tārako sabbapāõinaü  /
desanākusalo Buddho tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,535.2 //
Anukampako kāruõiko hitesã sabbapāõinaü  /
sampatte titthiye sabbe pa¤casãle patiņņhapi  // ApTha_54,535.3 //
Evaü nirākulaü āsi su¤¤ataü titthiyehi ca  /
vicittaü arahantehi vasãbhåtehi tadihi.  // ApTha_54,535.4 //
Ratanānaņņhapa¤¤āsaü uggato so mahāmuni  /
ka¤canagghiyasaīkāso battiüsavaralakkhaõo  // ApTha_54,535.5 //
Vassasatasahassāni āyuü vijjati tāvade  /
tāvatā tiņņhamāno so tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,535.6 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā brāhmaõo sādhusammato  /
upecca lokapajjotaü assosiü dhammadesanaü.  // ApTha_54,535.7 //
Tadā mahāparisatiü mahāpurisasāvakaü  /
ņhapentaü etadaggamhi sutvāna mudito ahaü.  // ApTha_54,535.8 //
Mahatā parivārena nimantetvā mahājinaü /
brāhmaõānaü sahassena saha dānaü ahaü adaü.  // ApTha_54,535.9 //
Mahādānaü daditvāna abhivādiya nāyakaü  /
ekamantaü ņhito haņņho imaü vacanam abraviü:  // ApTha_54,535.10 //
Tayi saddhāya me vãra adhikāraguõena ca  /
parisā mahatã hotu nibbattissa tahiü tahiü.  // ApTha_54,535.11 //
Tadā avoca parisaü gajagajjita-sussaro  /
karavãkarudo satthā: etaü passatha brāhmaõaü  // ApTha_54,535.12 //
Hemavaõõaü mahābāhuü kamalānanalocanaü  /
udaggatanujaü haņņhaü sandhāvantaguõaü mamaü // ApTha_54,535.13 //
Esa patthayate ņhānaü sãhaghosassa bhikkhuno  /
anāgatamhi addhāne lacchate taü manorathaü.  // ApTha_54,535.14 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_54,535.15 //


#<[page 482]>#
%<482                          Therāpadāna>%
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimito  /
Kassapo nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,535.16 //
Ito dvenavute kappe ahu satthā anuttaro  /
anupamo asadiso Phusso lokagganāyako.  // ApTha_54,535.17 //
Sa ve sabbatamaü hantvā vijaņetvā mahājaņaü /
vassate amataü vuņņhiü tappayanto sadevakaü.  // ApTha_54,535.18 //
Tadā hi Bārāõasiyaü rājāmaccā ahumhase  /
bhātaro 'mha tayo sabbe saüvissatthā va rājino.  // ApTha_54,535.19 //
Vãraīgaråpā balino saīgāme aparājitā  /
tadā kupitapaccanto amhe āha mahãpatã:  // ApTha_54,535.20 //
Etha gantvā va paccantaü sodhetvā avidhã-balaü /
khemaü me vijitaü katvā puna-r-ethā ti bhāsatha. // ApTha_54,535.21 //
Tato mayaü avocumha yadi deyyāsi nāyakaü  /
upaņņhānāya amhākaü sodhayissāma te tato.  // ApTha_54,535.22 //
Tato mayaü laddhavarā bhumipālena pesitā  /
nikkhittasatthaü paccantaü katvā punar upecca taü.  // ApTha_54,535.23 //
Yācitvā satth' upaņņhānaü rājānaü lokanāyakaü  /
munivaraü labhitvāna yāvajãvaü adimha taü  // ApTha_54,535.24 //
Mahagghāni ca vatthāni paõãtāni rasāni ca  /
senāsanāni rammāni bhesajjāni hitāni ca.  // ApTha_54,535.25 //
Datvā sasaīghassa muõe dhammen' uppādi-tādino  /
sãlavanto kāruõikā bhāvanāyuttamānasā. // ApTha_54,535.26 //
Sadā paricaritvāna mettacittena nāyakaü  /
nibbute tamhi lokagge påjaü katvā yathābalaü  // ApTha_54,535.27 //
Tato cutā Santusitaü gatā tattha mahāsukhaü  /
anubhutā mayaü sabbe Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApTha_54,535.28 //


#<[page 483]>#
%<               535. Uruvela-Kassapa                        483>%
Māyākāro yathā laddho dasseti vikatiü bahuü  /
tathā bhave bhavanto 'haü Videhādhipati ahuü. // ApTha_54,535.29 //
Guõ' âcelassa vākyena micchādiņņhihatāsayo  /
narakaü maggam āråëho. Rujāya mama dhãtuyā  // ApTha_54,535.30 //
Ovādaü nādayitvāna brahmunā Nāraden' ahaü  /
bahuü va sāsito santo diņņhiü hitvāna pāpikaü. // ApTha_54,535.31 //
Pårayitvā visesena dasakammapathen' ahaü  /
hitvāna deham agamiü saggaü sabhavanaü yathā.  // ApTha_54,535.32 //
Pacchime bhavasampatte brahmabandhu ahos' ahaü  /
Bārāõasiyaü pi tāyaü jāto vippamahākule.  // ApTha_54,535.33 //
Maccuvyādhijarābhãto hitvāna ca mahādhanaü /
nibbānapadam esanto Jaņilesu paribbajiü.  // ApTha_54,535.34 //
Tadā dve bhātato mayhaü pabbajiüsu mayā saha  /
Uruvelāya māpetvā assamaü nivasiü ahaü.  // ApTha_54,535.35 //
Kassapo nāma gottena Uruvelā-nivāsitā  /
tato me āsi pa¤¤atti Uruvelāsu Kassapo.  // ApTha_54,535.36 //
Nadãsakāse bhātā me Nadã-kassapasavhayo  /
āsi sakāse nāmena Gayāya Gayakassapo  // ApTha_54,535.37 //
Dve satāni; Nadãkassa tãõi majjhassa bhātuno  /
*mama pa¤casatā*nånā sissā sabbe mamānugā.  // ApTha_54,535.38 //
Tadā upecca me Buddho katvā nānāvidhāni me  /
pāņihãrāni lokaggo vinesi narasārathi  // ApTha_54,535.39 //
Satasahassaparivārena ahosiü, `ehi bhikkhavo' /
teh' eva saha sabbehi a*rahattaü apāpuõiü.*  // ApTha_54,535.40 //


#<[page 484]>#
%<484                          Therāpadāna>%
Te ca-r-a¤¤e 'va bahavo sissā maü parivārayuü  /
sāsitu¤ ca samattho 'haü tato maü isisattamo  // ApTha_54,535.41 //
Mahāparisabhāvasmiü etadagge ņhapesi maü  /
aho Buddhe kataü kāraü saphalam me ajāyatha. // ApTha_54,535.42 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,535.43 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,535.44 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,535.45 //
        Itthaü sudaü āyasmā Uruvela-kassapo thero i. g. a-ti.
            Uruvela-kassapattherassa apadānaü samattaü.

                            [536. Rādha.]
Padumuttaro nāma jino sabbalokavidå muni  /
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.  // ApTha_54,536.1 //
Ovādako vi¤¤āpako tārako sabbapāõinaü  /
desanākusalo Buddho tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,536.2 //
Anukampako kāruõiko hitesi sabbapāõinaü  /
sampatte titthiye sabbe pa¤casãle patiņņhapi  // ApTha_54,536.3 //
Evaü nirākulaü āsi su¤¤ataü titthiyehi ca  /
vicittaü arahantehi vasãbhåtehi tādihi.  // ApTha_54,536.4 //
Ratanānaņņhapa¤¤āsaü uggato so mahāmuni  /
ka¤canagghiyasaīkāso battiüsavaralakkhaõo.  // ApTha_54,536.5 //
Vassasatasahassāni āyuü vijjati tāvade  /
tāvatā tiņņhamāno so tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,536.6 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā brāhmaõo mantapāragå  /
upecca taü naravaraü assosiü dhammadesanaü  // ApTha_54,536.7 //
Pa¤¤āpentaü mahāvãraü parisāsu visāradaü  /
paņibhāneyyakaü bhikkhum etadagge vināyakaü.  // ApTha_54,536.8 //
Tadā 'haü kāraü katvāna sasaīghe lokanāyake  /
nipacca sirasā pāde taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApTha_54,536.9 //
Tato maü bhagavā āha siīginikkhasamappabho  /
sarena rajanãyena kilesamalahāriõā. // ApTha_54,536.10 //
Sukhã bhavassu dãghāyu sijjhataü paõidhã tava  /
sasaīghe me kataü kāram atãva vipulaü tayā.  // ApTha_54,536.11 //


#<[page 485]>#
%<                            536. Rādha                    485>%
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_54,536.12 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Rādho ti nāmadheyyena hessati satthu sāvako.  // ApTha_54,536.13 //
Sake hetuguõe tuņņho Sakyaputto narāsabho  /
paņibhāneyyakānaggaü pa¤¤apessati nāyako.  // ApTha_54,536.14 //
Taü sutvā mudito hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacitto paricariü sato pa¤¤āsamāhito. // ApTha_54,536.15 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_54,536.16 //
Satānaü tãõikkhattu¤ ca devarajjam akārayiü  /
satānaü pa¤cakkhattu¤ ca cakkavatti ahos' ahaü.  // ApTha_54,536.17 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü  /
sabbattha sukhito āsiü tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_54,536.18 //
Pacchime bhavasampatte Giribbajapuruttame  /
jāto vippakule n' iddhe vikalacchādanāsane.  // ApTha_54,536.19 //
Kaņacchubhikkhaü pādāsiü Sāriputtassa tādino  /
yadā jiõõo ca vuddho ca tadārāmam upāgamiü.  // ApTha_54,536.20 //
Pabbājenti na maü keci jiõõam dubbalathāmakaü /
tena jiõõo vivaõõaīgo soko c' āsiü tadā ahaü.  // ApTha_54,536.21 //
Disvā mahākāruõiko mam āha sa mahāmuni:  /
kimatthaü putta sokaņņo? bråhi te cittajaü rujaü.  // ApTha_54,536.22 //
Pabbajjaü na labhe vãra svākkhāte tava sāsane  /
tena sokena dãno 'smi; saraõaü hohi nāyaka. // ApTha_54,536.23 //
Tadā bhikkhå samānetvā āpucchi munisattamo  /
imassa adhikāraü ye sarantā vyāharantu te.  // ApTha_54,536.24 //
Sariputto tadāvoca: kāram assa sarāmi 'haü  /
kaņacchubhikkhaü dāpesi piõķāya carato mama.  // ApTha_54,536.25 //
Sādhu sādhu kata¤¤āsi Sāriputta; imaü tuvaü  /
pabbājesi dijaü vuķķhaü hessat' ājāniyo ayaü.  // ApTha_54,536.26 //


#<[page 486]>#
%<486                          Therāpadāna>%
Tato alatthaü pabbajjaü kammavācopasampadaü  /
naciren' eva kālena pāpuõiü āsavakkhayaü.  // ApTha_54,536.27 //
Sakkaccaü munino vākyaü suõāmi mudito sato  /
paņibhāneyyakānaggaü tato maü ņhapayã jino.  // ApTha_54,536.28 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,536.29 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,536.30 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,536.31 //
        Itthaü sudaü āyasmā Rādho thero i. g. a-ti.
           Rādhattherassa apadānaü samattaü.

                          [537. Mogharāja.]
Padumuttaro nāma jino sabbalokavidå muni  /
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā.  // ApTha_54,537.1 //
Ovādako vi¤¤āpako tārako sabbapāõinaü  /
desanākusalo Buddho tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,537.2 //
Anukampako kāruõiko hitesã sabbapāõinaü  /
sampatte titthiye sabbe pa¤casãle patiņņhapi. // ApTha_54,537.3 //
Evaü nirākulaü āsi su¤¤ataü titthiyehi ca  /
vicittaü arahantehi vasãbhåtehi tādihi.  // ApTha_54,537.4 //
Ratanānaņņhapa¤¤āsaü uggato so mahāmuni  /
ka¤canagghiyasaīkāso battiüsavaralakkhaõo.  // ApTha_54,537.5 //
Vassasatasahassāni āyuü vijjati tāvade  /
tāvatā tiņņhamāno so tāresi janataü bahuü.  // ApTha_54,537.6 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā kule a¤¤atare ahuü  /
parakammāyane yutto n' atthi me ki¤ci sandhanaü. // ApTha_54,537.7 //
Paņikkamanasālāyaü vasanto katabhåmiyaü  /
aggiü ujjālayiü tattha daëhakaõhā siyā mahã. // ApTha_54,537.8 //
Tadā parisatiü nātho catusaccapakāsako  /
sāvakaü sampakittesi låkhacãvaradhārakaü.  // ApTha_54,537.9 //
Tassa tamhi guõe tuņņho paõipacca Tathāgataü  /
låkhacãvaradhāraggaü patthayiü ņhānam uttamaü.  // ApTha_54,537.10 //
Tadā avoca bhagavā sāvake Padumuttaro:  /
passath' etaü purisakaü kucelaü tanudehakaü  // ApTha_54,537.11 //


#<[page 487]>#
%<                          537. Mogharāja                         487>%
Pãtippasannavadanaü saddhādhanasamanvitaü  /
udaggatanujaü haņņhaü acalaü sālapiõķitaü. // ApTha_54,537.12 //
Eso pattheti taü ņhānaü saccasenassa bhikkhuno  /
låkhacãvaradhārissa tassa vaõõagatāsayo. // ApTha_54,537.13 //
Taü sutvā mudito hutvā nipacca sirasā jinaü  /
yāvajãvaü subhaü kammaü karitvā jinasāsane.  // ApTha_54,537.14 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsåpago ahaü.  // ApTha_54,537.15 //
Paņikkamanasālāyaü bhumiķāhakakammanā  /
samasahassaü niraye aķayhiü vedanaņņito. // ApTha_54,537.16 //
Tena kammāvasesena pa¤cajātisatān' ahaü  /
manusso kulajo hutvā tatiyākāraõ' aīkito. // ApTha_54,537.17 //
Pa¤cajātisatān' eva kuņņharogasamappito  /
mahādukkhaü anubhaviü tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_54,537.18 //
Imamhi bhaddake kappe upaņņhitaü yasassinaü  /
piõķapātena tappesiü pasannamanaso ahaü.  // ApTha_54,537.19 //
Tena kammavisesena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_54,537.20 //
Pacchime bhavasampatte ajāyiü khattiye kule  /
pituno accayenāhaü mahārajjasamappito.  // ApTha_54,537.21 //
Kuņņharogābhibhåto 'haü na rattiyaü sukhaü labhe  /
mogharajjasukhaü yasmā mogharāja tato ahaü.  // ApTha_54,537.22 //
Kāyassa dosaü disvāna pabbajiü anagāriyaü  /
Bāvariyassa dijaggassa sissattaü ajjhupāgamiü. // ApTha_54,537.23 //
Mahatā parivārena upecca naranāyakaü  /
apucchiü nipuõaü pa¤haü vāg-ãsaü vādisådanaü. // ApTha_54,537.24 //
"Ayaü loko paro loko brahmaloko sadevako  /
diņņhi no, nābhijānāmi Gotamassa yasassiõo?  // ApTha_54,537.25 //


#<[page 488]>#
%<488                          Therāpadāna>%
Evaü abhikkantadassāviü atthi pa¤hena āgamaü /
kathaü lokaü avekkhantaü Maccurājā na passati? "  // ApTha_54,537.26 //
"Su¤¤ato lokaü avekkhassu Mogharājā sadā sato  /
attānudiņņhiü uhacca evaü maccutaro siyā.  // ApTha_54,537.27 //
Evaü lokaü avekkhantaü Maccurājā na passāti"  /
iti maü abhaõã Buddho sabbarogatikicchako.  // ApTha_54,537.28 //
Saha-gāthāvasānena kesamassu-vivajjito  /
kāsāvavatthavasano āsi bhikkhu tathārahaü.  // ApTha_54,537.29 //
Saīghikesu vihāresu na vasiü rogapãëito  /
"mā vihāro padussãti": vācāy' ābhisupãëito  // ApTha_54,537.30 //
Saīkārakuņā āhatvā susānā rathikāhi ca  /
tato saīghāņikaü hutvā dhārayiü låkhacãvaraü.  // ApTha_54,537.31 //
Mahābhisakko tasmiü me guõe tuņņho vināyako  /
låkhacãvaradhārãnaü etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_54,537.32 //
Pu¤¤apāpaparikkhãõo sabbarogavivajjito  /
sikhã va anupādāno nibbāyissām' anāsavo.  // ApTha_54,537.33 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,537.34 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,537.35 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_54,537.36 //
        Itthaü sudaü āyasmā Mogharāja thero i. g. a-ti.
           Mogharājattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Kaccāno Vakkalã thero Mahākappina-savhayo
     Dabbo Kumāra-nāmo ca Bāhiyo Koņņhito vasã.
     Uruvela-Kassapo Rādho Mogharājā ca paõķito
     tãõi gāthā satān' ettha bāsaņņhi¤ c' eva piõķitā.
                  Kaccānavaggo catupa¤¤āso.


#<[page 489]>#
%<                      538. Lakuõņakabhaddiya                     489>%

                      [538. Lakuõņakabhaddiya.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji cakkhumā. // ApTha_55,538.1 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā seņņhiputto mahādhano  /
jaīghāvihāraü vicaraü saīghārāmam agacch' ahaü  // ApTha_55,538.2 //
Tadā so lokapajjoto dhammaü desesi nāyako  /
ma¤jussarānaü pavaraü sāvakaü abhikittayi. // ApTha_55,538.3 //
Taü sutvā mudito hutvā kāraü katvā mahesino  /
vanditvā satthuno pāde taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApTha_55,538.4 //
Tadā Buddho viyākāsi saīghamajjhe vināyako  /
anāgatamhi addhāne lacchase taü manorathaü.  // ApTha_55,538.5 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_55,538.6 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Bhaddiyo nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_55,538.7 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch ahaü.  // ApTha_55,538.8 //
Dvenavute ito kappe Phusso uppajji nāyako  /
durāsado duppasaho sabbalokuttamo jino.  // ApTha_55,538.9 //
Caraõena ca sampanno brahā ujupatāpavā  /
hitesi sabbasattānaü bahå mocesi bandhanā.  // ApTha_55,538.10 //
Nandārāmavare tassa ahosiü phussakokilo  /
gandhakuņisamāsanne ambarukkhe vasām' ahaü.  // ApTha_55,538.11 //
Tadā piõķāya gacchantaü dakkhiõeyyaü jinuttamaü  /
disvā cittaü pasādetvā ma¤junā abhikåj' ahaü // ApTha_55,538.12 //
Rājuyyānaü tadā gantvā supakkaü kanakattacaü  /
ambapiõķaü gahetvāna sambuddhass' opanāmayiü.  // ApTha_55,538.13 //
Tadā me cittam a¤¤āya mahākāruõiko jino  /
uppaņņhākassa hatthato pattaü paggaõhi nāyako.  // ApTha_55,538.14 //


#<[page 490]>#
%<490                          Therāpadāna>%
Dadāmi haņņhacitto 'haü ambapiõķam mahāmune  /
patte pakkhippa pakkhehi pa¤jaliü katvāna, ma¤junā  // ApTha_55,538.15 //
Sarena rajanãyena savanãyena dhaüsanā  /
vassanto Buddhapåjatthaü niddaü gantvā nipajj' ahaü  // ApTha_55,538.16 //
Tadā muditacittaü maü Buddhapemagatāsayaü  /
sakuõagghi upagantvā ghātayi duņņhamānasā. // ApTha_55,538.17 //
Tato cuto 'haü Tusite anubhotvā mahāsukhaü  /
manussayoniü āgacchiü tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_55,538.18 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma gottena uppajji vadataü varo.  // ApTha_55,538.19 //
Sāsanaü jotayitvā so abhibhuyya kutitthiye  /
vinayitvā ca veneyye nibbuto so sasāvako.  // ApTha_55,538.20 //
Nibbute tamhi lokagge pasannā janatā bahå  /
påjanatthāya Buddhassa thåpaü kubbanti satthuno.  // ApTha_55,538.21 //
Sattayojanikaü thåpaü sattaratanavibhåsitaü  /
kāressāma mahesissa: icc evaü mantayanti te.  // ApTha_55,538.22 //
Kikino Kāsirājassā tadā senāya nāyako  /
hutvā 'haü appamāõassa pamāõaü cetiye vadiü. // ApTha_55,538.23 //
Tadā te mama vākyena cetiyaü yojanuggataü  /
akaüsu naravãrassa nānāratanabhåsitaü.  // ApTha_55,538.24 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApTha_55,538.25 //
Pacchime ca bhave dāni jāto seņņhikule ahaü  /
Sāvatthiyaü puravare iddhe phãte mahādhane.  // ApTha_55,538.26 //
Purappavese sugataü disvā vimhitamānaso  /
pabbajitvāna naciraü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_55,538.27 //
Cetiyassa pamāõaü yaü akariü tena kammena  /
lakuõņakasarãro 'haü jāto paribhavāraho.  // ApTha_55,538.28 //
Sareõa madhureõāhaü påjetvā isisattamaü  /
ma¤jussarānaü bhikkhånaü aggattam anupāpuõiü. // ApTha_55,538.29 //


#<[page 491]>#
%<                         539. Kaīkharevata                        491>%
Phaladānena Buddhassa guõānusaraõena ca  /
sāma¤¤aphalasampanno viharāmi anāsavo.  // ApTha_55,538.30 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,538.31 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,538.32 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,538.33 //
        Itthaü sudaü āyasmā Lakuõņakabhaddiyo thero i. g. a-ti.
           Lakuõņakabhaddiyattherassa apadānaü samattaü.

                        [539. Kaīkha-Revata.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako  // ApTha_55,539.1 //
Sãhahanu brahmagiro haüsadundrabhinisvano  /
nāgavikkantagamano candasårādhikappabho  // ApTha_55,539.2 //
Mahāmati mahāvãro mahājhāyã mahāhito  /
mahākāruõiko nātho mahātamanisådano. // ApTha_55,539.3 //
Sa kadāci tilokaggo veneyyavinayaü bahuü  /
dhammaü deseti sambuddho sattāsayavidå muni.  // ApTha_55,539.4 //
Jhāyiü jhānarataü vãraü upasantaü anāvilaü  /
vaõõayanto parisatiü toseti janataü jino.  // ApTha_55,539.5 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā brāhmaõo vedapāragå  /
dhammaü sutvāna mudito taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApTha_55,539.6 //
Tadā jino viyākāsi saīghamajjhe vināyako  /
mudito hohi tvaü brahme, lacchase taü manorathaü.  // ApTha_55,539.7 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_55,539.8 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Revato nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_55,539.9 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch ahaü  // ApTha_55,539.10 //
Pacchime ca bhave dāni jāto 'haü Koliye pure  /
khattiye kulasampanne iddhe phãte mahaddhane.  // ApTha_55,539.11 //


#<[page 492]>#
%<492                          Therāpadāna>%
Yadā Kapilavatthusmiü Buddho dhammam adesayi  /
tadā pasanno sugate pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_55,539.12 //
Kaīkhā me bahuso āsi kappākappe tahiü tahiü  /
sabbaü taü vinayã Buddho desetvā dhammam uttamaü  // ApTha_55,539.13 //
Tato 'haü tiõõasaüsāro tadā jhānasukhe rato  /
viharāmi, tadā Buddho maü disvā etad abravi:  // ApTha_55,539.14 //
"Yā kāci kaīkhā idha vā huraü vā sakavediyā vā paravediyā vā  /
Jhāyino tā pajahanti sabbā ātāpino brahmacariyaü carantā." // ApTha_55,539.15 //
Satasahasse kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto sara*vego va ki*lese jhāpayiü mamaü.  // ApTha_55,539.16 //
Tato maü jhānanirataü disvā lokantagå muni  /
jhāyãnaü bhikkhånaü aggo ti pa¤¤āpesi mahāmuni. // ApTha_55,539.17 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,539.18 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,539.19 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,539.20 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kaīkhā-revato thero i. g. a-ti.
               Revatattherassa apadānaü samattaü.

                           [540. Sãvali.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApTha_55,540.1 //
Sãlaü tassa asaīkheyyaü samādhi vajiropamo  /
asaīkhiyaü ¤āõavaraü vimutti ca anopamā.  // ApTha_55,540.2 //
Manuj'-āmara-nāgānaü brahmāna¤ ca samāgame  /
samaõabrāhmaõākiõõo dhammaü desesi nāyako.  // ApTha_55,540.3 //
Sa sāvakaü mahālābhiü pu¤¤avantaü jutindharaü  /
ņhapesi etadaggamhi parisāsu visārado.  // ApTha_55,540.4 //
Tadā 'haü khattiyo āsiü nagare Haüsasavhaye  /
sutvā jinassa taü vākyaü sāvakassa guõaü bahuü.  // ApTha_55,540.5 //


#<[page 493]>#
%<                            540. Sãvali                         493>%
Nimantayitvā sattāhaü bhojayitvā sasāvakaü.  /
mahādānaü daditvāna taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApTha_55,540.6 //
Tadā maü vinataü pāde disvāna purisāsabho  /
susarena mahāvãro imaü vacanam abravi:  // ApTha_55,540.7 //
Tato jinassa vacanaü sotukāmā mahājanā  /
deva-dānava-gandhabbā brāhmaõā ca mahiddhikā.  // ApTha_55,540.8 //
Samaõā brāhmaõā c' eva namassãsu kata¤jalã  /
"namo te purisāja¤¤a! namo te purisuttama!  // ApTha_55,540.9 //
Khattiyena mahādānaü dinnaü sattāhikaü vibho  /
sotukāmā phalaü tassa; vyākarohi mahāmune".  // ApTha_55,540.10 //
Tato avoca bhagavā suõotha mama bhāsitaü:  /
appameyyamhi Buddhamhi saīghamhi suppatiņņhitā  // ApTha_55,540.11 //
Dakkhiõādāya kho-v-atthaü? Appameyyaphalā hi sā  /
api ve sa mahābhogo ņhānaü pattheti uttamaü.  // ApTha_55,540.12 //
Lābhã vipulalābhānaü yathā bhikkhu sudassano  /
tathā 'ham pi bhaveyyan ti lacchate taü anāgate. // ApTha_55,540.13 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_55,540.14 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Sãvali nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_55,540.15 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsåpago ahaü.  // ApTha_55,540.16 //
Ekanavute ito kappe Vipassã lokanāyako  /
uppajji cārunayano sabbadhammavipassako.  // ApTha_55,540.17 //
Tadā 'haü Bandhumatiyā kulass' a¤¤atarassa ca  /
dayito patthito c' eva āsi kammantavyāvaņo.  // ApTha_55,540.18 //
Tadā a¤¤ataro pågo Vipassissa mahesino  /
pariveõaü akāresi mahantam iti vissutaü. // ApTha_55,540.19 //


#<[page 494]>#
%<494                          Therāpadāna>%
Niņņhite ca mahādānaü dadaü khajjakasa¤¤utaü /
navadadhim madhuü c' eva vicinaü neva addasaü  // ApTha_55,540.20 //
Tadā bhattaü gahetvāna navaü dadhim madhum pi ca  /
kammasāmigharaü gacchan tam esantaü tam addasaü.  // ApTha_55,540.21 //
Sahassam api datvāna nālabhittha sat' aüvayaü /
tato 'haü evaü cintesiü: n' etaü hessati orakaü.  // ApTha_55,540.22 //
Yathā ime janā sabbe sakkaronti Tathāgataü  /
aham pi kāraü karissāmi sasaīghe lokanāyake.  // ApTha_55,540.23 //
Tadā 'ham eva¤ cintetvā dadhiü madhu¤ ca ekato  /
moditvā lokanāthassa sasaīghassa adās' ahaü.  // ApTha_55,540.24 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch ahaü  // ApTha_55,540.25 //
Puõāhaü Bārāõasiyaü rājā hutvā mahāyaso  /
sattukassa tadā Buddho dvārarodhaü akārayiü.  // ApTha_55,540.26 //
Tadā tapassino ruddhā ekāham rakkhitā ahuü  /
tato tassa vipākena pāpattaü nirayaü bhusaü.  // ApTha_55,540.27 //
Pacchime ca bhave dāni jāto 'haü Koliye pure  /
Suppavāsā ca me mātā Mahālã Licchavã pitā.  // ApTha_55,540.28 //
Khattiyena pu¤¤akammena dvārarodhassa vāhasā  /
sattavassāni nivasã mātukucchimhi dukkhito.  // ApTha_55,540.29 //
Sattāhaü dvāramåëho 'haü mahādukkhasamappito  /
mātā me chandadānena evaü āsi sudukkhitā.  // ApTha_55,540.30 //
Sāvatthito 'haü nikkhanto Buddhena anukampito  /
nikkhantadivase yeva pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_55,540.31 //
Upajjhā Sāriputto me Moggallāno mahiddhiko  /
kese oropayanto me anusāsi mahāmati. // ApTha_55,540.32 //


#<[page 495]>#
%<                           541. Vaīgãsa                        495>%
Kesesu chijjamānesu arahattaü apāpuõiü  /
deva-nāga-manussā ca paccayān' upanenti me.  // ApTha_55,540.33 //
Padumuttara-nāma¤ ca Vipassi¤ ca cināyakaü  /
yaü påjayiü pamudito paccayehi visesato.  // ApTha_55,540.34 //
Tato tesaü visesena kammānaü vipuluttamaü  /
lābhaü labhāmi sabbattha vane gāme jale thale.  // ApTha_55,540.35 //
Revataü dassanatthāya yadā yāti vināyako  /
tiüsabhikkhusahassehi saha lokagganāyako  // ApTha_55,540.36 //
Tadā dev' opanãtehi mamatthāya mahāmati  /
paccayehi mahāvãro sasaīgho lokanāyako  // ApTha_55,540.37 //
Upaņņhito mayā Buddho, gantvā Revatam addasaü  /
tato Jetavanaü gantvā etadagge ņhapesi maü.  // ApTha_55,540.38 //
Lābhãnaü Sãvalã aggo mama sissesu bhikkhavo  /
sabbalokahito satthā kittayiü parisāsu maü.  // ApTha_55,540.39 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,540.40 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,540.41 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,540.42 //
        Itthaü sudaü āyasmā Sãvalã thero i. g. a-ti.
               Sãvalittherassa apadānaü samattaü.

                           [541. Vaīgãsa.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApTha_55,541.1 //
Yathāpi sāgare åmi gagaõe viya tārakā  /
evaü pāvacanaü tassa arahantehi cintitaü.  // ApTha_55,541.2 //
Sadevāsuranāgehi manujehi purakkhato  /
samaõabrāhmaõākiõõe janamajjhe jinuttamo  // ApTha_55,541.3 //
Pabhāhi anura¤janto loke lokantagå jino  /
vacanena vibodhento veneyyapadumāni so  // ApTha_55,541.4 //
Vesārajjehi sampanno catuhi purisuttamo  /
pahãnabhayasārajjo khemappatto visārado.  // ApTha_55,541.5 //


#<[page 496]>#
%<496                          Therāpadāna>%
âsabhaü pavaraü ņhānaü Buddhabhumiü ca kevalaü  /
paņijānāti lokaggo n' atthi sa¤codako kvaci  // ApTha_55,541.6 //
Sãhanādam asambhãtaü nadato tassa tādino  /
devo naro vā brahmā vā paņivattā na vijjati.  // ApTha_55,541.7 //
Desento pavaraü dhammaü santārento sadevakaü  /
dhammacakkaü pavatteti parisāsu visārado.  // ApTha_55,541.8 //
Paņibhānavataü aggaü sāvakaü sādhusammataü  /
guõaü bahuü pakittetvā etadagge ņhapesi taü.  // ApTha_55,541.9 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā brāhmaõo sādhusammato  /
sabbavedavidå jāto vāgãso vādisådano. // ApTha_55,541.10 //
Upecca taü mahāvãraü sutvā taü dhammadesanaü  /
pãtivaraü paņilabhiü sāvakassa guõe rato.  // ApTha_55,541.11 //
Nimantayitvā sugataü sasaīghaü lokanandanaü  /
sattāhaü bhojayitvā 'haü dussehi chādayiü tadā.  // ApTha_55,541.12 //
Nipacca sirasā pāde katokāso kata¤jalã  /
ekamantaü ņhito haņņho santhaviü jinam uttamaü  // ApTha_55,541.13 //
Namo te vālisaddåla! Namo te purisuttama!  /
Namo te sabbalokaggā! Namo te abhayaīkara!  // ApTha_55,541.14 //
Namo te māramathana! Namo te diņņhisådana!  /
Namo te santisukhada! Namo te saraõantaga!  // ApTha_55,541.15 //
Anāthānaü bhavan nātho bhãtānaü abhayappado  /
vissānabhåmisantānaü saraõaü saraõesinaü.  // ApTha_55,541.16 //
Evamādihi sambuddhaü santhavitvā mahāguõaü  /
avocaü vādisurassa gatim pappomi bhikkhuno.  // ApTha_55,541.17 //
Tadā avoca bhagavā anantapaņibhānavā:  /
"Yo so Buddhaü apåjesi sattāhaü saha sāvakaü. // ApTha_55,541.18 //
Guõa¤ ca me pakittesi pasanno sehi pāõihi  /
eso patthayate ņhānaü vādisurassa bhikkhuno.  // ApTha_55,541.19 //


#<[page 497]>#
%<                           541. Vaīgãsa                             497>%
Anāgatamhi addhāne lacchate taü manorathaü  /
devamanussasampattiü anubhotvā anappakaü.  // ApTha_55,541.20 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_55,541.21 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Vaīgãso nāma nāmena hessati satthu sāvako".  // ApTha_55,541.22 //
Taü sutvā mudito hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
paccayehi upaņņhāsiü mettacitto Tathāgataü.  // ApTha_55,541.23 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tusitaü agamās' ahaü.  // ApTha_55,541.24 //
Pacchime ca bhave dāni paribbājakule ahaü  /
pacchā jāto yadā āsiü jātiyā sattavassiko.  // ApTha_55,541.25 //
Sabbavedavidå jāto vādasatthavisārado  /
vaggussaro cittakathã paravādappamaddano.  // ApTha_55,541.26 //
Vaīge hi jāto Vaīgãso vacane issaro ti vā  /
Vaīgãso iti me nāmaü abhavi lokasammataü.  // ApTha_55,541.27 //
Yadā 'haü vi¤¤utaü patto ņhito paņhamayobbane  /
tadā Rājagahe ramme Sāriputtam ath' addasaü  // ApTha_55,541.28 //
Piõķāya vicarantan taü pattapāõiü susaüvutaü /
alolakkhiü mitabhāsiü yugamattaü nirikkhitaü. // ApTha_55,541.29 //
Tam disvā vimhito hutvā avocaü man anucchaviü /
kaõõikāraparicitaü cittaü gāthāpadaü ahaü.  // ApTha_55,541.30 //
Tadā so paõķito vãro uttaraü samavoca me  /
virāgasahitaü vākyaü katvān' uddayam uttamaü  // ApTha_55,541.31 //
Vicittapaņibhāne hi tosito tena tādinā  /
nipacca sirasā pāde "pabbājehãti" c' abraviü. // ApTha_55,541.32 //
Tato maü sa mahāpa¤¤o Buddhaseņņham upānayi  /
mam āha vadataü seņņho: saccaü Vaīgãsa kacci te  // ApTha_55,541.33 //


#<[page 498]>#
%<498                          Therāpadāna>%
Mataü sãsaü vanacchuddhaü api bārasavassi*kaü*  /
tayā vijjāvisesena sace sakkosi bhāsaya.  // ApTha_55,541.34 //
âmā ti me paņi¤¤āte tãõi sãsāni dassayi  /
atho nirayadevesu upapanne avācayi. // ApTha_55,541.35 //
*Tadā pacceka*buddhassa siraü dassesi nāyako  /
tato 'haü vigatārambho pabbajjaü samayāci 'haü. // ApTha_55,541.36 //
Pabbajitvāna sugataü santhavāmi yahiü tahiü  /
tato maü kavyacitto ti ujjhāyanti ha bhikkhavo.  // ApTha_55,541.37 //
Tato vãmaüsanattham me āha Buddho vināyako:  /
*takki*tānaü imā gāthā ņhānaso paņibhanti vā?  // ApTha_55,541.38 //
Na kavyacitto 'haü vãra, ņhānaso paņibhanti me  /
tana dānena Vaīgãsa ņhānaso santhavāhi maü  // ApTha_55,541.39 //
Tadā 'haü santhaviü vãraü gāthāhi isisattamaü  /
so ņhānaso tadā tuņņho jino aggaü ņhapesi maü.  // ApTha_55,541.40 //
Paņibhānena cittena a¤¤e samatima¤¤' ahaü /
pesal' etena saüviggo arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_55,541.41 //
Paņibhānavataü aggo a¤¤o koci na vijjati  /
yathāyaü bhikkhu Vaīgãso, evaü dhāretha bhikkhavo  // ApTha_55,541.42 //
Satasahasse kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto saravego ca kilese jhāpayiü mama.  // ApTha_55,541.43 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,541.44 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,541.45 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,541.46 //
        Itthaü sudaü āyasmā Vaīgãso thero i. g. a-ti.
             Vaīgãsattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 499]>#
%<                           542. Nandaka                           499>%

                           [542. Nandaka.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApTha_55,542.1 //
Hitāya sabbasattānaü sukhāya vadataü varo  /
atthāya purisāja¤¤o paņipanno sadevake.  // ApTha_55,542.2 //
Yasaggapatto sirimā kittivaõõabhato jino  /
påjito sabbalokassa disā sabbā suvissuto.  // ApTha_55,542.3 //
Uttiõõavicikiccho so vãtivattakathaükatho  /
paripuõõamanasaīkappo patto sambodhim uttamaü.  // ApTha_55,542.4 //
Anuppannassa maggassa uppādetā naruttamo  /
anakkhāta¤ ca akkhāsi asa¤jāta¤ ca sa¤janã.  // ApTha_55,542.5 //
Magga¤¤å so maggavidå maggakkhāyã narāsabho  /
maggassa kusalo satthā sārathãnaü varuttamo.  // ApTha_55,542.6 //
Tadā mahākaruõiko dhammaü deseti nāyako  /
nimugge mohamaggamhi samuddharati pāõino.  // ApTha_55,542.7 //
Bhikkhunãnaü ovadane sāvakaü seņņhasammataü /
vaõõayaü etadaggamhi pa¤¤āpesi mahāmuni.  // ApTha_55,542.8 //
Taü sutvā 'haü pamudito nimantetvā Tathāgataü  /
bhojayitvā sasaīghaü taü patthayiü thānam uttamaü.  // ApTha_55,542.9 //
Tadā pamudito nātho maü avoca mahāisi:  /
sukhã bhavassu dãghāyu, lacchase taü manorathaü.  // ApTha_55,542.10 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_55,542.11 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Nandako nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_55,542.12 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsupago ahaü.  // ApTha_55,542.13 //
Pacchime ca bhave dāni jāto seņņhikule ahaü /
Sāvatthiyaü puravare iddhe phãte mahaddhane.  // ApTha_55,542.14 //
Purappavese sugataü disvā vimhitamānaso  /
Jetārāmapaņiggāhe pabbajiü anagāriyaü.  // ApTha_55,542.15 //


#<[page 500]>#
%<500                          Therāpadāna>%
Naciren' eva kālena arahattaü apāpuõiü  /
tato 'ham tiõõasaüsāro sāsito sabbadassinā.  // ApTha_55,542.16 //
Bhikkhunãnaü dhammakathaü paņipucchākariü ahaü  /
sāsitā tā mayā sabbā abhaviüsu anāsavā  // ApTha_55,542.17 //
Satāni pa¤c' anånāni; tadā tuņņho mahāhito  /
bhikkhunãnaü ovadataü agge ņhāne ņhapesi maü.  // ApTha_55,542.18 //
Satasahasse kataü kammaü phalaü dassesi me idha  /
sumutto saravego ca kilese jhāpayiü mama.  // ApTha_55,542.19 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,542.20 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,542.21 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,542.22 //
        Itthaü sudaü āyasmā Nandako thero i. g. a-ti.
             Nandakattherassa apadānaü samattaü.

                          [543. Kāëudāyi.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApTha_55,543.1 //
Nāyakānaü varo satthā guõāguõe vidå jino  /
kata¤¤å katavedã ca titthe yojeti pāõino. // ApTha_55,543.2 //
Sabba¤¤åtena ¤āõena tulayitvā dayāsayo  /
deseti pavaraü dhammaü anantaguõasa¤cayo.  // ApTha_55,543.3 //
Sa kadāci mahāvãro anantajanataü-satã  /
deseti madhuraü dhammaü catusaccupasaīhitaü.  // ApTha_55,543.4 //
Sutvāna taü dhammavaraü ādimajjhantasobhanaü  /
pāõãsatasahassānaü dhammābhisamayo ahu.  // ApTha_55,543.5 //
Ninnāditā tadā bhåmi gajjiüsu ca payodharā  /
sādhukāraü pavattiüsu devabrahmanarāsurā:  // ApTha_55,543.6 //
`Aho kāruõiko satthā aho saddhammadesanā  /
aho bhavasamuddamhi nimugge uddharã jino.'  // ApTha_55,543.7 //
Evaü saüvegajātesu sanarāmarabrahmasu  /
kulappasādakānaggaü sāvakaü vaõõayi jino.  // ApTha_55,543.8 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā jāto 'maccakule ahaü /
pāsādiko dassaniyo pahåtadhanadha¤¤avā.  // ApTha_55,543.9 //


#<[page 501]>#
%<                          543. Kāëudāyi                       501>%
Haüsārāmam upeccāhaü vanditvā taü Tathāgataü  /
suõitvā madhuraü dhammaü kāraü katvā va tādino  // ApTha_55,543.10 //
Nipacca pādamåle 'haü imaü vacanam abraviü:  /
`kulappasādakānaggo yo tayā santhuto mune  /
tādiso hom' *ahaü vãra Buddha*seņņhassa sāsane.'  // ApTha_55,543.11 //
Tadā mahākāruõiko si¤canto vāmatena maü  /
āha maü: putta vuttiņņha lacchase tam manorathaü.  /
kathaü nāma jine kāraü katvāna viphalo siyā?  // ApTha_55,543.12 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApTha_55,543.13 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Udāyi nāma nāmena hessati satthu sāvako.  // ApTha_55,543.14 //
Taü sutvā mudito hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacitto paricariü paccayehi vināyakaü.  // ApTha_55,543.15 //
Tena kammavipākena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch ahaü.  // ApTha_55,543.16 //
Pacchime ca bhave dāni ramme Kāpilavatthave  /
jāto mahāmaccakule Suddhodana-mahãpate.  // ApTha_55,543.17 //
Yadā ajāyi Siddhattho ramme Lumbini-kānane  /
hitāya sabbalokassa sukhāya ca narāsabho.  // ApTha_55,543.18 //
Tadahe 'va ahaü jāto saha ten' eva vaķķhito  /
piyo sahāyo dayito vissattho nãtikovido.  // ApTha_55,543.19 //
Ekånatiüso vayasā nikkhanto pabbajittha so  /
chabbassāni vināmetvā āsi Buddho vināyako.  // ApTha_55,543.20 //
Jetvā sasenakaü Māraü khepayitvāna āsave  /
bhavaõõavaü taritvāna āsi Buddho sadevake.  // ApTha_55,543.21 //
Isivhayaü gamitvāna vinetvā pa¤cavaggiye  /
tato vinesi Bhagavā gantvā gantvā tahiü tahiü.  // ApTha_55,543.22 //
Veneyyavinayanto so saīgaõhanto sadevakaü  /
upecca Maīgalāgiriü viharittha tadā jino  // ApTha_55,543.23 //


#<[page 502]>#
%<502                          Therāpadāna>%
Tadā Suddhodanen' āhaü bhåmipālena pesito  /
gantvā disvā dasabalaü pabbajitvā 'rahā ahuü. // ApTha_55,543.24 //
Tadā mahesiü yācitvā pāpayiü Kapilavhayaü  /
tato punāhaü gantvāna pasādemi mahākulaü.  // ApTha_55,543.25 //
Jino tasmiü guõe tuņņho mam āha purisāsabho  /
kulappasādakānaggaü pa¤¤āpesi vināyako.  // ApTha_55,543.26 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,543.27 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,543.28 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,543.29 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kāëudāyi thero i. g. a-ti.
             Kāëudāyittherassa apadānaü samattaü.

                           [544. Abhaya.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApTha_55,544.1 //
Saraõāgamane ka¤ci nivesesi Tathāgato  /
ka¤ci sãle nivesesi dasakammapathuttame.  // ApTha_55,544.2 //
Deti kassaci so vãro sāma¤¤aphalam uttamaü  /
samāpattã tathā aņņha tisso vijjā pavecchati.  // ApTha_55,544.3 //
Chalabhi¤¤āsu yojeti ka¤ci sattaü naruttamo  /
deti kassaci so nātho catasso paņisambhidā.  // ApTha_55,544.4 //
Bodhaneyyaü pajaü disvā asaīkheyye 'pi yojane  /
khaõena upagantvāna vineti narasārathi.  // ApTha_55,544.5 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā ahosiü brāhmaõatrajo  /
pāragå sabbavedānaü veyyākaraõasammato,  // ApTha_55,544.6 //
Niruttiyā ca kusalo nighaõņe ca visārado  /
padako keņubhavidå chandovicitikovido.  // ApTha_55,544.7 //
Jaīghāvihāraü vicaraü Haüsārāmam upecc' ahaü  /
addasaü vadataü seņņhaü mahājana-purakkhataü  // ApTha_55,544.8 //
Desentaü virajaü dhammaü paccanãka-matã ahaü /
upetvā tassa vākyāni sutvāna vimalān' ahaü.  // ApTha_55,544.9 //


#<[page 503]>#
%<                            544. Abhaya                           503>%
Vyāhaņaü puna-r-utta¤ ca apatthaü 'va niratthakaü /
nāddasaü tassa munino tato pabbajito ahaü.  // ApTha_55,544.10 //
Naciren' eva kālena sabbasatthavisārado  /
nipuõe Buddhavacane ahosiü gaõisammato.  // ApTha_55,544.11 //
Tadā catasso gāthāyo ganthavitvā suvya¤janā  /
santhavitvā tilokaggaü desayissaü dine dine:  // ApTha_55,544.12 //
"Viratto si mahāvãro saüsāre sabhaye vasan  /
karuõāya na nibbāyi tato kāruõiko muni.  // ApTha_55,544.13 //
Puthujjano 'va yo satto na kilesavaso ahu  /
sampajāno satiyutto tasmā eso acintiyo.  // ApTha_55,544.14 //
Dubbalāni kilesāni yassa sayakatāni me  /
¤āõaggiparidaķķhāni na khãyisu tadabbhutaü. // ApTha_55,544.15 //
Yo sabbalokassa guru loko yassa tathā guru  /
tathāpi lokacariyā loko tassānuvattako".  // ApTha_55,544.16 //
Evamādãhi yaü Buddhaü kittayaü dhammadesakaü /
yāvajãvaü karitvāna gato saggaü tato cuto.  // ApTha_55,544.17 //
Satasahasse ito kappe yaü Buddhaü abhikittayiü  /
duggatiü nābhijānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_55,544.18 //
Devaloke mahārajjaü rajjapādesika¤ ca yaü  /
cakkavatti mahārajjaü bahuso 'nubhaviü ahaü. // ApTha_55,544.19 //
Duve bhave pajāyāmi devatte atha mānuse  /
a¤¤aü gatiü na jānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_55,544.20 //
Duve kule pajāyāmi khattiye atha brāhmaõe  /
nãce kule na jānāmi kittanāya idaü phalaü.  // ApTha_55,544.21 //
Pacchime ca bhave dāni Giribbaja-puruttame  /
ra¤¤o *'haü Bimbisā*rassa putto nāmena c' âbhayo.  // ApTha_55,544.22 //
Pāpamittavasaü gantvā Nigaõņhena vimohito  /
pesito Nāņaputtena Buddhaseņņhaü upecc ahaü.  // ApTha_55,544.23 //


#<[page 504]>#
%<504                          Therāpadāna>%
Pucchitvā nipuõaü pa¤haü sutvā vyākaraõ-uttamaü  /
pabbajitvāna naciraü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_55,544.24 //
Kittayitvā jinavaraü kittito homi sabbadā  /
sugandhadehavadano āsiü sukhasamappito.  // ApTha_55,544.25 //
Tikkha-hāsa-lahu-pa¤¤o mahāpa¤¤o tath' ev' ahaü  /
vicittapaņibhāno ca tassa kammassa vāhasā.  // ApTha_55,544.26 //
AbhitthavitvāPadumuttarāhaü pasannacitto asamaü sayambhuü  /
Nāgacchi kappāni apāyabhåmiü satasahassāni phalena tassa.  // ApTha_55,544.27 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,544.28 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,544.29 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,544.30 //
    Itthaü sudaü āyasmā Abhayo thero i. g. a-ti.
             Abhayattherassa apadānaü samattaü.

                        [545. Lomasakaīgiya.]
Imamhibhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApTha_55,545.1 //
Tadā'haü Candano c' eva pabbajitvāna sāsane  /
āpāõakoņikaü dhammaü pårayitvāna sāsane.  // ApTha_55,545.2 //
Tatocutā Santusitaü uppannā ubhayo mayaü  /
tattha dibbehi naccehi gãtehi vāditehi ca.  // ApTha_55,545.3 //
Råpādi-dasah'aīgehi adhibhotvāna sesake  /
yāvatāyuü vasitvāna anubhoma mahāsukhaü.  // ApTha_55,545.4 //
Tatocavitvā Tidasaü Candano upapajjatha  /
ahaü Kapilavatthusmiü ahosiü Sākiyatrajo.  // ApTha_55,545.5 //
YadāUdāyi-thereõa ajjhiņņho lokanāyako  /
anukampiya Sakyānaü upesi Kapilavhayaü.  // ApTha_55,545.6 //
Tadā'timānino Sakyāna Buddhassa guõa¤¤uno  /
paõamanti na sambuddhaü jāti-tthaddhā anādarā.  // ApTha_55,545.7 //


#<[page 505]>#
%<                        545. Lomasakaīgiya                        505>%
Tesaüsaīkappam a¤¤āya ākāse caīkamã jino  /
pajjunno viya vassittha pajjalittha yathā sikhã.  // ApTha_55,545.8 //
Dassetvāråpam atulaü puna-r- antaradhāyatha  /
eko pi hutvā bahudhā ahosi punar ekako. // ApTha_55,545.9 //
Andhakāraüpakāsa¤ ca dassayitvā anekadhā  /
pāņiheraü karitvāna vinayi ¤ātake muni.  // ApTha_55,545.10 //
Cātuddãpomahāmegho tāvade sampavassatha  /
tadā hi Jātakaü Buddho Vessantaram adesayi.  // ApTha_55,545.11 //
Tadāte khattiyā sabbe nihantvā jātijaü madaü /
upesuü saraõaü Buddhaü. âha Suddhodano tadā:  // ApTha_55,545.12 //
Idaütatiyaü tava bhåripa¤¤a pādāni vandāmi samantacakkhu  /
Yadā hi jāto paņhavã pakampasi yadā ca taü na jahi jambucchāyā.  // ApTha_55,545.13 //
TadāBuddhānubhāvan taü disvā vimhitamānaso  /
pabbajitvāna tatth' eva nivasiü mātupājako. // ApTha_55,545.14 //
Candanodevaputto maü upagantvā 'nura¤jatha  /
bhaddekarattassa tadā saīkhepaü vitthārayaü naraü // ApTha_55,545.15 //
Codito'haü tadā tena upecca naranāyakaü /
bhaddekarattaü sutvāna saüviggo vana-māmako. // ApTha_55,545.16 //
Tadāmātaram āpucchi vane gacchāmi ekako  /
sukhumālo ti me mātā dhārayiü te tadā vacaü.  // ApTha_55,545.17 //
Dabbhaükusaü poņakilam usãraü mu¤jababbajaü /
urasā panudahessāmi vivekam anubråhayam  // ApTha_55,545.18 //
Tadāvanam paviņņho 'haü saritvā jinasāsanaü  /
bhaddekarattaü ovādaü arahattaü apāpuõiü.  // ApTha_55,545.19 //


#<[page 506]>#
%<506                          Therāpadāna>%
Atãtaünānvāgameyya na ppaņikaīkhe anāgataü  /
yad ātãtaü pahãnan taü appatta¤ ca anāgataü.  // ApTha_55,545.20 //
Paccuppanna¤ca yo dhammaü tattha tattha vipassati  /
asaühãraü asaīkuppam' saüviggam anubråhaye.  // ApTha_55,545.21 //
Ajj'eva kiccaü kātabbaü; ko ja¤¤ā maraõaü suve  /
na hi tosaü karontena mahāsenena Maccunā.  // ApTha_55,545.22 //
Evaüvihāriü ātāpiü ahorattam atanditaü  /
tam ve bhaddekaratto ti santo ācikkate muni.  // ApTha_55,545.23 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,545.24 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,545.25 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,545.26 //
        Itthaü sudaü āyasmā Lomasakaīgiyo thero i. g. a-ti.
           Lomasakaīgiyattherassa apadānaü samattaü.

                         [546. Vanavaccha.]
Imamhibhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso.  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApTha_55,546.1 //
Tadā'haü pabbajitvāna tassa Buddhassa sāsane  /
yāvajãva¤ caritvāna brahmaceraü tato cuto.  // ApTha_55,546.2 //
Tenakammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch ahaü  // ApTha_55,546.3 //
Tatocuto ara¤¤amhi kapoto ās' ahaü tahiü /
vasate guõasampanno bhikkhu jhānarato sadā.  // ApTha_55,546.4 //
Mettacittokāruõiko sadā pamuditānano  /
upekkhako mahāvãro appama¤¤āsu kovido  // ApTha_55,546.5 //
Vinãvaraõasaīkappesabbasattahitāsaye  /
Vissattho naciren' asmiü tasmiü sugatasāvake. // ApTha_55,546.6 //


#<[page 507]>#
%<                          546. Vanavaccha                       507>%
Upeccapādamålamhi ni*si*nnassa tadā sa me  /
kadāci āmisaü deti dhammaü deseti c' ekadā.  // ApTha_55,546.7 //
Tadāvipulapemena upāsitvā jinatrajaü  /
tato cuto gato saggaü pavā*so sagharaü yathā.*  // ApTha_55,546.8 //
Saggacutomanussesu nibbatto pu¤¤akammanā  /
agāraü chaķķayitvāna pabbajjiü bahuso ahaü.  // ApTha_55,546.9 //
Samaõotāpaso vippo paribbājo tath' ev' ahaü  /
hutvā vasã ara¤¤amhi anekasata so ahaü.  // ApTha_55,546.10 //
Pacchimeca bhave dāni ramme Kapilavatthave  /
Vacchagotto ti Jotissa jāyāya ahaü okkamiü.  // ApTha_55,546.11 //
Mātume dohalo āsi tirokucchigatassa me  /
jāyamānasamãpamhi vanavāsāyanicchayo.  // ApTha_55,546.12 //
Tatome ajanã mātā ramanãye vanantare  /
gabbhato nikkhamantaü maü kāsāyena paņiggahuü.  // ApTha_55,546.13 //
Tatokumāro Siddhattho jāto Sakyakuladdhajo  /
tassa mitto piyo āsiü saüvissattho sumānigo  // ApTha_55,546.14 //
Sattasārehinikkhanto ohāya vipulaü yasaü  /
aham pi pabbajitvāna Himavantaü upāgamiü.  // ApTha_55,546.15 //
Vanālayaübhāvaniyaü Kassapaü dhutavādakaü /
disvā sutvā jinuppādaü upesiü narasārathiü.  // ApTha_55,546.16 //
Some dhammam adesesi sabbatthasampakāsayaü  /
tato 'haü pabbajitvāna vanam eva punāgamiü. // ApTha_55,546.17 //
Tatth'appamatto viharaü chalabhi¤¤ā apassayiü /
aho suladdhalābho 'mhi sumitten' ānukampito. // ApTha_55,546.18 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,546.19 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,546.20 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,546.21 //
        Itthaü sudaü āyasmā Vanavaccho thero i. g. a-ti.
           Vanavacchattherassa apadānaü samattaü.


#<[page 508]>#
%<508                          Therāpadāna>%

                        [547. Cålasugandha.]
Imamhibhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApTha_55,547.1 //
Anuvya¤janasampannodvattiüsavaralakkhaõo  /
byāmappabhāparivuto raüsijālasamotato. // ApTha_55,547.2 //
Assāsetāyathā cando suriyo va pabhaīkaro  /
nibbāpetā yathā megho sāgaro va guõākaro.  // ApTha_55,547.3 //
Dharaõã-r-ivasãlena Himavā va samādhinā  /
ākāso viya pa¤¤āya asaīgo anilo yathā.  // ApTha_55,547.4 //
Tadāhi Bārāõasiyaü upapanno mahākule  /
pahutadhanadha¤¤asmiü nānāratanasa¤caye.  // ApTha_55,547.5 //
Mahatāparivārena nisinnaü lokanāyakaü  /
upecca dhammaü assosiü amataü ca manoharaü.  // ApTha_55,547.6 //
Dvattiüsalakkhaõadharosunakkhatto va candimā  /
anuvya¤janasampanno sālarājā va phullito.  // ApTha_55,547.7 //
Raüsijālaparikkhittoditto va kanakācalo  /
byāmappabhāparivuto sarasmiü va divākaro.  // ApTha_55,547.8 //
Soõõānanojinavaro ramanãva siluccayo  /
karuõāpuõõahadayo vivaddho viya sāgaro.  // ApTha_55,547.9 //
Lokavissutakittãca Sineru va naguttamo  /
yasasā vitato vãro ākāsasadiso muni.  // ApTha_55,547.10 //
Asaīgacittosabbattha anilo viya nāyako  /
patiņņhā sabbabhåtānaü mahã va munisattamo.  // ApTha_55,547.11 //
Anupalittolokena toyena padumaü yathā  /
kupāda-kaccha-dahano aggikkhandho va sobhasi. // ApTha_55,547.12 //
Agadoviya sabbattha kilesavisanāyako  /
gandhamādanaselo va guõagandhavibhåsito.  // ApTha_55,547.13 //
Guõānaüākaro vãro ratanānaü va sāgaro  /
sindhava va narāja¤¤o kilesamalahārako.  // ApTha_55,547.14 //


#<[page 509]>#
%<                         547. Cålasugandha                         509>%
Vijayãva mahāyodho Mārasenāpamaddano  /
cakkavattã va so rājā bojjhaīgaratan' issaro. // ApTha_55,547.15 //
Mahābhisakkasaīkāsodosavyādhitikicchako  /
sallakatto yathā seņņho diņņhigaõķaviphālako. // ApTha_55,547.16 //
Sotadā lokapajjoto sanarāmarasakkato  /
parisāsu narādicco dhammaü desayate jino:  // ApTha_55,547.17 //
Dānaüdatvā mahābhogo sãlena sugatåpago  /
bhāvanāya ca nibbāti icc' eva m' anusāsatha.  // ApTha_55,547.18 //
Desanantaü mahassādaü ādimajjhantasobhanaü  /
suõanti parisā sabbā amataü va mahārasaü.  // ApTha_55,547.19 //
Sutvāsumadhuraü dhammaü pasanno jinasāsane  /
sugataü saraõaü gantvā yāvajãvaü namass' ahaü.  // ApTha_55,547.20 //
Muninogandhakuņiyā opu¤chesi tadā mahiü  /
catujjātena gandhena māse aņņhadine svahaü.  // ApTha_55,547.21 //
Paõidhāyasugandhan taü sarãrassa vigandhino  /
tadā jino viyākāsi sugandhatanulābhitaü. // ApTha_55,547.22 //
Yoyaü gandhakuņiü bhumiü gandhen' opu¤jate sakiü  /
tena kammavipākena upapanno yahiü tahiü  // ApTha_55,547.23 //
Sugandhadehosabbattha bhavissati ayaü naro  /
guõagandhāyuto hutvā nibbāyissat' anāsavo.  // ApTha_55,547.24 //
Tenakammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApTha_55,547.25 //
Pacchimeca bhave dāni jāto vippakule ahaü  /
gabbham me vasato mātā dehen' āsi sugandhitā.  // ApTha_55,547.26 //
Yadāca mātukucchimhā *nikkhamāmi* tadā puri  /
Sāvatthi sabbagandhehi vāsitā viya vāyathā  // ApTha_55,547.27 //
Pupphavassa¤ca surabhiü dibbagandhaü manoramaü /
dhåpāni ca mahagghāni upavāyiüsu tāvade.  // ApTha_55,547.28 //


#<[page 510]>#
%<510                          Therāpadāna>%
Devāca sabbagandhehi dhåpapupphehi taü gharaü  /
vāsayiüsu sugandhena yasmiü *jāto ahaü gha*re.  // ApTha_55,547.29 //
Yadāca taruõo bhaddo paņhame yobbane ņhito  /
tadā Selaü saparisaü vinetvā narasārathi. // ApTha_55,547.30 //
Tehisabbehi sahito Sāvatthipuram āgato  /
tadā Buddhānubhāvan taü disvā pabbajito ahaü.  // ApTha_55,547.31 //
Sãlaüsamādhipa¤¤a¤ ca vimutti¤ ca anuttaraü  /
bhāvetvā caturo dhamme 'pāpuõiü āsavakkhayaü.  // ApTha_55,547.32 //
Yadāpabbajito c' āhaü yadā ca arahaü ahaü /
nibbāyissaü yadā c' āhaü gandhavasso tadā ahu.  // ApTha_55,547.33 //
Sarãragandhoca saņņho 'tiseti me mahārahaü candana¤ campakuppalaü /
Tath' eva gandhe itare va sabbato pasayha vāyāmi gato tahiü tahiü.  // ApTha_55,547.34 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,547.35 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,547.36 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApTha_55,547.37 //
        Itthaü sudaü āyasmā Cålasugandho thero i. g. a-ti.
          Cålasugandhattherassa apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Bhaddiyo Revato-thero mahālābhã ca Sãvalã
     Vaīgãso Nandako c' eva Kāëudāyi tath' âbhayo.
     Lomaso Vanavaccho ca Sugandho dasamo kato
     tãõi gāthā satā tattha soëasā ca taduttari.
               Bhaddiyavaggo pa¤capa¤¤āso.
     Atha vaggUddānaü:
     Kaõikāravhayo vaggo Phalado Tiõadāyako
     Kaccāno Bhaddiyo vaggo gāthāyo gaõitā v-iha.


#<[page 511]>#
%<                         547. Cålasugandha                       511>%
     Navagāthāsatānãha caturāsãtim eva ca
     sapa¤¤āsaü pa¤casatā apadānā pakāsitā.
     Saha uddānagāthāhi cha sahassāni hont' imā
     dvesatāni ca gāthānaü aņņhādasa tad uttariü.
     Ettāvatā Buddhāpadāna¤ ca Paccekabuddhāpadāna¤
     ca Therāpadāna¤ ca samattā ti.
                  Nibbānapaccayo hotu.


#<[page 512]>#
%<                               512>%
          Namo tassa bhagavato  arahato sammāsambuddhassa.
                            THERä-APADâNA
                    ATHA THERIKâPADâNâNI SUöOTHA
                               VAGGO I

                            [1. Sumedhā.]
BhagavatiKoõāgamane saīghārāmamhi navanivesamhi  /
sakhiyo tãõi janiyo vihāradānaü adāsimha. // ApThi_1,1.1 //
Dasakkhattuüsatakkhattuü satānaü ca satakkhattuü  /
devesu upapajjimha. Ko vādo mānuse bhave  // ApThi_1,1.2 //
Devesumahiddhikā ahumhā manussakamhi ko vādo  /
sattaratanassa mahesã itthiratanaü ahaü bhaviü. // ApThi_1,1.3 //
Idhasa¤citā kusalaü susamiddhakulappajā  /
Dhana¤jānã ca Khemā ca ahaü pi ca tayo janā.  // ApThi_1,1.4 //
ârāmaüsukataü katvā sabbāvayavamaõķitaü /
Buddhapamukkhasaīghassa niyyādetvā pamoditā.  // ApThi_1,1.5 //
Yatthayatthåpapajjāmi tassa kammassa vahasā  /
devesu aggataü pattā manussesu tath' eva ca.  // ApThi_1,1.6 //
Imasmiüyeva kappamhi brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_1,1.7 //
Upaņņhākomahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasipuruttame. // ApThi_1,1.8 //
Tassāsuüsatta dhãtaro rājaka¤¤ā sukheņhitā  /
Buddhopaņņhānaniratā brahmacariyaü cariüsu tā.  // ApThi_1,1.9 //
Tāsaüsahāyikā hutvā sãlesu susamāhitā  /
datvā dānāni sakkaccaü agāre va vataü cariü.  // ApThi_1,1.10 //
Tenakammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsåpagā ahaü.  // ApThi_1,1.11 //


#<[page 513]>#
%<                            1. Sumedhā                        513>%
Tatocutā Yāmam agaü tato 'haü Tusitaü gatā  /
tato ca Nimmānaratiü Vāsavattipuraü tato.  // ApThi_1,1.12 //
Yatthayatth' åpapajjāmi pu¤¤akammasamāhitā  /
tattha tatth' eva rājånaü mahesittaü akārayiü.  // ApThi_1,1.13 //
Tatocutā manussatte rājånaü cakkavattinaü  /
maõķalãna¤ ca rājånaü mahesittaü akārayiü.  // ApThi_1,1.14 //
Sampattimanubhotvāna devesu mānusesu ca  /
sabbattha sukhitā hutvā nekajātãsu saüsariü.  // ApThi_1,1.15 //
Sohetu so pabhavo taü målaü sā ca sāsane khanti  /
taü paņhamasamodhānaü taü dhammaratāya nibbānaü.  // ApThi_1,1.16 //
Kilesājhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgã va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavā.  // ApThi_1,1.17 //
Sāgataüvata me āsi mama Buddhassa santike  /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApThi_1,1.18 //
Paņisambhidācatasso vimokkhā pi ca aņņh' ime  // ApThi_1,1.19 //
     chaķabhi¤¤ā sacchikatā kataü Buddhassa sāsanaü ti.
        Itthaü sudaü āyasmā Sumedhā bhikkhunã imā gāthāyo abhāsitthā ti.

                         [2. Mekhaladāyikā.]
Siddhatthassabhagavato thåpaü kārāpitā ahaü  /
mekhalikā mayā dinnā navakammāya satthuno  // ApThi_1,2.1 //
Niņņhiteca mahāthåpe mekhalaü puna dās' ahaü  /
lokanāthassa munino pasannā sehi pāõihi.  // ApThi_1,2.2 //
Catunavuteito kappe yaü mekhalam adaü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi thåpakārass' idaü phalaü.  // ApThi_1,2.3 //
Kilesājhāpitā mayhaü bhavā sabbe samåhatā  /
nāgã va bandhanaü chetvā viharāmi anāsavo.  // ApThi_1,2.4 //


#<[page 514]>#
%<514                          Therã-Apadāna>%
Sagataüvata me āsi Buddhaseņņhassa santike  /
tisso vijjā anuppattā kataü Buddhassa sāsanaü.  // ApThi_1,2.5 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,2.6 //
          Itthaü sudaü Mekhaladāyikā therã-bhikkhunã
                   imā gāthāyo abhāsitthā ti.
     Mekhaladāyikā bhikkhuniyā apadānaü samattaü.

                         [3. Maõķapadāyikā.]
Koõāgamana-Buddhassamaõķapo kārito mayā  /
dhuva¤ ca cãvaram adaü Buddhassa lokabandhuno.  // ApThi_1,3.1 //
Yaüyaü janapadaü yāmi nigamarājadhāniyo  /
sabbattha påjitā homi pu¤¤akammass' idaü phalaü  // ApThi_1,3.2 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,3.3 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,3.4 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,3.5 //
        Itthaü sudaü Maõķapadāyikā bhikkhunã imā gāthāyo abhāsitthā ti.
     Maõķapadāyikāya theriyā apadānam samattaü.

                         [4. Saīkamanattā.]
Koõķa¤¤assabhagavato lokajeņņhassa tādino  /
rathiyaü paņipannassa tārayantassa pāõi*no  // ApThi_1,4.1 //
Gharato*nikkhamitvāna avakujjā nipajj' ahaü  /
anukampako lokajeņņho sirasi akkamã tadā.  // ApThi_1,4.2 //
Akkamitvānasirasi agamā lokanāyako  /
tena cittappasādena Tusitaü agamās' ahaü.  // ApThi_1,4.3 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,4.4 //


#<[page 515]>#
%<                         5. Tãõinaëamālikā                       515>%
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,4.5 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,4.6 //
        Itthaü sudaü Saīkamanattā bhikkhunã i. g. a-ti.
     Saīkamanattheriyassa apadānaü samattaü.

                        [5. Tãõinaëamālikā.]
Candabhāgānadãtãreahosiü kinnarã tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü sayambhuü aparājitaü.  // ApThi_1,5.1 //
Pasannacittāsumanā vedajātā kata¤jalã  /
nalamālaü gahetvāna sayambhuü abhipåjayiü. // ApThi_1,5.2 //
Tenakammena sukatena agacchiü Tidasaügaõaü  /
chattiüsadevarājånaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_1,5.3 //
Dasannaücakkavattãnaü mahesittam akārayiü  /
saüvedayitvā kusalaü pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_1,5.4 //
Kilesājhāpitā mayhaü bhavā saīghāņitā mamaü /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_1,5.5 //
Catunavuteito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApThi_1,5.6 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,5.7 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,5.8 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,5.9 //
        Itthaü sudaü āyasmā Tãõinaëamālikā bhikkhunã i. g. a-ti.
           Tãõinalamālikāya theriyā apadānaü samattaü.

                        [6. Ekapiõķadāyikā.]
NagareBandhumatiyā Bandhumā nāma khattiyo  /
tassa ra¤¤o ahaü bhariyā ekaccaü cārayām' aham  // ApThi_1,6.1 //
Rahogatānisãditvā evaü cintes' ahan tadā:  /
ādāya gamanãyaü hi kusalaü n' atthi me kataü.  // ApThi_1,6.2 //


#<[page 516]>#
%<516                          Therã-Apadāna>%
Mahābhitāpaüdukkhaü ghoraråpaü sudāruõaü /
nirayaü nåna gacchāmi ettha me n' atthi saüsayo. // ApThi_1,6.3 //
Rājānaüupasaīkamma imaü vacanam abraviü:  /
Ekaü me samaõaü dehi bhojayissāmi khattiya.  // ApThi_1,6.4 //
Adāsime mahārājā samaõaü bhāvitindriyaü  /
tassa pattaü gahetvāna paramannena tappayiü.  // ApThi_1,6.5 //
Pårayitvāparamaü annaü gandhālepaü akās' ahaü  /
jālena pidahitvāna mahānelena chādayiü. // ApThi_1,6.6 //
ârammaõaümamaü etaü sarāmi yāvajãvitaü /
tattha cittaü pasādetvā Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_1,6.7 //
Tiüsānaüdivarājånaü mahesittam akārayiü  /
manasā patthitaü mayhaü nibbattati yadicchakaü.  // ApThi_1,6.8 //
Vãsānacakkavattãnaü mahesittam akārayiü /
ocitattā ca hutvāna saüsarāmi bhavesv-ahaü. // ApThi_1,6.9 //
Sabbabandhanamuttā'haü apetā me upādikā  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_1,6.10 //
Ekanavuteito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi piõķapātass' idaü phalaü  // ApThi_1,6.11 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,6.12 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,6.13 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,6.14 //
        Itthaü sudaü Ekapiõķadāyikā bhikkhunã i. g. a-ti.
          Piõķadāyikāya theriyā apadānaü samattaü.

                     [7. Kaņacchubhikkhadāyikā.]
Piõķacāraücarantassa Tissanāmassa satthuno  /
kaņacchubhikkhaü paggayha Buddhaseņņhass adās' ahaü  // ApThi_1,7.1 //


#<[page 517]>#
%<                     7. Kaņacchubhikkhadāyikā                     517>%
Paņiggahetvāsambuddho Tisso lokagganāyako  /
vãthiyā saõņhito satthā akā me anumodanaü:  // ApThi_1,7.2 //
`Kaņacchubhikkhaüdatvāna Tāvatiüsaü gamissasi  /
chattiüsadevarājānaü mahesittaü karissasi. // ApThi_1,7.3 //
Pa¤¤āsaücakkavattãnaü mahesittaü karissasi  /
manasā patthitaü sabbaü paņilacchasi sabbadā.  // ApThi_1,7.4 //
Sampattiüanubhotvāna pabbajissas' aki¤canā  /
sabbāsave pari¤¤āya nibbāyissas' anāsavā.' // ApThi_1,7.5 //
Idaüvatvāna sambuddho Tisso lokagganāyako  /
*nabhaü* abbhuggami vãro haüsarājā va ambare.  // ApThi_1,7.6 //
Sudinnaüme dānavaraü suyiņņhā yāgasampadā  /
Kaņacchubhikkhaü datvāna pattā 'haü acalaü padaü. // ApThi_1,7.7 //
Dvenavuteito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi bhikkhadānass' idaü phalaü.  // ApThi_1,7.8 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,7.9 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,7.10 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,7.11 //
        Itthaü sudaü Kaņacchubhikkhadāyikā bhikkhunã i. g. a-ti.
    aņacchubhikkhadāyikāyabhikkhuniyā apadānaü samattaü.

                      [8. Sattuppalamālikā.]
NagareAruõavatiyā Aruõavā nāma khattiyo  /
tassa ra¤¤o ahaü bhariyā na mālaü pādayām' ahaü.  // ApThi_1,8.1 //
Sattamālā gahetvāna uppalã devagandhikā  /
nisajja pāsādavare evaü cintesi tāvade:  // ApThi_1,8.2 //
Kimme imāhi mālāhi sirasā ropitāhi me  /
varam me Buddhaseņņhassa ¤āõamhi abhiropitaü.  // ApThi_1,8.3 //


#<[page 518]>#
%<518                          Therã-Apadāna>%
Sambuddhaüpaņimānenti dvārāsanne nisãd' ahaü  /
yadā etãha sambuddho påjayissaü mahāmuniü.  // ApThi_1,8.4 //
Kakudhovilasanto va migarājā va kesarã  /
bhikkhusaīghena sahito āgacchi vãthiyā jino.  // ApThi_1,8.5 //
Buddhassaraüsaü disvāna haņņhā saüviggamānasā  /
dvāraü avāpuritvāna Buddhaseņņhaü apåjayiü.  // ApThi_1,8.6 //
Sattauppalapupphāni pavitthiõõāni ambare  /
chādiü karontā Buddhassa matthake dhārayanti te.  // ApThi_1,8.7 //
Udaggacittāsumanā vedajātā kata¤jalã  /
tattha cittaü pasādetvā Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_1,8.8 //
Mahānelassachadanaü dhārenti mama muddhani  /
dibbaü gandhaü pavāyāmi sattupalān' idaü phalaü.  // ApThi_1,8.9 //
Kadāciniyamānāya ¤ātisaīghena me tadā  /
yāvatā parisā mayhaü mahānelaü dhariyyati. // ApThi_1,8.10 //
Sattatidevarājānaü mahesittam akārayiü /
sabbattha issarā hutvā saüsarāmi bhavābhave.  // ApThi_1,8.11 //
Tesaņņhicakkavattãnaü mahesittam akārayiü  /
sabbe maü anuvattanti: adeyyavacanā ahaü.  // ApThi_1,8.12 //
Uppalass'eva me vaõõo gandho c' eva pavāyati  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApThi_1,8.13 //
Iddhipādesukusalā bojjhaīgabhāvane ratā  /
abhi¤¤āpāramippattā Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApThi_1,8.14 //
Satipaņņhānakusalāsamādhijjhānagocarā  /
sammappadhānam anuyuttā Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApThi_1,8.15 //
Viriyaüme dhuradhorayhaü yogakkhemādhivāhanaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_1,8.16 //


#<[page 519]>#
%<                          9. Pa¤cadãpikā                           519>%
Ekatiüseito kappe yaü puppham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApThi_1,8.17 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,8.18 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,8.19 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,8.20 //
        Itthaü sudaü Sattuppalamālikā bhikkhunã i. g. a-ti.
     Sattuppalamālikā bhikkhuniyā apadānaü samattaü.

                          [9. Pa¤cadãpikā.]
NagareHaüsavatiyā cārikã ās'ahan tadā  /
ārāmena ca ārāmaü carāmi kusalatthikā.  // ApThi_1,9.1 //
Kālapakkhamhidivase addasaü bodhim uttamaü  /
tattha cittaü pasādetvā bodhimåle nisãd' ahaü.  // ApThi_1,9.2 //
Garucittaüupaņņhetvā sire katvāna ā¤jaliü  /
somanassaü pavedetvā evaü cintesi tāvade:  // ApThi_1,9.3 //
`YadiBuddho amitaguõo asamappaņipuggalo  /
dassetu pāņihãraü me bodhi obhāsatu ayuü.'  // ApThi_1,9.4 //
Sahaāvajjite mayhaü bodhi pajjali tāvade  /
sabbasovaõõayā āsi disā sabbā virocati.  // ApThi_1,9.5 //
Sattarattindivaütattha bodhimåle nisãd' ahaü /
sattame divase patte dãpapåjaü akās' ahaü.  // ApThi_1,9.6 //
âsanaüparivāretvā pa¤cadãpāni pajjaluü /
yāva udeti suriyo dãpā me pajjaluü tadā.  // ApThi_1,9.7 //
Tenakammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_1,9.8 //
Tatthame sukataü vyamhaü Pa¤cadãpãti vuccati  /
satayojanam ubbiddhaü saņņhiyojanavitthataü. // ApThi_1,9.9 //
Asaīkhiyānidãpāni parivāre jalanti me  /
yāvatā devabhavanaü dãpālokena jotati.  // ApThi_1,9.10 //


#<[page 520]>#
%<520                          Therã-Apadāna>%
Puratthābhimukhāņhitā yadi icchāmi passituü  /
uddhaü adho ca tiriya¤ sabbaü passāmi cakkhunā. // ApThi_1,9.11 //
Yāvatāabhikaīkhāmi dasuü sukatadukkate  /
tattha āvaraõaü n' atthi rukkhesu pabbatesu vā. // ApThi_1,9.12 //
Asãtidevarājānaü mahesittam akārayiü  /
satānaü cakkavattãnaü mahesittaü akārayiü.  // ApThi_1,9.13 //
Yaüyaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
dãpasatasahassāni parivāre jalanti me.  // ApThi_1,9.14 //
Devalokācavitvāna uppajja mātukucchiyaü  /
mātukucchigatā santã akkhi me na nimãlati. // ApThi_1,9.15 //
Dãpasatasahassānipu¤¤akammasamaīginā  /
såtighare pajjalanti; pa¤cadãpān' idaü phalaü.  // ApThi_1,9.16 //
Pacchimebhavasampatte mānasaü vinivaņņayiü /
ajarāmaraõaü sãtibhāvaü nibbānaü phassayiü ahaü.  // ApThi_1,9.17 //
Jātiyāsattavassā 'haü arahattaü apāpuõiü  /
upasampādayã Buddho guõam a¤¤āya Gotamo.  // ApThi_1,9.18 //
Maõķaperukkhamåle vā pāsādesu guhāsu vā  /
su¤¤āgāre ca jhāyantā pa¤cadipā jalanti me.  // ApThi_1,9.19 //
Dibbacakkhuüvisuddhaü me samādhikusalā ahaü  /
abhi¤¤āpāramiüpattā: pa¤ca dãpān' idaü phalaü.  // ApThi_1,9.20 //
Sabbavositavosānākatakiccā anāsavā  /
Pa*¤cadãpā mahāvãra pade vandāmi cakkhumā. // ApThi_1,9.21 //
Satasahasseito kappe yaü dãpam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pa¤cadãpān' idaü phalaü.  // ApThi_1,9.22 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,9.23 //


#<[page 521]>#
%<                          10. Udakadāyikā                         521>%
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,9.24 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,9.25 //
          Itthaü sudaü Pa¤cadãpikā bhikkhunã i. g. a-ti.
            Pa¤cadãpikāya theriyā apadānaü samattaü.

                        [10. Udakadāyikā.]
NagareBandhumatiyā āsiü udakabhārikā  /
udabhārena jãvāmi tena posemi dārake.  // ApThi_1,10.1 //
Deyyadhammoca me n' atthi pu¤¤akkhette anuttare  /
koņņhakaü upasaīkamma udakaü paņņhapes' ahaü.  // ApThi_1,10.2 //
Tenakammena sukatena Tāvatiüsaü agacch' ahaü  /
tattha me sukataü vyamhaü udabhārena nimmitaü.  // ApThi_1,10.3 //
Accharānaüsahassassa aham pi pavarā tadā  /
dasaņņhāne hitā sabbā adhibhomi sadā ahaü.  // ApThi_1,10.4 //
Pa¤¤āsaüdevarājānaü mahesittam akārayiü  /
vãsaticakkavattãnaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_1,10.5 //
Duvebhave saüsarāmi devatte atha mānuse  /
duggatiü nābhijānāmi udakadānass' idaü phalaü.  // ApThi_1,10.6 //
Pabbataggedumagge vā antalikkhe ca bhåmiyā  /
yadā udakam icchāmi khippaü paņilabhām' ahaü.  // ApThi_1,10.7 //
Avuņņhikādisā n' atthi santatta-kaņhitā na ca  /
mama saīkappam a¤¤āya mahāmegho pavassati.  // ApThi_1,10.8 //
Kadāciniyyamānāya ¤ātisaīghena me tadā  /
yadā icchām' ahaü vassaü mahāmegho ajāyati. // ApThi_1,10.9 //
Uõhaüvā pariëāho vā atha m' eva na vijjati  /
kāye ca me rajo n' atthi udakadānass' idaü phalaü.  // ApThi_1,10.10 //


#<[page 522]>#
%<522                          Therã-Apadāna>%
Visuddhamanasāajja apetā manapāpikā  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_1,10.11 //
Ekanavuteito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi udakadānass' idaü phalaü.  // ApThi_1,10.12 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,10.13 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,10.14 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_1,10.15 //
        Itthaü sudaü Udakadāyikā bhikkhunã i. g. a-ti.
         Udakadāyikāya theriyā apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Sumedhā Mekhalādadā Maõķapa-Saīkamandadā
     Nalamālã Piõķadadā Kaņacchu-Uppalappadā.
     Dãpad-Odakadā c' eva gāthāyo gaõitā-vihā
     ekagāthā sata¤ c' eva sattādasa taduttariü.
                  Sumedhavaggo paņhamo.
                              VAGGO II

                         [11. Ekåposathikā.]
NagareBandhumatiyā Bandhumā nāma khattiyo  /
divase puõõamāyaü so upapajji uposathaü.  // ApThi_2,11.1 //
Ahaütena samayena kumbhadāsã ahuü tahiü  /
disvā sarājikaü senaü evāhaü cintayiü tadā:  // ApThi_2,11.2 //
Rājāpi rajjaü chaķķetvā upapajji uposathaü  /
saphalaü nåna taü kammaü janakāyo pamodito.  // ApThi_2,11.3 //


#<[page 523]>#
%<                         11. Ekåposathikā                        523>%
Yonisopaccavekkhitvā duggacca¤ ca daëiddataü  /
manasaü sampahaüsetvā upapajjiü uposathaü.  // ApThi_2,11.4 //
Ahaüuposathaü katvā sammāsambuddhasāsane  /
tena kammena sukatena Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_2,11.5 //
Tatthame sukataü vyamhaü ubbhaü yojanam uggataü  /
kåņāgāravaråpetaü mahāsayanabhåsitaü. // ApThi_2,11.6 //
Accharāsatasahassā upatiņņhanti maü sadā  /
a¤¤e deve atikkamma atirocāmi sabbadā.  // ApThi_2,11.7 //
Catusaņņhidevarājānaü mahesittam akārayiü  /
tesaņņhi cakkavattãnaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_2,11.8 //
Suvaõõavaõõāhutvāna bhavesu saüsarām' ahaü  /
sabbattha pavarā homi; uposathass' idaü phalaü.  // ApThi_2,11.9 //
Hatthiyānaüassayānaü rathayāna¤ ca kevalaü  /
labhāmi sabbam etam hi uposathass' idaü phalaü.  // ApThi_2,11.10 //
Sovaõõamayaüråpimayaü atho pi phalikāmayaü /
lohitaīkamaya¤ c' eva sabbaü paņilabhām' ahaü.  // ApThi_2,11.11 //
Koseyyakambalãyānikhomakappāsikāni ca  /
mahagghāni ca vatthāni sabbaü paņilabhām' ahaü.  // ApThi_2,11.12 //
Annaüpānaü khādaniyaü vatthasenāsanāni ca  /
sabbam etaü paņilabhe; uposathass' idaü phalaü.  // ApThi_2,11.13 //
Varagandha¤ca māla¤ ca cuõõaka¤ ca vilepanaü  /
sabbam etaü paņilabhe, uposathass' idaü phalaü.  // ApThi_2,11.14 //
Kåņāgāra¤ca pāsādaü maõķapaü hammiyaü guhaü  /
sabbam etaü paņilabhe, uposathass' idaü phalaü.  // ApThi_2,11.15 //
Jātiyāsattavass āhaü pabbajiü anagāriyaü  /
aņņhamāse asampatte arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_2,11.16 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_2,11.17 //


#<[page 524]>#
%<524                          Therã-Apadāna>%
Ekanavuteito kappe yaü kammam akariü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi uposathass' idaü phalaü.  // ApThi_2,11.18 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,11.19 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,11.20 //
        Itthaü sudaü Ekåposathikā bhikkhunã i. g. a-ti.
          Ekåposathikāya theriyā apadānaü samattaü.

                        [12. Saëalapupphikā.]
Candabhāgānadãtãreahosiü kinnarã tadā  /
ath' addasaü devadevaü caīkamantaü narāsabhaü.  // ApThi_2,12.1 //
Ocinitvānasalalaü Buddhaseņņhass' adās' ahaü  /
upasiīghi mahāvãro salalaü pupphagandhikaü.  // ApThi_2,12.2 //
Paņiggahetvāsambuddho Vipassã lokanāyako  /
upasiīghi mahāvãro pekkhamānāya me tadā.  // ApThi_2,12.3 //
A¤jalimpaggahetvāna vanditvā dipaduttamaü /
sakaü cittaü pasādetvā tato pabbatam āruhiü.  // ApThi_2,12.4 //
Ekanavuteito kappe yaü pupphaü adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi Buddhapåjāy' idaü phalaü.  // ApThi_2,12.5 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,12.6 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,12.7 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,12.8 //
        Itthaü sudaü Saëalapupphikā bhikkhunã i. g. a-ti.
           Saëalapupphatheriyā apadānaü samattaü.

                         [13. Modakadāyikā.]
NagareBandhumatiyā kumbhadāsã ahos' ahaü  /
mama bhāgaü gahetvāna gacchiü udakabhārikā. // ApThi_2,13.1 //
Panthamhisamaõaü disvā santacittaü samāhitaü  /
pasannacittā sumanā modake tãõi dās' ahaü.  // ApThi_2,13.2 //


#<[page 525]>#
%<                         14. Ekāsanadāyikā                       525>%
Tenakammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
ekanavuti-kappāni vinipātaü n' agacch' ahaü.  // ApThi_2,13.3 //
Sampattiütaü karitvāna sabbaü anubhaviü ahaü  /
modake tãõi datvāna pattā 'haü acalaü padaü.  // ApThi_2,13.4 //
Kilesā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,13.5 //
Sāgataü. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,13.6 //
Paņisambhidā. . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,13.7 //
  Itthaü sudaü āyasmā Timodakadāyikā bhikkhunã i. g. a-ti.
         Modakadāyikāya theriyā apadānaü samattaü.

                        [14. Ekāsanadāyikā.]
Nagare Haüsavatiyā ahosiü mālikā tadā  /
mātā ca me pitā c' eva kammantaü agamaüsu te.  // ApThi_2,14.1 //
Majjhantikamhi suriye addasaü samaõaü ahaü  /
vãthiyā anugacchantaü āsanaü pa¤¤apes' ahaü.  // ApThi_2,14.2 //
Gonakāvikatikāhi pa¤¤apetvā hav' āsanaü /
pasannacittā sumanā imaü vacanam abruviü: // ApThi_2,14.3 //
"Santattā kaņhitā bhåmi såro majjhantike ņhito  /
mālutā ca na vāyanti kālo c' ev' attham eti taü.  // ApThi_2,14.4 //
Pa¤¤attaü āsanam idaü tavatthāya mahumune  /
anukampaü upādāya nisãda mama āsane".  // ApThi_2,14.5 //
Nisãdi tattha samaõo sudanto suddhamānaso  /
tassa pattaü gahetvāna yathārandhaü adās' ahaü.  // ApThi_2,14.6 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jāhitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApThi_2,14.7 //
Tattha me sukataü vyamhaü āsanena sunimmitaü  /
saņņhiyojanam ubbiddhaü tiüsayojanavitthataü. // ApThi_2,14.8 //


#<[page 526]>#
%<526                          Therã-Apadāna>%
Suvaõõamayā maõimayā atho pi phalikāmayā  /
lohitaīkamayā c' eva pallaīkā vividhā mama.  // ApThi_2,14.9 //
Tålikāvikatikāhi kaņņhissāvikatikāhi ca  /
uddhaü-ekantalomã ca pallaīko me susanthato. // ApThi_2,14.10 //
Yadā icchāmi gamanaü hāsakhiķķasamappitaü  /
saha pallaīkaseņņhena gacchāmi mama patthitaü.  // ApThi_2,14.11 //
Asãtidevarājānaü mahesittaü *akārayiü  /
sattati*cakkavattãnaü mahesittaü akārayiü.  // ApThi_2,14.12 //
Bhavābhave saüsarantã mahābhogaü labhām' ahaü  /
bhoge me ånatā n' atthi ekāsanaphalaü idaü.  // ApThi_2,14.13 //
Duve bhave saüsarāmi devatte atha mānuse  /
a¤¤e bhave na jānāmi ekāsanaphalaü idaü. // ApThi_2,14.14 //
Duve kule pajāyāmi khattiye cāpi brāhmaõe  /
uccākulikā sabbattha ekāsanaphalaü idaü.  // ApThi_2,14.15 //
Domanassaü na jānāmi cittasantāpanaü mama  /
vevaõõiyaü na jānāmi ekāsanaphalaü idaü.  // ApThi_2,14.16 //
Dhātiyo maü upaņņhanti khujjā celāvikā bahå  /
aīkena aīkaü gacchāmi ekāsanaphalaü idaü.  // ApThi_2,14.17 //
A¤¤e nahāpenti bhojenti a¤¤e rāmenti maü sadā  /
a¤¤e gandhaü vilimpanti ekāsanaphalaü idaü.  // ApThi_2,14.18 //
Maõķape rukkhamåle vā su¤¤āgāre vasantiyā  /
mama saīkappam a¤¤āya pallaīko upatiņņhati.  // ApThi_2,14.19 //
Ayaü pacchimako mayhaü carimo vattate bhavo  /
ajjāpi rajjaü chaķķetvā pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_2,14.20 //
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi ekāsanaphalaü idaü.  // ApThi_2,14.21 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,14.22 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,14.23 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,14.24 //
        Itthaü sudaü āyasmā Ekāsanadāyikā bhikkhunã i. g. a-ti.
          Ekāsanadāyikāya theriyā apadānaü samattaü.


#<[page 527]>#
%<                        15. Pa¤cadãpadāyikā                      527>%

                       [15. Pa¤cadãpadāyikā.]
Nagare Haüsavatiyā cārikã ās' ahan tadā  /
ārāmena vihārena carāmi kusalatthikā.  // ApThi_2,15.1 //
Kālapakkhamhi divase addasaü bodhim uttamaü  /
tattha cittaü pasādetvā bodhimåle nisãd' ahaü.  // ApThi_2,15.2 //
Garucittaü upaņņhetvā sire katvāna a¤jaliü /
somanassaü pavedetvā evaü cintesi tāvade:  // ApThi_2,15.3 //
"Yadi Buddho amitaguõo asamappaņipuggalo  /
dassetu pāņhãraü me bodhi obhāsatu ayaü  // ApThi_2,15.4 //
Saha āvajjite mayhaü bodhi pajjali tāvade  /
sabbasovaõõayā āsi disā sabbā virocati.  // ApThi_2,15.5 //
Sattarattindivan tattha bodhimåle nisãd' ahaü  /
sattame divase patte dãpapåjaü akās' ahaü.  // ApThi_2,15.6 //
âsanaü parivāretvā pa¤cadãpāni pajjaluü /
yāva udeti suriyo dãpā me pajjaluü tadā.  // ApThi_2,15.7 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_2,15.8 //
Tattha me sukataü vyamhaü pa¤cadãpãti vuccati  /
saņņhiyojanam ubbiddhaü tiüsayojanavitthataü.  // ApThi_2,15.9 //
Asaīkhiyāni dãpāni parivāre jaliüsu me  /
yāvatā devabhavanaü dãpālokena jotati.  // ApThi_2,15.10 //
Pubbamukhā nisãditvā yadi icchāmi passituü  /
uddhaü adho ca tiriyaü sabbaü passāmi cakkhunā.  // ApThi_2,15.11 //
Yāvatā abhikaīkhāmi daņņhuü sukatadukkate  /
tattha me 'varaõaü n' atthi rukkhesu pabbatesu vā.  // ApThi_2,15.12 //
Asãtidevarājānaü mahesittam akārayiü  /
satānaü cakkavattãnaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_2,15.13 //


#<[page 528]>#
%<528                          Therã-Apadāna>%
Yaü yaü yonåpapajjāmi devattaü atha mānusaü  /
dãpasatasahassāni parivāre jalanti me.  // ApThi_2,15.14 //
Devalokā cavitvāna uppajjiü mātukucchiyaü  /
mātukucchigatā santã akkhi me na nimãlati. // ApThi_2,15.15 //
Dãpasatasahassāni pu¤¤akammasamaīginā  /
jalanti såtikāgehe pa¤cadãpān' idaü phalaü.  // ApThi_2,15.16 //
Pacchime bhavasampatte mānasaü vinivaņņayiü /
ajarāmaraü sãtibhāvaü nibbānaü phassayiü aham.  // ApThi_2,15.17 //
Jātiyā sattavassā 'haü arahattaü apāpuõiü  /
upasampādayi Buddho pa¤cadãpān' idaü phalaü.  // ApThi_2,15.18 //
Maõķape rukkhamåle vā su¤¤āgāre vasantiyā  /
sadā pajjalate dãpaü, pa¤cadãpān' idaü phalaü.  // ApThi_2,15.19 //
Dibbaü cakkhuü visuddham me samādhikusalā ahaü  /
abhi¤¤āpāramippattā, pa¤ca dãpān' idaü phalaü.  // ApThi_2,15.20 //
Sabbavositavosānā katakiccā anāsavā  /
Pa¤cadãpā mahāvãra pāde vandati cakkhumā.  // ApThi_2,15.21 //
Satasahasse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi pa¤cadãpān' idaü phalaü.  // ApThi_2,15.22 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,15.23 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,15.24 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,15.25 //
        Itthaü sudaü Pa¤cadãpadāyikā bhikkhunã i. g. a-ti.
          Pa¤cadãpikāya theriyā apadānaü samattaü.

                          [16. Nalamālikā.]
Candabhāgānadãtãre ahosiü kinnarã tadā  /
addasaü virajaü Buddhaü sayambhuü aparājitaü.  // ApThi_2,16.1 //


#<[page 529]>#
%<                          16. Nalamālikā                         529>%
Pasannacittā sumanā vedajātā kata¤jalã  /
nalamālaü gahetvāna sayambhuü abhipåjayiü.  // ApThi_2,16.2 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_2,16.3 //
Chattiüsadevarājānaü mahesittam akārayiü  /
*manasā patthitaü mayhaü nibbattati yath' icchitaü*  // ApThi_2,16.4 //
Dasannaü cakkavattãnaü mahesittam akārayiü  /
*sucitattā va hutvāna saüsarāmi bhavesv ahaü*  // ApThi_2,16.5 //
Kusalaü vijjate mayhaü pabbajiü anagāriyaü  /
pujārahā ahaü ajja Sakyaputtassa sāsane.  // ApThi_2,16.6 //
*Visuddhamānasā ajja apetamanapāpikā  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo*  // ApThi_2,16.7 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,16.8 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,16.9 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,16.10 //
Catunavute ito kappe yam Buddham abhipåjayiü  /
duggatiü nābhijānāmi nalamālān' idaü phalaü.  // ApThi_2,16.11 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,16.12 //
     sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo ti.
          Itthaü sudaü Nalamālikā bhikkhunã i. g. a-ti.
           Nalamālikāya theriyā apadānaü samattaü.

                            [17. Gotamã.]
Ekadā Lokapajjoto Vesāliyaü *Mahāvane*  /
kuņāgāresu sālāyaü vasate narasārathi.  // ApThi_2,17.1 //
Tadā jinassa mātucchā Mahāgotami bhikkhunã  /
tahiü setapure ramme vasi bhikkhunupassaye  /
*bhikkhunãhi vimu*ttāhi satehi sahapa¤cahi.  // ApThi_2,17.2 //
Rahogatāya tass' evaü cittass' āsi vitakkitaü:  /
"Buddhassa parinibbānaü sāvakaggayugassa vā  /
Rāhul-ânanda-Nandānaü nāhaü sakkomi passituü.  // ApThi_2,17.3 //


#<[page 530]>#
%<530                          Therã-Apadāna>%
Paņihacc' āyusaīkhāre ossajitvāna nibbutiü /
gaccheyyaü lokanāthena anu¤¤ātā mahesinā".  // ApThi_2,17.4 //
Tathā pa¤casatānam pi bhikkhunãnaü vitakkitaü  /
āsi Khemādikānam pi etad eva vitakkitaü.  // ApThi_2,17.5 //
Bhåmicālo tadā āsi nāditā devadundubhi  /
upassayādhivatthā yā devatā sokapãëitā.  /
vilapantā sakaruõaü tatth' assåni pavattayuü.  // ApThi_2,17.6 //
Sabbā bhikkhuniyo tāhi upagantvāna Gotamiü  /
nipacca sirasā pāde idaü vacanam abravuü:  // ApThi_2,17.7 //
"Tattha toyalavāsittā mayam ayye rahogatā  /
sācalā calitā bhåmi nāditā devadundubhi  /
paridevā va såyante kim atthaü nåna Gotami? " // ApThi_2,17.8 //
Tadā avoca sā sabbaü yathāparivitakkitaü  /
tāyo pi sabbā āhaüsu yathāparivitakkitaü:  // ApThi_2,17.9 //
"Yadi te rucitaü ayye nibbānaü paramaü sivaü  /
nibbāyissāma sabbā pi Buddhānu¤¤āya subbate.  // ApThi_2,17.10 //
Mayaü sahā va nikkhantā gharā pi ca bhavā pi ca  /
sahā yeva gamissāma nibbānaü puram uttamaü".  // ApThi_2,17.11 //
"Nibbānāya vajantãnaü kiü vakkhāmã" ti sā vadi  /
saha sabbāhi nigga¤chi bhikkhunãlayanā tadā.  // ApThi_2,17.12 //
"Upassaye yā 'dhivutthā devatā tā khamantu me  /
bhikkhunãlayanass' edaü pacchimaü dassanaü mama.  // ApThi_2,17.13 //
Na jarā maccu vā yattha appiyehi samāgamo  /
piyehi na viyog' atthi taü vajissaü asaīkhataü".  // ApThi_2,17.14 //
Avãtarāgā taü sutvā vacanaü sugatorasā  /
sokaņņā parideviüsu: "aho no appapu¤¤atā.  // ApThi_2,17.15 //


#<[page 531]>#
%<                            17. Gotamã            531>%
Bhikkhunãnilayo su¤¤o bhåto tāhi vinā ayaü /
pabhāte viya tārāyo na dissanti jinorasā.  // ApThi_2,17.16 //
Nibbānaü Gotamã yāti satehi saha pa¤cahi  /
nadãsatehi va saha Gaīga pa¤cahi sāgaraü".  // ApThi_2,17.17 //
Rathiyāya vajantãnaü disvā saddhā upāsikā  /
gharā nikkhamma pādesu nipacca idam abravuü:  // ApThi_2,17.18 //
"Pasãdassu mahābhāge anāthāyo vihāya no  /
tayā na yuttaü nibbātuü" icc aņņā vilapiüsu tā.  // ApThi_2,17.19 //
Tāsaü sokapahānatthaü avoca madhuraü giram:  /
"ruditena alaü puttā hāsa*kā*lo yaü ajja vo;  // ApThi_2,17.20 //
Pari¤¤ātaü mayā dukkhaü, dukkhahetu vivajjito,  /
nirodho me sacchikato, maggo cāpi subhāvito,  // ApThi_2,17.21 //
Pariciõõo mayā satthā, kataü Buddhassa sāsanaü,  /
ohito garuko bhāro, bhavanetti samåhatā;  // ApThi_2,17.22 //
Yassa-v-atthāya pabbajitā agārasmā anagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo;  // ApThi_2,17.23 //
Buddho tassa ca saddhammo anåno yāva tiņņhati,  /
nibbātuü tāva kālo me, mā maü socatha puttikā.  // ApThi_2,17.24 //
Koõķa¤¤'-ânanda-Nandādi tiņņhanti Rāhulo jino  /
sukhito sahito saīgho, hatadappā va titthiyā;  // ApThi_2,17.25 //
Okkākavaüsassa yaso ussito Māramaddano  /
nanu sampati kālo me nibbānatthāya puttikā?  // ApThi_2,17.26 //
Cirappabhuti yaü mayhaü patthitaü ajja sijjhate  /
ânandabherikālo yaü kim vo assåhi puttikā.  // ApThi_2,17.27 //
Sace mayi dayā atthi, yadi c' atthi kata¤¤utā  /
saddhammaņņhitiyā sabbā karotha viriyaü daëhaü.  // ApThi_2,17.28 //
Thãnaü adāsi pabbajjaü sambuddho yācito mayā  /
tasmā yathā 'ham uddissa tathā tam anutiņņhatha".  // ApThi_2,17.29 //
Tā evam anusāsitvā bhikkhunãhi purakkhatā  /
upecca Buddhaü vanditvā imaü vacanam abravi:  // ApThi_2,17.30 //


#<[page 532]>#
%<532                          Therã-Apadāna>%
"Ahaü Sugata te mātā tvaü ca dhãra pitā mama  /
saddhammasukhado nātha, tayā jāt' amhi Gotama;  // ApThi_2,17.31 //
Saüvaddhito 'yaü Sugata råpakāyo mayā tava,  /
anindiyo {dhammakāyo} mama saüvaddhito tayā;  // ApThi_2,17.32 //
Muhuttaü taõhāsamanaü khãraü tvaü pāyito mayā,  /
tayā 'haü santam accantaü dhammakhãram hi pāyitā;  // ApThi_2,17.33 //
Vaddhanārakkhane mayhaü anaõo tvaü mahāmune.  /
puttakāmā thiyo tāva labhantaü tādisaü sutaü!  // ApThi_2,17.34 //
Mandhātādi-narindānaü yā mātā tā bhavaõõave  /
nimuggā 'haü tayā putta tāritā bhavasāgarā.  // ApThi_2,17.35 //
Ra¤¤o-mātā mahesã ti sulabhan nāmam itthinaü,  /
Buddhamātā ti yaü nāmaü etam paramadullabhaü.  // ApThi_2,17.36 //
Ta¤ ca laddham mayā vãra, paõidhānam maman tayā  /
aõukaü vā mahantaü vā taü sabbaü påritam mayā.  // ApThi_2,17.37 //
Parinibbātum icchāmi vihāy' emaü kalebaraü, /
anujānāhi me vãra dukkhantakara nāyaka.  // ApThi_2,17.38 //
Cakkaīkusadhajākiõõe pāde kamalakomale  /
pasārehi; paõāman te karissaü putta pemasā. // ApThi_2,17.39 //
Suvaõõarāsisaīkāsaü sarãraü kuru pākaņaü /
katvā dehaü sudiņņhan te santiü gacchāmi nāyaka".  // ApThi_2,17.40 //
Dvattiüsalakkhaõåpetaü sappabhālaīkataü tanuü /
sa¤jhāghanā va bālakkaü mātucchaü dassayi jino.  // ApThi_2,17.41 //
Phullāravi*ndasaī*kāse tarunādiccasappabhe  /
cakkaīki*te pāda*tale pāde sā sirasā pati.  // ApThi_2,17.42 //
"Paõamāmi narādiccaü ādiccakulaketunaü  /
pacchime maraõe mayhaü na taü dakkhām aham puna. // ApThi_2,17.43 //


#<[page 533]>#
%<                            17. Gotamã                      533>%
Itthiyo nāma lokagga sabbadosākarā *matā*  /
*ya*di koc' atthi doso me khamassu karuõākara.  // ApThi_2,17.44 //
Itthikāna¤ ca pabbajjaü yaü 'haü yāciü punappunaü  /
tattha ce atthi doso me taü khamassu narāsabha.  // ApThi_2,17.45 //
Mayā bhikkhuniyo vãra tavānu¤¤āya sāsitā  /
tattha ce atthi dunnãtaü khamassu khamādhipa. // ApThi_2,17.46 //
Akkhante nāma khantabbaü kim bhave guõabhåsane  /
kim uttaran te vakkhāmi nibbānāya vajantiyā. // ApThi_2,17.47 //
Suddhe anåne mama bhikkhusaīghe lokā ito nissarituü khamante  /
pabhātakāle vyasanaü gahānaü disvāna niyyāti hi candalekhā".  // ApThi_2,17.48 //
Tadetarā bhikkhuniyo jinaggaü tārā va candānugatā Sumeruü  /
padakkhiõaü katvā nipacca pāde ņhitā mukhan taü samudikkhamānā:  // ApThi_2,17.49 //
"Na tittipubban tava dassanena cakkhun na sotaü tava bhāsitena  /
cittaü mamaü kevalam ekam eva pappuyya taü dhammarasena tittiü. // ApThi_2,17.50 //
Nadato parisāyan te vādidappāpabhārino  /
ye te dakkhinti vadanaü dha¤¤ā te narapuīgava.  // ApThi_2,17.51 //
Dãghaīgulã tambanakhe subhe āyatapaõhike  /
ye pāde paõamissanti te pi dha¤¤ā raõantaga. // ApThi_2,17.52 //


#<[page 534]>#
%<534                          Therã-Apadāna>%
Madhurāni pahaņņhāni dosaghātãn' hitāni ca  /
ye te vākyāni sussanti te pi dha¤¤ā naruttama. // ApThi_2,17.53 //
Dha¤¤ā 'han te mahāvãra pādapåjanatapparā  /
tiõõasaüsārakantārā saddhammena sirimatā".  // ApThi_2,17.54 //
Tato sā anusāvetvā bhikkhusaüghamhi subbatā  /
Rahul'-ânanda-Nande ca vanditvā idam abravi:  // ApThi_2,17.55 //
"âsãvisālayasame rogāvāse kaëebare  /
nibbiõõā dukkhapaīke te jarāmaraõagocare  // ApThi_2,17.56 //
Nānākalala-m-ākiõõe, parāyatte nirãhake  /
tena nibbātum icchāmi anuma¤¤atha puttakā".  // ApThi_2,17.57 //
Nando Rāhula-bhaddo ca vãtasokā nirāsavā  /
ņhitācaladhitã dhãrā dhammatam anucintayuü.  // ApThi_2,17.58 //
"Dhi-r-atthu saīkhataü lolaü asāraü kadalåpamaü  /
māyāmarãcisadisaü ittaraü anavaņņhitaü.  // ApThi_2,17.59 //
Yattha nāma jinassāyaü mātucchā Buddhaposikā  /
Gotamã nidhanaü yāti aniccaü sabbasaīkhataü".  // ApThi_2,17.60 //
ânando ca tadā sekho sokaņņo jinavacchalo  /
tatth' assåni dharanto so karuõaü paridevati:  // ApThi_2,17.61 //
"Hāsantã Gotamã yāti, nånaü Buddho pi nibbutiü  /
gacchati naciren' eva aggi viya nirindhano".  // ApThi_2,17.62 //
Evaü vilapamānan taü ânandaü āha Go*tamã:  /
"suti*sāgaragambhãra Buddhupaņņhānatappara  // ApThi_2,17.63 //
Na yuttam socitum putta hāsakāle upaņņhite  /
tayā me saraõaü putta nibbānattam upāgataü.  // ApThi_2,17.64 //
Tayā tāta samajjhiņņho pabbajjaü anujāni no  /
mā putta vimano ho*hi saphalo* te parissamo.  // ApThi_2,17.65 //


#<[page 535]>#
%<                            17. Gotamã                           535>%
Yan na diņņhaü purāõehi titthikācariyehi pi  /
taü padaü sukumārãhi sattavassāhi veditaü.  // ApThi_2,17.66 //
Buddhasāsanapāletā pacchimaü dassanan tava  /
tattha gacchām' ahaü puttagato yattha na dissate.  // ApThi_2,17.67 //
Kadāci dhammaü desento khipi lokagganāyako  /
tadā 'ham āsãsavacaü avocaü anukampikā:  // ApThi_2,17.68 //
`Cira¤ jãva mahāvãra kappan tiņņha mahāmune  /
sabbalokassa atthāya bhavassu ajarāmaro,"'  // ApThi_2,17.69 //
Taü tathāvādinim Buddho mamaü so etad abravi:  /
"na h' evaü vandiyā Buddhā yathā vandasi Gotami".  // ApThi_2,17.70 //
"Katha¤ carahi sabba¤¤u vanditabbā Tathāgatā?  /
kathaü avandiyā Buddhā? Tam me akkhāhi pucchito".  // ApThi_2,17.71 //
"âraddhaviriye pahitatte niccaü daëhaparakkame  /
samagge sāvake passa esā Buddhāna vandanā." // ApThi_2,17.72 //
Tato upassayaü gantvā ekikāhaü vicintayiü /
samaggaparisaü nātho roceti tibhavantago.  // ApThi_2,17.73 //
Handāhaü parinibbissam mā vipattiü nam addasaü  /
evāhaü cintayitvāna *disvāna* isisattamaü.  // ApThi_2,17.74 //
Parinibbānakālam me ārocesiü vināyakaü  /
tato so samanu¤¤āsi: "kālaü jānāhi Gotami.  // ApThi_2,17.75 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,17.76 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,17.77 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,17.78 //
Thãnaü dhammābhisamaye ye bālā vimatiü gatā  /
tesaü diņņhipahānatthaü iddhiü dassehi Gotami".  // ApThi_2,17.79 //
Tadā nipacca sambuddhaü uppatitvāna ambaraü  /
iddhã anekā dassesi Buddhānu¤¤āya Gotamã.  // ApThi_2,17.80 //
Ekikā bahudhā c' āsi bahudhā c' ekikā tathā  /
āvibhāvaü tirobhāvaü tirokuķķaü tironabhaü.  // ApThi_2,17.81 //


#<[page 536]>#
%<536                          Therã-Apadāna>%
Asajjamā*nā* agamā bhåmiyam pi nimujjatha  /
abhijjamāne udake aga¤chi mahiyā yathā.  // ApThi_2,17.82 //
Sakuõã va yathākāse pallaīkena gamã tadā  /
vasaü vatteti kāyena yāva brahmanivesanaü.  // ApThi_2,17.83 //
Sineruü daõķaü katvāna chattaü katvā mahāmahiü  /
samålaü parivattetvā dhārayaü caīkamã nabhe.  // ApThi_2,17.84 //
Chassårodayakāle 'va lokaü c' akāsi dhåmitaü /
yugante viya lokaü sā jālamālākulaü akā.  // ApThi_2,17.85 //
Mucalindaü mahāselaü Meru-Mandāra-Daddare  /
sāsapā-r-iva sabbāni eken' aggahi muņņhinā.  // ApThi_2,17.86 //
Aīgulaggena chādesi bhākaraü sa-nisākaraü  /
candasårasahassāni āvelam iva dhārayi. // ApThi_2,17.87 //
Catusāgaratoyāni dhārayi ekapāõinā  /
yugantajaladākārā mahāvassam avassatha. // ApThi_2,17.88 //
Cakkavattiü saparisaü māpayi sā nabhattale  /
garuëaü dviradaü sãhaü vinadanta¤ ca dassayi.  // ApThi_2,17.89 //
Ekikā abhinimmitvā *'pp*ameyyaü bhikkhunãgaõaü  /
puna-r-antaradhāpetvā ekikā munim abravi:  // ApThi_2,17.90 //
"Mātucchā te ma*hā*vãra tava sā*sa*nakārikā  /
anuppattā sakaü atthaü pāde vandati cakkhumā".  // ApThi_2,17.91 //
Dassetvā vividhā iddhã orohitvā nabhattalā  /
vanditvā lokapajjotaü ekamantaü nisãdi sā. // ApThi_2,17.92 //
"*Sā v*ãsaüvassasatikā jātiyāhaü mahāmune  /
alam ettāvatā vãra nibbāyissāmi nāyaka".  // ApThi_2,17.93 //
Tadā hi vimhitā sabbā parisā sā kata¤jalã  /
avoc' ayye, `kataü āsi atuliddhiparakkamā.' // ApThi_2,17.94 //


#<[page 537]>#
%<                            17. Gotamã                           537>%
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_2,17.95 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā jātāmaccakule ahuü  /
sabbopakārasampanne iddhe phãte mahaddhane.  // ApThi_2,17.96 //
Kadāci pitunā saddhiü dāsãgaõapurakkhatā  /
mahatā parivārena taü upecca narāsabhaü  // ApThi_2,17.97 //
Vāsavaü viya vassantaü dhammamegham anāsavaü /
sāradādiccasadisaü raüsijālākula¤ jinaü  // ApThi_2,17.98 //
Disvā cittaü pasādetvā sutvā c' assa subhāsitaü /
mātucchaü bhikkhuniü agge ņhapentaü naranāyakaü.  // ApThi_2,17.99 //
Sutvā datvā mahādānaü sattāhaü tassa tāsino  /
sasaīghassa naraggassa paccayāni bahåni ca.  // ApThi_2,17.100 //
Nipacca pādamålamhi taü ņhānaü abhipatthayiü /
tato mahāparisatiü a*voca isi*sattamo:  // ApThi_2,17.101 //
"Yā sasaīghaü abhojesi sattāhaü lokanāyakaü  /
tam ahaü kittayissāmi; suõotha mama bhāsato:  // ApThi_2,17.102 //
Satasahasse-y-ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_2,17.103 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Gotamã nāma nāmena hessati satthu sāvikā.  // ApThi_2,17.104 //
Tassa Buddhassa mātucchā dãpit' āpādikā ayaü  /
*ratta¤¤åna¤* ca aggattaü bhikkhunãnaü labhissati".  // ApThi_2,17.105 //
Taü sutvā 'haü pamuditā yāvajãvaü tadā jinaü  /
paccayehi upaņņhitvā tato kālakatā ahaü  // ApThi_2,17.106 //
Tāvatiüsesu devesu sabbakāmasamiddhisu  /
nibbattā dasah' aīgehi a¤¤e a*bhibhavim ahaü.*  // ApThi_2,17.107 //
Råpasaddehi gandhehi rasehi phusanehi ca  /
āyunāpi ca vaõõena sukhena yasasā pi ca.  // ApThi_2,17.108 //
Tath' evādhipateyyena adhigayha viroc' ahaü /
ahosiü amarindassa mahesã dayitā tahiü.  // ApThi_2,17.109 //


#<[page 538]>#
%<538                          Therã-Apadāna>%
Saüsāre saüsarantã 'haü kammavāyusameritā  /
Kāsissa ra¤¤o visaye ajāyiü dāsagāmake.  // ApThi_2,17.110 //
Pa¤cadāsasatā nåna nivasanti tahiü sadā  /
sabbesaü tattha yo jeņņho tassa jāyā ahos' ahaü.  // ApThi_2,17.111 //
Sayambhuno pa¤ca-satā gāmaü piõķāya pāvisuü /
te disvāna ahaü tuņņhā saha sabbāhi ¤ātibhi. // ApThi_2,17.112 //
Pågā bhavitvā sabbāyo cātumāse upaņņhiya  /
ticãvarāni datvāna saüsāramha sasāmikā.  // ApThi_2,17.113 //
Tato cutā sapatikā Tāvatiüsagatā mayaü  /
pacchime ca bhave dāni jātā Devadahe pure.  // ApThi_2,17.114 //
Pitā A¤janasakko me mātā mama Sulakkhaõā  /
tato Kapilavatthusmiü Suddhodana-gharaī gatā.  // ApThi_2,17.115 //
Sesā Sakyakule jātā tass' eva gharam āgamuü  /
ahaü visiņņhā sabbāsaü jinass' āpādikā ahuü. // ApThi_2,17.116 //
Mama putto 'bhinikkhamma Buddho āsi vināyako  /
pacchāhaü pabbajitvāna satehi saha pa¤cahi.  // ApThi_2,17.117 //
Sākiyānãhi vãrāhi saha santisukhaü phusiü  /
ye tadā pubbajātiyaü asmākaü āsu sāmino  // ApThi_2,17.118 //
Saha pu¤¤assa kattāro mahāsamayakārakā  /
phusiüsu arahattaü te sugatenānukampitā.  // ApThi_2,17.119 //
Tadetarā bhikkhuniyo āruhiüsu nabhattalaü /
saīgatā viya tārāyo virociüsu mahiddhikā.  // ApThi_2,17.120 //
Iddhã-anekā dassesuü pilandhavikatiü yathā  /
kammāro kanakass' eva kamma¤¤assa susikkito. // ApThi_2,17.121 //
Dassetvā pāņihãrāni cittānã ca bahåni ca  /
tosetvā vādipavaraü muniü saparisan tadā  // ApThi_2,17.122 //
Orohitvāna gaganā vanditvā isisattamaü  /
anu¤¤ātā naraggena yathā ņhāne nisãdisuü.  // ApThi_2,17.123 //
Aho 'nukampitā amhaü sabbāsaü vãra Gotamã  /
vāsi*tā tava pu¤¤e*hi pattā no āsavakkhayaü.  // ApThi_2,17.124 //


#<[page 539]>#
%<                             17. Gotamã                          539>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,17.125 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,17.126 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,17.127 //
Iddhiyā ca vasã homa dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa *vasã homa* mahāmune.  // ApThi_2,17.128 //
Pubbenivāsa¤ jānāma dibba¤ cakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_2,17.129 //
Atthe dhamme ca nerutte paņibhāne ca vijjati  /
¤āõaü amhaü mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_2,17.130 //
Asmāhi pariciõõo 'si mettacittāhi nāyaka  /
anujānāhi sabbāyo nibbānāya mahāmune  // ApThi_2,17.131 //
Nibbāyissāma icc' evaü. Kiü vakkhāmi vadantiyo  /
yassa dāni ca vo kālaü ma¤¤athā ti jino bravi.  // ApThi_2,17.132 //
Gotamã-ādikā tāyo tadā bhikkhuniyo jinaü  /
vanditvā āsanā tamhā vuņņhāya agamãsu tā.  // ApThi_2,17.133 //
Mahatā janakāyena saha lokagganāyako  /
anusaüyāyi so dhãro mātucchaü yāva koņņhakaü. // ApThi_2,17.134 //
Tadā nipati pādesu Gotamã lokabandhuno  /
sahetarāhi sabbāhi pacchimaü pādavandanaü.  // ApThi_2,17.135 //
Idaü pacchimakaü mayhaü lokanāthassa dassanaü  /
na puno amatākāraü passissāmi mukhan tava.  // ApThi_2,17.136 //
Na 'va me vadanaü vãra tava pāde sukomale  /
samphusissati lokagga; ajja gacchāmi nibbutiü.  // ApThi_2,17.137 //
Råpena kiü tavānena diņņhadhamme yathātathe  /
sabbaü saīkhatam ev' etaü anassāsikam ittaraü.  // ApThi_2,17.138 //
Sā saha tāhi gantvāna bhikkhunupassayaü sakaü  /
addhapallaīkam ābhujya nisãdi paramāsane.  // ApThi_2,17.139 //
Tadā upāsikā tattha Buddhasāsanavacchalā  /
tassā pavattiü sutvāna upesuü pādavandikā.  // ApThi_2,17.140 //
Karehi uraü pahantvā chimmamålā yathā latā  /
rudantā karuõaü rāvaü sokaņņā bhuvi pātitā. // ApThi_2,17.141 //


#<[page 540]>#
%<540                          Therã-Apadāna>%
Mā no saraõade nāthe vihāya gami nibbutiü /
nipatitvāna yācāma sabbāyo sirasā mayaü.  // ApThi_2,17.142 //
Yā padhānatamā tāsaü saddhāpa¤¤ā upāsikā  /
tassā sãsaü pamajjantã imaü vacanaü abraviü:  // ApThi_2,17.143 //
Alaü puttā visādena mārapāsānuvattinā  /
*aniccaü* saīkhataü sabbaü viyogantaü calācalaü.  // ApThi_2,17.144 //
Tato sā tā vivajjitvā paņhamaü jhānam uttamaü  /
dutiyaü tatiya¤ cāpi samāpajji catutthakaü.  // ApThi_2,17.145 //
âkāsāyatana¤ c' eva vi¤¤āõāyatanan tathā  /
āki¤ca¤¤evasa¤¤a¤ ca samāpajji yathākkamaü.  // ApThi_2,17.146 //
Paņilomena jhānāni samāpajjatha Gotamã  /
yāvatā paņhamaü jhānaü tato yāva catutthakaü.  // ApThi_2,17.147 //
Tato vuņņhāya nibbāyi dãpaccãva nirāsanā  /
bhåmicālo mahā āsi nabhasā vijjutā pati. // ApThi_2,17.148 //
Pānāditā dundubhiyo parideviüsu devatā  /
pupphāvuņņhi ca gaganā abhivassatha mediniü. // ApThi_2,17.149 //
Kampito Merurājā pi raīgamajjhe yathā naņo  /
sokena 'vātidãno ca viravo āsi sāgaro.  // ApThi_2,17.150 //
Devā nāgāsurā bra*hmā saüv*igg' āhaüsu tāvade:  /
aniccā vata saīkhārā yathāyaü vilayaü gatā. // ApThi_2,17.151 //
Yā c' emaü parivāriüsu satthu sāsanakārikā  /
tāyo pi anupādānā dãpacci viya nibbutā.  // ApThi_2,17.152 //
Hā yogā vippayogantā hāniccaü sabbasaīkhataü  /
hā jãvitaü vināsantaü iccāsi paridevanā.  // ApThi_2,17.153 //
Tato devā ca brahmā ca lokadhammānuvattanaü  /
kālānuråpaü kubbanti upetvā isisattamaü.  // ApThi_2,17.154 //


#<[page 541]>#
%<                            17. Gotamã                           541>%
Tadā āmantayã satthā ânandaü sutisāgaraü:  /
gacch' ânanda nivedehi bhikkhånaü mātu nibbutiü.  // ApThi_2,17.155 //
Tad' ânando nirānando assunā puõõalocano  /
gaggarena saren' āha: "samāgacchantu bhikkhavo,  // ApThi_2,17.156 //
Pubbadakkhiõapacchāsu uttarāyaü va santi ye  /
sunantu bhāsitam mayhaü bhikkhavo sugatorasā.  // ApThi_2,17.157 //
Yā vaķķhayi payattena sarãraü pacchimaü mune  /
sā Gotamã gatā santiü tārā va suriyodaye.  // ApThi_2,17.158 //
Buddhamātā ti pa¤¤attiü ņhapayitvā gatāsayaü /
na yattha pa¤canetto pi gataü dakkhiti nāyako.  // ApThi_2,17.159 //
Yass' atthi sugate saddhā yo vā sisso mahāmune  /
Buddhamātussa sakkāraü karotu sugatoraso." // ApThi_2,17.160 //
Sudåraņņhā pi taü sutvā sãgham āga¤chu bhikkhavo  /
keci Buddhānubhāvena keci iddhãsu kovidā.  // ApThi_2,17.161 //
Kuņāgāre vare ramme sabbasovaõõaye subhe  /
ma¤cakaü samāropesuü yattha suttā 'pi Gotamã.  // ApThi_2,17.162 //
Cattāro lokapālā te aüsehi samadhārayuü  /
sesā Sakkādikā devā kuņāgāre samaggahuü.  // ApThi_2,17.163 //
Kuņāgārāni sabbāni āsuü pa¤casatāni hi  /
saradādiccavaõõāni Vissakammakatāni hi.  // ApThi_2,17.164 //
Sabbā tahiü bhikkhuniyo āsuü ma¤cesu sāyitā  /
devānaü khandham āråëhā niyyanti anupubbaso.  // ApThi_2,17.165 //
Sabbaso chāditaü āsi vitānena nabhatthalaü /
sa-tārā canda-sårā ca la¤chitā kanakāmayā.  // ApThi_2,17.166 //


#<[page 542]>#
%<542                          Therã-Apadāna>%
Paņākā ussitā 'nekā vitatā pupphaka¤cukā  /
ogatākāsadhåmā va mahiyā puppham uggataü.  // ApThi_2,17.167 //
Dissanti candasuriyā vijjalanti ca tārakā  /
majjhaīgato pi c' ādicco na tāpesi sasã yathā.  // ApThi_2,17.168 //
Devā dibbehi gandhehi mālehi surabhãhi ca  /
vāditehi ca naccehi saīgãtãhi ca påjayuü.  // ApThi_2,17.169 //
Nāgāsurā ca brahmāno yathā *sattiü ya* thābalaü /
påjayiüsu vinãyantiü nibbutaü Buddhamātaraü.  // ApThi_2,17.170 //
Sabbāyo purato nãtā nibbutā sugatorasā  /
Gotamã niyyate pacchā sakkatā Buddhapositā. // ApThi_2,17.171 //
Purato devamanujā sanā*gā* surabrahmakā  /
pacchā sasāvako Buddho påjatthaü yāti mātuyā.  // ApThi_2,17.172 //
Buddhassa parinibbānaü n' edisaü āsi yādisaü  /
Gotamãparinibbānaü atãv' acchariyaü ahu.  // ApThi_2,17.173 //
Na Buddho Buddhanibbāne no padissati bhikkhavo  /
Buddho Gotaminibbāne Sāriputtādikā tathā.  // ApThi_2,17.174 //
Citakāni karitvāna sabbagandhamayāni te  /
gandhacuõõādi kiõõāni jhāpayãsu ca tā tahiü. // ApThi_2,17.175 //
Sesabhāgāni ķayhiüsu aņņhisesāni sabbaso.  /
ânando ca tad' āvoca saüvegajanakaü vaco:  // ApThi_2,17.176 //
"Gotamã nidhanaü yātā daķķha¤ c' assā sarãrakaü  /
*sa*īketaü Buddhanibbānaü na cirena bhavissati.  // ApThi_2,17.177 //
Tato Gotamãdhātåni tassā pattagatāni so  /
upanāmesi nāthassa ânando Buddhacodito.  // ApThi_2,17.178 //
Pāõinā tāni paggayha avoca isisattamo:  /
mahato sāravantassa yathā rukkhassa tiņņhato  // ApThi_2,17.179 //


#<[page 543]>#
%<                            17. Gotamã                           543>%
Yo so mahattaro khandho palujjeyya aniccatā  /
tathā bhikkhunisaīghassa Gotamã parinibbutā.  // ApThi_2,17.180 //
Aho acchariyaü mayhaü nibbutāya pi mātuyā  /
sarãramattasesāya n' atthi sokapariddavo.  // ApThi_2,17.181 //
Na sociyā paresaü sā tiõõā saüsārasāgarā  /
parivajjitasantāpā sãtibhåtā sunibbutā.  // ApThi_2,17.182 //
Paõķitā 'si mahāpa¤¤ā puthupa¤¤ā tath' eva ca  /
ratta¤¤å bhikkhunãnaü sā evaü jānātha bhikkhavo.  // ApThi_2,17.183 //
Iddhiyā ca vasã āsi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã āsi ca Gotamã.  // ApThi_2,17.184 //
Pubbenivāsaü a¤¤āsi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi tassā punabbhavo.  // ApThi_2,17.185 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
parisuddhaü ahå ¤āõaü tasmā socaniyā na sā. // ApThi_2,17.186 //
Ayoghanahatass' eva jalato jātavedaso  /
anupubbåpasantassa yathā na ¤āyate gati.  // ApThi_2,17.187 //
Evaü sammāvimuttānaü *kāmaba* ndhoghatārinaü /
pa¤¤āpetuü gati n' atthi pattānaü acalaü sukhaü.  // ApThi_2,17.188 //
Attadãpā tato hotha satipaņņhānagocarā  /
bhāvetvā sattabojjhaīge dukkhass' antaü karissathā ti.  // ApThi_2,17.189 //
          Itthaü sudaü Mahāpajāpatãgotamã i. g. a-ti.
           Mahāpajāpatãgotamiyā theriyā apadānaü

                              [18. Khemā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_2,18.1 //
Nagare Haüsavatiyā jātā seņņhikule ahuü /
nānāratanapajjote mahāsukhasamappitā.  // ApThi_2,18.2 //


#<[page 544]>#
%<544                          Therã-Apadāna>%
Upetvā taü mahāvãraü assosiü dhammadesanaü  /
tato jātappasādā 'haü upesiü saraõaü jinaü.  // ApThi_2,18.3 //
Mātaraü pitaraü cā*haü āyāci*tvā vināyakaü  /
nimantayitvā sattāhaü bhojayiü saha sāvakaü. // ApThi_2,18.4 //
Atikkante ca sattāhe mahāpa¤¤ānam uttamaü  /
bhikkhuniü etadaggamhi ņhapesi narasārathi.  // ApThi_2,18.5 //
Taü sutvā muditā hutvā puno tassa mahesino  /
kāraü katvāna taü ņhānaü panipacca paõidahiü. // ApThi_2,18.6 //
Tato maü sa jino āha: sijjhataü paõidhã tava  /
sasaīghe me kataü kāraü appameyyaü phalaü tava. // ApThi_2,18.7 //
Satasahasse ito kappe Okkākulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_2,18.8 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
etadaggam anuppattā Khemā nāma bhavissati. // ApThi_2,18.9 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsåpagā ahuü. // ApThi_2,18.10 //
Tato cutā Yāmam agaü tato 'haü Tusitaü gatā  /
tato ca Nimmānaratiü Vasavattipuraü tato.  // ApThi_2,18.11 //
Yattha yatthåpapajjāmi tassa kammassa vāhasā  /
tattha tatth' eva rājånaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_2,18.12 //
Tato cutā manussatte rājånaü cakkavattinaü  /
maõķalãna¤ ca rājånaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_2,18.13 //
Sampattim anubhotvāna devesu manujesu ca  /
sabbattha sukhitā hutvā 'nekakappesu saüsariü.  // ApThi_2,18.14 //
Ekanavute ito kappe Vipassã lokanāyako  /
uppajji cārunayano sabbadhammavipassako. // ApThi_2,18.15 //


#<[page 545]>#
%<                             18. Khemā                           545>%
Taü *ahaü lokanāyakaü upemi narasārathiü  /
dhammaü paõãtaü sutvāna pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_2,18.16 //
Dasavassasahassāni tassa dhãrassa sāsane  /
brahmacariyaü caritvāna yuttayogā bahussutā.  // ApThi_2,18.17 //
Paccayākārakusalā catusaccavisāradā  /
nipuõā cittakathikā satthu* sāsanakārikā.  // ApThi_2,18.18 //
Tato cutā 'haü Tusitaü uppannā yasassinã  /
abhibhosiü tahiü a¤¤e brahmaceraphalen' ahaü.  // ApThi_2,18.19 //
Yattha yatthopapannā 'haü mahābhogā mahādhanā  /
medhāvinã råpavatã vinãtaparisā pi ca  // ApThi_2,18.20 //
Bhavāmi tena kammena yogena jinasāsane  /
sabbā sampattiyo mayhaü sulabhā manaso piyā. // ApThi_2,18.21 //
Yo pi me bhavate bhattā yattha yattha gatāya pi  /
vimāneti na maü koci paņipattiphalena me.  // ApThi_2,18.22 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
nāmena Konāgamano uppajji vadataü varo.  // ApThi_2,18.23 //
Tadā hi Bārāõasiyam susamiddhakulappajā  /
Dhana¤jānã Sumedhā ca aham pi ca tayo janā.  // ApThi_2,18.24 //
Saīghārāmaü adāsimha dānaü sahassikaü mune  /
sasaīghassa vihāram hi uddissa dāyikā mayaü. // ApThi_2,18.25 //
Tato cutā mayaü sabbā Tāvatiüsåpagā ahuü  /
yasasā aggataü pattā manussesu tath' eva ca.  // ApThi_2,18.26 //
Imasmin ¤eva kappamhi brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_2,18.27 //
Upaņņhāko mahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasipuruttame.  // ApThi_2,18.28 //
Tass' āsiü jeņņhikā dhãtā Samaõã iti vissutā  /
dhammaü sutvā jinaggassa pabbajjaü samarocayiü. // ApThi_2,18.29 //


#<[page 546]>#
%<546                          Therã-Apadāna>%
Anujāni na no tāto agāre va tadā mayaü  /
vãsaüvassasahassāni vicarimhā atanditā.  // ApThi_2,18.30 //
Komārabrahmacariyaü rājaka¤¤ā sukhe ņhitā  /
Buddhupaņņhānaniratā muditā satta dhãtaro.  // ApThi_2,18.31 //
Samaõã Samaõaguttā ca bhikkhunã Bhikkhadāyikā  /
Dhammā c' eva Sudhammā ca sattamã Saīghadāyikā.  // ApThi_2,18.32 //
Ahaü Uppalavaõõā ca Paņācārā ca Kuõķalā  /
Kisā-Gotamã Dhammadinnā Visākhā hoti sattamã. // ApThi_2,18.33 //
Kadāci so narādicco dhammaü deseti abbhutaü  /
Mahānidānasuttantaü sutvā taü pariyāpuõiü. // ApThi_2,18.34 //
Tehi kammehi sukatehi cetasāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_2,18.35 //
Pacchime ca bhave dāni Sāgalāyaü puruttame  /
ra¤¤o Maddassa dhãt' āsiü manāpā dayitā piyā.  // ApThi_2,18.36 //
Saha me jātamattamhi kheman tamhi pure ahå  /
tato Khemā ti nāmam me guõikaü udapajjatha. // ApThi_2,18.37 //
Yadā 'haü yobbanaü pattā råpavant' āvibhåsitā  /
tadā adāsi maü tāto Bimbisārassa rājino.  // ApThi_2,18.38 //
Tassā 'haü suppiyā āsim råpakeëāyane ratā  /
råpānaü dosavādã ti na upesiü mahādayaü. // ApThi_2,18.39 //
Bimbisāro tadā rājā mam anuggahabuddhiyā  /
vaõõayitvā Veëuvanaü gāyake pāpayã mamaü.  // ApThi_2,18.40 //
Rammaü Veluvanaü yena na diņņhaü sugatālayaü  /
na tena Nandanaü diņņhaü iti ma¤¤emahe mayaü.  // ApThi_2,18.41 //
Yena Veëuvanaü diņņhaü naranandananandanaü  /
sudiņņhaü Nandanaü tena amarindasunandanaü. // ApThi_2,18.42 //


#<[page 547]>#
%<                             18. Khemā                      547>%
Vihāya Nandanaü devā o*taritvā* mahãtale  /
rammaü Veëuvanaü disvāna tappanti suvimhitā  // ApThi_2,18.43 //
Rājapu¤¤ena nibbattaü Buddhapu¤¤ena bhåsitaü  /
ko vattā tassa nissesaü vanassa guõasa¤cayaü?  // ApThi_2,18.44 //
Taü sutvā vanasamiddhiü mama sotaü manorahaü  /
daņņhu*kāmā tam uy*yānaü ra¤¤o ārocayiü tadā.  // ApThi_2,18.45 //
Mahatā parivārena tadā maü so mahãpati  /
sampāpesi tam uyyānaü dassanāya samussukaü. // ApThi_2,18.46 //
Gaccha passa mahābhoge vanaü nettarasāyanaü  /
yaü sa*dā* bhāti siriyā sugatābhānura¤ji*taü.*  // ApThi_2,18.47 //
Yadā ca piõķāya muni Giribbajapuruttamaü  /
paviņņho 'haü tadā yeva vanaü daņņhuü upāgamiü. // ApThi_2,18.48 //
Tadā taü phullapavanaü nānābhamarakåjitaü  /
kokilāgãtasaīhitaü mayåragaõanaccitaü // ApThi_2,18.49 //
Appasaddam anākiõõaü nānācaīkamabhåsitaü  /
kuņimaõķapasaīkiõõaü yogãvaravirājitaü // ApThi_2,18.50 //
Vicarantã ama¤¤issaü saphalaü nayanaü mama.  /
Tatthā pi taruõaü bhikkhuü yuttaü disvā vicintayiü:  // ApThi_2,18.51 //
ädise pavane ramme ņhito 'yaü navayobbane  /
vasantam iva kantena råpena susamanvito. // ApThi_2,18.52 //
Nisinno rukkhamålamhi muõķo saīghāņipāruto  /
jhāyate vat' ayaü bhikkhu hitvā visayajaü ratiü. // ApThi_2,18.53 //
Nanu nāma gahaņņhena kāmaü bhutvā yathāsukhaü  /
pacchā jiõõena dhammo 'yaü caritabbo subhaddako.  // ApThi_2,18.54 //


#<[page 548]>#
%<548                          Therã-Apadāna>%
Su¤¤akan ti viditvāna gandhagehaü jinālayaü  /
upetvā jinam addakkhiü udayantaü va bhākaraü. // ApThi_2,18.55 //
Ekakaü sukham āsãnaü vãjamānaü varitthiyā  /
disvān' evaü vicintesiü: nāyaü låkho narāsabho?  // ApThi_2,18.56 //
Sā ka¤¤ā kanakābhāsā padumānanalocanā  /
bimboņņhã kundadassanā manonettarasāyanā. // ApThi_2,18.57 //
Hemadolā va savanā kalasākārasutthanã  /
vedimajjhā varassoõã rammorå cārubhåsanā.  // ApThi_2,18.58 //
Rattaüsakasusaüvitā nãlā maņņhanivāsanā  /
atappaneyyaråpena hāsabhāvasamanvitā. // ApThi_2,18.59 //
Disvā tam evaü cintesiü: aho 'yaü atiråpinã  /
na mayānena nettena diņņhapubbā kudācanaü.  // ApThi_2,18.60 //
Tato jarābhibhåtā sā vivaõõā vikatānanā  /
sãnadantā setasirā salālā vadanāssucã  // ApThi_2,18.61 //
Saükhittakaõõā setakkhã lambāsubhapayo*dharā*  /
valãvitatasabbaīgã sirāvitatadehinã  // ApThi_2,18.62 //
Nataīgã daõķadutiyā uppāsuëikatā kisā  /
*pa*vedhamānā patitā nissasantã muhuü muhuü. // ApThi_2,18.63 //
Tato me āsi saüvego abbhuto lomahaüsano  /
dhã-r-atthu råpaü asuciü ramante yattha bālisā.  // ApThi_2,18.64 //
Tadā mahākāruõiko disvā saüviggamānasaü  /
udaggacitto sumano imā gāthā abhāsatha:  // ApThi_2,18.65 //


#<[page 549]>#
%<                             18. Khemā                           549>%
âturaü asuciü påtiü passa Kheme samussayaü  /
uggharantaü paggharantaü bālānaü abhinanditaü.  // ApThi_2,18.66 //
Asubhāya cittaü bhāvehi ekaggaü susamāhitaü  /
sati kāyagatā ty atthu nibbidā bahulā bhava.  // ApThi_2,18.67 //
Yathā idaü tathā etaü yathā etaü tathā idaü  /
ajjhattaü ca bahiddhā ca kāye chandaü virājaya. // ApThi_2,18.68 //
Animittaü ca bhāvehi mānānusayam ujjaha  /
tato mānābhisamayā upasantā carissasi.  // ApThi_2,18.69 //
*Ye rāga* rattānupatanti sotaü  /
sayaükataü makkaņako va jālaü  // ApThi_2,18.70 //
Etam hi chetvāna paribbajanti  /
anapekkhino kāmasukhaü pahāya.  // ApThi_2,18.71 //
Tato kallikacittaü maü ¤atvāna narasārathi  /
Mahānidānaü dese*si sutta*ntaü vinayāya me.  // ApThi_2,18.72 //
Sutvā suttantaseņņhan taü pubbasa¤¤am anussariü  /
tattha ņhitā 'va haü santã dhammacakkhum visodhayiü.  // ApThi_2,18.73 //
Nipatitvā mahesissa pādamålamhi tāvade  /
accayaü desanatthāya imaü vacanam abraviü:  // ApThi_2,18.74 //
Namo te sabbadassāvã! nāmo te karuõāsaya!  /
namo te tiõõasaüsāra! namo te amatappada !  // ApThi_2,18.75 //
Diņņhigahanapakkhannā kāmarāgavimohitā  /
tayā sammā upāyena vinãtā vinaye ratā.  // ApThi_2,18.76 //
Adassanena vibhogā tādisānaü mahesinaü  /
anubhonti mahādukkhaü sattā saüsārasāgare.  // ApThi_2,18.77 //
Yadā 'haü lokasaraõaü araõaü maraõantagaü /
nāddasāsiü m' adåraņņhaü desayāmi tam accayaü.  // ApThi_2,18.78 //
Mahāhitaü taü varadaü ahito ti visankitā  /
nopesiü råpaniratā desayāmi nam accayam.  // ApThi_2,18.79 //


#<[page 550]>#
%<550                          Therã-Apadāna>%
Tadā madhuranigghoso mahākāruõiko jino  /
avoca "tiņņha Kheme" ti si¤canto amatena maü.  // ApThi_2,18.80 //
Tadā paõamma sirasā katvā ca naü padakkhiõaü  /
gantvā disvā narapatiü imaü vacanam abraviü:  // ApThi_2,18.81 //
Aho sammā upāyo te cintito 'yam arindama  /
vanadassanakāmāya diņņho nibbanatho muni.  // ApThi_2,18.82 //
Yadi te ruccate rājā sāsane tassa tādino  /
pabbajissāmi råpe 'haü nibbinnā munibhāõinā. // ApThi_2,18.83 //
A¤jaliü paggahetvāna tadāha sa mahãpati:  /
anujānāmi te bhadde pabbajjā tava sijjhatu!  // ApThi_2,18.84 //
Pabbajitvā tadā cāhaü sattamāse upaņņhite  /
dãpodaya¤ ca bheda¤ ca disvā saüviggamānasā.  // ApThi_2,18.85 //
Nibbinnā sabbasaīkhāre paccayākārakovidā  /
caturoghe atikkamma arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_2,18.86 //
Iddhiyā ca vasã āsiü dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã cāpi bhavām' ahaü. // ApThi_2,18.87 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_2,18.88 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
parisuddhaü mama ¤āõaü uppannaü Buddhasāsane.  // ApThi_2,18.89 //
Kusalāhaü visuddhãsu Kathāvatthuvisāradā  /
Abhidhammanaya¤¤å *ca vasã* patt' amhi sāsane.  // ApThi_2,18.90 //
Tato Toraõavatthusmiü ra¤¤ā *Kosala*sāminā  /
pucchitā nipuõe pa¤he vyākarontã yathākathaü. // ApThi_2,18.91 //
Tadā sa rājā sugataü upasaīkamma pucchatha  /
tath' eva Buddho vyākāsi yathā te vyākatā mayā.  // ApThi_2,18.92 //
Jino tasmiü guõe tuņņho etadagge ņhapesi maü  /
mahāpa¤¤ānam aggā ti bhikkhunãnaü naruttamo.  // ApThi_2,18.93 //


#<[page 551]>#
%<                          19. Uppalavaõõā                        551>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,18.94 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,18.95 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,18.96 //
          Itthaü sudaü Khemā bhikkhunã i. g. a-ti.
          Khemā bhikkhuniyā apadānaü samattaü.

                         [19. Uppalavaõõā.]
Bhikkhunã Uppalavaõõā iddhiyā pāramiīgatā  /
vanditvā satthuno pāde imaü vacanam abraviü:  // ApThi_2,19.1 //
Nittiõõā jātisaüsārā pattāhaü acalaü padaü  /
sabbadukkhaü mayā khãõaü ārocemi mahāmuni.  // ApThi_2,19.2 //
Yāvatā parisā atthi pasannā jinasāsane  /
yesa¤ ce me parādho 'tthi khamantu jinasammukhā  // ApThi_2,19.3 //
Saüsāre saüsarantā me khalitaü me sace bhave  /
ārocemi mahāvãra aparādhaü khamassu taü.  // ApThi_2,19.4 //
Iddhim cāpi nidassehi mama sāsanakārike  /
catasso parisā ajja kaīkhā chindāhi yāvatā.  // ApThi_2,19.5 //
Dhãtā tuyhaü mahāvãra pa¤¤āvanta jutindhara  /
bahu¤ ca dukkharaü kammaü katam me atidukkharaü  // ApThi_2,19.6 //
Uppalass' eva me vaõõo nāmen' Uppalanāmikā  /
sāvikā te mahāvãra pāde vandāmi cakkhumā  // ApThi_2,19.7 //
Rāhulo ca aha¤ c' eva 'nekajātisate bahu  /
ekasmiü sambhave jātā samānacchandacetasā. // ApThi_2,19.8 //
Nibbatti ekato hoti jātiyā cāpi ekato  /
pacchime bhavasampatte ubho pi nāmasambhavā. // ApThi_2,19.9 //
Putto ca Rāhulo nāma dhãtā Uppalasavhayā  /
passa vãra mamaü iddhiü balaü dassemi satthuno.  // ApThi_2,19.10 //


#<[page 552]>#
%<552                          Therã-Apadāna>%
Mahāsamudde caturo pakkhipã hatthapāõiyaü  /
telaü vatthigataü c' eva vejjo komārako yathā.  // ApThi_2,19.11 //
Ubbattayitvā puthaviü pakkhipã hatthapāõiyaü  /
cittapu¤¤aü yathā nāma lu¤ciko mārako yuvā. // ApThi_2,19.12 //
Cakkavālasamaü pāõiü chādayitvāna matthake  /
vassāpetvāna phusitaü nānāvaõõaü punappunaü.  // ApThi_2,19.13 //
Bhåmiü udukkhalaü katvā dha¤¤aü katvāna sakkha*raü  /
Si*neruü musalaü katvā padakomāriko yathā.  // ApThi_2,19.14 //
Dhãtā'haü Buddhaseņņhassa nāmen' Uppalasavhayā  /
abhi¤¤āsu vasã bhåtā tava sāsanakārikā.  // ApThi_2,19.15 //
Nānāvikubbanaü katvā dassetvā lokanāyakaü  /
nāmagottaü *saü*sāvetvā pāde vandāmi cakkhumā.  // ApThi_2,19.16 //
Iddhiyā ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmune.  // ApThi_2,19.17 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_2,19.18 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü me vipulaü suddhaü pabhāvena mahesino. // ApThi_2,19.19 //
Purimānaü jinaggānaü saīkamante nidassitaü /
adhikāraü bahuü mayhaü tuyh' atthāya mahāmuni.  // ApThi_2,19.20 //
Yaü mayā purimaü kammaü kusalaü saüsare muni  /
tav' atthāya mahāvãra pu¤¤aü upacitaü mayā.  // ApThi_2,19.21 //
Abhabbaņņhāne vajjetvā paripācento anāvaraü /
tav' atthāya mahāvãra vattam me jãvituttamaü.  // ApThi_2,19.22 //
Dasakoņisahassāni adāsi mayhaü jãvitaü  /
pariccattaü ca me hosi tav' atthāya mahāmuni.  // ApThi_2,19.23 //


#<[page 553]>#
%<                          19. Uppalavaõõā      553>%
Satasahasse ito kappe nāgaka¤¤ā ahaü tadā  /
Vimalā nāma nāmena ka¤¤ānaü sādhusammatā.  // ApThi_2,19.24 //
Mahorago mahānāgo pasanno jinasāsane  /
Padumuttaraü mahātejaü nimmantesi sasāvakaü.  // ApThi_2,19.25 //
Ratanamaya¤ ca maõķapaü pallaīkaü ratanāmayaü  /
ratanavālukākiõõaü upabhogaü ratanāmayaü // ApThi_2,19.26 //
Magga¤ ca paņipādesi ratanaddhajabhåsitaü  /
paccuggantvāna sambuddhaü vajjento turiyehi so.  // ApThi_2,19.27 //
Parisāhi catassohi pareto lokanāyako  /
mahoragassa bhavane nisãdi vara-m-āsane.  // ApThi_2,19.28 //
Annaü pāna¤ khādaniyaü bhojanãya¤ mahārahaü  /
varaü vara¤ ca pādāsi nāgarājā mahāyaso. // ApThi_2,19.29 //
Bhu¤jitvāna sa sambuddho patte dhovitvā yoniso  /
anumodaniyaü kāsi nāgaka¤¤ā mahiddhikā.  // ApThi_2,19.30 //
Sabba¤ ca phullitaü disvā nāgaka¤¤ā mahāyasaü  /
pasannaü satthuno cittaü sunibaddha¤ ca mānasaü.  // ApThi_2,19.31 //
Mamaü ca cittaü a¤¤āya jalajuttamanāmako  /
tasmiü khaõe mahāvãro bhikkhuniü dassay' iddhiyā.  // ApThi_2,19.32 //
Iddhã anekā dassesi bhikkhunã sā visāradā  /
pamoditā vedajātā satthāraü etad abraviü:  // ApThi_2,19.33 //
Addasāhaü imaü iddhiü sumitaü itarāya pi  /
kathaü ahosi sā vãra iddhiyā suvisāradā?  // ApThi_2,19.34 //
Orasāmukhato jātā dhãtā mama mahiddhikā  /
mamānusāsanãkārā iddhiyā ca visāradā.  // ApThi_2,19.35 //
Buddhassa vacanam sutvā tuņņhā eva patthes' ahaü /
aham pi tādisā homi iddhiyā suvisāradā.  // ApThi_2,19.36 //


#<[page 554]>#
%<554                          Therã-Apadāna>%
Pamoditāhaü sumanā patta-m-uttamamānasā  /
anāgatasmiü addhāne ãdisā homi nāyaka.  // ApThi_2,19.37 //
Maõimaya¤ ca pallaīkaü maõķapa¤ ca pabhassaraü  /
mahājanena tappetvā sasaīghaü lokanāyakaü  // ApThi_2,19.38 //
Nāgānaü pavaraü pu*pphaü* aruõaü nāmaü uppalaü  /
vaõõaü me ãdisaü hotu påjesiü lokanāyakaü.  // ApThi_2,19.39 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü aga¤ch' ahaü.  // ApThi_2,19.40 //
Tato cutāhaü manuje upapannā sayambhuno  /
uppalehi paņicchannaü piõķapātam adās' ahaü.  // ApThi_2,19.41 //
Ekanavute ito kappe Vipassã nāma nāyako  /
uppajji caruõayano sabbadhammesu cakkhumā.  // ApThi_2,19.42 //
*Seņņhi*dhãtā tadā hutvā Bārāõasipuruttame  /
nimantetvāna sambuddhaü sasaīghaü lokanāyakaü  // ApThi_2,19.43 //
Mahādānaü daditvāna uppalehi vimissitaü /
påjayitvā ca teh' eva vaõõassetaü apatthayiü.  // ApThi_2,19.44 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadatam varo.  // ApThi_2,19.45 //
Upaņņhāko mahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasipuruttame.  // ApThi_2,19.46 //
Tassāsiü dutiyā dhãtā *Samaõ*aguttasavhayā  /
dhammaü sutvā jinaggassa pabbajjaü samarocayiü.  // ApThi_2,19.47 //
Anujāni na no tāto agāre va tadā mayaü  /
vãsavassasahassāni vicarimha atanditā.  // ApThi_2,19.48 //
Komārabrahmacariyaü rājaka¤¤ā sukheņhitā  /
Buddhopaņņhāniratā muditā satta dhãtaro.  // ApThi_2,19.49 //
Samaõã Samaõaguttā ca Bhikkhunã Bhikkhadāyikā. /
Dhammā c' eva Sudhammā ca sattamã Saīghadāyikā. // ApThi_2,19.50 //
*Ahaü* Khemā ca sappa¤¤ā Paņācārā ca Kuõķalā  /
Kisāgotamã Dhammadinnā Visākhā hoti sattamã. // ApThi_2,19.51 //


#<[page 555]>#
%<                          19. Uppalavaõõā                        555>%
Tehi kammehi sukatehi cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_2,19.52 //
Tato cutā manussesu upapannā mahākule  /
pãtamaņņhavaraü dussaü adaü arahato ahaü.  // ApThi_2,19.53 //
Tato cut' âriņņhapure jātā vippakule ahaü  /
dhãtā Tirãņavacchassa Ummādantã manoharā.  // ApThi_2,19.54 //
Tato cutā janapade *kule a¤¤atare ahaü  /
pasutā nātiphãtamhi sāliü gopem' ahan tadā.  // ApThi_2,19.55 //
Disvā paccekasambuddhaü pa¤ca lājasatān' ahaü  /
datvā padumachannāni, pa¤caputtasatān' ahaü  // ApThi_2,19.56 //
Patthayiü tesu patthesu madhuü datvā sayambhuno  /
tato cutā ara¤¤e 'ham ajāviü padumodare  // ApThi_2,19.57 //
Kāsira¤¤o mahesã 'haü hutvā sakkatapåjitā  /
ajaniü rājaputtānaü anånasatapa¤cakaü. // ApThi_2,19.58 //
Yadā te yobbanaü pattā kãëantā jalakãëaü /
disvā opattapadumaü āsuü paccekanāya*kā.*  // ApThi_2,19.59 //
Sāhaü tehi vinā bhåtā *sut*avãrehi sokinã  /
cutā Isigilãpasse gāmakamhi ajāyi 'haü. // ApThi_2,19.60 //
Yadā Buddhāsutamatã sutānakasakaü tadā  /
yāguü adāya gacchantã aņņhapaccekanāyake  // ApThi_2,19.61 //
Bhikkhāya gāmaü gacchante disvā *putte anussariü*  /
khãradhārā vinigga¤chi tadā me puttapemasā.  // ApThi_2,19.62 //
Tato tesaü adaü yāgum pasannā sehi pāõihi  /
tato cutāhaü Tidasaü Nandanaü upapajj' ahaü.  // ApThi_2,19.63 //
Anubhotvā sukhaü dukkhaü saüsaritvā bhavābhave  /
tav' atthāya mahāvãra pariccatta¤ ca jãvitaü.  // ApThi_2,19.64 //


#<[page 556]>#
%<556                          Therã-Apadāna>%
Evaü bahu*vidhaü du*kkhaü sampattã ca bahubbidhā  /
pacchime bhavasampatte jātā Sāvatthiyaü pure  // ApThi_2,19.65 //
Mahādhane seņņhikule sukhite sajjite tathā  /
nānāratanapajjote sabbakāmasamiddhine. // ApThi_2,19.66 //
Sakkatā påjitā c' eva mānitā 'pacitā tathā  /
råpasiriü anuppattā kulesu atisakkatā.  // ApThi_2,19.67 //
Atãva patthitā c' āsiü råpabhogasirãhi ca  /
patthitā seņņhiputtehi anekehi satehi pi.  // ApThi_2,19.68 //
Agāraü pajahitvāna pabbajiü anagāriyaü  /
aņņhamāse asampatte catusaccam apāpuõiü.  // ApThi_2,19.69 //
*Iddhi*yā abhinimmitvā caturassa-rathaü ahaü  /
Buddhassa pāde vandissaü lokanāthassa sirãmato.  // ApThi_2,19.70 //
Supupphitaggaü upagamma bhikkhunã ekā tuvaü tiņņhasi sālamåle  /
na c' atthi te dutiyā vaõõadhātu bā*le na tvaü* bhāyasi dhuttakānaü?  // ApThi_2,19.71 //
Sataü sahassānam pi dhuttakānaü idhāgatā tādisakā bhaveyyuü /
lomaü na i¤jāmi na santasāmi Māraü na bhāyāmi taü ekik' āsiü. // ApThi_2,19.72 //
Esā antaradhāyāmi kucchiü vā pavisāmi *te*  /
bhamukantarikāyam pi tiņņhantiü maü na dakkhasi. // ApThi_2,19.73 //
Cittasmiü vasibhåtasmiü iddhipādā subhāvitā  /
sabbabandhanamutt' amhi na tam bhāyāmi āvuso.  // ApThi_2,19.74 //
Sattisålåpamā kāmā khandhā pi adhikuņņanā  /
yaü tvaü kā*maratiü bråsi,* arati dāni sā mama.  // ApThi_2,19.75 //


#<[page 557]>#
%<                           20. Paņācārā                          557>%
Sabbattha vihatā nandã tamokkhandho padālito  /
evaü jānāhi pāpima, nihato tvam asi antaka. // ApThi_2,19.76 //
Jino tamhi gune tuņņho etadagge ņhapesi maü  /
"seņņhā iddhimatãnan" ti parisāsu vināyako.  // ApThi_2,19.77 //
Pariciõõo *ma*yā satthā kataü Buddhassasāsanaü  /
ohito garuko bhāro bhavanetti samåhatā.  // ApThi_2,19.78 //
Yass' atthāya pabbajitā agārasmā anagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApThi_2,19.79 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
kha*õena* upanāmentã sahassāni samantato.  // ApThi_2,19.80 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,19.81 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,19.82 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,19.83 //
        Itthaü sudaü Uppalavaõõā Bhikkhunã i. g. a-ti.
     Uppalavaõõāya theriyā apadānaü samattaü.

                           [20. Paņācārā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_2,20.1 //
Tadā 'haü Haüsavatiyā jātā seņņhikule ahuü /
nānāratanapajjote mahāsukhasamappitā.  // ApThi_2,20.2 //
Upetvā taü mahāvãraü assosiü dhammadesanaü  /
tato jātappasādāhaü upesiü saraõaü jinaü.  // ApThi_2,20.3 //
Tato vinayadhārãnaü aggaü vaõõesi nāyako  /
bhikkhuniü lajjiniü tādiü kappākappavisāradaü.  // ApThi_2,20.4 //
Tadā muditacittā 'haü naü ņhānaü abhikaīkhinã  /
nimantetvā dasabalaü sasaīghaü lokanāyakaü.  // ApThi_2,20.5 //
Bhojayitvāna sattāhaü daditvā ca ticãvaraü  /
nipacca sirasā pāde imaü vacanam abraviü:  // ApThi_2,20.6 //
Yā tayā vaõõitā vãra ito aņņhamake dine  /
tadisā 'haü bhavissāmã yadi sijjhati nāyaka. // ApThi_2,20.7 //


#<[page 558]>#
%<558                          Therã-Apadāna>%
Tadā avoca maü satthā: Bhadde, mā bhāyi assasa  /
anāgatamhi addhāne lacchas' etaü manorathaü.  // ApThi_2,20.8 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_2,20.9 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Paņācārā ti nāmena hessati satthu sāvikā.  // ApThi_2,20.10 //
Tadā 'haü muditā hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacittā paricariü sasaīghaü lokanāyakaü.  // ApThi_2,20.11 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApThi_2,20.12 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_2,20.13 //
Upaņņhāko mahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasã-puruttame.  // ApThi_2,20.14 //
Tass' āsiü tatiyā dhãtā Bhikkhunã iti vissutā  /
dhammaü *sutvā ji*naggassa pabbajjaü samarocayiü.  // ApThi_2,20.15 //
Anujāni na no tāto agāre va tadā mayaü  /
vãsaü vassasahassāni vicarimha atanditā.  // ApThi_2,20.16 //
Komārabrahmacariyaü rājaka¤¤ā sukheņhitā  /
Buddh' upaņņhānaniratā muditā satta dhãtaro.  // ApThi_2,20.17 //
Sama*õã Sama*õaguttā Bhikkhunã Bhikkhadāyikā  /
Dhammā c' eva Sudhammā ca sattamã Saīghadāyikā. // ApThi_2,20.18 //
Ahaü Uppalavaõõā ca Khemā Bhaddā ca bhikkhunã  /
Kisāgotamã Dhammadinnā Visākhā hoti sattamã. // ApThi_2,20.19 //
Tehi kammehi sukatehi cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agamhase. // ApThi_2,20.20 //
Pacchime ca bhave dāni jātā seņņhikule ahaü  /
Sāvatthiyaü puravare iddhe phãte mahādhane.  // ApThi_2,20.21 //
Yadā ca yobbanåpetā vitakkavasagā ahaü  /
naraü janapadaü disvā tena saddhiü aga¤ch' ahaü  // ApThi_2,20.22 //


#<[page 559]>#
%<                           20. Paņācārā                          559>%
*Ekapu*ttappasåtā 'haü dutiyo kucchiyā mamaü /
tadā 'haü mātāpitaro okkāmãti sunicchitā. // ApThi_2,20.23 //
Na rocesi pati mayhaü; tadā tamhi pavāsite  /
ekikā niggatā gehā gantuü Sāvatthim uttamaü.  // ApThi_2,20.24 //
Tato me sāmi āgantvā sambhāvesi pathe mamaü  /
*tadā me kamma*jā vātā uppannā atidāruõā.  // ApThi_2,20.25 //
Udito ca mahāmegho pasåtisamaye mama  /
dabbatthāya tadā gantvā sāmi sappena mārito.  // ApThi_2,20.26 //
Tadā vijātadukkhena anāthā kapaõā ahaü  /
kunnadiü påritaü disvā gacchantã sakuõālayaü // ApThi_2,20.27 //
Bālaü ādāya atariü pārakåle ca ekako  /
pāyetvā bālakaü puttam itaraü taraõāy' ahaü // ApThi_2,20.28 //
Nivattā, ukkuso hāsi taruõaü vilapantakaü /
itara¤ ca vahã soto, sāhaü sokasa*mappi*tā.  // ApThi_2,20.29 //
Sāvatthinagaraü gantvā assosiü sajane mate  /
tadā avocaü sokaņņā mahāsokasamappitā:  // ApThi_2,20.30 //
Ubho puttā kālakatā panthe pati mama mato  /
mātā pitā ca bhātā ca ekacitamhi ķayhare.  // ApThi_2,20.31 //
Tadā kisā ca paõķå ca anāthā dãnamānasā  /
ito tato bhamantã 'haü addasaü narasārathiü.  // ApThi_2,20.32 //
Tato avoca mam satthā: "putte mā soci assasa  /
attānaü te gavesassu; kiü niratthaü viha¤¤asi?  // ApThi_2,20.33 //
Na santi puttā tāõāya, na pitā na pi bandhavā  /
antakenādhipannassa n' atthi ¤ātãsu tāõatā".  // ApThi_2,20.34 //
Taü sutvā munino vākyaü paņhamaü phalaü ajjhagaü /
pabbajitvāna naciraü arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_2,20.35 //


#<[page 560]>#
%<560                          Therã-Apadāna>%
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
paracittāni jānāmi satthu sāsanakārikā.  // ApThi_2,20.36 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
khepetvā āsave sabbe visuddh' āsiü sunimmalā.  // ApThi_2,20.37 //
Tato 'haü Vinayaü sabbaü santike sabbadassino  /
uggahiü sabbavitthāraü vyāhari¤ ca yathātathaü. // ApThi_2,20.38 //
Jino tasmiü guõe tuņņho etadagge ņhapesi maü  /
aggaü Vinayadhārãnaü Paņācārā ca ekikā.  // ApThi_2,20.39 //
Pariciõõo mayā satthā ka*taü* Buddhassa sāsanaü  /
ohito garuko bhāro bhavanetti samåhatā.  // ApThi_2,20.40 //
Yass' atthāya pabbajitā agārasmā 'nagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApThi_2,20.41 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,20.42 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,20.43 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_2,20.44 //
            Itthaü sudaü Paņācārā bhikkhunã i. g. a-ti.
           Paņācārāya bhikkhuniyā apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Ekåposathikā c' eva Salaëā ca Timodakā
     *Ekāsanapadā-Dãpā Nalamālã ca Go*tamã.
     Khemā Uppalavaõõā ca Paņācārā ca bhikkhunã
     gāthāsatāni cattāri navutiü sattam eva ca
                Ekåposathikavaggo dutiyo.
                              VAGGO III

                      [21. Bhaddā-Kuõķalakesā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,21.1 //
Tadā 'haü Haüsavatiyaü jātā seņņhikule ahuü /
nānāratanapajjote mahāsukhasamappitā.  // ApThi_3,21.2 //


#<[page 561]>#
%<                      21. Bhaddā-Kuõķalakesā                     561>%
Upetvā taü mahāvãraü as*sosiü dhammadesanaü  /
tato jāta*ppasādāhaü upesiü saraõaü jinaü.  // ApThi_3,21.3 //
Tadā mahākāruõiko Padumuttaranāyako  /
khippābhi¤¤ānam aggatte ņhapesi bhikkhuniü subhaü.  // ApThi_3,21.4 //
Taü sutvā muditā hutvā *dānaü datvā mahesino  /
nipacca* sirasā *pāde* taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApThi_3,21.5 //
Anumodi mahāvãro: "bhadde yan te 'bhipatthitaü  /
samijjhissati taü sabbaü, sukhinã hohi nibbutā.  // ApThi_3,21.6 //
Satasahasse ito kappe *Okkākakulasambhavo*  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,21.7 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Bhaddākuõķalakesā ti hessati satthu sāvikā".  // ApThi_3,21.8 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,21.9 //
Tato cutā Yāmam agaü tato 'haü Tusitaü gatā  /
tato ca Nimmānaratiü Vasavattipuran tato. // ApThi_3,21.10 //
Yatthayatthåpapajjāmi tassa kammassa vāhasā  /
tattha tatth' eva *rājånaü mahesittaü akārayiü.*  // ApThi_3,21.11 //
Tato cutā manussesu rājånaü cakkavattãnaü  /
maõķalãna¤ ca rājånaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_3,21.12 //
Sampattiü anubhotvāna devesu manujesu ca  /
sabbattha sukhitā hutvā 'nekakappesu saüsariü.  // ApThi_3,21.13 //
*Imamhi bhaddake kappe* brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_3,21.14 //
Upaņņhāko mahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasãpuruttame.  // ApThi_3,21.15 //
Tassa dhãtā catutth' āsiü *Bhikkhadāyã ti vissutā  /
dhammaü* sutvā jinaggassa pabbajjaü samarocayiü.  // ApThi_3,21.16 //
Anujāni na no tāto agāre 'va tadā mayaü  /
vãsaüvassasahassāni vicarimhā atanditā.  // ApThi_3,21.17 //
Komārabrahmacariyaü rājaka¤¤ā sukheņhitā  /
Buddhopaņņhānaniratā * muditā sattadhãtaro.  // ApThi_3,21.18 //
Samaõã Samaõaguttā ca* Bhikkhunã Bhikkhadāyikā  /
Dhammā c' eva Sudhammā ca sattamã Saīghadāyikā.  // ApThi_3,21.19 //


#<[page 562]>#
%<562                          Therã-Apadāna>%
Khemā Uppalavaõõā ca Paņācārā c' ahan tathā  /
Kisāgotamã Dhammadinnā Visākhā hoti sattamã. // ApThi_3,21.20 //
Tehi kammehi sukatehi cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā manusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,21.21 //
Pacchime ca bhave dāni Giribbajapuruttame  /
jātā seņņhikule phãte, yadā 'haü yobbane ņhitā  // ApThi_3,21.22 //
Coraü vadhatthaü niyyantaü disvā rattā tahiü ahaü /
pitā me taü sahassena *mocayitvā vadhā tato.  // ApThi_3,21.23 //
Adāsi* tassa maü tato viditvāna manaü mama  /
tassāhaü āsi vissatthā atãva dayitā hitā.  // ApThi_3,21.24 //
So me bhåsanalobhena mālapaccāhaņaü diso  /
corappapātaü netvāna pabbataü ceta*yi vadhaü.  // ApThi_3,21.25 //
Tadā 'haü paõamitvāna* Sattukaü sukata¤jalã  /
rakkhantã attano pāõaü imaü vacanam abraviü:  // ApThi_3,21.26 //
Idaü suvaõõakeyåraü muttā veëuriyā bahå  /
saccaü harassu bhaddante ma¤cadāsi ti sāvaya  // ApThi_3,21.27 //
*Oropayassu kalyāõi mā* bahuü paridevayi  /
na cāhaü abhijānāmi ahantvā dhanam ābhataü. // ApThi_3,21.28 //
Yato sarāmi attānaü yato patto 'smi vi¤¤utaü  /
na cāhaü abhijānāmi a¤¤aü piyataraü tayā.  // ApThi_3,21.29 //
*Ehi taü upagåhissam katvāna taü* padakkhiõaü  /
na ca dāni puno atthi mama tuyha¤ ca saīgamo.  // ApThi_3,21.30 //
Na hi sabbesu ņhānesu puriso hoti paõķito  /
itthã pi paõķitā hoti tattha tattha vicakkhaõā. // ApThi_3,21.31 //
Na hi *sabbesu ņhānesu puriso ho*ti paõķito  /
itthã pi paõķitā hoti lahuü atthavicintikā. // ApThi_3,21.32 //


#<[page 563]>#
%<                  21. Bhaddā-Kuõķalakesā                     563>%
Lahu¤ ca vata khippa¤ ca nikaņņhe samacetayiü /
migaü puõõāyaten' eva tadā 'haü Sattukaü vadhiü. // ApThi_3,21.33 //
Yo ca uppatitaü atthaü na khippam anubujjhati  /
*so ha¤¤ate mandamati coro 'va* girigabbhare.  // ApThi_3,21.34 //
Yo ca uppattitaü atthaü khippam eva nibodhati  /
muccate sattusambādhā tadā 'haü Sattukā yathā  // ApThi_3,21.35 //
Tadā taü pātayitvāna giriduggamhi Sattukaü  /
santikaü setavatthānaü upetvā pabba*jiü ahaü.  // ApThi_3,21.36 //
Saõķāsena ca kesam me* lu¤citvā sabbaso tadā  /
pabbājetvā sa-samayaü ācikkhiüsu nirantaraü.  // ApThi_3,21.37 //
Tato taü uggahetvāna nisãditvāna ekikā  /
samayan taü vicintemi, suvāõā mānusaü karaü  // ApThi_3,21.38 //
Chinnaü gay*ha samãpe me pātayitvā a*pakkami  /
disvā nimittaü alabhiü hatthaü taü puëavākulaü. // ApThi_3,21.39 //
*Ta*to uņņhāya *samviggā* apucchiü sahadhammike  /
te avocuü: `vijānanti taü atthaü Sakyabhikkhavo.'  // ApThi_3,21.40 //
Sāhaü tam atthaü pucchissaü upetvā Buddhasāvake  /
te mam ādāya ga¤chãsu Buddha*seņņha*ssa santikaü.  // ApThi_3,21.41 //
So me dhammam adesesi khandhāyatanadhātuyo  /
asubhāniccadukkhā ti anattā ti ca nāyako.  // ApThi_3,21.42 //
Tassa dhammaü suõitvā 'haü dhammacakkhuü visodhayiü /
tato vi¤¤ātasaddhammā pabbajjaü upasampadaü  // ApThi_3,21.43 //
âyāciü. So tadā āha "ehi Bhadde" ti nāyako  /
tadā 'haü upasampannā parittaü toyam addasaü  // ApThi_3,21.44 //


#<[page 564]>#
%<564                          Therã-Apadāna>%
Pādapakkhālanenāhaü ¤atvā sa-udayaüvyayaü /
`tathā sabbe pi saīkhārā' iti sa¤cintayiü tadā.  // ApThi_3,21.45 //
Tato cittaü vimuttam me anupādāya sabbaso  /
khippābhi¤¤ānam aggam me tadā pa¤¤āpayã jino.  // ApThi_3,21.46 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
paracittāni jānāmi satthu sāsanakārikā.  // ApThi_3,21.47 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
khepetvā āsave sabbe visuddh' āsiü sunimmalā.  // ApThi_3,21.48 //
Pariciõõo maya satthā kataü Buddhassa sāsanaü  /
ohito garuko bhāro bhavanetti samåhatā.  // ApThi_3,21.49 //
Yassa c' atthāya pabbajjitā agārasmā 'nagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApThi_3,21.50 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõam me vimalaü suddhaü Buddhaseņņhassa vāhasā.  // ApThi_3,21.51 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,21.52 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,21.53 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,21.54 //
        Itthaü sudaü Bhaddākuõķalakesā bhikkhunã i. g. a-ti.
         Kuõķalakesāya bhikkhuniyā apadānaü samattaü.

                         [22. Kisā-Gotamã.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,22.1 //
Tadā 'haü Haüsavatiyaü jātā {a¤¤atare} kule  /
upetvā taü naravaraü saraõaü samupāgamiü. // ApThi_3,22.2 //
Dhamma¤ ca tassa assosiü catusaccåpasaīhitaü  /
madhuraü paramassādaü cittasantisukhāvahaü. // ApThi_3,22.3 //
Kadāci bhikkhuniü vãro låkhacãcaradhārikaü  /
ņhapento etadaggamhi vaõõayã purisuttamo.  // ApThi_3,22.4 //


#<[page 565]>#
%<                          22. Kisā-Gotamã                        565>%
Janetvā 'nappakaü pãtiü sutvā bhikkhuniyā guõaü  /
kāraü katvāna Buddhassa yathā sattiü yathā balaü.  // ApThi_3,22.5 //
Nipacca munivãraü taü, taü ņhānaü abhipatthayiü  /
tadā 'numodi sambuddho ņhānalābhāya nāyako:  // ApThi_3,22.6 //
"Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,22.7 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Kisāgotamã nāmena hessati satthu sāvikā".  // ApThi_3,22.8 //
Taü sutvā muditā hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacittā paricariü paccayehi vināyakaü.  // ApThi_3,22.9 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,22.10 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_3,22.11 //
Upaņņhāko mahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasãpuruttame.  // ApThi_3,22.12 //
Pa¤camã tassa dhãt' āsiü Dhammā-nāmena vissutā  /
dhammaü sutvā jinaggassa pabbajjaü samarocayiü.  // ApThi_3,22.13 //
Anujāni na no tāto agāre 'va tadā mayaü  /
vãsaü vassasahassāni vicarimha atanditā.  // ApThi_3,22.14 //
Komārabrahmacariyaü rājaka¤¤ā sukheņhitā  /
Buddhopaņņhānaniratā muditā satta dhãtaro.  // ApThi_3,22.15 //
Samaõã Samaõaguttā Bhikkhunã Bhikkhadāyikā  /
Dhammā c' eva Sudhammā ca sattamã Saīghadāyikā. // ApThi_3,22.16 //
Khemā Uppalavaõõā ca Paņācārā ca Kuõķalā  /
ahaü ca Dhammadinnā ca Visākhā hoti sattamã. // ApThi_3,22.17 //
Tehi kammehi sukatehi cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,22.18 //
Pacchime ca bhave dāni jātā seņņhikule ahaü  /
duggate adhane n' iddhe gatā ca sadhanaü kulaü.  // ApThi_3,22.19 //
Patiü ņhapetvā sesā me disanti: `adhanā' iti  /
yadā ca sa-sutā āsiü sabbesaü dayitā tadā.  // ApThi_3,22.20 //


#<[page 566]>#
%<566                          Therã-Apadāna>%
Yadā so taruõo bhaddo komalaīgo sukheņhito  /
sapāõam iva kanto me tadā' yaü parasaīgato. // ApThi_3,22.21 //
Sokaņņā dãnavadanā assunettā rudammukhā  /
evaü kuõapam ādāya vilapantã gamām' ahaü.  // ApThi_3,22.22 //
Tadā ekena sandiņņhā upetvā 'Bhisamuttamaü /
avocaü dehi bhesajjaü puttasa¤jãvanaü ti bho. // ApThi_3,22.23 //
"Na vijjante matā yasmiü gehe siddhatthakan tato  /
āharā" ti jino āha vinayopāyakovido.  // ApThi_3,22.24 //
Tadā gamitvā Sāvatthiü na labhitvā 'disaü gharaü,  /
Kuto siddhatthakaü tasmā? Tato laddhā satiü ahaü.  // ApThi_3,22.25 //
Kuõapaü chaķķayitvāna upesiü lokanāyakaü  /
dårato 'va mamaü disvā avoca madhurassaro:  // ApThi_3,22.26 //
"Yo ca vassasataü jãve apassaü udayavyayaü /
ekāhaü jãvitaü seyyo passato udayavyayaü // ApThi_3,22.27 //
Na gāmadhammo no nigamassa dhammo na cāpi yaü ekakulassa dhammo  /
sabbassa lokassa sadevakassa eso va dhammo: yad idaü aniccatā".  // ApThi_3,22.28 //
Sahā sutvān' imā gāthā dhammacakkhuü visodhayiü  /
tato vi¤¤ātasaddhammā pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_3,22.29 //
Tathā pabbajitā santã yu¤jantã jinasāsane  /
na ciren' eva kālena arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_3,22.30 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
paracittāni jānāmã satthu sāsanakārikā.  // ApThi_3,22.31 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbaü cakkhuü visodhitaü  /
khepetvā āsave sabbe visuddh' āsiü sunimmalā.  // ApThi_3,22.32 //
Pariciõõo mayā satthā kataü Buddhassa sāsanaü  /
ohito garuko bhāro bhavanetti samåhatā.  // ApThi_3,22.33 //


#<[page 567]>#
%<                          22. Kisā-Gotamã                        567>%
Yassa c' atthāya pabbajitā agārasmā 'nagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApThi_3,22.34 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü me vimalaü suddhaü Buddhaseņņhassa vāhasā.  // ApThi_3,22.35 //
Saīkārakuņā āhatvā susānā rathiyāhi ca  /
tato saīghāņikaü katvā låkhaü dhāremi cãvaraü.  // ApThi_3,22.36 //
Jino tasmiü guõe tuņņho låkhacãvaradhāraõe  /
ņhapesi etadaggamhi parisāsu vināyako.  // ApThi_3,22.37 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,22.38 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,22.39 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,22.40 //
        Itthaü sudaü āyasmā Kisāgotamã bhikkhunã i. g. a-ti.
               Kisāgotamiyā apadānaü samattaü.

                         [23. Dhammadinnā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,23.1 //
Tadā 'haü Haüsavatiyaü kule a¤¤atare ahuü /
parakammakarã āsiü nipakā sãlasaüvutā.  // ApThi_3,23.2 //
Padumuttarabuddhassa *Su*jāto aggasāvako  /
vihārā abhinikkhamma {piõķapātāya} gacchati.  // ApThi_3,23.3 //
Ghaņaü gahetvā gacchantã tadā udakahārikā  /
taü disvā adadaü såpaü pasannā sehi pāõihi.  // ApThi_3,23.4 //
Paņiggahetvā tatth' eva nisinno paribhu¤ji so  /
tato netvāna taü gehaü adāsiü tassa bhojanaü. // ApThi_3,23.5 //
Tato me ayyako tuņņho akari suõisaü sakaü  /
sassuyā sahagantvāna sambuddhaü abhivādayiü.  // ApThi_3,23.6 //
Tadā so dhammakathikaü bhikkhuniü parikittayaü  /
ņhapesi etadaggamhi; taü sutvā muditā ahaü.  // ApThi_3,23.7 //


#<[page 568]>#
%<568                          Therã-Apadāna>%
Nimantetvāna sugataü sasaīghaü lokanāyakaü  /
mahādānaü daditvāna taü ņhānaü abhipatthayiü.  // ApThi_3,23.8 //
Tato maü sugato āha ghananinnādasussaro:  /
"mamupaņņhānanirate sasaīghaparivesike  // ApThi_3,23.9 //
Saddhammasavane yutte guõāgacchitamānase  /
bhadde bhavassu muditā, lacchase panidhãphalaü.  // ApThi_3,23.10 //
Satasahasse ito kappe Okkākulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,23.11 //
Tassa *dha*mmesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Dhammadinnā ti nāmena hessati satthu sāvikā".  // ApThi_3,23.12 //
Taü sutvā muditā hutvā yāvajãvaü mahāmuniü /
mettacittā paricariü paccayehi vināyakaü.  // ApThi_3,23.13 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,23.14 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_3,23.15 //
Upaņņhāko mahesissa tadā āsi narissaro  /
Kāsirājā Kikã nāma Bārāõasi-puruttame.  // ApThi_3,23.16 //
Chaņņhā tass' ās' ahaü dhãtā Sudhammā iti vissutā  /
dhammaü sutvā jinaggassa pabbajjaü samarocayiü.  // ApThi_3,23.17 //
Anujāni na no tāto agāre va tadā mayaü /
vãsaü vassasahassāni vicarimhā atanditā.  // ApThi_3,23.18 //
Komārabrahmacariyaü rājaka¤¤ā sukheņhitā  /
Buddhopaņņhānaniratā muditā satta dhãtaro.  // ApThi_3,23.19 //
Samaõã Samanaguttā ca Bhikkhunã Bhikkhadāyikā  /
Dhammā c' eva Sudhammā ca sattamã Saīghadāyikā.  // ApThi_3,23.20 //
Khemā Uppalavaõõā ca Paņācārā ca Kuõķalā  /
Gotamã ca ahaü c' eva Visākhā hoti sattamã. // ApThi_3,23.21 //
Tehi kammehi sukatehi cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApThi_3,23.22 //


#<[page 569]>#
%<                          23. Dhammadinnā                        569>%
Pacchime ca bhave dāni Giribbajapuruttame  /
jātā seņņhikule phãte sabbakāmasamiddhine.  // ApThi_3,23.23 //
Yadā råpaguõ' åpetā paņhame yobbane ņhitā  /
tadā parakulaü gantvā vasiü sukhasamappitā.  // ApThi_3,23.24 //
Upetvā lokasaraõaü suõitvā dhammadesanaü  /
anāgāmiphalaü patto sāmiko me subuddhimā. // ApThi_3,23.25 //
Tadā 'haü anujānetvā pabbajiü anagāriyaü  /
naciren' eva kālena arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_3,23.26 //
Tadā upāsako so maü upagantvā apucchatha  /
gambhãre nipuõe pa¤he; *te*sabbe vyākariü ahaü.  // ApThi_3,23.27 //
Jino tasmiü guõe tuņņho etadagge ņhapesi maü  /
bhikkhuniü dhammakathikaü; n' ā¤¤aü passāmi edisaü  // ApThi_3,23.28 //
Dhammadinnā yathā dhãrā, evaü dhāretha bhikkhavo.  /
evāhaü paõķitā homi nāyaken' ānukampitā.  // ApThi_3,23.29 //
Pariciõõo mayā satthā kataü Buddhassa sāsanaü  /
ohito garuko bhāro bhavanetti samåhatā.  // ApThi_3,23.30 //
Yassa c' atthāya pabbajitā agārasmā 'nagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApThi_3,23.31 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
paracittāni jānāmi satthu sāsanakārikā.  // ApThi_3,23.32 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
khepetvā āsave sabbe visuddh' āsiü sunimmalā.  // ApThi_3,23.33 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,23.34 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,23.35 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,23.36 //
        Itthaü sudaü Dhammadinnā bhikkhunã i. g. a-ti.
     Dhammadinnāya theriyā apadānaü samattaü.

                            [24. Sakulā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,24.1 //
Hitāya sabbasattānaü sukhāya vadataü varo  /
atthāya purisāja¤¤o paņipanno sadevake.  // ApThi_3,24.2 //


#<[page 570]>#
%<570                          Therã-Apadāna>%
Yasaggappatto sirimā kittivaõõagato jino  /
jino sabbassa lokassa disā sabbā suvissuto. // ApThi_3,24.3 //
Uttiõõavicikiccho so vãtivattakathaükatho  /
sampuõõamanasaīkappo patto sambodhim uttamaü.  // ApThi_3,24.4 //
Anuppannassa maggassa uppādetā naruttamo  /
anakkhāta¤ ca akkhāsi asa¤jātam ca sa¤janã. // ApThi_3,24.5 //
Magga¤¤å ca maggavidå maggakkhāyã narāsabho  /
maggassa kusalo satthā sārathãnaü varuttamo.  // ApThi_3,24.6 //
Mahākāruõiko satthā dhammaü deseti nāyako  /
nimugge mohapaīkamhi samuddharati pāõino.  // ApThi_3,24.7 //
Tadā 'haü Haüsavatiyaü jātā khattiyanandanā  /
suråpā sadhanā-ņhāsiü dayitā 'va sirãmatã.  // ApThi_3,24.8 //
ânandassa mahāra¤¤o dhãtā paramasobhanā  /
vemātā bhaginã cāpi Padumuttaranāmino.  // ApThi_3,24.9 //
Rājaka¤¤āhi sahitā sabbābharaõabhåsitā  /
upagamma mahāvãraü assosiü dhammadesanaü.  // ApThi_3,24.10 //
Tadā hi so lokaguru bhikkhuniü dibbacakkhukiü /
kittayã parisāmajjhe agge ņhāne ņhapesi taü. // ApThi_3,24.11 //
Suõitvā taü ahaü haņņhā dānaü datvāna satthuno  /
påjetvāna ca sambuddhaü dibbaü cakkhuü apatthayiü. // ApThi_3,24.12 //
Tato avoca maü satthā: `Nande lacchasi patthitaü  /
padãpadhammadānānaü phalam etaü su-n-icchitaü.' // ApThi_3,24.13 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,24.14 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Sakulā nāma nāmena hessati satthu sāvikā.  // ApThi_3,24.15 //


#<[page 571]>#
%<                            24. Sakulā                           571>%
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,24.16 //
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_3,24.17 //
Paribbājikinã āsiü tadā 'haü ekacārinã  /
bhikkhāya vicaritvāna alabhiü telamattakaü. // ApThi_3,24.18 //
Tena dãpaü pajāletvā upaņņhiü sabbasaüvariü /
cetiyaü dipadaggassa vippasannena cetasā.  // ApThi_3,24.19 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,24.20 //
Yatthayatthåpapajjāmi tassa kammassa vāhasā  /
sa¤caranti mahādãpā yattha tattha gatāya me.  // ApThi_3,24.21 //
Tirokuķķhaü tiroselaü samatiggayha pabbataü  /
passām' ahaü yad icchāmi dãpadānass' idaü phalaü.  // ApThi_3,24.22 //
Visuddhanayanā homi yasasā ca jalām' ahaü /
saddhā pa¤¤ā satã c' eva dãpadānass' idaü phalaü.  // ApThi_3,24.23 //
Pacchime ca bhave dāni jātā vippakule ahaü  /
pahåtadhanadha¤¤amhi mudite rājapåjite.  // ApThi_3,24.24 //
Ahaü sabbaīgasampannā sabbābharaõabhåsitā  /
purappavese sugataü vātapāne ņhitā ahaü  // ApThi_3,24.25 //
Disvā jalantaü yasasā devamānusasakkataü  /
anuvya¤janasampannaü lakkhaõehi vibhåsitaü.  // ApThi_3,24.26 //
Udaggacittā sumanā pabbajjaü samarocayiü  /
naciren' eva kālena arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_3,24.27 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
paracittāni jānāmi satthu sāsanakārikā.  // ApThi_3,24.28 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
khepetvā āsave sabbe visuddh' āsiü sunimmalā.  // ApThi_3,24.29 //
Pariciõõo mayā satthā kataü Buddhassa sāsanaü  /
ohito garuko bhāro bhavanetti samåhatā.  // ApThi_3,24.30 //


#<[page 572]>#
%<572                          Therã-Apadāna>%
Yassa c' atthāya pabbajitā agārasmā 'nagāriyaü  /
so me attho anuppatto sabbasaüyojanakkhayo.  // ApThi_3,24.31 //
Tato mahākāruõiko etadagge ņhapesi maü  /
"dibbacakkhukinaü aggā Sakulā" ti naruttamo.  // ApThi_3,24.32 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,24.33 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,24.34 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,24.35 //
            Itthaü sudaü Sakulā bhikkhunã i. g. a-ti.
              Sakulā theriyā apadānaü samattaü.

                   [25. Nandā (Janapadakalyāõã).]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,25.1 //
Ovādako vi¤¤āpako tārako sabbapāõinaü  /
desanākusalo Buddho tāresi janataü bahuü.  // ApThi_3,25.2 //
Anukampako kāruõiko hitesã sabbapāõinaü  /
sampatte titthiye sabbe pa¤casãle patiņņhapi. // ApThi_3,25.3 //
Evaü nirākulaü āsi su¤¤ataü titthiyehi ca  /
vicittaü arahantehi vasãbhåtehi tādihi.  // ApThi_3,25.4 //
Ratanān' aņņhapa¤¤āsaü uggato so mahāmuõi  /
ka¤canagghiyasaīkāso battiüsavaralakkhaõo.  // ApThi_3,25.5 //
Vassasahasahassāni āyu tiņņhati tāvade  /
tāvatā tiņņhamāno so tāresi janataü bahuü.  // ApThi_3,25.6 //
Tadā' haü Haüsavatiyaü jātā seņņhikule ahuü /
nānāratanapajjote mahāsukhasamappitā.  // ApThi_3,25.7 //
Upetvā taü mahāvãraü assosiü dhammadesanaü  /
amataü paramassādaü paramatthanivedakaü. // ApThi_3,25.8 //
Tadā nimantayitvāna sasaīghaü tibhavantagaü /
datvā tassa mahādānaü pasannā sehi pāõihi.  // ApThi_3,25.9 //


#<[page 573]>#
%<                    25. Nandā (Janapadakalyāõã)                  573>%
Jhāyinãnaü bhikkhunãnaü aggaņņhānaü apatthayiü  /
nipacca sirasā vãraü sasaīghaü lokanāyakaü.  // ApThi_3,25.10 //
Tadā adantadamako tilokasaraõo pabhå  /
vyākāsi narasaddålo: "lacchas' etaü supatthitaü.  // ApThi_3,25.11 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,25.12 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Nandā ti nāma nāmena hessati satthu sāvikā".  // ApThi_3,25.13 //
Taü sutvā muditā hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacittā paricariü paccayehi vināyakaü.  // ApThi_3,25.14 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_3,25.15 //
Tato cutā Yāmam agaü tato 'haü Tusitaü agaü /
tato ca Nimmānaratiü Vasavattipuran tato.  // ApThi_3,25.16 //
Yattha yatthopapajjāmi tassa kammassa vāhasā  /
tattha tatth' eva rājånaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_3,25.17 //
Tato cutā manussatte rājånaü cakkavattinaü  /
maõķalãnaü 'va rājånaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_3,25.18 //
Sampattiü anubhotvāna devesu manujesu ca  /
sabbattha sukhitā hutvā 'nekakappesu saüsariü.  // ApThi_3,25.19 //
Pacchime bhavasampatte suramme Kapilavhaye  /
ra¤¤o Suddhodanassā 'haü dhãtā āsiü aninditā.  // ApThi_3,25.20 //
Siriyā råpiniü disvā nanditaü āsi taü kulaü  /
tena Nandā ti me nāmaü sundaraü pavaraü aduü. // ApThi_3,25.21 //
Yuvatãna¤ ca sabbāsaü kalyāõã ti ca vissutā  /
tasmim pi nagare ramme ņhapetvā taü Yasodharaü  // ApThi_3,25.22 //
Jeņņho bhātā tilokaggo, majjhimo arahā tathā  /
ekākinã gahaņņhā 'haü mātuyā paricoditā:  // ApThi_3,25.23 //


#<[page 574]>#
%<574                          Therã-Apadāna>%
"Sākiyamhi kule jātā putte Buddhānujā tuvaü /
Nandena pi vinā bhåtā agāre kiü na acchasi?  // ApThi_3,25.24 //
Jarāvasānaü yobba¤¤aü råpaü asucisammataü  /
rogantam api c' ārogyaü jãvitaü maraõantikaü.  // ApThi_3,25.25 //
Idam pi te subhaü råpaü passa kantaü manoharaü /
'maü bhåsanaü alaīkāraü sirisaīkhatasannibhaü // ApThi_3,25.26 //
Påjitaü lokasāraü va nayanānaü rasāyanaü /
pu¤¤ānaü kittijananaü Okkākakulanandanaü.  // ApThi_3,25.27 //
Naciren' eva kālena jarā samadhihessati  /
vihāya gehaü tāru¤¤e vara dhammam anindite."  // ApThi_3,25.28 //
Sutvāham mātu vacanaü pabbajiü anagāriyaü  /
dehena na tu cittena råpayobbanalāëitā.  // ApThi_3,25.29 //
Mahatā ca payattena jhān' ajjhena saraü mama  /
kātu¤ ca vadate mātā na cāhaü tatra ussukā.  // ApThi_3,25.30 //
Tato mahākāruõiko disvā maü kāmalālasaü /
nibbindanatthaü råpasmiü mama cakkhupathe jino  // ApThi_3,25.31 //
Sakena ānubhāvena itthiü māpesi sobhiniü /
dassanãyaü suruciraü mamato pi suråpiniü.  // ApThi_3,25.32 //
Tam ahaü vimhitā disvā avinicchitadehiniü /
cintayiü saphalaü me ti nettalābha¤ ca mānusaü  // ApThi_3,25.33 //
Tam āham "ehi subhage yen' attho taü vadehi me  /
kulan te nāmagotta¤ ca vada me yadi te piyaü".  // ApThi_3,25.34 //


#<[page 575]>#
%<                    25. Nandā (Janapadakalyāõã)                  575>%
Na pa¤hakālo subhage ucchaīge maü nivesaya  /
nisãdantã mam' aīgāni passajissaü muhuttakaü.  // ApThi_3,25.35 //
Tato sãsaü mam' aīke sā katvā sayi sulocanā  /
tassā nalāņe patitā luddā paramadāruõā.  // ApThi_3,25.36 //
Saha tassā nipātena piëakā udapajjatha  /
pagghariüsu pabhinnā ca kuõapā pubbalohitā.  // ApThi_3,25.37 //
Sambhinnaü vadanaü cāpi kuõapaü påtigandhikaü /
uddhumātaü vinãla¤ ca sabba¤ cāpi sarãrakaü.  // ApThi_3,25.38 //
Sā pavedhitasabbaīgã nissayanti muhuü muhuü  /
vedayantã sakaü dukkhaü karuõaü paridevayi:  // ApThi_3,25.39 //
*Dukkhena dukkhitā homi phusayanti ca vedanā*  /
mahādukkhe nimugg' amhi saraõaü hohi me sakhã.  // ApThi_3,25.40 //
Kuhiü vadanasobhan te?  kuhiü te tuīganāsikā?  /
tambabimbavaroņņhan te vadanaü te kuhiü gataü?  // ApThi_3,25.41 //
Kuhiü sasiü nibhaü vattaü?  kambugãvā kuhiü gatā?  /
dolālocā ca te kaõõā vevaõõaü samupāgatā.  // ApThi_3,25.42 //
Makula-khārak'-ākārā kalasā va payodharā  /
pabhinnā påtikuõapā duņņhagandhitvam āgatā.  // ApThi_3,25.43 //
Vedimajjhā puthussoõi såõā 'va nãtakibbisā  /
jātā abhejjabharitā. Aho råpam asassataü.  // ApThi_3,25.44 //
Sabbaü sarãrasa¤jātaü påtigandhaü bhayānakaü  /
susānam iva jegucchaü ramante yattha bālisā.  // ApThi_3,25.45 //


#<[page 576]>#
%<576                          Therã-Apadāna>%
Tadā mahākāruõiko bhātā me lokanāyako  /
disvā saüviggacittaü maü imā gāthā abhāsatha:  // ApThi_3,25.46 //
âturaü kuõapaü påtiü passa Nande samussayaü  /
asubhāya cittaü bhāvehi ekaggam susamāhitaü.  // ApThi_3,25.47 //
Yathā idaü tathā etaü yathā etaü tathā idaü  /
duggandhaü påtikaü vāti bālānaü abhinanditaü.  // ApThi_3,25.48 //
Evam etaü avekkhantã rattindivam atanditā  /
tato sakāya pa¤¤āya abhinibbijja dakkhasi. // ApThi_3,25.49 //
Tato 'ham āsiü saüviggā sutvā gāthā subhāsitā  /
tatra ņhitā 'va 'haü santã arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_3,25.50 //
Yattha yattha nisinnā 'haü tadā jhānaparāyanā  /
jino tasmiü guõe tuņņho etadagge ņhapesi maü.  // ApThi_3,25.51 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,25.52 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,25.53 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,25.54 //
        Itthaü sudaü Nandā bhikkhunã Janapadakalyāõã i. g. a-ti.
            Nandāya theriyā apadānaü samattaü.

                             [26. Sonā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,26.1 //
Tadā 'haü seņņhikule jātā sukhitā sajjitā piyā  /
upetvā taü munivaraü assosiü madhuraü vacaü.  // ApThi_3,26.2 //
âraddhaviriyān' aggaü vaõõentaü bhikkhuniü jinaü  /
taü sutvā muditā hutvā kāraü katvāna satthuno.  // ApThi_3,26.3 //
Abhivādiya sambuddhaü taü ņhānaü patthayiü tadā  /
anumodi mahāvãro: "sijjhataü panidhã tava.  // ApThi_3,26.4 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,26.5 //


#<[page 577]>#
%<                             26. Sonā                             577>%
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Sonā ti nāma nāmena hessati satthu sāvikā".  // ApThi_3,26.6 //
Taü sutvā muditā hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacittā paricariü paccayehi vināyakaü.  // ApThi_3,26.7 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApThi_3,26.8 //
Pacchime ca bhave dāni jātā seņņhikule ahaü  /
Sāvatthiyaü puravare iddhe phãte mahaddhane.  // ApThi_3,26.9 //
Yadā ca yobbanaü pattā gantvā patikulaü ahaü  /
dasa puttāni ajaniü suråpāni visesato.  // ApThi_3,26.10 //
Sukheņhitā ca te sabbe jananettamanoharā  /
amittānam pi rucitā mamaü pāgeva te piyā.  // ApThi_3,26.11 //
Tato mayhaü akāmāya dasaputtapurakkhato  /
pabbajittha sa me bhattā devadevassa sāsane.  // ApThi_3,26.12 //
Tad ekikā vicintesiü: jãvitenālam atthu me  /
jãnāya patiputtehi vuķķhāya ca varākiyā.  // ApThi_3,26.13 //
Aham pi tattha ga¤chissaü pasuto yattha me pati.  /
Evāhaü cintayitvāna pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_3,26.14 //
Tato ca maü bhikkhuniyo ekaü bhikkhunupassaye  /
vihāya ga¤chu ovādaü "tāpehi udakaü" iti.  // ApThi_3,26.15 //
Tadā udakam āhatvā okiritvāna kumbhiyā  /
culle ņhapetvā āsãnā tato cittaü samādahiü. // ApThi_3,26.16 //
Khandhe aniccato disvā dukkhato ca anattato  /
khepetva āsave sabbe arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_3,26.17 //
Tadā 'gantvā bhikkhuniyo uõhodakam apucchisu  /
tejodhātuü adhiņņhāya khippaü santāpayiü jalaü.  // ApThi_3,26.18 //


#<[page 578]>#
%<578                         Therã-Apadāna>%
Vimhitā tā jinavaraü etam atthaü va sāvayuü, /
taü sutvā mudito nātho imā gāthā abhāsatha:  // ApThi_3,26.19 //
"Yo ca vassasataü jãve kusãto hãnavãriyo  /
ekāhaü jãvitaü seyyo viriyaü ārabhato daëhaü".  // ApThi_3,26.20 //
ârādhito mahāvãro mayā suppaņipattiyā  /
āraddhaviriyān' aggaü mam āha sa mahāmuni.  // ApThi_3,26.21 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,26.22 //
Sāgaņaü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,26.23 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,26.24 //
            Itthaü sudaü Sonā-bhikkhunã i. g. a-ti.
              Sonā-theriyā apadānaü samattaü.

                       [27. Bhaddā-Kāpilānã.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammesu cakkhumā  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_3,27.1 //
Tadāhu Haüsavatiyaü Videho nāma nāmako  /
seņņhi pahåtaratano; tassa jāyā ahos' ahaü.  // ApThi_3,27.2 //
Kadāci so narādiccaü upecca saparijjano  /
dhammam assosi Buddhassa sabbadukkhakkhayāvahaü. // ApThi_3,27.3 //
Sāvakaü dhutavādānaü aggaü kittesi nāyako  /
sutvā sattāhikaü dānaü datvā Buddhassa tadino.  // ApThi_3,27.4 //
Nipacca sirasā pāde taü ņhānaü abhipatthayi  /
sa hāsayanto parisaü tad' āha narapuīgavo  // ApThi_3,27.5 //
Seņņhino anukampāya imā gāthā abhāsatha:  /
"lacchase patthitaü ņhānaü, nibbuto hohi puttaka.  // ApThi_3,27.6 //


#<[page 579]>#
%<                        27. Bhaddā-Kāpilānã                      579>%
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_3,27.7 //
Tassa dhammesu dāyādo oraso dhammanimmito  /
Kassapo nāma nāmena hessati satthu sāvako".  // ApThi_3,27.8 //
Taü sutvā mudito hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacitto paricari paccayehi vināyakaü.  // ApThi_3,27.9 //
Sāsanaü jotayitvā so madditvāna kutitthiye  /
veneyye vinayitvā so ca nibbuto so sasāvako.  // ApThi_3,27.10 //
Nibbute tamhi lokagge påjanatthāya satthuno  /
¤ātimitte samānetvā saha tehi akārayiü // ApThi_3,27.11 //
Sattayojanikaü thåpaü ubbiddhaü ratanāmayaü  /
jalantaü sataraüsã va sālarājaü va phullitaü. // ApThi_3,27.12 //
Sattasatasahassāni pātiyo tattha kārayiü  /
nalaggi viya jotante rataneh' eva sattahi.  // ApThi_3,27.13 //
Gandhatelena påretvā dãpā 'nujjalayiü tahiü  /
påjatthāya mahesissa sabbabhåtānukampino.  // ApThi_3,27.14 //
Sattasatasahassāni puõõakumbhān' akārayiü /
rataneh' eva puõõāni påjatthāya mahesino.  // ApThi_3,27.15 //
Majjhe aņņh' aņņha kumbhãnaü ussitā ka¤canagghiyā  /
atirocanti vaõõena sārade va divākaro. // ApThi_3,27.16 //
Catudvāresu sobhanti toraõā ratanāmayā  /
ussitā phalakā rammā sobhanti ratanāmayā.  // ApThi_3,27.17 //
Virocanti parikkhittā avataüsā sunimmitā  /
ussitāni patākāni ratanāni virocare.  // ApThi_3,27.18 //
Surattaü sukataü cittaü cetiyaü ratanāmayaü  /
atirocati vaõõena sasa¤jhā va divākaro.  // ApThi_3,27.19 //


#<[page 580]>#
%<580                          Therã-Apadāna>%
Thåpassa medhiyo tisso haritālena pårayiü  /
ekaü manosilāy' ekaü a¤janena ca ekikaü. // ApThi_3,27.20 //
Påjaü etādisaü rammaü kāretvā varadhārino  /
adāsi dānaü saīghassa yāvajãvaü yathābalaü.  // ApThi_3,27.21 //
Sahā 'haü seņņhinā tena tāni pu¤¤āni sabbaso  /
yāvajãvaü karitvāna sahā 'va sugatiü ahaü. // ApThi_3,27.22 //
Sampattiyo 'nubhotvāna devatte atha mānuse  /
chāyā viya sarãrena saha ten' eva saüsariü.  // ApThi_3,27.23 //
Ekanavute ito kappe Vipassã nāma nāyako  /
uppajji cārunayano sabbadhammavipassako. // ApThi_3,27.24 //
Tadā hi Bandhumatiyā brāhmaõo sādhusammato  /
aķķho santo gamenāsi dhanena ca suduggato. // ApThi_3,27.25 //
Tadā hi tassāhaü āsiü brāhmaõã samacetasā  /
kadāci so dijavaro saīgamesi mahāmuniü  // ApThi_3,27.26 //
Nisinnaü janakāyamhi desentaü amataü padaü  /
sutvā dhammaü pamudito adāsi sakasāņakaü. // ApThi_3,27.27 //
Gharaü ekena vatthena gantvān' etaü mam abravi  /
anumoda mahāpu¤¤aü dinnaü Buddhassa sāņakaü. // ApThi_3,27.28 //
Tadā 'haü a¤jaliü katvā anumodiü supãõitā  /
sudinno sāņako sāmi Buddhaseņņhassa tādino.  // ApThi_3,27.29 //
Sukhito sajjito hutvā saüsaranto bhavābhave  /
Bārāõasipure ramme rājā āsi mahãpati.  // ApThi_3,27.30 //


#<[page 581]>#
%<                        27. Bhaddā-Kāpilānã                     581>%
Tadā tassa mahesã 'haü itthãgumbassa uttamā  /
tassātidayitā āsiü pubbasnehena uttariü. // ApThi_3,27.31 //
Piõķāya vicarante so aņņha paccekanāyake  /
disvā pamudito hutvā datvā piõķaü mahārahaü.  // ApThi_3,27.32 //
Puno nimantayitvāna katvāna ratanamaõķapaü  /
kammārebhi kataü pattaü sovaõõaü vata taņņakaü. // ApThi_3,27.33 //
Samānetvāna te sabbe tesaü dānaü adāsi so  /
sovaõõāsane paviņņhānaü pasanno sehi pāõihi.  // ApThi_3,27.34 //
Tam pi dānaü sah' ādāsiü Kāsirājen' ahaü tadā  /
puno pi Bārāõasiyaü ajāyiü *dvāragāmake.*  // ApThi_3,27.35 //
Kuņumbikakule phãte sukhito so sabhātuko  /
jeņņhassa bhātuno jāyā ahosiü supaņibbatā.  // ApThi_3,27.36 //
Paccekabuddhaü disvāna mama bhātu-kanãyaso  /
bhāgaü taü tassa datvā 'haü āgate tamhi pāvadiü. // ApThi_3,27.37 //
Nābhinandittha so dānaü tato tassa adās' ahaü  /
Buddhān ānãya taü annaü puno tass' eva so adā. // ApThi_3,27.38 //
Tadannaü chaķķhayitvāna ruņņhā Buddhass' ahaü tadā  /
pattaü kalalapuõõan taü adāsiü tassa tādino.  // ApThi_3,27.39 //
Dāne ca gahaõe c' eva apace paduse pi ca  /
samacittasukhaü disvā mahāsaīghaü cajiü bhusaü. // ApThi_3,27.40 //


#<[page 582]>#
%<582                          Therã-Apadāna>%
Puno pattaü gahetvāna sodhayitvā sugandhinā  /
pasannacittā påretvā saghataü sakkaraü adaü.  // ApThi_3,27.41 //
Yattha yatthå papajjāmi surppā homi dānato  /
Buddhassa apakārena duggandhā vadanena ca.  // ApThi_3,27.42 //
Puno Kassapavãrassa niņņhāyantamhi cetiye  /
sovaõõaü iņņhakaü varaü adāsiü muditā ahaü.  // ApThi_3,27.43 //
Cātujjātena gandhena nicayitvā tam iņņhakaü  /
muttā duggandhadosamhā sabbaīgasamupāgatā. // ApThi_3,27.44 //
Satta pātisahassāni rataneh' eva sattahi  /
kāretvā ghatapårāni vaņņinã ca sahassayo  // ApThi_3,27.45 //
Pakkhipitvā padãpetvā ņhāpayiü satta pantiyo  /
påjatthaü lokanāthassa vippasannena cetasā.  // ApThi_3,27.46 //
Tadāpi tasmiü pu¤¤asmiü bhāginã 'haü visesato  /
puno Kāsãsu sa¤jāto Sumitto isi vissuto.  // ApThi_3,27.47 //
Tassāhaü bhariyā āsiü sukhitā sajjitā piyā  /
tadā pi paccekamune adāsi ghanaveņhanaü.  // ApThi_3,27.48 //
Tassāpi bhāginã āsiü moditvā dānam uttamaü  /
puno pi Kāsiraņņhamhi jātā Koliyajātiyā.  // ApThi_3,27.49 //
Tadā Koliyaputtānaü satehi saha pa¤cahi  /
pa¤ca paccekabuddhānaü satāni samupaņņhahiü. // ApThi_3,27.50 //
Temāsaü vāsayitvāna adaüsu ca ticãvare  /
jāyā tassa tadā āsiü pu¤¤akammapathānugā.  // ApThi_3,27.51 //
Tato cuto ahå rājā Nando nāma mahāyaso  /
tassāpi mahesã āsiü sabbakāmasamiddhinã.  // ApThi_3,27.52 //


#<[page 583]>#
%<                        27. Bhaddā-Kāpilānã                      583>%
Tato cuto bhavitvāna Brahmadatto mahãpati  /
Padumavatãputtānaü paccekamuninaü tadā  // ApThi_3,27.53 //
Satāni pa¤c' anånāni yāvajãvam upaņņhahiü /
rājuyyāne nivāsetvā nibbutāni ca påjayiü.  // ApThi_3,27.54 //
Cetiyāni ca kāretvā pabbajitvā ubho mayaü  /
bhāvetvā appama¤¤āyo brahmalokaü agamhase.  // ApThi_3,27.55 //
Tato cuto Mahātitthe sujāto Pipphalāyano  /
Mātā Sumanadevã ca Kosigotto dijo pitā.  // ApThi_3,27.56 //
Ahaü Madde janapade Sāgalāyaü puruttame  /
Kapilassa dijass' āsiü dhãtā mātā Sucãmatã.  // ApThi_3,27.57 //
Ghanaka¤canabimbena nimminitvāna maü pitā  /
adā Kassapavãrassa kāmāsā vajjitassa me. // ApThi_3,27.58 //
Kadāci so kāruõiko gantvā kammantapekkhako  /
kākādikehi khajjante pāõe disvāna saüviji.  // ApThi_3,27.59 //
Ghare vāhaü tile jāte disvān' ātapatāpite  /
kimikākehi khajjante saüvegam alabhiü tadā.  // ApThi_3,27.60 //
Tadā so pabbajã dhãro ahaü taü anupabbajiü /
pa¤ca vassāni nivasiü paribbājapathe ahaü.  // ApThi_3,27.61 //
Yadā pabbajitā āsi Gotamã jinaposikā  /
tadā 'haü samupāgantvā Buddhena anusāsitā.  // ApThi_3,27.62 //
Naciren' eva kālena arahattaü apāpuõiü  /
aho kalyāõamittataü Kassapassa sirãmato!  // ApThi_3,27.63 //
Putto Buddhassa dāyādo Kassapo susamāhito  /
pubbenivāsaü yo vedi saggāpāya¤ ca passati. // ApThi_3,27.64 //


#<[page 584]>#
%<584                          Therã-Apadāna>%
Atho jātikkhayaü patto abhi¤¤āvosito muni  /
etāhi tãhi vijjāhi tevijjo hoti brāhmaõo.  // ApThi_3,27.65 //
Tath' eva Bhaddā-Kapilāni tevijjā maccuhāyinã  /
dhārentã antimaü dehaü jetvā Māraü savāhanaü.  // ApThi_3,27.66 //
Disvā ādãnavaü loke ubho pabbajitā mayaü  /
amha khãõāsabā dantā sãtibhåt' amha nibbutā.  // ApThi_3,27.67 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,27.68 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,27.69 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,27.70 //
        Itthaü sudaü Bhaddā-Kāpilānã bhikkhunã i. g. a-ti.
            Bhaddākapilāniyā apadānaü samattaü.

                          [28. Yasodharā.]
Purakkhatā bhikkhunãhi satehi saha pa¤cahi  /
mahiddhikā mahāpa¤¤ā sambuddhaü upasaīkamiü.  // ApThi_3,28.1 //
Sambuddhaü abhivādetvā satthuno cakkalakkhaõe  /
nisinnā ekamantamhi imaü vacanam abraviü:  // ApThi_3,28.2 //
Aņņhasattati vassā 'haü pacchimo vattati vayo  /
pabbhāram pi anuppattā ārocemi mahāmuni  // ApThi_3,28.3 //
Paripakko vayo mayhaü parittam atha jãvitaü  /
pahāya vo gamissāmi katam me saraõam attano.  // ApThi_3,28.4 //
Vayo ca pacchime kāle maraõaü uparundhati  /
ajjarattiü mahāvãra pāpuõissāmi nibbutiü.  // ApThi_3,28.5 //
N' atthi jāti jarā vyādhi maraõa¤ ca mahāmune  /
ajarāmaraõaü puraü gamissāmi asaīkhataü. // ApThi_3,28.6 //
Yāvatā parisā nāma samupayāti satthuno  /
aparā*dhaü* pajānanti khamantaü sammukhā muõe  // ApThi_3,28.7 //


#<[page 585]>#
%<                           28. Yasodharā                         585>%
Saüsaranta¤ ca saüsāre *khalita¤* ce tavaü mayi  /
āroce va mahāvãra aparādhaü khamassu me.  // ApThi_3,28.8 //
Iddhi¤ cāpi nidassesi mama sāsanakārike  /
parisāna¤ ca sabbāsaü kaīkhaü chindassu sāsane  // ApThi_3,28.9 //
Yasodharā ahaü vãra agāre te pajāpatã  /
Sākiyamhi kule jātā itthi atho *patiņņhitā*  // ApThi_3,28.10 //
Thãnaü satasahassānaü navutãnaü chaë-uttariü /
agāre te ahaü vãra pāmokkhā sabba-issarā. // ApThi_3,28.11 //
Råpācāraguõåpetā yobbanaņņhā piyaüvadā  /
sabbā maü apacāyanti devatā viya mānusā.  // ApThi_3,28.12 //
Ka¤¤ā sahassapamukhā Sakyaputta-nivesane  /
samānasukhadukkhā tā devatā viya Nandane  // ApThi_3,28.13 //
Kāmadhātum atikkantā saõņhitā råpadhātuyā  /
råpena sadisā n' atthi ņhapetvā lokanāyakaü.  // ApThi_3,28.14 //
Sambuddhaü abhivādetvā iddhiü dassesi satthuno  /
nekā nānāvidhākārā mahā-iddhiü vidaüsayiü. // ApThi_3,28.15 //
Cakkavālaü samaü kāyaü sãsaü uttarato kuru  /
ubho pakkhā duve dãpā jambudãpaü sarãrato.  // ApThi_3,28.16 //
Dakkhiõa¤ ca saraü picchaü nānā sākhā tu pattakā. /
canda¤ ca suriya¤ c' akkhã Meru-pabbatato sikhaü. // ApThi_3,28.17 //
Cakkavālagirituõķaü jamburukkhasamålakaü  /
vãjamānā upāgantvā vandate lokanāyakaü.  // ApThi_3,28.18 //
Hatthivaõõaü tath' ev' assaü pabbataü jalajaü tathā  /
canda¤ ca suriyaü Meruü Sakkavaõõa¤ ca dassayi.  // ApThi_3,28.19 //


#<[page 586]>#
%<586                          Therã-Apadāna>%
Yasodharā ahaü vãra pāde vandāmi cakkhumā  /
sahassaü lokadhātånaü phullapaccena chādayiü. // ApThi_3,28.20 //
Brahmavaõõa¤ ca māpetvā dhammaü desesi pu¤¤ataü /
Yasodharā ahaü vãra pāde vandāmi cakkhumā. // ApThi_3,28.21 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmune. // ApThi_3,28.22 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_3,28.23 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü mama mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_3,28.24 //
Pubbānaü lokanāthānaü saīgaman te su-dassitaü  /
adhikāraü bahuü mayhaü tuyhatthāya mahāmune.  // ApThi_3,28.25 //
Yaü mayhaü purimaü kammaü kusalaü sarase mune  /
tuyh' atthāya mahāvãra pu¤¤aü upacitaü mayā.  // ApThi_3,28.26 //
Abhabbaņņhāne vajjetvā pācayantã anāvaraü /
tuyh' atthāya mahāvãra samattaü jãvitaü mayā.  // ApThi_3,28.27 //
Nekakoņisahassāni bhariyatthāya dāsi maü /
na tattha vimanā homi tuyhatthāya mahāmune. // ApThi_3,28.28 //
Nekakoņisahassāni upakārāya dāsi maü  /
na tattha vimanā homi tuyhatthāya mahāmune. // ApThi_3,28.29 //
Nekakoņisahassāni bhojanatthāya dāsi maü /
na tattha vimanā homi tuyhatthāya mahāmune. // ApThi_3,28.30 //
Nekakoņisahassāni jãvitāni pariccajiü /
bhayamokkhaü karissanti cajāmi mama jãvitaü.  // ApThi_3,28.31 //
Aīgagate alaīkāre vatthe nānāvidhe bahå  /
itthibhaõķena gåhāmi tuyh' atthāya mahāmuni.  // ApThi_3,28.32 //


#<[page 587]>#
%<                           28. Yasodharā                         587>%
Dhanadha¤¤āpariccāgaü gāmāni nigamāni ca  /
khettaü putta¤ ca dhãtara¤ ca pariccattā mahāmuni.  // ApThi_3,28.33 //
Hatthi-assa-gava¤ cāpi dāsiyo paricārikā  /
tuyh' atthāya mahāvãra pariccattā asaīkhiyā.  // ApThi_3,28.34 //
Yaü mayhaü paņimantesi dānaü dassāmi yācake  /
vimanaü me na passāmi dadato dānam uttamaü.  // ApThi_3,28.35 //
Nānāvidhaü bahuü dukkhaü saüsāre ca bahubbidhe  /
tuyh' atthāya mahāvãra pariccattaü asaīkhiyaü.  // ApThi_3,28.36 //
Sukhaü pattā na modāmi na ca dukkhesu dummanā  /
sabbattha tulitā homi tuyh' atthāya mahāmune. // ApThi_3,28.37 //
Anumaggena sambuddho yaü dhammaü abhinãharã  /
anubhotvā sukhaü dukkhaü patto bodhiü mahāmuni.  // ApThi_3,28.38 //
Brahmadeva¤ ca sambuddhaü Gotamaü lokanāyakaü  /
a¤¤esaü lokanāthānaü saīgaman te bahum mayā.  // ApThi_3,28.39 //
Adhikāraü bahuü mayhaü tuyh' atthāya mahāmuni  /
gavesantā Buddhadhammaü ahan te paricārikā.  // ApThi_3,28.40 //
Kappe satasahasse ca caturo ca asaīkhiye  /
Dãpaīkaro mahāvãro uppajji lokanāyako.  // ApThi_3,28.41 //
Paccantadesavisaye nimantetvā Tathāgataü  /
tassa āgamanaü maggaü sodhenti tuņņhamānasā.  // ApThi_3,28.42 //
Tena kālena so āsi Sumedho nāma brāhmaõo  /
magga¤ ca paņiyādesi āyato sabbadassino.  // ApThi_3,28.43 //
Tena kālen' ahaü āsiü ka¤¤ā brāhmaõasambhavā  /
Sumittā nāma nāmena upagacchiü samāgamaü.  // ApThi_3,28.44 //
Aņņha uppalahatthāni påjanatthāya satthuno  /
ādāya janasammajjhe addasaü isim uggataü  // ApThi_3,28.45 //


#<[page 588]>#
%<588                          Therã-Apadāna>%
Cirānugataü dassitaü patikantaü manoharaü  /
disvā tadā ama¤¤issaü saphalaü jãvitaü mama.  // ApThi_3,28.46 //
Parakkamantaü saphalaü addasaü isino tadā  /
pubbakammena sambuddho citta¤ cāpi pasãdi me.  // ApThi_3,28.47 //
Bhiyyo cittaü pasādesiü ise uggatamānase  /
deyyaü a¤¤aü na passāmi demi pupphāni te isiü. // ApThi_3,28.48 //
Pa¤cahatthā tavaü hontu tato hontu mamaü ise  /
tena siddhi saha hotu bodhanatthāya tavaü ise.  // ApThi_3,28.49 //
Isi gahetvā pupphāni āgacchantaü mahāyasaü  /
påjesi janasammajjhe bodhanatthāya mahā-isi.  // ApThi_3,28.50 //
Passitvā janasammajjhe Dãpaīkara-mahāmuni  /
viyākāsi mahāvãro isim uggatamānasaü.  // ApThi_3,28.51 //
Aparimeyy' ito kappe Dãpaīkara-mahāmuni  /
mama kammaü viyākāsi ujubhāvaü mahāmuni.  // ApThi_3,28.52 //
Samacittā samakammā samakārã bhavissati  /
piyā hessati kammena tuyh' atthāya mahā-ise. // ApThi_3,28.53 //
Sudassanā suppiyā ca manasā piyavādinã  /
tassa dhammesu dāyādā piyā hessati itthikā.  // ApThi_3,28.54 //
Yathāpi bhaõķasamuggaü anurakkhati sāmi no  /
evaü kusaladhammānaü anurakkhiyate ayaü.  // ApThi_3,28.55 //
Tassa taü anukampanti pårayissati pāramã  /
sãho va pa¤jaraü hetvā pāpuõissati bodhiyaü.  // ApThi_3,28.56 //
Aparimmeyy' ito kappe yaü Buddho viyākāri taü /
vācaü anumodantã taü evaü kārã bhaviü ahaü.  // ApThi_3,28.57 //


#<[page 589]>#
%<                           28. Yasodharā                          589>%
Tassa kammassa sukatassa tattha cittaü pasādayiü  /
devamānusakaü yoniü anubhotvā asaīkhiyaü. // ApThi_3,28.58 //
Sukhadukkhe 'nubhotvāna devesu mānusesu ca  /
pacchime bhavasampatte ajāyiü Sākiye kule.  // ApThi_3,28.59 //
Råpavatã bhogavatã yasa-sãlavatã tato  /
sabbaīgasampadā homi kulesu-atisakkatā.  // ApThi_3,28.60 //
Lābhaü silokaü sakkāraü lokadhammasamāgamaü  /
citta¤ ca dukkhitaü n' atthi vasāmi akutobhayā. // ApThi_3,28.61 //
Vuttaü hetaü bhagavatā ra¤¤o antepure tadā  /
khattiyānaü pure vãra upakārattha¤ ca niddisã. // ApThi_3,28.62 //
Upakārā ca yā nārã yā ca nārã sukhe dukhe  /
atth' akkhāyã ca yā nārã yā nārã c' ānukampikā.  // ApThi_3,28.63 //
Pa¤cakoņisatā-Buddhā navakoņisatāni ca  /
etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü.  // ApThi_3,28.64 //
Adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me  /
ekārasaü koņisatā pa¤¤ākoņisatāni ca. // ApThi_3,28.65 //
Etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü  /
adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me.  // ApThi_3,28.66 //
Visakoņisatā Buddhā tiüsakoņisatāni ca  /
etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü.  // ApThi_3,28.67 //
Adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me  /
cattārãsaü koņisatā pa¤¤ākoņisatāni ca.  // ApThi_3,28.68 //
Etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü.  /
adhikaraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me.  // ApThi_3,28.69 //
Saņņhikoņisatā Buddhā sattatikoņisatāni ca  /
etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü.  // ApThi_3,28.70 //
Adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me  /
asãtikoņisatā Buddhā navutikoņisatāni ca.  // ApThi_3,28.71 //


#<[page 590]>#
%<590                          Therã-Apadāna>%
Etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü /
adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me.  // ApThi_3,28.72 //
Koņisatasahassāni honti lokagganāyakā  /
etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü.  // ApThi_3,28.73 //
Adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me  /
navakoņisahassāni apare lokanāyakā. // ApThi_3,28.74 //
Etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü /
adhikāraü sadā mayhaü mahārāja suõohi me:  // ApThi_3,28.75 //
Koņisatasahassāni pa¤casãti mahesinaü /
pa¤casãtikoņisatā sattati sahassakoņiyo. // ApThi_3,28.76 //
Etesaü devadevānaü mahādānaü pavattayiü  /
adhikāraü sahā mayhaü mahārāja suõohi me.  // ApThi_3,28.77 //
Paccekabuddhā dhåtarāgā aņņha aņņhamakoņiyo  /
adhikāraü sahā mayhaü mahārāja suõohi me.  // ApThi_3,28.78 //
Khãõāsavā vãtamalā asaīkheyyā Buddhasāvakā  /
adhikāraü sahā mayhaü mahārāja suõohi me.  // ApThi_3,28.79 //
Evaü dhammesu ciõõānaü sadā saddhamma-carino  /
dhammacārã sukhaü seti asmiü loke paramhi ca.  // ApThi_3,28.80 //
Dhammaü care sucaritaü na naü duccaritaü care  /
dhammacārã sukhaü seti asmiü loke paramhi ca.  // ApThi_3,28.81 //
Nibbinditvāna saüsāre pabbajiü anagāriyaü  /
sahassaparivārena pabbajitvā aki¤canā.  // ApThi_3,28.82 //
Agāraü vijahitvāna pabbajiü anagāriyaü  /
aņņhamāse asampatte catusaccaü apāpuõiü.  // ApThi_3,28.83 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
upanenti bahun eke sāgarass' eva åmiyo.  // ApThi_3,28.84 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,28.85 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,28.86 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  /
Itthaü sudaü āyasmā Yasodharā bhikkhunã i. g. a-ti.  // ApThi_3,28.87 //


#<[page 591]>#
%<             29. Yasovatã-pamukkhāni . . . sahassāni            591>%

         [29. Yasovatã-pamukkhāni dasabhikkhunã sahassāni.]
Kappe ca satasahasse ca caturo ca asaīkhiye  /
Dãpaīkaro nāma jino uppajji lokanāyako.  // ApThi_3,29.1 //
Dãpaīkaro mahāvãro viyākāsi vināyako  /
Sumedha¤ ca Sumitta¤ ca samānasukhadukkhataü  // ApThi_3,29.2 //
Sadevaka¤ ca passanto vicaranto sadevakaü  /
tesaü pakittane amha *upaggamma* samāgamaü.  // ApThi_3,29.3 //
Amhaü sabbā patã honti anāgatasamāgame  /
sabbā va tuyhaü bhariyā manāpā piyavādikā.  // ApThi_3,29.4 //
Dānasãlam ayaü sabbaü bhāvanaü ca subhāvitaü /
dãgharattaü mayaü sabbaü pariccattaü mahāmune  // ApThi_3,29.5 //
Gandhaü vilepanaü mālaü dãpa¤ ca ratanāmayaü  /
yaü ki¤ci patthitaü sabbaü pariccattaü mahāmune  // ApThi_3,29.6 //
A¤¤aü cāpi kataü kammaü paribhoga¤ ca mānusaü  /
dãgharattaü no sabbaü pariccattaü mahāmuni.  // ApThi_3,29.7 //
Anekajātisaüsāraü bahuü pu¤¤am hi no kataü  /
issaram anubhotvāna saüsaritvā bhavābhave.  // ApThi_3,29.8 //
Pacchime bhavasampatte Sakyaputta-nivesane  /
nānākulupapannāyo accharā kāmavaõõinã. // ApThi_3,29.9 //
Lābhaggena *yasa*ppattā påpitā sabba-sakkatā  /
lābhiyo annapānānaü sadā sammānitā mayaü.  // ApThi_3,29.10 //
Agāraü pajahitvāna pabbajiü anagāriyaü /
aņņhamāse asampatte sabbā patt' amha nibbutiü.  // ApThi_3,29.11 //
Lābhiyo annapanānaü vatthaü se*nā*sanāni ca  /
upenti paccayā sabbe sadā sakkata-påjitā. // ApThi_3,29.12 //


#<[page 592]>#
%<592                          Therã-Apadāna>%
Kilesa . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,29.13 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,29.14 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,29.15 //
        Itthaü sudaü Yasovatã pamukhāni dasabhikkhu*nã*
            sahassāni bhagavato sammukhā i. g. a-ti.
     *âyumāni Yasodharāpamukhānaü dasabhikkhunã-
             sahassānaü apadānaü samattaü.*

   [30.Yasodharā-pamukhāni aņņhārasabhikkhunã sahassāni.]
Aņņhārasasahassāni bhikkhunã Sakyasambhavā  /
Yasodharã-pamukhāni sambuddhaü upasaīkamuü.  // ApThi_3,30.1 //
Yasodharãya-sahassāni sabbā honti mahiddhikā  /
vandanti munino pāde ārocenti yathābalaü:  // ApThi_3,30.2 //
Jātikhãõajarā vyādhi maraõa¤ ca mahāmuni  /
anāsavaü padaü santaü amataü yāma nāyaka. // ApThi_3,30.3 //
Khalita¤ ce pure atthi sabbāsam pi mahāmuni  /
aparādhaü pajānanti; khama amhaü vināyaka.  // ApThi_3,30.4 //
Iddhi¤ cāpi nidassetha mama sāsanakārike  /
parisāna¤ ca sabbāsaü kaīkhaü chindatha yāvatā  // ApThi_3,30.5 //
Yasodharã mahāvãra manāpā piyadassanā  /
sabbā tuyhaü mahāvãra agāramhi pajāpatã. // ApThi_3,30.6 //
*Thãnaü* satasahassānaü navutãna¤ chaë-uttariü /
agāre te mayaü vãra pāmokkhā sabba-issarā.  // ApThi_3,30.7 //
Råpācāraguõåpetā yobbanaņņhā piyaüvadā  /
sabbā no apacāyanti devatā viya mānusā. // ApThi_3,30.8 //
Aņņhārasasahassāni sabbā Sākiyasambhavā  /
Yasovatã sahassāni pāmokkhā issarā tadā.  // ApThi_3,30.9 //


#<[page 593]>#
%<              30. Yasodharā-pamukhāni aņņhārasabhikkhunã sahassāni    593>%
Kāmadhātuü atikkantā saõņhitā råpadhātuyā  /
råpena sadisā n' atthi sahassānaü mahāmuni. // ApThi_3,30.10 //
Sambuddhaü abhivādetvā iddhiü dassesu satthuno  /
nekā nānāvidhākārā mahā-iddhiü vidassayuü. // ApThi_3,30.11 //
Cakkavālaü samaü kāyaü sãsaü uttarato kuru  /
ubho pakkhā duve dãpā jambudãpaü sarãrato.  // ApThi_3,30.12 //
Dakkhiõa¤ ca saraü pi¤jaü nānāsakhā tu pattakā  /
canda¤ ca suriya¤ c' akkhi Merå pabbatato sikhaü.  // ApThi_3,30.13 //
Cakkavālagirituõķaü jamburukkhaü samålakaü  /
vãjamānaü upāgantvā vandanti lokanāyakaü.  // ApThi_3,30.14 //
Hatthivaõõaü tath' ev' assaü pabbataü jalajaü tathā  /
canda¤ ca suriyaü Meruü Sakkavaõõa¤ ca dassayuü  // ApThi_3,30.15 //
Yasovaõõā mayaü vãra pāde vandāma cakkhuma  /
tava vãra 'ppa*bhāve*na nippannā naranāyakā. // ApThi_3,30.16 //
Iddhãsu ca vasã homa dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homa mahāmune.  // ApThi_3,30.17 //
Pubbenivāsaü jānāma dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_3,30.18 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü amhaü mahāvãra uppannaü tava santike  // ApThi_3,30.19 //
Pubbānaü lokanāthānaü saīgamaü no nidassitaü /
adhikārā bahå amhe tuyh' atthāya mahāmune.  // ApThi_3,30.20 //
Yaü amhaü purimaü kammaü kusalaü sarase mune  /
tuyh' atthāya mahāvãra pu¤¤āni pacitāni no. // ApThi_3,30.21 //
Abhabbaņņhāne vajjetvā pācayimha anāvaraü /
tuyh' atthāya mahāvãra cattāni jãvitāni no.  // ApThi_3,30.22 //


#<[page 594]>#
%<594                          Therã-Apadāna>%
Nekakoņisahassāni bhariyatthāya dāsi no  /
na tattha vimanā homa tuyh' atthāya mahāmuni. // ApThi_3,30.23 //
Nekakoņisahassāni upakārāya dāsi no  /
na tattha vimanā homa tuyh' atthāya mahāmuni. // ApThi_3,30.24 //
Nekakoņisahassāni bhojanatthāya dāsi no  /
na tattha vimanā homa tuyh' atthāya mahāmune.  // ApThi_3,30.25 //
Nekakoņisahassāni jãvitāni cajimha no.  /
bhayamokkhaü karissāma jãvitāni cajimha no.  // ApThi_3,30.26 //
Aīgagate alaīkāre vatthe nānāvidhe bahå  /
itthibhaõķena gåhāma tuyh' atthāya mahāmune.  // ApThi_3,30.27 //
Dhanadha¤¤apariccāgaü gāmāni nigamāni ca  /
khettaü dhãta¤ ca putta¤ ca pariccattaü mahāmuni.  // ApThi_3,30.28 //
Hatthi-assa-gava¤ cāpi dāsiyo paricārikā  /
tuyhatthāya mahāvãra pariccattaü asaīkhiyaü. // ApThi_3,30.29 //
Yaü amhe paņimantesi dānaü dassāma yācake  /
vimanaü no na passāma dadato dānaü uttamaü.  // ApThi_3,30.30 //
Nānāvidhaü bahuü dukkhaü saüsāre ca bahubbidhe  /
tuyhatthāya mahāvãra pariccattaü asaīkhiyaü. // ApThi_3,30.31 //
Sukhaü patvā na modāma na ca dukkhesu dummanā  /
sabbatthā tulitā homa tuyhatthāya mahāmune.  // ApThi_3,30.32 //
Anumaggena sambuddho saddhammaü abhinãharã  /
anubhotvā sukhaü dukkhaü patto bodhiü mahāmuni  // ApThi_3,30.33 //
Brahmadeva¤ ca sambuddhaü Gotamaü lokanāyakaü  /
a¤¤esaü lokanāthānaü saīgaman te hi no bahuü. // ApThi_3,30.34 //
Adhikāraü bahuü amhe tuyhatthāya mahāmuni  /
gavesantā Buddhadhammaü mayan te paricārikā.  // ApThi_3,30.35 //
Kappe ca satasahasse ca caturo ca asaīkhiye  /
Dãpaīkaro mahāvãro uppajji lokanāyako.  // ApThi_3,30.36 //
Paccanta-desa-visaye nimantetvā Tathāgataü  /
tassa āgamanaü maggaü sodhenti tuņņhamānasā.  // ApThi_3,30.37 //


#<[page 595]>#
%<            30. Yasodharā-pamukhāni aņņhārasabhikkhunã sahassāni         595>%
Tena kālena so āsi Sumedho nāma brāhmaõo  /
magga¤ ca paņiyādesi āyato sabbadassino. // ApThi_3,30.38 //
Tena kālena āsimhā sabbā brāhmaõasambhavā  /
phaludakajātipupphāni āharimha samāgamaü  // ApThi_3,30.39 //
Tasmiü so samaye Buddho Dãpaīkaro mahāyaso  /
viyākāsi mahāvãro isim uggata-mānasaü.  // ApThi_3,30.40 //
Calati ravati puthavã saīkampati sadevake  /
tassa kammaü pakittento isim uggata-mānasaü.  // ApThi_3,30.41 //
Devaka¤¤ā manussā ca amhe cāpi sadevakā  /
nānāpåjanãyaü bhaõķam påjayitvāna patthayuü.  // ApThi_3,30.42 //
Tesaü Buddho viyākāsi jotidãpã-sanāmako:  /
ajjā ye patthitā atthi te bhavissanti sammukhā.  // ApThi_3,30.43 //
Aparimeyy' ito kappe yaü no Buddho viyākari  /
vācaü anumodantā evakārã ahumha no. // ApThi_3,30.44 //
Tassa kammassa sukatassa tattha cittaü pasādayuü  /
devamānusakaü yoniü anubhotvā asaīkhiyaü. // ApThi_3,30.45 //
Sukhadukkhe 'nubhotvāna devesu mānusesu ca  /
pacchime bhavasampatte ajātā Sākiye kule.  // ApThi_3,30.46 //
Råpavatã bhogavatã yasa-sãlavatã *tato  /
sabbaīgasampadā* homa kulesu atisakkatā.  // ApThi_3,30.47 //
Lābhaü silokaü sakkāraü lokadhammasamāgamaü /
citta¤ ca dukkhitaü n' atthi vasāma akutobhayaü.  // ApThi_3,30.48 //
Vuttaü hetaü bhagavatā ra¤¤o antepure tadā  /
khattiyānaü pure vãra upakārattha¤ ca niddisã. // ApThi_3,30.49 //
Upakārā ca yā nārã yā ca nārã sukhe dukhe  /
atthakkhāyã ca yā nārã yā narã cānukampikā. // ApThi_3,30.50 //


#<[page 596]>#
%<596                          Therã-Apadāna>%
Dhammaü care sucaritaü na naü duccaritaü care  /
dhammacārã sukhaü seti asmiü loke paramhi ca.  // ApThi_3,30.51 //
Agāraü vijahitvāna pabbajimhā 'nagāriyaü /
aņņhamāse asampatte catusaccaü phusimhi no. // ApThi_3,30.52 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
upanenti bahuü amhe sāgarass' eva åmiyo.  // ApThi_3,30.53 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,30.54 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,30.55 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_3,30.56 //
*Evaü* bahuvidhaü dukkhaü sampattã ca bahubbidhā  /
visuddhabhāvasampattā labhāma sabbasampadā.  // ApThi_3,30.57 //
Yā dadanti sakattānaü pu¤¤atthāya mahesino  /
pabhāyasampadā bhonti nibbān'-amat'-asaīkhataü // ApThi_3,30.58 //
Parikkhãõaü atãta¤ ca paccuppannaü anāgataü  /
saccaü kammam pi no khãõaü pāde vandāmi cakkhumā  // ApThi_3,30.59 //
Nibbānāya vadantãnaü ki¤ ca vakkhāmi uttariü /
santasaükhatadoso yo pappotha amataü padan ti.  // ApThi_3,30.60 //
       Itthaü sudaü Yasodharā pamukhāni aņņhārasabhikkhunã
             sahassā*ni*imā gāthāyo abhāsitthā ti.
     Uddānaü:
     Kuõķalā-Gotamã c' eva Dhammadinnā ca Sākulā
     Varanandā c' eva Sonā ca {Kāpilānã} Yasodharā.
     Dasaņņhārasasahassā gāthāyo gaõitā-v-iha
     satāni c' eva cattāri aņņhasattatim eva ca.
                   Kuõķalakesavaggo tatiyo.


#<[page 597]>#
%<                31. Yasavatã-pamukhāni . . . aņņhārasasahassāni       597>%
                              VAGGO IV

    [31.Yasavatã-pamukhāni khattiyaka¤¤ā bhikkhuniyo aņņhārasasahassāni.]

Bhavā sabbe parikkhãõā bhavasandhivimocitā  /
sabbāsavāmano n' atthi ārocema mahāmuni. // ApThi_4,31.1 //
Purimaü kammaü kusalaü yaü ki¤ci sabbam patthitaü /
paribhogaü ayaü dinnaü tuyh' atthāya mahāmuni. // ApThi_4,31.2 //
Buddhapaccekabuddhānaü sāvakāna¤ ca patthitaü  /
paribhogaü ayaü dinnaü tuyhatthāya mahāmuni. // ApThi_4,31.3 //
Uccānãcam ayaü kammaü bhikkhånaü sādhu patthitaü  /
uccākulāparikammaü kat' amhehi mahāmune.  // ApThi_4,31.4 //
Ten' eva sukkamålena coditā kammasampadā  /
mānussikam anikkantā jāyiüsu khattiye kule.  // ApThi_4,31.5 //
Uppatte 'va kate kamme jātiyā cāpi ekato  /
pacchime ekato jātā khattiyā kulasambhavā.  // ApThi_4,31.6 //
Råpavatã bhogavatã lābhasakkārapåjitā  /
antepure mahāvãra devānaü viya Nandane.  // ApThi_4,31.7 //
Nibbinditvā agāramhā pabbajimhā 'nagāriyaü  /
katipāhaü upādāya sabbā patt' amha nibbutiü.  // ApThi_4,31.8 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
upanenti bahuü amhe sadā sakkata-påjitā.  // ApThi_4,31.9 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,31.10 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,31.11 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,31.12 //
           Itthaü sudaü Yasavatã pamukhāni khattiyaka¤¤ā bhikkhuniyo aņņhārasasahassāni bhagavato sammukhā imā
                      gāthāyo abhāsitthā ti.
    *Yasavatãpamukhānaükhattiyaka¤¤ānaü bhikkhunãnaü
      aņņhārasasahassānaü apadānaü samattaü.*


#<[page 598]>#
%<598                          Therã-Apadāna>%

     [32. Caturāsãtiü brāhmaõaka¤¤ā bhikkhunã sahassāni.]
Cullāsãtiü sahassāni brahma¤¤ākulasambhavā  /
sukhumālahattha*pā*dā pure tuyhaü mahāmuni. // ApThi_4,32.1 //
Vessa-sudda-kule jātā devā nāgā ca kinnarā  /
cātuddãpā bahå ka¤¤ā pure tuyhaü mahāmuni. // ApThi_4,32.2 //
Keci pabbajitā atthi saccadassāvino bahå  /
devā ca kinnarā nāgā phusissanti anāgate.  // ApThi_4,32.3 //
Anubhotvā yasaü sabbaü patvāna sabbasampadā  /
tvayi pasādaü paņiladdhā bujjhissanti anāgate.  // ApThi_4,32.4 //
Amhe brāhmaõadhãtā tu brahma¤¤ākulasambhavā  /
pekkhato no mahāvãra pāde vandāma cakkhumā.  // ApThi_4,32.5 //
Upāgatā bhavā sabbe målataõhā samåhatā  /
samucchinnā anusayā pu¤¤asaīkhāradālitā.  // ApThi_4,32.6 //
Samādhigocarā sabbā samāpattã *va* sã tathā  /
jhānena dhammaratiyā viharissāma no sadā. // ApThi_4,32.7 //
Bhavanetti avijjā ca saīkhārā pi ca khepitā  /
sududdasaü padaü gantvā anujānimha nāyaka.  // ApThi_4,32.8 //
Upakārā mayaü tumhe dãgharattaü katāvino  /
bahunnaü saüsayaü chetvā sabbā gacchatha nibbutiü  // ApThi_4,32.9 //
Vanditvā munino pāde katvā iddhivikubbanaü  /
keci dassenti ālokaü andhakāraü tathāparaü.  // ApThi_4,32.10 //
Dassenti candasuriye sāgara¤ ca samacchakaü  /
Sineruü paribhaõķa¤ ca dassenti pāricchattakaü.  // ApThi_4,32.11 //
Tāvatiüsa¤ ca bhavanaü Yāmaü dassenti iddhiyā  /
Tusitā-Nimmitā-devā Vasavatti-mahissarā.  // ApThi_4,32.12 //
Brahmāno keci dassenti caīkamaü *ca mahārahaü  /
brahmavaõõa¤ ca*māpetvā dhammaü desenti su¤¤ataü.  // ApThi_4,32.13 //
Nānāvikubbanaü katvā iddhiü dassetvā satthuno  /
dassayiüsu balaü sabbā pāde vandiüsu satthuno.  // ApThi_4,32.14 //


#<[page 599]>#
%<                 32. Caturāsãtiü brāhmaõaka¤¤ā bhikkhunã sahassāni       599>%
Iddhisu ca vasã homa dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homa mahāmune.  // ApThi_4,32.15 //
Pubbenivāsaü jānāma dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,32.16 //
{Atthadhammaniruttãsu} paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü amhaü mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_4,32.17 //
Pubbānaü lokanāthānaü saīgaman tehi dassitaü  /
adhikārā bahå amhe tuyh' atthāya mahāmuni. // ApThi_4,32.18 //
Yaü amhaü purimaü kammaü kusalaü, sara taü muni  /
tuyh' atthāya mahāvãra pu¤¤āni 'pacitāni no  // ApThi_4,32.19 //
Satasahasse ito kappe Padumuttaro mahāmuni  /
puraü Haüsavatã nāma sambuddhassa kulāsayaü.  // ApThi_4,32.20 //
Dvārena Haüsavatiyā Gaīgā sandati sabbadā  /
Uddā*lana*diyā bhikkhå gamanaü na labhanti te.  // ApThi_4,32.21 //
Divasaü dve tayo c' eva sattā*haü* māsikaü tato  /
catumāsam pi sampuõõaü gamanaü na labhanti te.  // ApThi_4,32.22 //
Tadā ahu sattasāro jaņilo nāma raņņhiko  /
oruddhe bhikkhavo disvā setuno satta kārayi. // ApThi_4,32.23 //
Sataüsahassehi tadā setuü Gaīgāya kārayiü  /
saīghassa orime tãre vihāra¤ ca akārayiü.  // ApThi_4,32.24 //
Itthiyo purisā c' eva uccā-nãcakulāni ca  /
tassa setå vihāre ca samabhāgaü akaüsu te.  // ApThi_4,32.25 //
Amhe a¤¤e ca manujā vippasannena cetasā  /
tassa kammesu dāyādā nagare janapadesu ca  // ApThi_4,32.26 //
Itthi-pumā kumārā ca bahå c' eva kumārikā  /
setuno ca vihārassa vālukā ākiriüsu te.  // ApThi_4,32.27 //


#<[page 600]>#
%<600                          Therã-Apadāna>%
Vãthisammajjanaü katvā kadalãpuõõakuņaddhajā  /
dhåmacuõõa¤ ca māla¤ ca sakkāraü katvā satthuno  // ApThi_4,32.28 //
Setå vihāre kāretvā nimantetvā vināyakaü  /
mahādānaü daditvāna sambodhiü abhipatthayiü. // ApThi_4,32.29 //
Padumuttaro mahāvãro tārako sabbapāõinaü  /
anumodanãyaü Kāsi-jaņilassa mahāmuni:  // ApThi_4,32.30 //
Satasahasse atikkante kappo hessati bhaddako  /
bhavābhave 'nubhotvāna pāpuõissati bodhiyaü. // ApThi_4,32.31 //
Keci hatthapadaü kammaü katāvã naranāriyo  /
anāgatasmiü addhāne sabbe hessanti sammukhā.  // ApThi_4,32.32 //
Tena kammavipākena cetanāpaõidhãhi ca  /
uppannā devabhavanaü tuyhaü te paricārikā.  // ApThi_4,32.33 //
Dibbaü sukhaü asaükheyyaü mānusa¤ ca asaükhiyaü /
tuyhaü vo paricāre ca saüsaritvā bhavābhave.  // ApThi_4,32.34 //
Satasahasse ito kappe sukataü kammasampadaü  /
sukhumālã manussānaü atho devapure vare  // ApThi_4,32.35 //
Råpabhogā yasa¤ c' eva atho kittita-sakkatā  /
labhāma satataü sabbaü sukataü kammasampadaü.  // ApThi_4,32.36 //
Pacchime bhavasampatte ajātā brāhmaõe kule  /
sukhumālā-hatthapādā Sakyaputtanivesane.  // ApThi_4,32.37 //
Sabbakālam pi puthaviü na passāma n' alaīkataü  /
cikkhallabhåmiü gamanaü na passāma mahāmune.  // ApThi_4,32.38 //
Agāre vasante amhe sakkāraü sabbakālikaü  /
upanenti sadā sabbaü pubbakammaphalaü tato. // ApThi_4,32.39 //


#<[page 601]>#
%<                         33. Uppaladāyikā                        601>%
Agāraü pajahitvāna pabbajitvā 'nagāriyaü  /
saüsārapathanittiõõā n' atthi dāni punabbhavo  // ApThi_4,32.40 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
upanenti sadā mahe sahassāni tato tato.  // ApThi_4,32.41 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,32.42 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,32.43 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,32.44 //
       Caturāsãtiü brāhmaõaka¤¤ā bhikkhunã sahassāni
       bhagavato sammukhāya imā gāthāyo abhāsiüsu ti.
       *Caturāsãti brāhmaõaka¤¤ānaü bhikkhunãnaü
            sahassānaü apadānaü samattaü.*

                         [33. Uppaladāyikā.]
Nagare Aruõavatiyā Aruõo nāma khattiyo  /
tassa ra¤¤o ahaü bhariyā ekaccaü vādayām' ahaü // ApThi_4,33.1 //
Rahogatā nisãditvā evaü cintes' ahaü tadā:  /
kusalaü me kataü n' atthi ādāya gamiyam mama. // ApThi_4,33.2 //
Mahābhitāpaü kaņukaü ghoraråpaü sudāruõaü  /
nirayaü nåna gacchāmi ettha me n' atthi saüsayo.  // ApThi_4,33.3 //
Evāhaü cintayitvāna pahaüsetvāna mānasaü  /
rājānaü upagantvā va imaü vacanam abraviü:  // ApThi_4,33.4 //
Itthã nāma mayaü deva purisānaü bharā mayaü /
ekam me samaõaü dehi bhojayissāmi khattiya. // ApThi_4,33.5 //
Adāsi me tadā rājā samaõaü bhāvitindriyaü  /
tassa pattaü gahetvāna paramannena pårayiü.  // ApThi_4,33.6 //


#<[page 602]>#
%<602                          Therã-Apadāna>%
Påretvā paramaü annaü sahassaü gandhalepanaü /
mahānelena chādetvā adāsiü 'tuņņhamānasā.  // ApThi_4,33.7 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_4,33.8 //
Sahassaü devarājānaü mahesittam akārayiü  /
sahassaü cakkavattãnaü mahesittam akārayiü.  // ApThi_4,33.9 //
Padesarajjaü vipulaü gaõanāto asaīkhiyaü /
nānāvidhaü bahuü pu¤¤aü tassa kammassa phalaü tato.  // ApThi_4,33.10 //
Uppalass' eva me vaõõo abhiråpā sudassanā  /
itthi sabbaīgasampannā abhijātā jutiõķharā.  // ApThi_4,33.11 //
Pacchime bhavasampatte ajāyiü Sākiye kule  /
nārãsahassapāmokkhā Suddhodana-sutass' ahaü.  // ApThi_4,33.12 //
Nibbinditvā agāre 'haü pabbajiü anagāriyaü  /
sattamãratti appattā catusaccaü apāpuõiü. // ApThi_4,33.13 //
Cãvaraü piõķapāta¤ ca paccayaü sayanāsanaü  /
parimetuü na sakkomi piõķapātass' idaü phalaü.  // ApThi_4,33.14 //
Yaü mayhaü purimaü kammaü kusalaü sarase mune  /
tuyh' atthāya mahāvãra pariccattaü bahuü mama.  // ApThi_4,33.15 //
Ekatiüse ito kappe yaü dānam adadiü tadā  /
duggatiü nābhijānāmi piõķapātass' idaü phalaü.  // ApThi_4,33.16 //
Duve gatã pajānāmi devattaü atha mānusaü  /
a¤¤aü gatiü na jānāmi piõķapātass' idaü phalaü.  // ApThi_4,33.17 //
Ucce kule pajāyāmi tayo sāle mahādhane  /
a¤¤e kule na jānāmi piõķapātass' idaü phalaü.  // ApThi_4,33.18 //
Bhavābhave saüsaritvā sukkamålena coditā  /
amanāpaü na passāmi somanassa kataü phalaü.  // ApThi_4,33.19 //


#<[page 603]>#
%<                         34. Sigālaka-mātā                       603>%
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmune.  // ApThi_4,33.20 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,33.21 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü mamaü mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_4,33.22 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,33.23 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,33.24 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,33.25 //
       Itthaü sudaü Uppaladāyikā bhikkhunã bhagavato sammukhā imā gāthāyo abhāsitthāti.
        *Uppaladāyikāya bhikkhuniyā apadānaü samattaü.*

                        [34. Sigālaka-mātā.]
Padumuttaro nāma jino sabbadhammāna pāragå  /
ito satasahassamhi kappe uppajji nāyako.  // ApThi_4,34.1 //
Tadā 'haü Haüsavatiyaü jātā 'maccakule ahuü /
nānāratanapajjote iddhe phãte mahādhane. // ApThi_4,34.2 //
Pitunā saha gantvāna mahājanapurakkhatā  /
dhammaü Buddhassa sutvāna pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_4,34.3 //
Pabbajitvāna kāyena pāpakammaü vivajjayiü /
vacãduccaritaü hitvā ājãvaü parisodhayiü.  // ApThi_4,34.4 //
Buddhe pasannā dhamme ca saīghe ca tibbagāravā  /
saddhammasavane yuttā Buddhadassanalālasā. // ApThi_4,34.5 //
Aggaü aīgavimuttānaü assosiü bhikkhuniü tadā  /
taü ņhānaü patthayitvāna tisso sikkhā apårayiü. // ApThi_4,34.6 //
Tato maü sugato āha karuõānugatāsayo:  /
yassa saddhā Tathāgate acalā suppatiņņhitā  // ApThi_4,34.7 //


#<[page 604]>#
%<604                          Therã-Apadāna>%
Sãla¤ ca yassa kalyāõaü ariyakantaü pasaüsitaü /
saīghe pasādo yass' atthi ujubhåta¤ ca dassanaü  // ApThi_4,34.8 //
Adaliddo ti taü āhu amoghan tassa jãvitaü  /
tasmā saddhaī ca sãla¤ ca pasādaü dhammadassanaü // ApThi_4,34.9 //
Anuyu¤jetha medhāvã saraü Buddhāna sāsanaü /
taü sutvā 'haü pamuditā apucchiü paõidhiü mama.  // ApThi_4,34.10 //
Tadā anomo amito vyākarittha vināyako:  /
Buddhe pasannā kalyāõã lacchase taü supatthitaü.  // ApThi_4,34.11 //
Satasahasse ito kappe Okkākakulasambhavo  /
Gotamo nāma nāmena satthā loke bhavissati.  // ApThi_4,34.12 //
Tassa dhammesu dāyādā orasā dhammanimmitā  /
Siīgālakassa mātā ti hessati satthu sāvikā.  // ApThi_4,34.13 //
Taü sutvā muditā hutvā yāvajãvaü tadā jinaü  /
mettacittā paricariü paņipattãhi nāyakaü.  // ApThi_4,34.14 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_4,34.15 //
Pacchime ca bhave dāni Giribbaja-puruttame  /
jātā seņņhikule phãte mahāratanasa¤caye.  // ApThi_4,34.16 //
Putto Sigālako nāma mat' āsãvipathe rato  /
diņņhigahanapakkhanno disā påjanatapparo  // ApThi_4,34.17 //
Nānādisā namassantaü piõķāya nagaraü vajaü  /
taü disvā ovadã Buddho magge ņhatvā vināyako. // ApThi_4,34.18 //
Tassa desayito dhammaü panādo visaye ahu  /
dvekoņi naranārãnaü dhammābhisamayo ahu.  // ApThi_4,34.19 //
Tadā taü parisaü gantvā sutvā sugata-bhāsitaü  /
sotāpattiphalaü pattā pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_4,34.20 //


#<[page 605]>#
%<                         34. Sigālaka-mātā                      605>%
Nacãren' eva kālena Buddhadassanalālasā  /
anussatiü taü bhāvetvā arahattaü apāpuõiü. // ApThi_4,34.21 //
Dassanatthāya Buddhassa sabbadā ev' ajām' ahaü /
atittā yeva passāmi råpaü yena 'va nandanaü.  // ApThi_4,34.22 //
Sabbapārami-sambhåtaü lakkhinayanaü varaü /
råpaü sabbasubhākiõõaü atittā bhayām ahaü. // ApThi_4,34.23 //
Jino tasmiü guõe tuņņho etadagge ņhapesi maü  /
Sigālakassa *yā* mātā aggā saīgavimuttikā. // ApThi_4,34.24 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmuni. // ApThi_4,34.25 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,34.26 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü mama mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_4,34.27 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,34.28 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,34.29 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,34.30 //
      Itthaü sudaü Sigālaka-mātā bhikkhunã i. g. a-ti.
         *Sigālakamātā-bhikkhuniyā apadānaü samattaü.*

                            [35. Sukkā.]
Ekanavute ito kappe Vipassã nāma nāyako  /
uppajji cārunayano sabbadhammavipassako.  // ApThi_4,35.1 //
Tadā 'haü Bandhumatiyaü jātā a¤¤atare kule  /
dhammaü sutvāna munino pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_4,35.2 //
Bahussutā dhammadharā paņibhānavatã tathā  /
vicittakathãkā c' āsiü jinasāsanakārikā.  // ApThi_4,35.3 //


#<[page 606]>#
%<606                          Therã-Apadāna>%
Tadā dhammakathaü katvā hitāya janasaüsariü /
tato cutā 'haü Tusitaü uppannā yasassinã.  // ApThi_4,35.4 //
Ekatiüse ito kappe sikhã viya Sikhã jãno  /
tapanto yasasā lokaü uppajji vadataü varo.  // ApThi_4,35.5 //
Tadā pi pabbajitvāna Buddhasāsanakovidā  /
jotetvā jinavākyāni tato pi Tidivaü gatā.  // ApThi_4,35.6 //
Ekatiüse 'va kappamhi Vessabhu nāma nāyako  /
uppajjittha mahā¤āõã tadā pi ca tath' ev' ahaü.  // ApThi_4,35.7 //
Pabbajitvā dhammadharā jotayiü jinasāsanaü  /
gantvā maråpuraü rammaü anubhosiü mahāsukhaü.  // ApThi_4,35.8 //
Imamhi bhaddake kappe Kakusandho jinuttamo  /
uppajji varasaddålo tadā pi ca tath' eva 'haü.  // ApThi_4,35.9 //
Pabbajitvā munimataü jotayitvā yathāsukhaü  /
tato cutā 'haü Tidasaü agaü sabhavanaü yathā.  // ApThi_4,35.10 //
Imasmiü yeva kappamhi Konāgamananāyako  /
uppajji ca dãpavaro sabbasattānam uttamo. // ApThi_4,35.11 //
Tadā pi pabbajitvāna sāsane tassa tādino  /
bahussutā dhammadharā jotayiü jinasāsanaü.  // ApThi_4,35.12 //
Imasmiü yeva kappamhi Kassapo munisattamo  /
uppajji lokasaraõo araõo maraõantago. // ApThi_4,35.13 //
Tassāpi naravãrassa pabbajitvāna sāsane  /
pariyāputasaddhammā paripucchāvisāradā.  // ApThi_4,35.14 //
Susãlā lajjinã c' eva tãsu sikkhāsu kovidā  /
bahuü dhammakathaü katvā yāvajãvaü mahāmune.  // ApThi_4,35.15 //


#<[page 607]>#
%<                             35. Sukkā                           607>%
Tena kammavipākena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü.  // ApThi_4,35.16 //
Pacchime ca bhave dāni Giribbaja-puruttame  /
jātā seņņhikule phãte mahāratanasa¤caye.  // ApThi_4,35.17 //
Yadā bhikkhusahassena pareto lokanāyako  /
upāgami Rājagahaü sahassakkhena vaõõito  // ApThi_4,35.18 //
Danto dantehi saha purāõajaņilehi ca vippamutto vippamuttehi siīginikkhasavaõõo Rājagahaü pāvisi bhagavā.  // ApThi_4,35.19 //
Disvā Buddhānubhāvan taü sutvā ca guõasa¤cayaü  /
Buddhe cittaü pasādetvā påjayiü taü yathābalaü.  // ApThi_4,35.20 //
Aparen' eva kālena Dhammadinnāya santike  /
agārā nikkhamitvāna pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_4,35.21 //
Kesesu chijjamānesu kilese jhāpayiü ahaü  /
*uggahi*ü sāsanaü sabbaü pabbajitvā ciren' ahaü.  // ApThi_4,35.22 //
Tato dhammam adesesiü mahājanasamāgame  /
dhammadesiyamānamhi dhammābhisamayo ahå.  // ApThi_4,35.23 //
`Nekapāõasahassānaü taü viditvā 'tivimhito  /
abhippasanno me yakkho bhamitvā 'va Giribbajaü.  // ApThi_4,35.24 //
Kim me katā Rājagahe manussā madhupãtā 'va acchare  /
ye Sukkaü na payirupāsanti desentiü amataü padaü.  // ApThi_4,35.25 //
Ta¤ ca pana appaņivāniyam asecanakam ojavaü  /
pivanti ma¤¤e sappa¤¤ā valāhakam iv' addhagå. // ApThi_4,35.26 //
Iddhiyā ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmuni. // ApThi_4,35.27 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,35.28 //


#<[page 608]>#
%<608                          Therã-Apadāna>%
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü mama mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_4,35.29 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,35.30 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,35.31 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,35.32 //
        Itthaü sudaü Sukkhā bhikkhunã i. g. a-ti.
            *Sukkābhikkhuniyā apadānaü samattaü.*

                         [36. Abhiråpanandā.]
Ekanavute ito kappe Vipassã nāma nāyako  /
uppajji cārunayano sabbadhammesu cakkhumā.  // ApThi_4,36.1 //
Tadā 'haü Bandhumatiyaü iddhe phãte mahākule  /
jātā suråpadassitā sajanassā 'janassa ca. // ApThi_4,36.2 //
Upagantvā mahāvãraü Vipassã-lokanāyakaü  /
dhammaü suõitvā saraõaü upesiü naranāyakaü  // ApThi_4,36.3 //
Sãlesu saüvutā hutvā nibbute ca naruttame  /
dhātu-thåpassa upari soõõachattaü apåjayiü.  // ApThi_4,36.4 //
Muttacāgā sãlavatã yāvajãvaü tato cutā  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü // ApThi_4,36.5 //
Tadā dasahi ņhānehi abhibhotvāna sesake  /
råpasaddehi gandhehi rasehi phusanehi ca,  // ApThi_4,36.6 //
Ayunāpi ca vaõõena sukhena yasasāpi ca  /
tath' ev' ādhipateyyena adhigayha viroc' ahaü.  // ApThi_4,36.7 //
Pacchime ca bhave dāni jātā 'haü Kapilavhaye  /
dhãtā Khemaka-Sakkassa Nandā *nāmo ti* vissutā. // ApThi_4,36.8 //
Abhiråpaü uppādaü āhu m' ekan ti såcakaü /
yadā 'haü yobbanaü pattā råpavaõõavibhusitā. // ApThi_4,36.9 //


#<[page 609]>#
%<                      36. Abhiråpanandā                       609>%
Idaü me-m' atthe Sakyānaü vivādo *su-mahā* ahu  /
pabbājesi tato tāto: mā Sakyā vinassuü iti.  // ApThi_4,36.10 //
Pabbajitvā tathā c' āhaü råpadassiü naruttamaü  /
sutvāna nopagacchāmi mama råpena gabbitā. // ApThi_4,36.11 //
Ovādaü *pi na gacchāmi* Buddhadassanabhãrukā  /
tadā jino upāyena upanetvā sa-santikaü. // ApThi_4,36.12 //
Tisso thiyo nidassesi iddhiyā maggakovido  /
accharā råpasadisā taruõã jaritā matā. // ApThi_4,36.13 //
Tayo disvā susaüviggā virattāse kalebare  /
aņņhāsi bhavanibbiõõā, tadā maü āha nāyako:  // ApThi_4,36.14 //
âturaü asuciü påtiü passa Nande samussayaü  /
uggharantaü paggharantaü bālānaü abhipatthitaü. // ApThi_4,36.15 //
Asubhāya cittaü bhāvehi ekaggaü susamāhitaü  /
yathā idaü tathā etaü, yathā etaü tathā idaü.  // ApThi_4,36.16 //
Evam etaü avekkhantã rattindivam atanditā  /
tato sakāya pa¤¤āya abhinibbijja vacchasi. // ApThi_4,36.17 //
Tassā me appamattāya vicinant' idha yoniso  /
yathābhåtam ayaü kāyo diņņho santarabāhiro.  // ApThi_4,36.18 //
Atha nibbind' ahaü kāye ajjhatta¤ ca virajj' ahaü  /
appamattā visaüyuttā upasant' amhi nibbutā.  // ApThi_4,36.19 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhatuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi tadā muni. // ApThi_4,36.20 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,36.21 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü mama mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_4,36.22 //


#<[page 610]>#
%<610                          Therã-Apadāna>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,36.23 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,36.24 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,36.25 //
        Itthaü sudaü Abhiråpanandā bhikkhunã i. g. a-ti.
     *Abhiråpanandā bhikkhuniyā apadānaü samattaü.*

                         [37. Aķķhakāsikā.]
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadataü varo.  // ApThi_4,37.1 //
Tadā 'haü pabbajitvāna tassa Buddhassa sāsane  /
saüvutā pātimokkhamhi indriyesu ca pa¤casu.  // ApThi_4,37.2 //
Matta¤¤å nãca-āsane yuttā jāgariyesu ca  /
vasantã yuttayogā 'haü. Bhikkhuniü vigatāsavaü // ApThi_4,37.3 //
Akkosiü duņņhacittā 'haü "gaõike" ti sakiü tadā  /
tena pāpena kammena nirayamhi apaccisaü. // ApThi_4,37.4 //
Ten' eva kammasesena ajāyiü gaõikākule  /
bahuso 'va 'parādhitā, pacchimāya ca jātiyaü  // ApThi_4,37.5 //
Kāsãsu seņņhikule jātā brahmacariyaphalen ahaü  /
accharā viya devesu ahosiü råpasampadā.  // ApThi_4,37.6 //
Disvā 'tidassanãya¤ maü Giribbaja-ppuruttame  /
gaõikatte nivesiüsu akkosanaphalena me.  // ApThi_4,37.7 //
Sāhaü sutvāna saddhammam Buddhaseņņhena desitaü  /
pubbavāsanasampannā pabbajiü anagāriyaü.  // ApThi_4,37.8 //
Tadā 'pasampadatthāya gacchan taü jinasantikaü  /
magge dhutte ņhite disvā, labhiü dåto 'pasampadaü // ApThi_4,37.9 //


#<[page 611]>#
%<                           38. Puõõikā                         611>%
Sabbaü kammaü parikkhãõaü pu¤¤apāpaü tath' eva ca  /
sabbasaüsāraü uttiõõā gaõikatta¤ ca khepitaü.  // ApThi_4,37.10 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmune. // ApThi_4,37.11 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,37.12 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü mama mahāvãra uppannaü tava santike.  // ApThi_4,37.13 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,37.14 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,37.15 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,37.16 //
         Itthaü sudaü Aķķhakāsikā bhikkhunã i. g. a-ti.
           *Aķķhakāsikāya bhikkhuniyā apadānaü samattaü.*

                           [38. Puõõikā.]
Vipassino bhagavato Sikhino Vessabhussa ca  /
Kakusandhassa munino Konāgamana-tādino  // ApThi_4,38.1 //
Kassapassa ca Buddhassa pabbajitvāna sāsane  /
bhikkhunã sãlasampannā nipakā saüvutindriyā.  // ApThi_4,38.2 //
Bahussutā dhammadharā atthatthaparipucchikā  /
uggahetā ca dhammānaü sotāpayirupāsikā. // ApThi_4,38.3 //
Desentã janamajjhe 'haü ahosiü jinasāsanaü /
bāhusaccena tenāhaü pesalā atima¤¤isaü. // ApThi_4,38.4 //
Pacchime ca bhave dāni Sāvatthiyaü puruttame  /
Anāthapiõķino gehe jātā 'haü kumbhadāsiyā.  // ApThi_4,38.5 //
Gatā udakabhāriyaü sotthiyaü dijam addasaü /
sãtaņņaü toyamajjhamhi; taü disvā idaü abraviü:  // ApThi_4,38.6 //


#<[page 612]>#
%<612                          Therã-Apadāna>%
"Udabhārã ahaü sãte sadā udakam otariü /
ayyānaü daõķabhayā bhãtā vācādosabhayaņņitā. // ApThi_4,38.7 //
Kassa brāhmaõa tvaü bhãto? sadā udakam otari  /
vedhamānehi gattehi sãtaü vedayase bhusaü"  // ApThi_4,38.8 //
"Jānantã vata maü, hoti Puõõike paripucchiyaü?  /
karontaü kusalaü kammaü niddhantaü kammapāpakaü  // ApThi_4,38.9 //
Yo ca vuddho *daha*ro vā pāpakammaü pakubbati  /
udakābhisecanā so pi pāpakammā pam*uccati."*  // ApThi_4,38.10 //
Uttarantassa akkhāsiü dhammatthaü sahitaü padaü  /
ta¤ ca sutvā sasaüviggo pabbajitvā 'rahā ahå. // ApThi_4,38.11 //
Pårentã ånaka*sa*taü jātā dāsãkule yato  /
*tato* Puõõā ti nāmaü me bhujissa¤ ca akaüsu te.  // ApThi_4,38.12 //
Seņņhiü tato 'numānetvā pabbajiü anagāriyaü  /
naciren' eva kālena arahattaü apāpuõiü. // ApThi_4,38.13 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmune.  // ApThi_4,38.14 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,38.15 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü me vipulaü suddhaü Buddhaseņņhassa vāhasā.  // ApThi_4,38.16 //
Bhāvanāya mahappa¤¤ā suten'eva sutāvinã  /
mānena nãcakulajā na hi kammaü panassati. // ApThi_4,38.17 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,38.18 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,38.19 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,38.20 //
            Itthaü sudaü Puõõikā bhikkhunã i. g. a-ti.
           *Puõõikā bhikkhuniyā apadānaü samattaü.*


#<[page 613]>#
%<                           39. Ambapāli                          613>%

                           [39. Ambapālã.]
Yo raüsiphusitāvelo Phusso nāma mahāmuni  /
tassāhaü bhaginã āsiü ajāyiü khattiye kule  // ApThi_4,39.1 //
Tassa dhammaü suõitvā 'haü vippasannena cetasā  /
mahādānaü daditvāna pathayiü råpasampadaü. // ApThi_4,39.2 //
Ekatiüse ito kappe Sikhã lokagganāyako  /
uppanno lokapajjoto tilokasaraõo jino.  // ApThi_4,39.3 //
Tad' âruõapure ramme brahma¤¤akulasambhavā  /
vimuttacittaü kupitā bhikkhuniü abhisāpayiü // ApThi_4,39.4 //
Vesikā 'va anācārā jinasāsanadåsikā.  /
Evaü akkosayitvāna tena pāpena kammanā  // ApThi_4,39.5 //
Dāruõaü nirayaü gantvā mahādukkhasamappitā  /
tato cutā manussesu uppannā tapassinã.  // ApThi_4,39.6 //
Dasa jātisahassāni gaõikattaü akārayiü  /
taü pāpaü na vimuccissaü bhuttā duņņhavisaü yathā.  // ApThi_4,39.7 //
Brahmaceram asevissaü Kassape jinasāsane  /
tena kammavipākena ajāyiü Tidase pure.  // ApThi_4,39.8 //
Pacchime bhavasampatte ahosiü opapātikā  /
ambasākh' antare jātā Ambapālã ti ten' ahaü.  // ApThi_4,39.9 //
Parivutā pāõakoņãhi pabbajiü jinasāsane  /
pattā 'haü acalaņņhānaü dhãtā Buddhassa orasā.  // ApThi_4,39.10 //
Iddhãsu ca vasã homi sotadhātuvisuddhiyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmuni. // ApThi_4,39.11 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,39.12 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõam me vipulaü suddhaü Buddhaseņņhassa vāhasā  // ApThi_4,39.13 //


#<[page 614]>#
%<614                          Therã-Apadāna>%
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,39.14 //
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,39.15 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,39.16 //
          Itthaü sudaü Ambapālã bhikkhunã i. g. a-ti.
            *Ambapālã-bhikkhuniyā apadānaü samattaü.*

                             [40. Selā.]
Imamhi bhaddake kappe brahmabandhu mahāyaso  /
Kassapo nāma nāmena uppajji vadatam varo.  // ApThi_4,40.1 //
Sāvatthiyaü puravare upāsakakule ahaü  /
pasutā taü jinavaraü disvā sutvā ca desanaü  /
taü vãraü saraõaü gantvā sãlāni ca samādayiü.  // ApThi_4,40.2 //
Kadāci so mahāvãro mahājanasamāgame  /
attano abhisambodhiü pakāsesi narāsabho  /
ananussutadhammesu pubbe dukkhādikesu ca.  // ApThi_4,40.3 //
Cakkhu¤āõa¤ ca pa¤¤ā ca vijjālokā ca āsi me  /
taü sutvā uggahetvā ca paripucchi¤ ca bhikkhavo.  // ApThi_4,40.4 //
Tena kammena sukatena cetanāpaõidhãhi ca  /
jahitvā mānusaü dehaü Tāvatiüsaü agacch' ahaü  // ApThi_4,40.5 //
Pacchime ca bhave dāni jātā seņņhi-mahākule  /
upecca Buddhasaddhammaü *sutvā* saccupasaühitaü  // ApThi_4,40.6 //
Pabbajitvāciren' eva saccatthāni vicintayaü  /
khepetvā āsave sabbe arahattaü apāpuõiü.  // ApThi_4,40.7 //
Iddhãsu ca vasã homi dibbāya sotadhātuyā  /
cetopariya¤āõassa vasã homi mahāmuõe  // ApThi_4,40.8 //
Pubbenivāsaü jānāmi dibbacakkhuü visodhitaü  /
sabbāsavā parikkhãõā n' atthi dāni punabbhavo.  // ApThi_4,40.9 //
Atthadhammaniruttãsu paņibhāne tath' eva ca  /
¤āõaü me vipulaü suddhaü Buddhaseņņhassa vāhasā.  // ApThi_4,40.10 //
Kilesā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,40.11 //


#<[page 615]>#
%<                             40. Selā                             615>%
Sāgataü . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,40.12 //
Paņisambhidā . . . pe . . . pe . . . pe . . .  // ApThi_4,40.13 //
          Itthaü sudaü Selā bhikkhunã i. g. a-ti.
            Seëā-bhikkhuniyā apadānaü samattaü.
     Uddānaü:
     Khattiyā brāhmaõã c' eva tathā Uppaladāyikā
     Sigālamātā Sukkā ca Abhiråpā Aķķhakāsikā
     gaõikā c' eva Puõõā ca Ambapālã ca bhikkhunã ti.
                      Niņņhitaü Apadānaü.

